ယၢမ်းလဵဝ် ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ် ဢွၼ်ၵၼ်ပၢႆႈၶဝ်ႈမိူင်းထႆးၼမ် ယွၼ်ႉပိူင်ၵဵပ်းသိုၵ်း မၢၼ်ႈသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်း ၼႂ်းၼႃႈႁိူၼ်းယေး ၼႆယဝ်ႉ။
ၼႂ်းၵၢင်လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ် 2024 ၼႆႉ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ တီႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ် ဢမ်ႇဢုပ်ႇ လၢတ်ႈ ပွင်ႇၶၢဝ်ႇသင်တီႈၵူၼ်းမိူင်းသေ လူင်းၵဵပ်းသဵၼ်ႈၸိုဝ်ႈၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းသူၼ်တႃႇၵႂႃႇ ၾိုၵ်းၵၢၼ်သိုၵ်းၼႆသေ ထိုင်တီႈဢၢၼ်းႁူမ်ႈငိုၼ်းၵၼ် ၵႂႃႇၸၢင်ႈၸၢဝ်းမၢၼ်ႈ တူင်ႈပဵင်းဢၼ်မႃးတွႆႇ မၢၵ်ႇႁိၼ်ႁဵတ်းတၢင်းၼၼ်ႉ ၵႂႃႇတၢင်တႅၼ်း ဝႃႈၼႆ။
ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဝဵင်းမိူင်းတူၼ် လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ၵူၼ်းၼုမ်ႇဢမ်ႇၵိုတ်းၽႂ်ယဝ်ႉ ၵိုတ်းၵူၼ်း ထဝ်ႈၵူၼ်းၵႄႇ ၵူၺ်းယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၶဝ် ၵိုင်ႉၵၢင်ႉၸႂ်ႉၵူၼ်းၼုမ်ႇၵႂႃႇလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ပၼ်သဵၼ်ႈၸိုဝ်ႈၵမ်း သိုဝ်ႈ တႃႇႁဵတ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈလႄႈ ၸွမ်းသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ၼႂ်းမိူင်းတူၼ်ၼႆႉ ပေႃးယဵၼ်သီႇသီႇ ဢမ်ႇ မီးၵူၼ်းယဝ်ႉ။ မၢင်ၸိူဝ်း ၵႂႃႇလႄႇႁႃၸၢင်ႈမၢၼ်ႈၸိူဝ်း မႃးၵိၼ်ၸၢင်ႈထုပ်ႉမၢၵ်ႇႁိၼ်သိူဝ်ႇတၢင်းၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ။ သမ်ႉဝႃႈ ပေႃးပဵၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈထၢၵ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉ ၶဝ်ဢမ်ႇဢဝ်ၼႆဝႃႇ”- ဝႃႈၼႆ။
မၢင်ဝၢၼ်ႈၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းဢမ်ႇၶႂ်ႈ ပွႆႇလုၵ်ႈလၢင်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ၵႂႃႇႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်းၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပၼ်ၶႂၢင်ႉ ႁႂ်ႈၸၢင်ႈၵူၼ်းၵႂႃႇတႅၼ်းပၼ်။ ၵႃႈၸၢင်ႈ ၵူၼ်းႁၢပ်ႇၵၢၼ်သိုၵ်း တီႈမိူင်းတူၼ်ၼႆႉ ၼိုင်ႈၵေႃႉ လႂ် လႆႈၸၢင်ႈ ဢမ်ႇယွမ်း 30 သႅၼ်ပျႃး။
ယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ပဵၼ်ၽွင်းဢဝ်ၽၵ်းမီႇၼႂ်းသူၼ်လႄႈ ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ႁိပ်ႈၼႅတ်ႈထူၺ်ႈၽၵ်းမီႇၶၢႆ ၊ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ဢမ်ႇတၼ်းဢဝ်ၽၵ်းမီႇၼႂ်းသူၼ် ဢွၼ်ၵၼ်ၼႅတ်ႈပၢႆႈ၊ တင်းႁိူၼ်းၵိုတ်းၵူၼ်းထဝ်ႈ ၵူၼ်း ၵႄႇ ၵႃႈလႆႈဢဝ်ၶၢႆထုၵ်ႇၶၢႆပေႃး၊ ဢမ်ႇလႆႈၼမ်ႉတွၼ်းမႃးၶၢဝ်းတၢင်း 3-4 ပီယဝ်ႉ – ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။
“ၶၼ်ၽၵ်းမီႇပေႃးၼႃႇ ပီၼႆႉ ၼိုင်ႈလူဝ်ႊ 8 ဝၢတ်ႇၵူၺ်း ။ ယွၼ်ႉမိူင်းသုၵ်ႉႁဵတ်းၼႆသေ ၵူၼ်းၸိူဝ်း မီးလုၵ်ႈလၢင်းပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်ၶၢႆပေႃးပေႃးသေ ပၢႆႈမူတ်းယဝ်ႉ။ ၶၼ်ၽၵ်းမီႇၵေႃႈ ဢမ်ႇလီလႄႈ တႃႇတေလႆႈတိုၼ်းလၢင်းၶိုၼ်းတႄႉ ဢမ်ႇမီး သုမ်းဝႃႈသုမ်းယဝ်ႉ။ မၢင်ႁိူၼ်းသမ်ႉ ပၢႆၶၢႆပႃး ၶဝ်ႈပိူၵ်ႇၶဝ်ႈသၢၼ်ၶဝ်မူတ်းသေ ပၢႆႈတင်းႁိူၼ်းဢေႃႈ”- ။
ၸဝ်ႈသူၼ်ၽၵ်းမီႇ လႆႈၸၢင်ႈၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ် တေႃႇဝၼ်း လႆႈပၼ် 12,000 (ၼိုင်ႈမိုၼ်ႇ သွင်ႁဵင်) ပျႃး၊ တႃႇသွမ်ႈၽၵ်းမီႇၵေႃႈ လႆႈပၼ်ၵႃႈၸၢင်ႈ ၼိုင်ႈပေႇလႂ် 1,500 (ႁဵင်ႁႃႈပၢၵ်ႇ) ပျႃး ။ ၸိူဝ်ႉ ၽၵ်းမီႇသမ်ႉ ၼိုင်ႈပေႇလႂ် 50 ဝၢတ်ႇ(ငိုၼ်းထႆး)။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶၼ်ၽၵ်းမီႇသမ်ႉ ၼိုင်ႈၵီႊလူဝ်ႊလႂ် 8 ဝၢတ်ႇၵူၺ်းလႄႈ တႃႇႁူမ်ႇတူမ်း လႆႈတိုၼ်းလၢင်းၶိုၼ်းတႄႉ ဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
ၼွၵ်ႈလိူဝ် တီႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ်ၼႆယဝ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝဵင်းမိူင်းပၼ်ႇ ၊ မိူင်းၼၢႆး ၊ ထုင်ႉၽုၵ်ႇၽၵ်းမီႇ ၸိူဝ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ် ႁူပ်ႉပၼ်ႁႃၸိူင်ႉၼႆ မိူၼ်ၵၼ်ၵူႈတီႈ။ ၵူၼ်းမိူင်းၶၢင်းပွင်ႉဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေ ဢဝ်မိူင်းႁၢမ်းတႄႉယဝ်ႉ ၵမ်းၼႆႉတႄႉ ဝႃႈၼႆ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ