သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁွင်ႉၸဝ်ႈၶွင်ယေးငိုၼ်းဢုပ်ႇၵုမ်သေ သင်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းထွၼ်ငိုၼ်း ၼိုင်ႈၵေႃႉၼႆႉ ၼိုင်ႈဝူင်ႈ 10 သႅၼ်ပျႃးၵူၺ်း ယႃႇပၼ်ထွၼ်လိူဝ် ဝႃႈၼႆ။ လွင်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းထူပ်း တၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ၼႂ်းၵၢၼ်ထွၼ်ငိုၼ်းတွင်း ၽွင်းလူဝ်ႇၸႂ်ႉၼမ်။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၼႄၼႃႈတိူဝ်ႈဝႃႈ တႃႇႁၢမ်ႈၸဝ်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ဢၼ်သိုဝ်ႉၶၢႆၶူဝ်းၶွင်ၼွၵ်ႈမိူင်း ၼႂ်းမိူင်း ဢၼ်ထုၵ်ႇႁၢမ်ႈဝႆႉ ဝႃႈၼႆ။  

ဝၼ်းတီႈ 10/7/2024 ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သင်ႇႁွင်ႉဢဝ် ၸဝ်ႈၶွင်ယေးငိုၼ်း ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ 7 ၵေႃႉ ပႃးတင်း ၸဝ်ႈယေးငိုၼ်းယႂ်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇ – ယူဝ်းမပၢၼ်ႇ၊ ဢေႇယႃႇဝတီႇလႄႈ ၵမ်ႇပေႃးၸ ၸိူဝ်းၼႆႉ မႃးႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ် တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇသေ လၢတ်ႈဝႃႈ ယေးငိုၼ်း ဢၼ်ဢမ်ႇႁဵတ်းၸွမ်းပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တမ်းဝၢင်းဝႆႉၼၼ်ႉ တေဢဝ်လိူင်ႈပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇ ဝႃႈၼႆ။ 

လွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၼႂ်းမိူင်းတႆး ထတ်းသၢင်ဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶိုင်တႃႇၵမ်ၵိၼ်းၸဝ်ႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸိူဝ်း ဢမ်ႇပဵၼ်ၸႂ်ၶဝ် ၸိူဝ်းဢမ်ႇၶႂ်ႈႁူမ်ႈၸွမ်းၶဝ်ႁဵတ်းၵၢၼ်လႄႈ ၸင်ႇၵမ်ယေးငိုၼ်း တတ်းမၵ်းႁူဝ်ၼပ်ႉငိုၼ်း ဢၼ်တေထုတ်ႈပၼ်။ တႄႇၵၢၼ်မႃး ၼႂ်းႁူဝ်လိူၼ်ၵျုၼ်ႊၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။  

ၵူၺ်းၵႃႈ လွင်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵူၼ်းမိူင်းၽၵ်းၵႃႇလႄႈ ၵူၼ်းႁဵတ်းပၢႆးမၢၵ်ႈမီးသႅၼ်းလဵၵ်ႉ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ႁႃ ၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ သိုဝ်ႈသိုဝ်ႈယူဝ်းယူဝ်းၵူၺ်း။ ၽွင်းပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၸိုင်ႈမိူင်းတူၵ်း ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉယၢပ်ႇၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈသမ်ႉ မႃးၵုမ်းပႃးငိုၼ်းၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းမီးၼႂ်းယေးငိုၼ်းၼၼ်ႉလႄႈ တေလႆႈႁဵတ်းၵၢၼ်သင် ဝူၼ်ႉပေႃးယၢပ်ႇ – ၵူၼ်း ၼမ်ႉၸၢင်ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

“ယၢမ်းလဵဝ်ၼႆႉ ယေးငိုၼ်းၶဝ် ၵမ်ႈၼမ်ဢမ်ႇထွၼ်ငိုၼ်းပၼ်ၸွမ်းၼင်ႇ ဢၼ်ႁဝ်းၶႂ်ႈလႆႈယဝ်ႉ။ ၶဝ်တေတတ်းမၵ်းဝႆႉ 3 သႅၼ် ဢမ်ႇၼၼ် 10 သႅၼ်ႁႃႉၼႆ ၵႃႈၼႆႉၵူၺ်းၶႃႈ။ ပေႃးမိူၼ်ၼႆ ၵၢၼ်ငၢၼ်းႁဝ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇလီ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၵေႃႈ သမ်ႉတူၵ်း။ ပေႃးႁဝ်းလူဝ်ႇငိုၼ်းမႃး ၵႂႃႇထွၼ်ငိုၼ်း တီႈယေးငိုၼ်းသမ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈၸိူင်ႉၼႆ လွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇႁဝ်းၶႃႈတႄႉ မီးၼမ်ဢေႃႈ။ တႃႇတေသိုပ်ႇ ပၼ်ႇၵၢၼ်ၽႂ်မၼ်းၵႂႃႇၵေႃႈ ပေႃးဢမ်ႇမီးငိုၼ်းၵေႃႈ သမ်ႉဢမ်ႇၸၢင်ႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ယေးငိုၼ်း ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း ၵူၼ်းမိူင်းယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ မၼ်းပဵၼ်တီႈတမ်းၸႂ်၊ ပေႃးၾၢၵ်ႇဝႆႉၼႆ လႆႈၶိုၼ်းငိုၼ်းၼမ်ႉတွၼ်းယူႇၼႆလႄႈ ၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ယႂ်ႇသေ ၵႂႃႇၾၢၵ်ႇဝႆႉ။ ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ၶိုင်ႁၢမ်ႈႁႅတ်ႉငိုၼ်း ၵူၼ်းမိူင်းပႃးလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇႁတ်းဝႆႉဝၢင်းၸႂ် ၵဵပ်းငိုၼ်းဝႆႉၼႂ်းယေးငိုၼ်း။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁၢမ်ႈထုတ်ႈထွၼ် ၼင်ႇၵႃႈလူဝ်ႇၸႂ်ႉၸၢႆႇလႄႈ ပႆႇဝႃႈတႃႇဢဝ်ၸႂ်ႉၼႂ်းၵၢၼ်၊ တႃႇ လဵင်ႉ ၼႂ်းၼႃႈႁိူၼ်းၵူၺ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၶႂ်ႈၵုမ်ႇယဝ်ႉၼႆ ၵူၼ်းဝဵင်းၼမ်ႉၸၢင်သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႆႉၼင်ႇၼႆ –

“ႁဝ်းသမ်ႉ ၵၢၼ်ႉယုမ်ႇယမ်ၶဝ်သေ ၵႂႃႇၾၢၵ်ႇငိုၼ်းဝႆႉ တီႈယေးငိုၼ်းၶဝ်၊ ၶဝ်သမ်ႉဢမ်ႇထွၼ်ငိုၼ်း ပၼ်ႁဝ်းလႆႈ ၸွမ်းၼင်ႇ ႁဝ်းၶႂ်ႈလႆႈၸိူင်ႉၼႆ လွမ်ၵူဝ်ငိုၼ်းႁဝ်း သုမ်းပႅတ်ႈလၢႆလၢႆဢေႃႈ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၵူဝ်ငိုၼ်းႁဝ်း ၶမ်ဝႆႉႁိုင်သေ ၶၼ်ငိုၼ်းမၢၼ်ႈသမ်ႉ တူၵ်းယူႇတိၵ်းတိၵ်းလႄႈ ၵူဝ်ဢမ်ႇလႆႈၶိုၼ်း မိူၼ် ၶၼ်ငိုၼ်း မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း။ မႆႈၸႂ်ၼႃႇ။ တႃႇလဵင်ႉလူၼႂ်းၼႃႈႁိူၼ်းၵူၺ်းၵေႃႈ ပေႃးပဵၼ်ယၢပ်ႇယူႇယဝ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

ပၼ်ႁႃ ၵူၼ်းမိူင်းထွၼ်ငိုၼ်းယၢပ်ႇ ၸိူင်ႉၼႆ  မၼ်းပဵၼ်ၽွၼ်းယွၼ်ႈပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ် ၼႂ်းမိူင်း၊ ပေႃးၼႂ်းမိူင်းပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းမႃးမိူဝ်ႈလႂ်ၵေႃႈ ၵၢၼ်ထွၼ်ငိုၼ်းၵေႃႈ ၵပ်ႉၵိၼ်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ မိူဝ်ႈၼၼ်ႉ။

သိုၵ်းမၢၼ်ႈ သင်ႇႁၢမ်ႈၵၢၼ်ထွၼ်ငိုၼ်းၼမ်ၼႆႉ ယိင်ႈၶႅၼ်းႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းမႆႈၸႂ်သေ ဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇ ၶဝ်ႈထႅဝ်ပႂ်ႉ ထွၼ်ငိုၼ်း – ၼႂ်းတူႈငိုၼ်း ATM ငိုၼ်းပေႃးဢမ်ႇၶိုတ်းတၼ်းလႆႈ။  ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ယေးငိုၼ်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈ ၼႄဝႆႉၼင်ႇၼႆ –

“ဢၼ်ငဝ်းလၢႆးယေးငိုၼ်းပဵၼ်ၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ယွၼ်ႉပၢင်တိုၵ်းၼႂ်းမိူင်းၵူၺ်း။ ပေႃးပၢင်တိုၵ်း ယဵၼ်ယဝ်ႉတႄႉ မၼ်းတေၶိုၼ်းမိူၼ်ၵဝ်ႇယူႇ။ ဢၼ်ယေးငိုၼ်းၶဝ် တတ်းမၵ်းသေ ထွၼ်ငိုၼ်းပၼ် ၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉၵေႃႈ မၼ်းယူႇတီႈ ယေးငိုၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ယူႇတႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸီႉသင်ႇမႃး။ မိူၼ် ၼင်ႇ တီႈတူႈငိုၼ်း ATM ၵေႃႈ ငိုၼ်းၵမ်းၵမ်းသဵင်ႈ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းၵႂႃႇထွၼ်ငိုၼ်းၶပ်ႉ ယႆၵၼ်ယူႇတႃႇ သေႇ တေႃႇငိုၼ်းၼႂ်းတူႈ ပေႃးသဵင်ႈ။ သမ်ႉဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇ တေႃႇထႅဝ် ပႂ်ႉထွၼ်ငိုၼ်းတီႈယေးငိုၼ်းထႅင်ႈလႄႈ ၸင်ႇလႆႈတတ်းမၵ်းႁူဝ်ၼပ်ႉငိုၼ်းသေ ထွၼ်ပၼ်”- ဝႃႈၼႆ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ယေးငိုၼ်းၵမ်ႇပေႃးၸ KBZ ၼႆႉ ယၢမ်းလဵဝ် မၢင်တီႈၵေႃႈ ထွၼ်ငိုၼ်းလႆႈ 5 သႅၼ်ပျႃးၵူၺ်း မၢင်တီႈၵေႃႈလႆႈ 10 သႅၼ် ၊ ယေးငိုၼ်းဢေႇယႃႇဝတီႇ AYA တႄႉ တိုၵ်ႉထွၼ်လႆႈ ၼိုင်ႈၵမ်း 10 သႅၼ်ယူႇ။ ပေႃးၼပ်ႉသွၼ်ႇတူၺ်း ယေးငိုၼ်းဢၼ်လႂ်ၵေႃႈ ၼိုင်ႈဝူင်ႈလႂ် ထွၼ်ငိုၼ်း ဢမ်ႇပၼ်ပူၼ်ႉ 20 သႅၼ်၊ ၵွၼ်ႇၼႃႈ ပၢင်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 ၼၼ်ႉတႄႉ ၼိုင်ႈဝူင်ႈလႂ် တီႈဢေႇသုတ်း 50 သႅၼ်လႆႈယူႇ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ယေးငိုၼ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ BBC တႄႉ တႅမ်ႈတၢင်ႇဝႆႉဝႃႈ ၼႂ်းႁူဝ်လိူၼ်ၵျူႊလၢႆႊ 2024 ၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ တေဢဝ်လိူင်ႈယေးငိုၼ်း ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် 7 ဢၼ်။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ႁွင်ႉထတ်းထၢမ်ဝႆႉ ဢူးတဵင်းဝေႇ ၽူႈႁူမ်ႈ ၵေႃႇတင်ႈယေးငိုၼ်း ယူဝ်းမဝႆႉယူႇ ဝႃႈၼႆ။