ဝၼ်းတီႈ 4 ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 2025 ဝၼ်းလွတ်ႈလႅဝ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼၼ်ႉ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပွႆႇ ပၼ်ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈ 6,000 ပၢႆ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉပႃးၵူၼ်းမိူင်း 5,864 ၵေႃႉ ပႃးၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်း 180 ၵေႃႉ။ ၸိူဝ်းၺႃး တူတ်ႈတၢမ်ႇၶွၵ်ႈတေႃႇၸူဝ်ႈ 144 ၵေႃႉ ၼၼ်ႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇပူတ်းလူတ်းတူတ်ႈတၢမ်ႇ 15 ပီ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တူတ်ႈတၢမ်ႇ တၢင်ႇပိူင်ၵေႃႈ လူတ်းယွၼ်ႇပၼ် 6 ပုၼ်ႈ 1 ပုၼ်ႈ။
ၼႂ်းတူတ်ႈတၢမ်ႇ ဢၼ်ပူတ်းပွႆႇဝၢင်းပၼ်ၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇပႃးၸိူဝ်းပူၼ်ႉပႅၼ်ႁဵတ်းၽိတ်းလွင်ႈ ၵၼ်ႉၸၼ်၊ ၵႃႉယႃႈ၊ ၶိူင်ႈၵွင်ႈၵၢင်ႇ၊ ၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်းတၢႆ၊ ၵိၼ်သူးၵိၼ်လၢပ်ႈ၊ ၵပ်းသိုပ်ႇၸုမ်းၼွၵ်ႈမၢႆမီႈ၊ ၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉ ၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ ဢမ်ႇပႃး။
ၼႂ်းၵၢၼ်ပူတ်းပွႆႇတူတ်ႈတၢမ်ႇ ပွၵ်ႈၼႆႉ ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸွမ်ႁၢၼ်ၸေႃႇမိၼ်းထုၼ်း တႄႉလၢတ်ႈဝႃႈ ပႃးၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း 600 ပၢႆ ဝႃႈၼႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈ တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ဢၼ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇၵုမ်ၶင်ၶွၵ်ႈ လူၺ်ႈတၢင်းၽိတ်း 19 ဢၼ်၊ ဢိၵ်ႇပႃးတင်း ၽူႈၼမ်းၵၢၼ်မိူင်း ၵဝ်ႇၵႄႇၸိုဝ်ႈလိုဝ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇပူၼ်ႉလွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၸွမ်း။
ၵွၼ်ႇၼႃႈ တေပူတ်းပွႆႇၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ – ၸူဝ်ႈယိုတ်း ဢႃႇၼႃႇၸိုင်ႈမိူင်းမႃးၼႆႉ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပွႆႇပၼ် ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈမီး 15 ၵမ်းယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႂ်းၵႃႈၵူၼ်းပူၼ်ႉလွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ၶဝ်တိုၵ်ႉပႃးမွၵ်ႈ 8 ပိူဝ်ႊသႅၼ်ႊၵူၺ်း။
ပွႆႇၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈ 15 ၵမ်းၼႆႉ ၵူၼ်းပူၼ်ႉလွတ်ႈမႃးမီး 95,865 ၵေႃႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ် မိူင်း 8,162 ၵေႃႉၵူၺ်း။ ၼႂ်းၶွၵ်ႈ တိုၵ်ႉမီးၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်းဝႆႉယူႇ 2 မိုၼ်ႇပၢႆ။ ၽွင်းပွႆႇပၼ် ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈ မိူဝ်ႈလိူၼ်ဢွၵ်ႊထူဝ်ႊပိူဝ်ႊ ပီ 2021 – 2 ၵမ်းၼၼ်ႉတႄႉ ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း ပႃးမႃးၸွမ်း 4,434 ၵေႃႉယူႇ။ ၽွင်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း လွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၼမ်သုတ်း။
ၸူဝ်ႈပွႆႇပၼ်ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈမႃးၼႆႉ ဢၼ်ဢမ်ႇပႃး ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်းသေၵေႃႉၵေႃႈ ယင်းမီး။
ၵူၺ်းၵႃႈ ဢၼ်ၶဝ်လိူၵ်ႈဢဝ် ၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်းလႄႈ လုၵ်ႈၸုမ်း ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းသေ ပွႆႇပၼ်ၵူၺ်းၵေႃႈ ယၢမ်ႈမီး။ မိူဝ်ႈပီ 2021 ၼၼ်ႉ မၢႆတွင်း NCA တဵမ် 6 ပီၼႆသေ လိူၵ်ႈဢဝ်လုၵ်ႈၸုမ်း ၸုမ်းယိပ်း ၵွင်ႈၵၢင်ႇလၢႆလၢႆသေ ပွႆႇပၼ် 114 ၵေႃႉ။ မိူဝ်ႈပီ 2022 ၼၼ်ႉၵေႃႈ မၢႆတွင်းဝၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၼႆသေ ပွႆႇပၼ်လုၵ်ႈၸုမ်း ၸုမ်းသိုၵ်းရၶႅင်ႇ AA 46 ၵေႃႉ။ မိူဝ်ႈပီ 2023 ဝၢႆးလင် ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်း မိူင်းၶႄႇမႃး ဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈမိူင်းမၢၼ်ႈသေ ပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈပွႆႇပၼ် ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း 2,153 ၵေႃႉ ။ ပီၵၢႆ 2024 ၼႆႉတႄႉ ပွႆႇပၼ် ၸွမ်ၽွင်းလူင် ၻွၵ်ႊတိူဝ်ႊ ၸေႃႇမျိၼ်ႉမွင်ႇ (လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၼူၵ်ႉယုင်း)လႄႈ ၽွင်းလူင်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢူးဝိၼ်းၶႅင်ႇ – ၽွင်းဢမ်ႇယူႇလီႁႅင်းသေ ၸမ်တေသဵင်သၢႆၸႂ် – ISP Myanmar ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ