ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ဢွၼ်ၵၼ်ၶၢင်းပွင်ႉ ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇႁႅင်း ယွၼ်ႉၶီႈၵူမ်ႇၶီႈငႂ်ႈ တိုၵ်ႉၵိုတ်းဢုင်ၼမ် ၸွမ်းၼႂ်းပွၵ်ႉယွမ်ႇ ယွၼ်ႉၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇ ဢမ်ႇပတ်းၽဵဝ်ႈႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်းသႂ်ပၼ်။

တႄႇဢဝ် ဝၼ်းတီႈ 10/09/2024 ၼၼ်ႉမႃး ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် မီးၶၢဝ်းတၢင်း 2 လိူၼ်ပၢႆယဝ်ႉ ၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇ ဢမ်ႇပတ်းၽဵဝ်ႈပၼ် ၶီႈၵူမ်ႇၶီႈငႂ်ႈ ဢၼ်တိုၵ်ႉၵိုတ်းဢုင်ဝႆႉ ၸွမ်းၼႂ်းပွၵ်ႉၼႂ်းယွမ်ႇ တၢင်းၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ၊ ပွၵ်ႉပုင်းထုၼ်း၊ ပွၵ်ႉသၼ်သၢႆး (တႆး)၊ သၼ်သၢႆး (လိုဝ်ႉ)၊ ပွၵ်ႉမၢၵ်ႇၵႃႇႁူဝ်ၶမ်း၊ ပွၵ်ႉမႄႈၶၢဝ်လႄႈ ဢိၵ်ႇထႅင်ႈ လၢႆပိုၼ်ႉတီႈ ၸိူဝ်းဢွင်ႈတီႈၶူင်ႈယၢၼ်း ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း လႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆး။

ၵူၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၽူႈၸၢႆး ဢႃယု 30 ပၢႆ ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇ (စည်ပင်) ၶဝ် ပတ်းၽဵဝ်ႈ ၸွမ်းတၢင်းလူင်ၵူၺ်းၶႃႈ ၸွမ်းၼႂ်းပွၵ်ႉယွမ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇပတ်းၽဵဝ်းသင်ပၼ် ပၢႆလႆႈၸၢင်ႈ ၶဝ်မႃးၽဵဝ်ႈပၼ်ၵွၼ်ႇ ၶႃႈဢေႃႈ။ ၸွမ်းပွၵ်ႉယွမ်ႇတႄႉ ၶီႈၵူမ်ႇၶီႈငႂ်ႈ တိုၵ်ႉၵိုတ်းၼမ်။ လႆႈၸၢင်ႈၵႃးမေႈၶူဝ်း ၶဝ်မႃးၶုတ်းပၼ် 1 ၸူဝ်ႈမူင်း 1,000 ဝၢတ်ႇ။ မၢင်တီႈမၢင်သွႆး ၶဝ်ယွၼ်းၵႃႈၸၢင်ႈ ပဵၼ်သႅၼ်ဝၢတ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းလူင် ၼႂ်းၵၢင်ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ယၢမ်းလဵဝ် ၾုၼ်ႇမုၵ်ႉၼမ် ယွၼ်ႉဝႃႈ မိူဝ်ႈၽွင်းၶဝ်တေႃႉတၢင်ႇၶီႈလိၼ်/ ၵူမ်ႇ သႂ်ႇၵႃး တႃႇၵႂႃႇထွၵ်ႇပႅတ်ႈၼၼ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶီႈလိၼ် ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ယၢတ်ႇတူၵ်းၸွမ်းသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၽူႈယိင်း ဢႃယုမွၵ်ႈ 40 ပီ ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၶီႈၵူမ်ႇၶီႈငႂ်ႈၵေႃႈၼမ် ၸူဝ်ႈၾူၼ် ဢမ်ႇတူၵ်းၼႆႉ ၾုၼ်ႇမုၵ်ႉၼမ် တဵမ်တၢင်းလူင်ဝႆႉၶႃႈဢေႃႈ။ ပေႃးၶီႇရူတ်ႉၶိူင်ႈၼႆ လႆႈဝႆႉသတိႁႅင်းၼႃႇ။ ယွၼ်ႉၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇသမ်ႉ ၶဝ်တေႃႉၶီႈၵူမ်ႇၶီႈလိၼ် တၢင်းၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ – ပုင်းထုၼ်ၼၼ်ႉ ဢွၵ်ႇမႃးသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶီႈလိၼ်ယၢတ်ႇတူၵ်းၸွမ်းတၢင်းလူင် တေဝႃႈႁႂ်ႈမိုၼ်ႈသေ ထိုင်တီႈၵူၼ်းလူႉတၢႆ မိူၼ်မိူဝ်ႈပွၵ်ႈၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇပဵၼ်ယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

ပီၼႆႉ မႄႈၼမ်ႉသၢႆလုပ်ႇထူမ်ႈ တီႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ဢမ်ႇယွမ်း 9 ပွၵ်ႈယဝ်ႉ တႄႇဢဝ်လိူၼ်ဢေႃႊ ၵတ်ႊသ်ၼၼ်ႉမႃး ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ႁူဝ်လိူၼ်ဢွၵ်ႊထူဝ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၼမ်ႉယွမ်းလူင်းယဝ်ႉသေတႃႉ ၵူၺ်းၵႃႈ ၶီႈၵူမ်ႇၶီႈငႂ်ႈတႄႉ တိုၵ်ႉၵိုတ်းဢုင်ၼမ်။ မိူဝ်ႈလိူၼ်ဢွၵ်ႊထူဝ်ႊပိူဝ်ႊ ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ယွၼ်ႉသဵၼ်ႈတၢင်းမိုၼ်ႈသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလူမ်ႉရူတ်ႉၶိူင်ႈလူႉတၢႆ 2 ၵေႃႉယဝ်။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 14/10/2024 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် ၽူႈယိင်းဢွၼ်ႇ 2 ၵေႃႉ သွၼ်ႉရူတ်ႉၶိူင်ႈ မႃး ၸွမ်းၵၼ် လမ်းၼိုင်ႈသေ ပဵၼ်ၽေးၵိုင်ႉၵၢင်ႉ ပလၢတ်ႈလူမ်ႉ တီႈသဵၼ်ႈတၢင်းလူင် လွႆသထူင်ႇ ၵေႃႉသွၼ်ႉတၢင်းလင် ၺႃးၵႃး ၽႃႇသႂ်ႇ လူႉတၢႆထင်တီႈ။  

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 11/10/2024 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်မွၵ်ႈ 7 မူင်း ရူတ်ႉၶိူင်ႈ ၶူးသွၼ် လမ်းၼိုင်ႈ ထဝ်ႈၸၢႆး ဢႃယု 68 ပီ ၼၼ်ႉ ၵေႃႈ သဵၼ်ႈတၢင်းမိုၼ်ႈသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈရူတ်ႉၶိူင်ႈမၼ်းၸၢႆးလူမ်ႉ ၺႃးရူတ်ႉၶိူင်ႈ ဢၼ်မႃးၸွမ်းလင်မၼ်းၼၼ်ႉ ၽႃႇသႂ်ႇထိုင်တီႈလႆႈလူႉတၢႆ။  

ဢိင်ၼိူဝ် လွင်ႈၼမ်ႉသၢႆ လုပ်ႇထူမ်ႈ ၼႂ်းပီ 2024 ၼႆႉသေ တုမ်ႉယွမ်ႈထိုင် တၢင်းၾင်ႇတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး တၢင်းၾင်ႇမႄႈသၢႆ ၸိုင်ႈထႆးၼၼ်ႉၵေႃႈ ၺႃးၼမ်ႉလုပ်ႇထူမ်ႈႁႅင်း မီးလွင်ႈလူႉသုမ်းၼမ် မိူၼ်ၵၼ်။ ၼၼ်ႉတႄႉ ယူႇတီႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈထႆး ပိူၼ်ႈသႂ်ႇၸႂ်တူၺ်းထိုင်ၵူၼ်းမိူင်းသေ ဢွၼ်ၵၼ်ပတ်း ၽဵဝ်ႈ ႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်းသႂ်ပၼ် ယဝ်ႉတူဝ်ႈၵႂႃႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 29-30/10/2024 ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉယဝ်ႉ – ၵူၼ်းဝဵင်းမႄႈသၢႆ ၽူႈၸၢႆး ဢႃယု 40 ပၢႆ ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၼွၵ်ႈလိူဝ်သေ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉယဝ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ တၢင်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ၊ မိူင်းတူၼ်၊ ပုင်ႇပႃႇၶႅမ်၊ ၼႃးၵွင်းမူး ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၺႃးၼမ်ႉလုပ်ႇထူမ်ႈႁႅင်း မိူၼ်ၵၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်းလူႉၶၢတ်ႇၼမ်၊ ၶူဝ်ၼမ်ႉၵူၵ်း ဢၼ်ၵၢႆႇ ၸူးဝႆႉ တႃႈၶီႈလဵၵ်း – မိူင်းသၢတ်ႇ ၼၼ်ႉၵေႃႈ ထုၵ်ႇၵူၼ်ႇပင်းလူႉၵွႆ ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ယင်းပႆႇၵေႃႇသၢင်ႈယဝ်ႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇလွင်ႈၵႂႃႇမႃး ၼႆယဝ်ႉ။