“ပေႃးၶႂ်ႈယူႇႁူမ်ႈၵၼ် ၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ် ယႃႇၸႂ်ႉလၢႆးၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ”

မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ

ၶႃႈႁဝ်း ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး ၵေႃႉၼိုင်ႈ – ၶႂ်ႈလၢတ်ႈၼႄ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ႁႂ်ႈလႆႈသိုပ်ႇပိုၼ်ၽႄႈပၼ် ႁႂ်ႈ ၽူႈလူဢၢၼ်ႇၶဝ်လႆႈႁူႉလႆႈငိၼ်းၸွမ်း။

ၸွမ်းၼင်ႇ 1027 ဢၼ်ၵူၼ်းတင်းမိူင်း ႁူႉၸွမ်းၼၼ်ႉသေ တီႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ယၢမ်းလဵဝ် ၸုမ်းသိုၵ်းလွႆၶဝ် မႃးဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းဝႆႉ။

ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႆႉ ၶႅၼ်းလိူဝ်လီလိူဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈယူႇ ၵူၺ်းဝႃႈၼႆသေတႃႉ – ၼင်ႇႁိုဝ် တေယူႇႁူမ်ႈ ၵၼ်ၵႂႃႇလႆႈ ၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ် ၼင်ႇႁိုဝ် လၢႆးႁဵတ်းလၢႆးသၢင်ႈ တေဢမ်ႇမိူၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉတႄႉ သင်ၸိူဝ်ႉတေဢၢၼ်းၽွင်းငမ်းၵႂႃႇတႄႉ ယူႇၼႆၸိုင် ထုၵ်ႇလီလဵပ်ႈႁဵၼ်းႁႂ်ႈႁူႉၸၵ်း ၵူၼ်း ဝၢၼ်ႈၵူၼ်းသူၼ် ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလီလီ – ၸင်ႇတေၸၢင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈ ၸွမ်းၵၼ် ၵႂႃႇလႆႈၵတ်း ၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ် ၶႃႈဢေႃႈ။

ယွၼ်ႉသင်လႄႈဝႃႈၼၼ်ၼႆ – မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 22/01/2025 ၼၼ်ႉ သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ၶဝ်ႈၺွပ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဝၢၼ်ႈလူင်ၵဵင် (ၵျွင်းၵုင်း) ဢိူင်ႇပၢင်ပဝ်း ဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး။ ၸိူဝ်းၶဝ်ၶိုၼ်ႈႁိူၼ်းလူင်းႁိူၼ်းသေ ၸွမ်းတီႉႁွင်ႉဢဝ် ၽူႈၸၢႆးၼႂ်းဝၢၼ်ႈၵႂႃႇ ပႃးၵႂႃႇတင်းၼမ်။ ၼႄးဝႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတႅပ်းတူၼ်ႈမႆႉသၵ်း ဝႃႈၼႆ။

တီႈတႄႉမၼ်း တူၼ်ႈမႆႉသၵ်းၸွမ်းဝၢၼ်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇလႆႈတႅပ်းဢဝ်ၵႂႃႇၶၢႆၵိၼ်။ ဢၼ်တႅပ်းၵေႃႈ တႅပ်းတႃႇႁဵတ်းသၢင်ႈႁိူၼ်းယေးၵူၺ်း။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇထၢမ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢမ်ႇလၢတ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈသင်။ ၶဝ်ႈႁိူၼ်းမႃးသေၵေႃႈ မႃးလၢတ်ႈလွင်ႈ တႅပ်းမႆႉသေ ႁွင်ႉၵႂႃႇ ဝႃႈတႃႇၸွပ်ႇထၢမ်ၼႆ။

ပေႃးၶဝ်မႃးသွၵ်ႈတဝ် – ဢမ်ႇႁၼ်ၸဝ်ႈႁိူၼ်းၸိုင် ၶဝ်ၵေႃႈဢဝ်သေႃးမႃးၶတ်းၽၵ်းတူႁိူၼ်းပိူၼ်ႈပႅတ်ႈ။

တီႈတႄႉမၼ်း မႆႉသၵ်းၸွမ်းဝၢၼ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵေႃႉ ၽုၵ်ႇၵူၺ်း။ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ၽႂ်လူဝ်ႇၸႂ်ႉ ၵေႃႈၵႂႃႇတႅပ်းမႃးၸႂ်ႉ ႁဵတ်းၼၼ်မႃးတႃႇသေႇ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢဝ်မႃးႁဵတ်းႁၢၼ်ႉႁဵတ်းသုမ်ႉ ၼႂ်းႁိူၼ်း။ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢဝ်မႃးႁဵတ်းမႆႉႁူဝ်ႉ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢဝ်မႃးႁဵတ်းၶွင်ႉ ႁဵတ်းၶွၵ်ႈၸွမ်းႁိူၼ်းၸွမ်းယေး။

ပေႃးၶဝ်ႁၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢဝ်မႆႉသၵ်း မႃးႁဵတ်းႁူဝ်ႉဝၢင်းႁိူၼ်းၵေႃႈ ၶဝ်ၶဝ်ႈလႃႇၸဝ်ႈႁိူၼ်း။ ၶဝ်ဝႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇမီးသုၼ်ႇတႅပ်းမႆႉသၵ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ဢၼ်ၶဝ်မႃးတီႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ပဵၼ်ၶမ်ႈၶိုၼ်းဝၼ်းတီႈ 22/01/2025။ လႆႈၵႂႃႇၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ 16 ၵေႃႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးၼၢင်းယိင်း 5 ၵေႃႉ။ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇယိင်း ဢႃယု 14 ပီ  2 ၵေႃႉ။ ၵူၼ်းၸၢႆးလဵၵ်ႉယႂ်ႇၼုမ်ႇထဝ်ႈ 10 ၵေႃႉ။  

ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢၼ်ၺႃးတီႉမတ်ႉၵႂႃႇပဵၼ် ၸၢႆးထူၺ်းမွင်ႇ၊ ၸၢႆးၵၢၼ်ႇၺုၼ်ႉ၊ ၸၢႆးၺုၼ်ႉဝုၼ်း၊ ၸၢႆးဢွင်ႇၸေႃႇ၊ ၸၢႆးဢွင်ႇဢွင်ႇ၊ ၸၢႆးဢွင်ႇသူၺ်ႇ၊ ၸၢႆးလႃႉဢူး – (7) ၵေႃႉ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼွင်ပဵတ်းသမ်ႉ 2 ၵေႃႉ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢၼ်ယူႇႁိမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းရူတ်ႉၾႆးၼၼ်ႉ 2 ၵေႃႉ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵွင်းလၢင်း 4 ၵေႃႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ဢႃယု 14 ပီ 2 ၵေႃႉ။ ယွၼ်ႉဝႃႈပေႃး ၸဝ်ႈၽူဝ်ဢမ်ႇယူႇႁိူၼ်း တီႉဢဝ်မေးၼၢင်းပိူၼ်ႈၵႂႃႇ။ ပေႃႈမႄႈဢမ်ႇယူႇႁိူၼ်း တီႉဢဝ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇပိူၼ်ႈၵႂႃႇ။ ဝၢႆးတီႉယဝ်ႉ ၵူၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၶဝ်ဢဝ်ၵႂႃႇဝႆႉတီႈ ႁၢၼ်ႉ “အောင်မေတ္တာ” ဝၢၼ်ႈလူင်ၵဵင်ၼၼ်ႉသေ – ယူႇဢမ်ႇႁိုင် ဢဝ်ရူတ်ႉၵႃး ပလိၵ်ႈၶဝ်မႃးတၢင်ႇ ၵႂႃႇတီႈ ႁူင်းပလိၵ်ႈၼွင်ၶဵဝ်ဝႆႉယဝ်ႉ။ မႆႈၸႂ်ၵူဝ်ၶဝ်ဢဝ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵႂႃႇႁဵတ်းသင်ႁဵတ်းသိင်။ ဢမ်ႇၼၼ် ဢမ်ႇၸွပ်ႇ ဢမ်ႇထၢမ်သေ ၵႂႃႇပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇၵႃႈဝႃႈၵႃႈပဵၼ်။ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈ မူတ်းယဝ်ႉ။ ပေႃးႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလႆႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတုၵ်ႉယၢၵ်ႈၸွမ်းတႄႉ မၼ်းပဵၼ်လၢႆးႁဵတ်း ၸဝ်ႈဢႃႇ ၼႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မိူၼ်ၵဝ်ႇၶိုၼ်းၵူၺ်း။ ၶဝ်ဢမ်ႇမႃးသပ်းလႅင်းၼႄပၼ် ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ လွင်ႈပၵ်းပိူင် ၽွင်းငမ်း ၶဝ်သင်သေ ၶဝ်ႈမႃးတီႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵႂႃႇလိပ်းလိပ်းလႅင်လႅင် ၸိူင်ႉၼႆႉတႄႉ ဢမ်ႇလီပဵၼ်။

တီႈႁိမ်းဝၢၼ်ႈလူင်ၵဵင် ဢိူင်ႇပၢင်ပဝ်းၼႆႉ မီးပႃႇမႆႉသၵ်း 2 တီႈ။ ပဵၼ်ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼွင်ပဵတ်း ၊ ပၢင်ပဝ်း ၊ မၢၼ်ႈၵျွင်း ၊ ပၢင်မၢၵ်ႇၶေႃ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵႂႃႇၽုၵ်ႇဝႆႉ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၽုၵ်ႇယဝ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတႅပ်းၸႂ်ႉ – သိုၵ်းလွႆ တဢၢင်းသမ်ႉ မႃးႁၢမ်ႈ၊ ၶဝ်ဢမ်ႇႁဵတ်းပၼ်တွၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းမိူင်းသင် ၶဝ်သမ်ႉ မႃးၶႂ်ႈလႆႈၽွၼ်းပၢင်ႈၸိူင်ႉ ၼႆတႄႉဢမ်ႇလီပဵၼ်။

တၢင်းၶျွင်းသူင်ႇ (ဂုတ်တွင်းကြိုးဝိုင်း) ၸိူဝ်းပုၼ်ႉမီးမႆႉယႂ်ႇမႆႉလူင်ယူႇသေတႃႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇႁတ်းၵႂႃႇ တႅပ်း။ မီးၽေးမၢၵ်ႇမႅင်းၾင်လိၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၼမ်။

တႃႇႁဵတ်း ပၢႆးမၢၵ်ႇမီးဢမ်ႇၸႂ်ႈလူး။ ပေႃးဝႃႈ ဢဝ်ၵႂႃႇၶၢႆလႄႈ ၺွပ်းၵႂႃႇတႄႉ ဢမ်ႇဝႃႈၶႃႈလႆ။ ယွၼ်ႉၵႂႃႇ တႅပ်းမႆႉမႃးႁဵတ်းႁိူၼ်းယူႇၵူၺ်းလႄႈ မႃးၺွပ်းၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵႂႃႇၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ မိူၼ်တၢင်းဝႃႈ ၶဝ်ၵေႃႈ ပဵၼ် ၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇ ၵူၺ်းယဝ်ႉ။ 

ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ပေႃးဢၢၼ်းတေမႃးယူႇသဝ်းႁူမ်ႈၵၼ် ၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ်တႄႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမႃးလဵပ်ႈႁဵၼ်း လွင်ႈယူႇလွင်ႈ ၵိၼ်လႄႈ ၾိင်ႈယၢမ်ႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵွၼ်ႇ – ၶႂ်ႈတုၵ်းယွၼ်းထိုင် ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၼင်ႇၼႆ။

ပႃႈယိင်း – ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄး

24/01/2025