ၶိူင်ႈမိၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပွႆႇမၢၵ်ႇတီႈဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆး ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း တိူဝ်ႉၺႃးၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ 10 ပၢႆ ဝႃႈၼႆ။
ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉ 1 မူင်း ဝၼ်းတီႈ 02/08/2024 ၼႆႉ ၶိူင်ႈမိၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပွႆႇမၢၵ်ႇသႂ်ႇထႅင်ႈတီႈဝဵင်းလၢဝ်ႇ ၵၢႆး (ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇ) မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ တူၵ်းတိူဝ်ႉသႂ်ႇႁူင်းယႃလႄႈ ႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်မီးၼႂ်းပွၵ်ႉ တူင်ႊၶျိူင်ႊ (တွၼ်ႈၾၢႆႇဢွၵ်ႇဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆး) ၵူၼ်းမိူင်းမၢတ်ႇၸဵပ်းလႄႈ လူႉတၢႆ 10 ပၢႆ ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ႁိူဝ်းမိၼ် မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇလၢႆလၢႆၵမ်း တိုဝ်ႉသႂ်ႇ ႁူင်းယႃ ၾႆးလုၵ်ႉမႆႈ လၢမ်းပႃးႁိူၼ်းၵူၼ်းမိူင်းမွၵ်ႈ 10 လင်။ လွင်ႈမၢတ်ႇၸဵပ်းလႄႈ လူႉတၢႆတႄႉ လႆႈႁူႉဝႃႈ ဢမ်ႇယွမ်း 10 ၵေႃႉ။ ႁူင်းယႃၵေႃႈ လူႉၵွႆတင်းၼမ်”- ဝႃႈၼႆ။
မၢတ်ႇၸဵပ်းလၢႆၵေႃႉလႄႈ လူႉတၢႆလၢႆၵေႃႉ ၼႆတႄႉ ပႆႇႁူႉတႅတ်ႈတေႃး။ ၶၢဝ်ႇပႆႇယိုၼ်ႈယၼ်လႆႈတႄႉ လၢတ်ႈဝႃႈ – ၼႂ်းၵူၼ်းမၢတ်ႇၸဵပ်းလႄႈ လူႉတၢႆၼၼ်ႉ ပႃးမႄႈမၢၼ်းလႄႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ – ဝႃႈၼႆ။
ပၢင်တိုၵ်းၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၶိုၼ်းပဵၼ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်းမႃးၼႂ်း ၶၢဝ်းတၢင်းလိူၼ်ပၢႆၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ်တိုၵ်း မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇတီႈဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆး ပေႃးပႃးပွၵ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇယွမ်း 4 ပွၵ်ႈယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းလူႉတၢႆမၢတ်ႇၸဵပ်း တင်းမူတ်း မီးမွၵ်ႈ 20 ၵေႃႉယဝ်ႉ။
ၵူၼ်းမိူင်း ဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆး ၵေႃႉၼိုင်ႈတႄႉ လၢတ်ႈဝႃႈ – “သိုၵ်းမၢၼ်ႈထၢင်ႇဝႃႈ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ယူႇ သဝ်းတူင်ႉၼိုင်၊ ၵဵပ်းၶူဝ်းၶွင်ၶဝ် ၼႂ်းပွၵ်ႉတူင်ႊၶျိူင်ႊၼႆႉ ၼႆသေ ၵမ်းၵမ်းမႃးယိုဝ်းတိၵ်းတိၵ်း”- ဝႃႈၼႆ။
ပူၼ်ႉမႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 23 လိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ ၼၼ်ႉၵေႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ်မႃးပွႆႇမၢၵ်ႇ တီႈပွၵ်ႉတူင်ႊၶျိူင်ႊ ၼႆႉ ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ် ၽွင်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ 2 ၵေႃႉ မၢတ်ႇၸဵပ်း 3 ၵေႃႉ။
ၸွမ်းၼင်ႇ ၶေႃႈတူၵ်းလူင်း Geneva convention ဢၼ်မိူင်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ပႃးဝႆႉဝႃႈ တေဢမ်ႇလႆႈဢဝ်ႁူင်းယႃ ၊ ႁိူၼ်းယေး ၵူၼ်းမိူင်း ႁဵတ်းပဝ်ႉမၢႆ ၵၢၼ်သိုၵ်းသေ ပိုတ်းယိုဝ်းဝႃႈၼၼ်ဝႆႉ သေတႃႉၵေႃႈ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်း ၶေႃႈတူၵ်းလူင်း တိုၵ်ႉပူၼ်ႉပႅၼ်ဝႆႉ ယူႇၵူႈဝၼ်း။
ဝၢႆးလင် ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵႆႉ ဢဝ်ၶိူင်ႈမိၼ်မႃးတိုၵ်းလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းတီႈဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆး လႆႈပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၵႂႃႇသွၼ်ႈယူႇသဝ်းဝႆႉတၢင်းဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း ၊ ဝဵင်းမူႇၸေႊ။ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဝႃႈ ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း ၶိုင်ႈပၢႆ ပႆႇၸၢင်ႈပွၵ်ႈၶိုၼ်းႁိူၼ်း ဝႃႈၼႆ။
တႅမ်ႈ – ယိင်းသဵဝ်ႈၶၢဝ် (ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၾိုၵ်းၵၢၼ်)
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ