ၶိူင်ႈမိၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇတူၵ်းသႂ်ႇၵၢတ်ႇလူင် ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ မိူဝ်ႈႁၢင်လိူၼ်သႅပ်ႊထႅမ်ႊပိူဝ်ႊပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ တိူဝ်ႉၺႃးၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ ၵေႃႉၼိုင်ႈ။ လွင်ႈၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်းတႅမ်ႈတၢင်ႇ ၼႂ်းၶျွင်ႉ Telegram ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈဝႆႉဝႃႈ “ၼေႇပျီႇတေႃႇ” ၊ မီးၵူၼ်း Subscriber 30,000 ပၢႆ ၼၼ်ႉဝႆႉဝႃႈ – သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ၸူၼ်လၵ်ႉၶူဝ်း ၶွင် ၼႂ်းၵၢတ်ႇလႄႈ လႆႈဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ် ၵႂႃႇပွႆႇမၢၵ်ႇတိူဝ်ႉသႂ်ႇ သိုၵ်းတဢၢင်း တၢႆၵေႃႉၼိုင်ႈ ဝႃႈၼႆဝႆႉ။

“လႆႈဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ် Y -12 ၵႂႃႇပွႆႇမၢၵ်ႇ 5 လုၵ်ႈ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉၸုမ်းၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉ TNLA ဢၼ်ၸူၼ်လၵ်ႉဢဝ် ၶူဝ်းၶွင်ယူႇတီႈ ၼႂ်းၵၢတ်ႇလူင် ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်” တႅမ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

ၶၢဝ်ႇၶျွင်ႉ Telegram ၼေႇပျီႇတေႃႇ တႅမ်ႈတၢင်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းတီႈ 27 လိူၼ်သႅပ်ႊထႅမ်ႊပိူဝ်ႊ ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် မီးၵူၼ်းၶဝ်ႈဢၢၼ်ႇ 7,700 ပၢႆ ၊ ၵူၼ်း like and react မီး 200 ပၢႆ။

လိင်ႉၶ်ၶၢဝ်ႇပွမ် – https://archive.ph/27mSN

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၽႄႈယူႇ တီႈၼႂ်းၶျွင်ႉ Telegram ၼၼ်ႉ ယူႇတီႈ MPA တင်း Shan News ဢၼ်ပဵၼ် ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း Myanmar Fact – Checking Network လႆႈႁူမ်ႈၵၼ်ၵူတ်ႇထတ်းသေ လႆႈႁူႉဝႃႈပဵၼ်ၶၢဝ်ႇပွမ်။

လၵ်းထၢၼ် ဢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းႁၼ်ဝႃႈ ပဵၼ်ၶၢဝ်ႇပွမ်

ၶႅပ်းႁၢင်ႈဢၼ်ၶျွင်ႉ Telegram ၼေႇပျီႇတေႃႇ ဢဝ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းဝႆႉၼၼ်ႉ လႆႈဢဝ်လၢႆး Google reverse Image search သေၵူတ်ႇထတ်းတူၺ်းလႄႈ လႆႈႁၼ်မႅၼ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၶႅပ်းႁၢင်ႈတီႈ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ People spring ႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉ လွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ်ၵႂႃႇပွႆႇမၢၵ်ႇ တီႈဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် – ၼႆယဝ်ႉ။

လိင့်ၶ်ၶၢဝ်ႇ – https://shorturl.at/4ntZm

ၵဵဝ်ႈလူၺ်ႈလွင်ႈတၢင်း ၼႂ်းၶၢဝ်ႇငၢဝ်းၼၼ်ႉသေ မိူဝ်ႈတႅမ်ႈႁႃၼႂ်း Google ဝႃႈ “ၵၢတ်ႇလူင်ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ၺႃးပွႆႇမၢၵ်ႇ” ၼႆၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈႁၼ်တီႈႁွင်ႈၵၢၼ်သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ DVB , Shan News လႄႈ Shwe Phee Myay ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တႅမ်ႈ ႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉယူႇ။

ႁွင်ႈၵၢၼ်သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ DVB တွင်ႈထၢမ် ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈသေ ႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉဝႃႈ ဝၼ်းတီႈ 21/09/2024 သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈမိၼ်သေ ပွႆႇမၢၵ်ႇႁႅင်းယႂ်ႇ 5 လုၵ်ႈ တီႈၼႂ်းပွၵ်ႉၵူၼ်းမိူင်းယူႇသဝ်း ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်၊ မိူင်းတႆးပွတ်းပွတ်းႁွင်ႇ တုမ်ႉတိူဝ်ႉႁိူၼ်းၵူၼ်းမိူင်းလူႉၵွႆ – ၼႆယဝ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇ Shan News ၵေႃႈႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉဝႃႈ ဝၼ်းတီႈ 21-22/09/2024 ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈမိၼ်သေ ပွႆႇမၢၵ်ႇ 500 ပွင်ႇသႂ်ႇတီႈၼႂ်းၵၢတ်ႇလူင် ဢၼ်မီးၼႂ်းပွၵ်ႉၵၢတ်ႇ ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉသုင်မၢႆ -1 ၊ ႁူင်းၵဵပ်းၶူဝ်းၶွင် ဢၼ်မီးႁိမ်းၵၢတ်ႇၵၢင်ၶမ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ – ဝႃႈၼႆ။

ႁွင်ႈၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ Shwe Phee Myay တႅမ်ႈႁၢႆးငၢၼ်းဝႃႈ ဝၼ်းတီႈ 21/09/2024 ၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် မွၵ်ႈ 7 မူင်းၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉၶိူင်ႈမိၼ် Y-12 သေ ပွႆႇမၢၵ်ႇတီႈၼွင်ၶဵဝ် လုင်းဢၢႆႈႁၵ်ႉ ဢႃယုႁိမ်းႁွမ်း 50 ပီ တိူဝ်ႉမၢတ်ႇၸဵပ်းၸွမ်း  – ၼႆယဝ်ႉ။

တူၺ်းၶၢဝ်ႇတီႈ –

DVB https://shorturl.at/fnlQo

Shan News https://shorturl.at/ht1PX

Shwe Phee Myay News Agency https://shorturl.at/IiYkE

ပေႃးမႃးထတ်းသၢင်တူၺ်းၸိုင် လွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၶိူင်ႈမိၼ်ပွႆႇမၢၵ်ႇပိုတ်းယိုဝ်း တီႈၼႂ်းၵၢတ်ႇလူင်ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ဝၼ်းတီႈ 21/09/2024 ၼၼ်ႉပဵၼ်လွင်ႈတႄႉသေတႃႉ ဢၼ်တုမ်ႉတိူဝ်ႉမၢတ်ႇၸဵပ်းတႄႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်း၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈ ၵူၼ်းသိုၵ်း ဢမ်ႇၸႂ်ႈၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ။

ၸုမ်းသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၶဝ်ၵေႃႈ တႅမ်ႈႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉဝႃႈ ဝၢႆးလင် သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ယိုတ်းလႆႈ ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ်ယဝ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ဢွၼ်ၵၼ်ပွၵ်ႈမိူဝ်းယူႇၶိုၼ်းႁိူၼ်းယေးလႄႈ ယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈၵၢင်ၶိုၼ်း မီးသိုၵ်းတဢၢင်း ပၼ်ႇလဵပ်ႈ ဢဝ်လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈဝႆႉ – ဝႃႈၼႆ။

ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႈ လၢတ်ႈဝႃႈ – ၶၢဝ်ႇဢၼ်တႅမ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇဝႃႈ ဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ် ၵႂႃႇပွႆႇမၢၵ်ႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ သိုၵ်း TNLA ဢၼ်ၸူၼ်လၵ်ႉၶူဝ်းၶွင် ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းၵၢတ်ႇလူင်ဝဵင်းၼွင်ၶဵဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉပဵၼ်ၶၢဝ်ႇပွမ်။

သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆႉ ဝၢႆးလင်ၶဝ် ဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ်ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇ ႁိူၼ်းယေးတီႈယူႇသဝ်းၵူၼ်းမိူင်းယဝ်ႉ ၵႆႉၶိုၼ်းပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၶၢဝ်ႇပွမ် ဢွၵ်ႇမႃးၸွမ်းဝႃႈ ယွၼ်ႉပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈဢၼ်ၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶဝ်ယူႇသဝ်းလႄႈ လႆႈပွႆႇမၢၵ်ႇၼႆတႃႇသေႇ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈ ၽူႈၸိူဝ်းၵမ်ႉထႅမ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းတႅမ်ႈၶၢဝ်ႇပွမ် ၶၢဝ်ႇၸပ်းၽၢၵ်ႇ လၢတ်ႈလွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈလီ ပိုၼ်ၽႄႈဝႃႇတ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉသေ ယူႇတီႈ MPA ယၢမ်ႈတႅမ်ႈဢွၵ်ႇမႃးပွင်ႈၵႂၢမ်းၶၢဝ်ႇဝႆႉယူႇ။ ၶဝ်ႈဢၢၼ်ႇလႆႈတီႈၼႂ်းလိင်ႉၶ် – https://shorturl.at/c4NxM

ၶၢဝ်ႇငၢဝ်း ဢၼ်ၸွတ်ႇၽႄႈဝႆႉယူႇ တီႈၼိူဝ်သိုဝ်ႇတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း(social media) ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပေႃးဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁႂ်ႈထတ်းသၢင်တူၺ်းလီလီ၊ ႁႂ်ႈၵႂႃႇတူၺ်းပႃးၶၢဝ်ႇ တီႈႁွင်ႈၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇယႂ်ႇ၊ ၶၢဝ်ႇလွတ်ႈလႅဝ်း ဢၼ်ယူႇၵၢင် ဢမ်ႇၸွမ်းၾၢႆႇ ၼၼ်ႉထႅင်ႈသေ ၸင်ႇယုမ်ႇသေၵမ်း။

(Fact Check)