ၵွၼ်ႇပႆႇတႄႇယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 လွပ်ႈသွင်ၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈလိူၼ်ၵျုၼ်ႊ 16 ဝၼ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶႄႇ မွၵ်ႇထိုင် ၸုမ်ႈၽၢၵ်ႈ ၼိူဝ်ၶဝ် ၵႂႃႇၶိုၼ်ႈပၢင်သွၼ်ၵၢၼ်မိူင်း တီႈၶုၼ်းမိင်။ ၸိုဝ်ႈဝႃႈ ပၢင်သွၼ်ၼႆၵေႃႈ ၵူၺ်းပဵၼ်ပၢင်ပူင်သွၼ် ပၼ်သၽေႃးတြႃး ႁႂ်ႈႁပ်ႉႁဵတ်းၸွမ်း ၶေႃႈၵၢင်ၸႂ်မိူင်းၶႄႇယဝ်ႉ။
တီႈၼၼ်ႈ ပၼ်မႃးၵႂၢမ်းႁိပ်ႇႁွမ်ႈ 5 ၶေႃႈ။ 1) ၾၢႆႇ SAC ၵေႃႈလီ၊ ၾၢႆႇ EAOs ၵေႃႈယဝ်ႉ တၵ်းတေဢမ်ႇလႆႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈလႅၼ်လိၼ်မိူင်းၶႄႇယုင်ႈယၢင်ႈ။ 2) တၵ်းတေဢမ်ႇလႆႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ တီႈၵူၼ်းမိူင်း၊ ၶွမ်ႊပၼီႊလႄႈ ၵၢၼ်လူင်းတိုၼ်းၶွင်မိူင်းၶႄႇ ဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ။ 3) လွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်း NUG, PDFs ဢၼ်တေၵူၼ်ႇလူမ်ႉပႅတ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းၼၼ်ႉ တိုၼ်းဢမ်ႇပွႆႇဝၢင်းၶႂၢင်းလူမ်လႆႈ။ 4) တေႁူမ်ႈႁွမ်းႁဵတ်းသၢင်ႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉ ၵၢၼ်ၵျႃး ၽႅၼ်ႉ၊ ၵၢၼ်ယႃႈမဝ်းၵမ်လႄႈ ၵၢၼ်တေႃႇလွင်း လႅၼ်လွၵ်ႇၼိူဝ်ဢွၼ်ႊလၢႆႊ။ 5) တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸဵမ်တင်းၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတင်းသဵင်ႈၼႆႉ တေဢမ်ႇပွႆႇဝၢင်းႁႂ်ႈႁူမ်ႈသၢင်ႈၸွမ်း ၸုမ်း မိူင်းဝၼ်းတူၵ်း ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။
မိူၼ်တင်း ၵေႃႉပဵၼ်ပေႃႈမႄႈ ႁွင်ႉသင်ႇသွၼ်ပူင်ၼၵ်းတီႈလုၵ်ႈလၢင်း ဢမ်ႇၼၼ် ၵေႃႉပဵၼ်ပေႃႈလဵင်ႉႁွင်ႉ သင်ႇသွၼ်ပူင်ၼၵ်းတီႈလုၵ်ႈၼွင်ႉတပႄးၼၼ်ႉလႄႈ မိူဝ်ႈၶၢဝ်ႇၸင်ႇဢွၵ်ႇၼၼ်ႉ ၸိူဝ်းႁူႉငိၼ်းၸွမ်း ဢမ်ႇပေႃးၶႂ်ႈယုမ်ႇယမ်၊ တၢမ်တူဝ်လုၵ်ႈၸုမ်း FPNCC ၸိူဝ်းလႆႈၵႂႃႇႁပ်ႉထွမ်ႇမႃးၵေႃႈ ဢမ်ႇယုမ်ႇယမ်တႄႉတႄႉ၊ ၵွပ်ႈဢမ်ႇဢိူဝ်လိူဝ်လႄႈ ထိုင်မိူဝ်ႈ ၵျုၼ်ႊ 25 ဝၼ်း ၸင်ႇတၵ်းမႃးတႄႇယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 လွပ်ႈသွင်ယဝ်ႉ။
ၽွင်းပၢင်တိုၵ်းလွပ်ႈသွင် ႁၢဝ်ႈႁႅင်းယူႇၼၼ်ႉ ဝၢင်ယီႈမႃးထိုင်ၼေႇပျီႇတေႃႇသေ ႁူပ်ႉဢုပ်ႇမိၼ်းဢွင်ႇလႅင်ႇ၊ တေဢဝ်ၶွၼ်ႉႁိုဝ် တေၵိၼ်ၶဝ်ႈမုၼ်း မိူၼ်ဝႃႈၼၼ်သေ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵူႈယိမ်ပၼ်ငိုၼ်းတေႃႊလႃႊ သၢမ်ပီႇလီႇ ယၼ်ႇ၊ ၾၢႆႇၼိုင်ႈသမ်ႉ ၸႂ်ႉႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ။ တႃႇတေပဵၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉ တေၸွႆႈပႃးလၢႆးၵၢၼ် ၵဵပ်းသဵၼ်ႈမၢႆႁူဝ်ၼပ်ႉ ၵူၼ်း ဝႃႈၼႆၵူၺ်းၵေႃႈယႃႇ တၢင်ႇလွင်ႈတၢင်ႇတၢင်း ၸၢင်ႈတေမီးထႅင်ႈတင်းၼမ်ယူႇ။
ဝၢင်ယီႈၼႆႉ ၽိူဝ်ႇလုၵ်ႉၼေႇပျီႇတေႃႇ သိုပ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇထိုင်မိူင်းထႆးၼႆ လၢတ်ႈဢွၵ်ႇမႃး ႁူဝ်ႉလူင်သၢမ်ႁၢဝ်း ဢၼ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ် စကစ ၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉ။ တေႃႇထိုင်ပေႃးပဵၼ်ၼင်ႇၼၼ် ၾၢႆႇၸုမ်းၸၢဝ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတေႃႇ စကစ ၼႆႉ ပႆႇပေႃးတိူဝ်ႉၼိူဝ်ႉတိူဝ်ႉၼင်၊ ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ် လေႃႇတိုၵ်းတေႃႇထိုင်ပေႃးယိုတ်းလႆႈထႅင်ႈၼႃႈ လိၼ်မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ဢဝ်ၸဵမ် ၼွင်ၶဵဝ်၊ သီႇပေႃႉ၊ ၵျွၵ်ႉမႄး၊ လႃႈသဵဝ်ႈ၊ မိူင်းမိတ်ႈ၊ မၢၼ်ႈပဵင်း ၸဵမ်တင်း မိူင်းၵုတ်ႈ၊ ၽိတ်ႉၶျၢင်း၊ မတ်ႉတယႃႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ၽဝ်ႇဝႃႈ ယိုတ်းသိမ်းလႆႈပႃး ရမခ ငဝ်ႈငုၼ်းတိူင်းသိုၵ်းၸဵင်ႇႁွင်ႇဝၼ်းဢွၵ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈယႃႇ တႃႇတေၵုမ်းၵမ်ၵႂႃႇလႆႈတႄႉ ဢမ်ႇပၼ်လူမ်ၸႂ်လႃးလႃး။ စကစ ၼႆႉ မိူၼ်တင်းလႆႈ လၢႆႊသိၼ်ႊ ထၢင်ႇႁၢင်ႈပိုတ်း တိုၵ်းၼၼ်ႉသေ ပွႆႇၶိူင်ႈမိၼ် မိူဝ်းပိုတ်းတိုၵ်းသႂ်ႇ ၼႂ်းၼႃႈလိၼ် ၸိူဝ်းမၼ်းလႆႈပွႆႇၾႃႈၼၼ်ႉ ဝၼ်းဝၼ်းၶိုၼ်း ၶိုၼ်း ဢမ်ႇၵႃး ဢိုတ်းႁပ်းပႅတ်ႈလၢၼ်ႇလႅၼ်လိၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၶဝ် ယိုတ်းလႆဝႆႉၼၼ်ႉၵွၼ်ႇ။ ယဝ်ႉ သမ်ႉ မိပ်ႇဢီးၵမ်ၵိၼ်း တႃႇၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ်တင်း စကစ၊ ၽဝ်ႇဝႃႈ ဢမ်ႇထွမ်ႇၵေႃႈ တတ်းပႅတ်ႈၾႆးၾႃႉ၊ လႅင်း ၾူၼ်း၊ ဢိတ်ႊတိူဝ်ႊၼႅတ်ႊ ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၵမ်းလိုၼ်းၸႂ်ႉလၢႆးဢွမ်ႈသေ တိုတ်းပႃးသၢႆသိုဝ်ႉၶၢႆ ၶဝ်ႈၼမ်ႉ တၢင်းၵိၼ်လႄႈ မၢၵ်ႇမိုဝ်ႈၸိုၼ်းယၢမ်း။
ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်း တဵၵ်းမိပ်ႇႁႂ်ႈပေႃးယွမ်းယိုၼ်ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လွင်ႈဝႃႈ တေဢမ်ႇသိုပ်ႇတိုၵ်းတေႃး စကစ၊ တေဢမ်ႇၶဝ်ႈယိုတ်းသိမ်း ဝဵင်းလူင်မၼ်းတလေး၊ တူၼ်ႈတီး။ လိူဝ်ၼႆႉ ဢၼ်သႅပ်ႇလိုၵ်ႉသုတ်းသမ်ႉ ပၢႆဝႃႈ တေဢမ်ႇႁူမ်ႈမိုဝ်းၸွမ်း NUG, PDFs သေ တေဢုပ်ႇၵၢၼ်မိူင်းၸွမ်း စကစ လူၺ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶႄႇ ၼႄႉၼမ်း ဢွၼ်ပွင်ၼၼ်ႉၼႆၵွၼ်ႇ။
သၢႆပိူင်ပဵၼ်ဢၼ်ဝႃႈမႃးၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်တႅမ်လူင်ဢၼ်ၽႃႇထႅၵ်ႇပႅတ်ႈ လိူင်ႈလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉၶၢဝ်းႁွင်မိူင်းမၢၼ်ႈ ႁႂ်ႈတႅၵ်ႇပဵၼ်သွင်ၽၢၵ်ႇယဝ်ႉ။ NUG, PDFs ၽၢၵ်ႇၼိုင်ႈလႄႈ ၸုမ်းၽၢၵ်ႈၼိူဝ်ထႅင်ႈ ၽၢၵ်ႇၼိုင်ႈၼၼ်ႉယိုင်။ ဢၼ်ၼႆႉ ၸွင်ႇတေငၢၵ်ႈၽၢတ်ႇၵၼ်ငၢႆႈငၢႆႈႁႃႉ ပေႃးဝႃႈၼႆပႄႇ တေယူႇတီႈ ၶေႃႈတူၵ်းလူင်းၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ် သိုၵ်း ဢၼ်မတ်ႉၼွင်ႇထူင်ႇၶဵၼ်း ၼႂ်းၵႄႈၶဝ်သွင်ၾၢႆႇ မီးႁိုဝ်ဢမ်ႇမီး၊ မၼ်ႈႁိုဝ် ဢမ်ႇမၼ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
တႃႇၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်းၸိုင် ဢုပ်ႇဢူဝ်းတူၵ်းလူင်းၵၼ်လီငၢမ်းယူႇ၊ ဝၢႆးပၢင်တိုၵ်းယဝ်ႉၵႂႃႇၼၼ်ႉသမ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈႁႅၼ်းတမ်းၼႅၼ်ႈၼႃဝႆႉ ယၢင်ၶွတ်ႇလိူတ်ႈ ဢၼ်ပဵၼ်ၶေႃႈတူၵ်းလူင်းၵၢၼ်မိူင်းၼၼ်ႉၼႆၸိုင် လွင်ႈမိူင်းၶႄႇလူင် ႁဵတ်းၼင်ႇပေႃႈလဵင်ႉၵဝ်ႇၵဝ်ႇသေ ၸီႉၸမ်ႈပူင်သင်ႇၼၼ်ႉ တၵ်းၵႃႈလႆႈႁပ်ႉထွမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်း ဢမ်ႇႁၢင်ႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်တွၼ်ႈသွၼ် တႃႇၸုမ်းၸၢဝ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တႃႇဢဝ်ႁဵတ်းၵႃႇထႃႇလွတ်ႈတူဝ် ၸွမ်းၶၢဝ်းတၢင်းမိူဝ်းၼႃႈယဝ်ႉ ၼႆဢေႃႈ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ