သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ၸႂ်ႉၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း ပွႆႇမၢၵ်ႇထပ်းၵၼ်လႄႈ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး – ၼွင်ၶဵဝ် ဢွၼ် ၵၼ်ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇ။

ၼႂ်းလိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ ပီ 2025 ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇ ၼႂ်းဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးတင်း ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ ဢမ်ႇယွမ်း 7 ပွၵ်ႈ။ ၵမ်ႈၼမ် ပွႆႇသႂ်ႇၸွမ်းၵၢတ်ႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၶၢႆ ၽၵ်းၶဵဝ် ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆၽၵ်းၶဵဝ် တီႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၶႃႈတႄႉ ၶၢႆၽၵ်းၵၢတ်ႇလုင်း၊ ဢႃႇလူး၊ ၽၵ်းၵၢတ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၽၵ်းၶဵဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉသမ်ႉ ဝႆႉႁိုင်ဢမ်ႇလႆႈ ပေႃးဢမ်ႇၶၢႆၵေႃႈသုမ်း။ တီႈၵျွၵ်ႉမႄးၼႆႉ ၵူၼ်းတေၵိုတ်းမွၵ်ႈ 30 % ၵူၺ်း 70 % ၼႆႉ ပိူၼ်ႈပၢႆႈမူတ်းယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇသေ မၼ်း တုမ်ႉတိူဝ်ႉ လွင်ႈယူႇသဝ်းႁႃၵိၼ် ႁဝ်း ၶႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႄႉတႄႉ တေႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်သင်ၵေႃႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈ။ မိူဝ်ႈၶဝ် ပႆႇမႃးပွႆႇမၢၵ်ႇၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈသူၼ်ၸဝ်ႈၼႃး ႁဝ်း ပေႃးၵူဝ်ဝႆႉယဝ်ႉ ပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉၼႆယဝ်ႉ ယိင်ႈၶႅၼ်း ဢမ်ႇႁတ်းၵႂႃႇၶၢႆ ၼႂ်းၵၢတ်ႇယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

တီႈဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် တေပဵၼ်တီႈဢၼ်ၶဝ် ထၢင်ႇထိူမ်ဝႃႈ မီးၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇယူႇသဝ်းဝႆႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸိူဝ်းၺႃးၸၢၵ်ႇမၼ်းတႄႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈၵူၼ်းမိူင်းယူႇသဝ်း ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ပၢင်တိုၵ်း တီႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးၼႆႉ ဢမ်ႇပဵၼ်သေတႃႉ။ သမ်ႉမီးၸုမ်းသိုၵ်းလွႆၶဝ် ၶဝ်ႈယူႇၼႂ်းႁူင်းႁေႃးၵၢင်ဝဵင်းဝႆႉ ၶဝ်သမ်ႉ ဢဝ်တီႈၼၼ်ႈ ႁဵတ်းပဵၼ်ၵၢတ်ႇၵၢင်ၶမ်ႈ။ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း ပဵၼ်တီႈၵၢတ်ႇလူင်ဝႆႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ် မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇ ႁဵတ်းၼၼ်ဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ဝၢႆးပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈတင်း သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ၼၼ်ႉယဝ်ႉ တီႈၼႂ်းဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးၼႆႉ ၵၢၼ်ပၢႆႈမၢၵ်ႈ မီးၸိူဝ်းၼႆႉ ပႆႇပဵၼ်ၵၢၼ်ၶိုၼ်း။ ယၢမ်းလဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇထပ်းၵၼ်ထႅင်ႈလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ယိင်ႈၶႅၼ်းယၢပ်ႇၸႂ် တႃႇတေႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။

မိူၼ်ၼႆ တၢင်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ၵေႃႈ ၵူဝ်ၶိူင်ႈမိၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇလႄႈ ၵူၼ်းၶၢႆၵၢတ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ လႆႈပၼ်ႇပုတ်ႈ ၵၼ် ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇ ၼိုင်ႈဝၼ်းလႂ် ၼိုင်ႈတီႈ ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၵူၼ်းမိူင်းတႄႉ ၵူဝ်ၵူႈၶိင်ႇၵူႈယၢမ်းယဝ်ႉ ၶဝ်တေမႃး ပွႆႇမၢၵ်ႇၶၢဝ်းလႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉလႆႈ ပေႃးၵၢင်ၶိုၼ်းမႃးၵေႃႈ ဢမ်ႇႁတ်းၼွၼ်းလီလီ။ ပေႃးၵႂႃႇသိုဝ်ႉၶွင်ၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇႁတ်းယူႇႁိုင် ၵၢတ်ႇၵေႃႈ လႆႈၶၢႆႉတီႈသေ ၶၢႆၵူႈဝၼ်းယဝ်ႉ။ မိူၼ်ၼင်ႇ – မိူဝ်ႈၼႆႉ ၶၢႆတီႈၵိဝ်ႇၼႆႉ မိူဝ်ႈၽုၵ်ႈမႃး ၶၢႆႉၵႂႃႇၶၢႆၵိဝ်ႇပုၼ်ႉ ႁဵတ်း ၼၼ်ၶႃႈဢေႃႈ။ ပေႃးတွမ်ၵၼ် 2-3 ဝၼ်းထပ်းၵၼ်ၼႆ ၵူဝ်ၶဝ်မႃးပွႆႇသႂ်ႇ”- ဝႃႈၼႆ။

တႄႇဢဝ် ၼႂ်းႁူဝ်လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 2025 ၼႆႉမႃး ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇၼႂ်းဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးတင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ၼႆႉသေ ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ၺႃးၸၢၵ်ႇမၢၵ်ႇ လူႉတၢႆမီး 14 ၵေႃႉ၊ မၢတ်ႇၸဵပ်း 20 ပၢႆ။

လွင်ႈၼႆႉ သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ယင်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉဝႃႈ မီးၵူၼ်းပၼ်ၶၢဝ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ။ ယွၼ်ႉၼၼ် တႃႇတေႁႄႉၵၢင်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇၼႆလႄႈ ၸင်ႇလႆႈပိၵ်ႉဢိုတ်းဝႆႉသၼ်ယၢၼ်း (လႅင်း) ၾူၼ်း၊ ဢိၼ်ႊထိူဝ်ႊၼႅတ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ယွၼ်ႉသိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ပိၵ်ႉသၼ်ယၢၼ်း တႃႇတေၵပ်းသိုပ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းမႆႈၸႂ် တႃႇတေၵပ်းသိုပ်ႇၵၼ် ၽွင်းမီးလွင်ႈၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉလမ်ႇလွင်ႈမႃး ၼႆယဝ်ႉ။