ပီၵၢႆမႃးပီၼႆႉ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ဢွၼ်ၵၼ်ပဵၼ် တၢင်းပဵၼ် ၽိဝ်ၼင်ၶူမ်းၵၢႆး (အရေးပြားရောဂါ) မေႃယႃပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ယွၼ်ႉလူမ်းလႄႈၼမ်ႉ ဢမ်ႇသႅၼ်ႈသႂ် ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ လၢတ်ႈဝႃႈ ၵၢၼ်ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ် တီႈဝဵင်းၵေးသီး ဢမ်ႇၵိုတ်းဢမ်ႇလိုဝ်ႈ၊ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပႃႇထိူၼ်ႇလူႉ ၼမ်ႉဝူၺ်ႇႁင်ႈ ထိုင်တီႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉတေႃႇၵူၼ်း၊ သတ်းလႄႈ တူၼ်ႈမွၵ်ႇမၢၵ်ႇ ႁၢၵ်ႈႁူဝ် ၼႂ်းသူၼ်ၼႂ်းၼႃး ဝႃႈၼႆ။
မေႃယႃယိင်း ဢၼ်လူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“တင်းၵေးသီးၼႆႉ ပိူၼ်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်ၼမ်ၼႃႇ၊ ၼမ်ႉလႄႈလူမ်း ဢမ်ႇၸိုၼ်ႈသႂ်ယဝ်ႉ၊ ပေႃးၾူၼ်တူၵ်း ဢိတ်းဢွတ်း ၵူၺ်းၵေႃႈ ၼမ်ႉထူမ်ႈၼမ်ႉၼွင်း ၊ လုၵ်ႈ ဢွၼ်ႇတၢင်းဝၢၼ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်ပဵၼ်တွင်ႉၵႂႃႇတွင်ႉႁေႈ၊ တၢင်းပဵၼ် ၽိဝ်ၼင်ၶူမ်းၵၢႆးၸဵပ်းယဵၼ်း”- ဝႃႈၼႆ။
ၵၢၼ်ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်ၼမ်မႃးလႄႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉမႄႈၼမ်ႉႁႅၼ် ဢၼ်ပဵၼ်မႄႈၼမ်ႉလမ်ႇလွင်ႈ တႃႇလဵင်ႉသူၼ်လဵင်ႉ ၼႃး ၼႂ်းၵၢၼ်ၽုၵ်ႇသွမ်ႈ။ တုမ်ႉတိူဝ်ႉပႃး ၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းသူၼ် ဝႃႈၼႆ။
တီႈၸႄႈဝဵင်းၵႃလီႉ ဝၢၼ်ႈလွႆသႅင်ၵေႃႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၶႂၢၵ်ႈၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်း ၼမ်မႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇ။ ၵွၼ်ႇ 3 ပီပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉသမ်ႉ ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်။ လွင်ႈၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်လႄႈ ၶုတ်းၶမ်းၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ထူပ်းၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈၼမ်ႉၼွင်း၊ ပၼ်ႁႃဢၼ်သိုပ်ႇမႃးၸွမ်းသမ်ႉပဵၼ် ပၢႆးယူႇလီၵူၼ်းမိူင်း။
ၼၢင်းယိင်း ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းၵႃလီႉ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“တီႈၵႃလီႉၼႆႉ မီးၵူၼ်းၶုတ်းၶမ်း၊ ၶုတ်းထၢၼ်ႇႁိၼ်ၼမ်ၼႃႇ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ၼမ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇပေႃးၶႂ်ႈလိူင်ႇယဝ်ႉ။ ၼမ်ႉဢၼ်မီး ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇမူတ်းသႂ်၊ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတၢင်းဝၢၼ်ႈၵေႃႈ ပဵၼ်တၢင်းပဵၼ်ၼမ်ၼႃႇ”- ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵႃလီႉ၊ ၵုၼ်ႁဵင်ၼႆႉ ၾၢႆႇပၢႆးယူႇလီ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇတူၺ်းတူဝ်ႈထိုင် လႆႈၵူႈတီႈ။ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ တၢင်းဝၢၼ်ႈတၢင်းဢိူင်ႇ တီႈမီးၵၢၼ်ၶုတ်းၶမ်း ၼႂ်းၵႄႈၵႃလီႉ ၵုၼ်ႁိင်း (ၵုၼ်ႁဵင်) လူင်းမႃးထိုင်ထုင်ႉၵေးသီးၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈ RCSS ၊ SSPP ၶဝ်တူင်ႉၼိုင်ၵႂႃႇမႃး။
ၵူၺ်းၵႃႈ တင်ႈတႄႇပီ 2021 ၸိူဝ်းၼၼ်ႉမႃး ထုင်ႉတၢင်းၸႄႈဝဵင်းၵေးသီး၊ မိူင်းၵိုင်၊ လၢႆးၶႃႈ၊ ပၢင်လူင်၊ လွၵ်ႉၸွၵ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ သိုၵ်း RCSS တင်း SSPP မီးပၼ်ႁႃၵၼ် လိုပ်ႈလမ်းပိုတ်းယိုဝ်း တိုၵ်းတေႃးၵၼ် ဢမ်ႇၶဝ်ႈၵၼ်လႆႈလႄႈ တႃႇတေမႃးႁူမ်ႈၵၼ် ဢဝ်လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ၊ ၵႅတ်ႇၶႄႁႄႉၵင်ႈ သိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ ၼမ်ႉလိၼ်ႁိၼ်ၽႃလႄႈ ၵၢၼ်ပူၵ်းပွင် ပၼ်ပိုၼ်ႉတီႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ ယိင်ႈၶႅၼ်းဝႆႉၵႆ – ၵူၼ်းမိူင်းၵိုင် – လၢႆးၶႃႈ လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
တႅမ်ႈ – ယိင်းသဵဝ်ႈၶၢဝ် (ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၾိုၵ်းၵၢၼ်)
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ