ယၢမ်းလဵဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဵၼ်း တီႈဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ် ဢၼ်မီးၼႂ်းထုင်ႉၵုၼ်ပၢင်ၵုၼ်ၶူင်းၼႆႉ ဢွၼ်ၵၼ်ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇ ၽိုတ်ႇဝႆႉ ဢွင်ႈတီႈသွၼ်ႁဵၼ်း ယွၼ်ႉဢွင်ႈတီႈၵႅပ်ႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈပူင်သွၼ်လႆႈလီ။

ႁူင်းႁဵၼ်းဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ် ဢၼ်မီးၼႂ်းထုင်ႉၵုၼ်ပၢင်ၵုၼ်ၶူင်း ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းၸၢင် ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသူႈ ၸႄႈတွၼ်ႈလွႆလႅမ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼႆႉ ယၢမ်းလဵဝ် လႆႈပိုတ်ႇသွၼ်ဝႆႉ တီႈဝတ်ႉဝႃးၽႃသိူဝ်ႇ ၵူၺ်းလႄႈ ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းၶိုၼ်ႈၵျွင်းလွင်းမွၵ်ႇမႃး ၵႆႉလႆႈဢိုတ်းႁူင်းႁဵၼ်း လွင်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမေႃသွၼ် တင်းလုၵ်ႈႁဵၼ်း လႆႈထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ဢွင်ႈတီႈသွၼ်ႁဵၼ်း ၼႆယဝ်ႉ။ 

မေႃသွၼ် ၼၢင်းၽိဝ်လိူၼ်ၶမ်း လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “မၼ်းဢမ်ႇမီးဢွင်ႈႁဵၼ်း တီႈသွၼ်ႁဵၼ်းလီ လီ။ ပေႃးမီးပွႆးလၢမ်းမႃး ၽွင်းၼႂ်းဝႃႇၸိုင် ႁူင်းႁဵၼ်းၼႆႉ ၵႆႉလႆႈပိၵ်ႉဢိုတ်းၼႃႇ။ တေဝႃႈမီးသႃလႃးၼႆ ၵေႃႈ သမ်ႉပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ႁႅၼ်းပၢင်လူႇတၢၼ်း၊ ႁႅၼ်းသွမ်းမဵဝ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉမဵဝ်းၼိုင်ႈ ၸိုင်ၼၼ်လႄႈ ၸွမ်းၼင်ႇ ႁဝ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ႁဵၼ်းဝႆႉ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလူဝ်ႇလႆႈႁပ်ႉႁူႉမွၵ်ႈၼႆႉ တေလႆႈယဝ်ႉမွၵ်ႈၼႆႉ ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇၸၢင်ႈသွၼ်လီလီ ဢမ်ႇၸၢင်ႈလၢမ်းလႆႈၶၢဝ်းယၢမ်း ၵုမ်ႇလႆႈၶၢႆႉတီႈ ၵုမ်ႇလႆႈဢိုတ်း ႁဵၼ်းၵူၺ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်း ၸိူင်ႉၵၢတ်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၼမ်ဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ်ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈဢၼ်မီးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ သႅၼ်းႁုၼ်ႈမႂ်ႇၼမ် တႃႇႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ မၢၼ်ႈၵေႃႈ သမ်ႉဢမ်ႇၶိုတ်းယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ တႃႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ပေႃးတေဢမ်ႇၸိူင်ႉၵၢတ်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၼၼ်ႉ ယူႇတီႈ သင်ၶၸဝ်ႈတင်း ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၸင်ႇႁူမ်ႈၵၼ်သေ ဢၢၼ်းတေၵေႃႇသၢင်ႈႁူင်းႁဵၼ်း ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပၼ် ၼႆႉယဝ်ႉ။

“ႁူင်းႁဵၼ်း ဢၼ်တေသၢင်ႈၼႆႉ တေႁဵတ်းႁူင်းႁဵၼ်းၵင်ႈၽႃဢုတ်ႇ ႁႂ်ႈပဵၼ်ႁူင်းႁဵၼ်းၶၢဝ်းယၢဝ်းပႃး ၵမ်းသိုဝ်ႈ၊ တေႁဵတ်းသီႇႁွင်ႈ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ တေလႆႈၶတ်းၸႂ် ထႅမ်ဢဵၼ်ႁႅင်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၼင်လိၼ် မၼ်းတႄႉ မီးယဝ်ႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် ဢၼ်လူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈထႅမ်ႁႅင်းတႄႉ ပဵၼ်ငိုၼ်းတွင်း တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ”- မေႃသွၼ် ၼၢင်းၽိဝ်လိူၼ်ၶမ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ယၢမ်းလဵဝ် တႃႇသၢင်ႈႁူင်းႁဵၼ်းလင်မႂ်ႇၼႆႉ မီးဝႆႉဢွင်ႈတီႈလိၼ်ယဝ်ႉသေတႃႉ တိုၵ်ႉလူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈ ထႅမ်ငိုၼ်းတွင်း တႃႇႁဵတ်းသၢင်ႈႁူင်းၵေႃႇၵၢႆႇႁူင်းႁဵၼ်း ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၸၢႆးပၢင်ၾႃႉ ၾၢႆႇႁႃငိုၼ်းၵွင်ၵၢင် တႃႇသၢင်ႈႁူင်းႁဵၼ်း လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶၵ်ႉၵၢၼ် ဢၼ်တိုၵ်ႉႁဵတ်းယဝ်ႉၼႆႉ တိုၵ်ႉၵိူင်လိၼ် (ၽဵင်ႇလိၼ်) မၼ်းဝႆႉ ယဝ်ႉၵေႃႈ မႄးတတ်းၼႃႈတီႈႁူင်း ႁဵၼ်းဝႆႉယဝ်ႉ တွၼ်ႈလိၼ်မၼ်းတႄႉယဝ်ႉမူတ်းယဝ်ႉ။ ဢၼ်လူဝ်ႇၵေႃႇသၢင်ႈ တေႃႈလဵဝ်ၼႆႉ လူဝ်ႇ သၢႆး၊ မၢၵ်ႇဢုတ်ႇ၊ လဵၵ်း၊ မႆႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ တႃႇတေ ၵေႃႇသၢင်ႈ ႁႂ်ႈပဵၼ်မႃး ႁူင်းႁဵၼ်းၼႆႉၵေႃႈ တေလႆႈ ၶတ်းၸႂ်တင်းၼမ်ဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ်ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၢၼ်ႈယႂ်ႇ ၵူၼ်းၵိုၼ်း လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼေႃႇတႅၼ်းၶိူဝ်းၼမ် ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ၸင်ႇမႃး ၽွတ်ႈႁဵတ်းပဵၼ်ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ် ပႃးၸဵမ်ၸဝ်ႈသြႃႇ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ်သေ ႁူမ်ႈၵၼ် ၸင်ႇႁႃလွၵ်းလၢႆး ဢၢၼ်းတင်ႈႁူင်းႁဵၼ်း ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၼႆႉမႃး။

ယွၼ်ႉဝႃႈ တီႈဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ်ၼႆႉ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ပႆႇမီးႁူင်းႁဵၼ်းဝႆႉ ၵုမ်ႇလႆႈၸႂ်ယႂ်ႇၼႂ်းဝတ်ႉမုၼ်ၸဝ်ႈသေ သွၼ် ႁဵၼ်းမႃးၵူၺ်းလႄႈ ယိူင်းဢၢၼ်းတႃႇသၢင်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၼႆႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶဝ် မီးတိုဝ်ႉတၢင်း တႃႇၵႂႃႇႁဵၼ်းလႆႈၶၢဝ်းၵႆ ႁႂ်ႈၸၢင်ႈၵိူတ်ႇဢွၵ်ႇလႆႈ ၽူႈသၢင်ႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတီႈလီ – မေႃသွၼ် ၼၢင်းၽိဝ်လိူၼ်ၶမ်း လၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ၸဝ်ႈၶူးၼွႆႉမိူင်း ၸဝ်ႈၵွၼ်းဝတ်ႉ/ ၵျွင်းလူင်ဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ် လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “တီႈဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ်ၼႆႉ ပၢႆးပၺ်ႇ ၺႃႇ တိုၵ်ႉတူၵ်းတႅမ်ႇၼႃႇလႄႈ ႁူင်းႁဵၼ်းတီႈဝၢၼ်ႈၼႆႉၵေႃႈ မၼ်းလူဝ်ႇလႆႈမီးၶိုၵ်ႉၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉၶႅမ်ႉ။ တႃႇလုၵ်ႈႁဵၼ်းတႆးႁဝ်း ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း မိူဝ်းၼႃႈၼႆႉ လူဝ်ႇလႆႈႁဵတ်းယဝ်ႉ။ ၵွပ်ႈၼႆ ၸင်ႇဝႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမီးဝႆႉႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ တႃႇလုၵ်ႈလၢၼ်တႆးႁဝ်း ဝၼ်းမိူဝ်းၼႃႈ။ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆး ႁဝ်းႁႂ်ႈၶိုတ်းပိူၼ်ႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ် လႆႈၼႃႈလဵၵ်ႉၼႂ်းၵႄႈပိူၼ်ႈ”- ဝႃႈ ၼႆ။

ႁူင်းႁဵၼ်းဝၢၼ်ႈပဵၼ်းသႂ်ၼႆႉ ယၢမ်းလဵဝ် မီးလုၵ်ႈႁဵၼ်း 50 ပၢႆ မီးၸၼ်ႉငဝ်ႈ – ၸၼ်ႉသီႇ။ မေႃသွၼ် ဢၼ်မႃးပူင်သွၼ်ပၼ်သမ်ႉ မီးဝႆႉ 2 ၵေႃႉ။ တႄႇၵၢၼ်ႁဵၼ်းမႃး မိူဝ်ႈပီ 2019 တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် မီးမႃးၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 6 ပီယဝ်ႉ။

လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၸိူဝ်းဢွင်ႇပူၼ်ႉၸၼ်ႉသီႇယဝ်ႉၼၼ်ႉ တေမီးသုၼ်ႇတႃႇသိုပ်ႇၶိုၼ်ႈႁဵၼ်းတီႈ ႁူင်းႁဵၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ လွႆတႆးလီ ဝဵင်းၵႃလီႉ တေႃႇပေႃးထိုင်ၸၼ်ႉၸွမ်တူင်ႇၵူၼ်းတႆး ၸိူဝ်းၼႆႉ။