ၸဝ်ႈသူၼ်ထူဝ်ႁႄႉ ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမူဝ် ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင် ၵုမ်ႇလႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဢမ်ႇၸၢင်ႈမိူဝ်းၵဵပ်းထူဝ်ႇႁႄႉ ၾၢႆႇၼိုင်ႈသဵင်ၵွင်ႈသဵင်မၢၵ်ႇ တိုၵ်ႉတႅၵ်ႇယူႇၵူႈဝၼ်း။   

တႄႇႁူဝ်လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 2025 ၼႆႉမႃး သဵင်ၵွင်ႈတႅၵ်ႇႁိမ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမူဝ် ဢမ်ႇထၢတ်ႇၵူႈဝၼ်း၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ပႆႇၸၢင်ႈပွၵ်ႈႁိူၼ်း။ ယၢမ်းလဵဝ် ထူဝ်ႇႁႄႉၼႂ်းသူၼ် ထိုင်ၶၢဝ်းၵဵပ်း ယဝ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢမ်ႇၸၢင်ႈမိူဝ်းဢဝ်ၶိုၼ်းလႄႈ ဢွၼ်ၵၼ်မႆႈၸႂ် ၵူဝ်ထူဝ်ႇႁႄႉပႅတ်ႈလၢႆ ပီတေမႃးသမ်ႉ တေဢဝ်သင်လဵင်ႉၵၼ် ၸဵမ်ၸိူဝ်း ၼႆႉ။ 

ၼၢင်းယိင်း ၸဝ်ႈသူၼ်ထူဝ်ႇႁႄႉ ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမူဝ် လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ပၢင်တိုၵ်းတႄႉ ၵႆႉလႆႈငိၼ်းၼႃႇ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၼႆႉသမ်ႉ မၼ်းၸမ်ဝၢၼ်ႈမႃးၼႃႇယဝ်ႉလႄႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းႁိုဝ်ယူႇသဝ်းယဝ်ႉ။ ၵႃႈလႆႈ ပၢႆႈဢွၵ်ႇမႃး၊ ၶူဝ်းၶွင်တီႈ ႁိူၼ်းၵေႃႈ တေႃႉမႃးမူတ်း၊ ၼႂ်းသူၼ်သမ်ႉ ၽုၵ်ႇဝႆႉထူဝ်ႇႁႄႉၼမ်ၼႃႇပီၼႆႉ။ သေလၢႆၼႃႇၶႃႈ။ လႆႈသႂ်ႇငိုၼ်းတိုၼ်းလၢင်းမၼ်းၼမ်ၼႃႇယဝ်ႉ။ ယၢမ်းလဵဝ် ထူဝ်ႇႁႄႉၵေႃႈ ၶၼ်မၼ်းလီၼႃႇ။ ၸွႆႉမိုၼ်ႇပၢႆ။ ၵူၺ်းဢမ်ႇၸၢင်ႈမိူဝ်းဢဝ်ၶိုၼ်းယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

ၽွင်းဢဝ် ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇၼၼ်ႉသမ်ႉ ၼမ်ႉထူၼ်ႈၼမ်ႉၼွင်းလႄႈ ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇသုမ်းၼမ်။ ပီၼႆႉ ၶၼ်ထူဝ်ႇႁႄႉၶိုၼ်ႈသုင်လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈၸႂ်ယႂ်ႇဝႆႉယူႇသေတႃႉ သမ်ႉမႃးပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း၊ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈလႆႈဢွၼ်ၵၼ် ပၢႆႈၽေးသိုၵ်းလႄႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈ ၵဵပ်း ၸၢင်ႈဢဝ်ထူဝ်ႇႁႄႉ။ 

ၼၢင်းယိင်း ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ပၢႆႈၵႂႃႇယူႇၼႂ်းဝဵင်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်သင်၊ တင်းဝၢၼ်ႈသမ်ႉ တိုၵ်ႉလႆႈငိၼ်းသဵင်ၵွင်ႈယူႇလႄႈ ဢမ်ႇႁတ်းမိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်၊ ဢမ်ႇၸၢင်ႈမိူဝ်းဢဝ်ၶိုၼ်းထူဝ်ႇႁႄႉ၊ ထိုင်ၶၢဝ်းဢဝ်ထူဝ်ႇႁႄႉယဝ်ႉဢေႃႈ၊ ပီၼႆႉတႄႉ ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇဢမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ်လႄႈ ၸႂ်ယႂ်ႇထူဝ်ႇႁႄႉ ၵူၺ်းဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ၸဝ်ႈသူၼ် လႆႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်းသူၼ်ထူဝ်ႇႁႄႉ ၼိုင်ႈပီ 60-70 သႅၼ်ပျႃး။ တႃႇလုမ်းလႃးသမ်ႉ လႆႈပၼ် ၶၢဝ်းယၢမ်း 1 ပီ။ ပီၵၢႆ 2024 ၶၼ်ထူဝ်ႇႁႄႉ ၼိုင်ႈၸွႆႉၶၢႆလႆႈ 5,100 ပျႃး ၊ ပီ 2025 ၼႆႉ ၶၼ်ထူဝ်ႇၶိုၼ်ႈၶၼ် သုင်ထိုင်မိုၼ်ႇပၢႆ – ၸဝ်ႈသူၼ် ထူဝ်ႇႁႄႉလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ဝၼ်းတီႈ 4/1/2025 ယၢမ်းႁူဝ်ၶမ်ႈ 5 မူင်း ထိုင်ၵၢင်ၶိုၼ်း 12 မူင်း သဵင်ၵွင်ႈတႅၵ်ႇ တၢင်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမူဝ် ဢိူင်ႇၼွင်ႁီး ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင် ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ တႃႇလင်ႁိူၼ်း 200 လႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်း၊ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈ ၼႆႉ ပႆႇၸၢင်ႈပွၵ်ႈႁိူၼ်းၶိုၼ်း။

တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ သဵင်ၵွင်ႈဢမ်ႇပႆႇယဵၼ်လႄႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမူဝ် ဢမ်ႇႁတ်းမိူဝ်း ဢဝ်မၢၵ်ႇၶဝ်ႈ တဝ်ႈၼမ်ႉ ၶိုၼ်း။ ပဵၼ်ဢၼ်ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇတႃႇလဵင်ႉလူၵၼ်။ ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉမူဝ်ၼႆႉ ယၢၼ်ၵႆၵၼ်တၢင်း ဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင် 13 လၵ်း၊ မီးၾၢႆႇႁွင်ႇဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင်၊ ၾၢႆႇၸၢၼ်းဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ။ ပဵၼ်ပီႈၼွင်ႉတႆးလႄႈ ပီႈၼွင်ႉယၢင်းလၢႆး ယူႇႁူမ်ႈၵၼ်။

တႅမ်ႈ – ယိင်းသဵဝ်ႈၶၢဝ် (ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၾိုၵ်းၵၢၼ်)