ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပၼ်ၶႂၢင်ႉတၢင်ႇမၢႆၾၢင်ဝႆႉ မီး 50 ပၢႆယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ဝၼ်းတီႈ 09/09/2024 ၼႆႉ ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊ ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵုမ်းၵမ် ပၼ်ၶႂၢင်ႉ ပႃႇတီႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈမွၼ်း (မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ – MUP) ယိုၼ်ႈတၢင်ႇမၢႆၾၢင် ၶဝ်ႈပဵၼ် ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် ယၢမ်းလဵဝ် တင်းမူတ်း ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်လႆႈၶႂၢင်ႉတၢင်ႇမၢႆၾၢင်ဝႆႉ မီးၵႂႃႇ 52 ပႃႇတီႇယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼင်ႇႁိုဝ် တေၸတ်းႁဵတ်းလႆႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းလိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊပိူဝ်ႊ ပီ 2025 တေထိုင်ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တိူဝ်းၶတ်း ၸႂ် သႂ်ႇႁႅင်းႁဵတ်းသၢင်ႈမႃးသေ ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊ ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵုမ်းၵမ်ၵေႃႈ ပၼ်ၶႂၢင်ႉပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်း တၢင်ႇမၢႆၾၢင် ၼႆယဝ်ႉ။
ပႃႇတီႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈမွၼ်း (MUP) ဢၼ်လႆႈၶႂၢင်ႉ ၵေႃႇတင်ႈယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၸၼ်ႉၸႄႈ တွၼ်ႈမိူင်းမွၼ်း ဢၼ်တၢင်ႇမၢႆၾၢင်ဝႆႉ ဢၼ်ၼိုင်ႈ။ ဝၢႆးလင် လႆႈမၢႆၾၢင် ပဵၼ်ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းယဝ်ႉၼၼ်ႉ တေသိုပ်ႇႁဵတ်းသၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်း ပႃႇတီႇၵႂႃႇ – ၼၢႆႇၸၢၼ်ႇတိၼ်ႇ ၽူႈၸတ်းၵၢၼ်ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ပႃႇတီႇ MUP လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
မိူဝ်ႈပီ 2019 ၼၼ့် ပႃႇတီႇ တီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊမိူင်းမွၼ်းတင်း ပႃႇတီႇ ပိုၼ်ႉတီႈမိူင်းမွၼ်း (မွန်ပြည်နယ် လုံးဆိုင်ရာ ပါတီ) မႃးႁူမ်ႈၵၼ်သေ ၶွတ်ႇၽွတ်ႈပဵၼ်မႃး ပႃႇတီႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈမွၼ်း (မွန်ညီညွတ်ရေးပါတီ – MUP) ။
မိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပီ 2020 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ လႆႈတီႈၼင်ႈ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း၊ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ၊ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃး ၸႄႈမိူင်းလႄႈ ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းမွၼ်းတင်း မိူင်းယၢင်း ၽိူၵ်ႇ တင်းမူတ်း 12 တီႈၼင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း(NLD) ဢၼ်လႆႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၼမ် လိူဝ်ပိူၼ်ႈသေ ဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်ပီ 2020 ဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉ ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 31 လိူၼ်ဢေႃႊၵတ်ႊသ်ၼၼ်ႉဝႃႈ ပၼ်ႁႃၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပဵၼ်မႃး ယွၼ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၼၼ်ႉ သင်ဢမ်ႇလႆႈဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်တင်း တေႃႇဢွင်ႇသၢၼ်းသူႉၵျီႇ ႁူဝ်ပဝ်ႈပႃႇတီႇ ၼူၵ်ႉယုင်း (NLD) ၸိုင် တေဢမ်ႇၸၢင်ႈၵႄႈလိတ်ႈလႆႈ။ ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမၵ်းမၼ်ႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေဢွၼ်ၸတ်းႁဵတ်းၼၼ်ႉ – သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ RFA ဢွၵ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ