ၵူၼ်းဢိူင်ႇႁူဝ်ယ ဝဵင်းမိူင်းယႆ ဢွၼ်ၵၼ်ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇႁႅင်း ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း တေႃႉတၢင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉမႃး ၶဝ်ၵူဝ်ဢဝ်ၵႂႃႇလဵင်ႉလူပၼ် တီႈတပ်ႉသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဝႃႈၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၼႂ်းဢိူင်ႇႁူဝ်ယ ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းယႆ ၸႄႈတွၼ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်လႆႈသိုဝ်ႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉ ၵႃႈၶၼ်သုင် ယွၼ်ႉတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶလယ 67 ဢၼ်ပႂ်ႉဝႆႉ တီႈတၢင်းၽႄဢိူင်ႇႁူဝ်ယ – တၢင်ႉယၢၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပၼ်တေႃႉတၢင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇမႃး မီးၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 8 လိူၼ်ယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ မိူင်းယႆ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ပဵၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉ 67 ၼၼ်ႉဢေႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇပၼ်တေႃႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇမႃး ၶဝ်ၵူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း တေႃႉၵႂႃႇလဵင်ႉသိုၵ်းၵူဝ်ႈၵၢင်ႉၶႃႈယူဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၶၼ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇတီႈ ႁူဝ်ယၼႆႉ ပုင်ႈၶိုၼ်ႈႁႅင်း ၼႃႇ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၶၼ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ၵူႈပွၵ်ႈၼပ်ႉႁူဝ်ပၢၵ်ႇၼၼ်ႉ ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ၵႂႃႇၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင်ပျႃး။ ၶူဝ်းၵုၼ်ႇၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၼမ် မိူၼ်ၵူႈပွၵ်ႈယဝ်ႉ။ ပေႃးလူဝ်ႇသင်ဢိတ်းဢွတ်းၵေႃႈ လႆႈလူင်းဝဵင်းဢေႃႈ။ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် ႁဵတ်းၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းတုၵ်ႉၶႁႅင်းၵူၺ်း”- ဝႃႈၼႆ။

ဢိူင်ႇႁူဝ်ယၼႆႉ တင်းမူတ်း မီး 20 ဝၢၼ်ႈ မီးၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းမိူင်းယႆ ယၢၼ်ဝဵင်း 5 လၵ်း ဢၼ်ယူႇတီႈသိုၵ်း ၵဝ်ႈၵၢင်ႉၶဝ် ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉတႄႉ တင်းမူတ်းမီး 15 ဝၢၼ်ႈ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းဝႃႉသမ်ႉ ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉ ဝၢၼ်ႈၼႃးမူၼ်း။ ဝၢၼ်ႈၼွင်လူမ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈ ၵုင်းၵေႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈၾႃႉၽႃႇ၊ ဝၢၼ်ႈၼႃးလၢင်း ၸိူဝ်းၼႆႉသမ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵုမ်းၵမ်ဝႆႉ။

“ဢၼ်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ 67 ၼၼ်ႉ ၶဝ်ဢမ်ႇပၼ်တေႃႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉမႃးၵူၺ်း။ တႃႇၵူၼ်းၵႂႃႇမႃးတႄႉ ၶဝ်ပၼ်ယူႇ။ ယၢမ်းလဵဝ် သင်ၵူၼ်းမိူင်း လူဝ်ႇတေႃႉၶူဝ်းၵုၼ်ႇမႃးၼႆ လႆႈမႃးထႅင်ႈတၢင်းၼိုင်ႈ ၶူဝ်း ၵုၼ်ႇၼႆႉ တၢင်ႇၵႃးမႃး ဢမ်ႇလႆႈ လႆႈတၢင်ႇရူတ်ႉၶိူင်ႈမႃးဢဝ် လႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းႁိုင် ဢမ်ႇယွမ်း 3-4 ၸူဝ်ႈ မူင်း။ သင်ဝႃႈသဵၼ်ႈတၢင်းႁူဝ်ယ – မိူင်းယႆ ၵမ်းသိုဝ်ႈတႄႉ လႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်း ၶိုင်ႈၸူဝ်ႈမူင်းၵူၺ်း”- ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ မိူင်းယႆ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉ ဢၼ်ၵႃႈႁႅင်းယူႇယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ၶဝ်ႈသၢၼ် 1 ပွတ်း (1 တၢင် = 1 တၢင်ၼႆႉ တေမီး 20 ပေႇ ထိုင် 25 ပေႇ) လႆႈသိုဝ်ႉၵိၼ် 135,000 ပျႃး။ ၵူႈပွၵ်ႈလႆႈသိုဝ်ႉ 75,000 ပျႃး – 80,000 ပျႃး။ ၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်ႉၾႆး (ထၢတ်ႈသီႇ) 1 လိတ်ႉ 7,500 ပျႃး – 8,000 ပျႃး။ ၵူႈပွၵ်ႈ 3,500 – 4,500 ပျႃး ၼႆယဝ်ႉ။

ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ယူႇတီႈ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ၼႂ်းဢိူင်ႇႁူဝ်ယတႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉ လူတ်းယွၼ်ႇပၼ်ၵူၼ်းမိူင်း တေႃႉတၢင်ႇၶူဝ်းၵုၼ်ႇၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉၵႂႃႇမႃးလႆႈလီ ယွၼ်ႉဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဢုပ်ႇဢူဝ်းတူၵ်းလူင်း ၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ်ယဝ်ႉ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈပိုတ်ႇပၼ်လႅင်းၾူၼ်းၶိုၼ်း ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ပိုတ်းယိုဝ်းၵၼ်မႃး တင်ႈတႄႇမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 07/07/2024 ၼၼ်ႉမႃးသေ ၸၢၵ်ႇမၢၵ်ႇတိူဝ်ႉၺႃး ႁိူၼ်းယေး ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းဢိူင်ႇႁူဝ်ယ လူႉၵွႆၼမ်။ မိူၼ် ၼင်ႇ – ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇၺွင်ႇ ၼႆႉ လူႉၵွႆၸမ်မွၵ်ႈ 60 လင်၊ ဝၢၼ်ႈလူင် 30 လင်ပၢႆ ၊ ဝၢၼ်ႈၼွင်မူဝ်၊ ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇ ၵူဝ်း၊ ဝၢၼ်ႈၼွင်လူမ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈၾႃႉၾႃႇလႄႈ ဢိၵ်ႇထႅင်ႈလၢႆဝၢၼ်ႈ လူႉၵွႆ ဢမ်ႇယွမ်း 20 လင် ဝႃႈၼႆ။