ၵူၼ်းၼုမ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်တေႃႇလွင်း ၼိူဝ်ဢွၼ်ႊလၢႆႊ တီႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ႁူဝ်ၵူၼ်းၸမ် 700 ဢၼ်ထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႉ ၺွပ်းၵုမ်းတူဝ်ၵႂႃႇဝႆႉၼၼ်ႉ ႁိုင် 3 ဝၼ်းယဝ်ႉ ပႆႇပွႆႇတူဝ် ပေႃႈမႄႈပီႈၼွင်ႉ ၸိူဝ်းၵိုတ်းတင်းလင် မႆႈၸႂ် ၵူဝ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢဝ် ၵႂႃႇႁဵတ်းသိုၵ်း ဝႃႈၼႆ။

ဝၼ်းတီႈ 23/2/2024 ယၢမ်းၼႂ်ၸဝ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ၶဝ်ႈတီႉၺွပ်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်တေႃႇလွင်း ၼိူဝ် ဢွၼ်ႊလၢႆႊ (Online) တီႈပွၵ်ႉသၼ်သၢႆးတႆး ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း လႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆး ထုၵ်ႇၵုမ်း တူဝ်ၵႂႃႇ တင်းမူတ်း 689 ၵေႃႉ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် 540 ၵေႃႉ၊ ၵူၼ်းထႆး 148 ၵေႃႉလႄႈ ၵူၼ်း ၶႄႇ 1 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ၵူၼ်းထႆးလႄႈ ၶႄႇတႄႉ တေယူႇတီႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း တၢင်းၾင်ႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၼႆႉ တေဢဝ်လိူင်ႈ ၸွမ်း ၼင်ႇပၵ်းပိူင်ဝၢၼ်ႈမိူင်းမီးဝႆႉသေ ၸင်ႇသူင်ႇပွၵ်ႈၶိုၼ်းမိူင်းၽႂ်မၼ်း။ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်တႄႉ မီးၶၢဝ်ႇလိုဝ်းၵၼ် ဝႃႈ တေဢဝ်ၵႂႃႇႁဵတ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တႃႇ 3 ပီ ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ဢၼ်ပိူၼ်ႈလိုဝ်းၵၼ်ဝႃႈ တေဢဝ်ၵႂႃႇႁဵတ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆၼၼ်ႉ ဢမ်ႇပဵၼ်လႆႈၶႃႈ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ဢၼ်ထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းတႆးႁဝ်း ၵမ်ႈၼမ် ပဵၼ်တၢင်းပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်းၼႆႉဢေႃႈ။ တူၺ်းတႄႉ ၶဝ်တေၶင်ဝႆႉ 6 လိူၼ် ဢမ်ႇၼၼ် 1 ပီသေ ပွႆႇပၼ်ၵူၺ်း။ ပေႃးၶႂ်ႈ ထုတ်ႇတူဝ်ၶိုၼ်းၸိုင် ၵူၼ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် 1 ၵေႃႉ 3 မိုၼ်ႇဝၢတ်ႇ(ငိုၼ်းထႆး)၊ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းထႆးတႄႉ 1 ၵေႃႉ 5 မိုၼ်ႇ ဝၢတ်ႇ လႆႈငိၼ်းဝႆႉၸိူင်ႉၼင်ႇၼႆ”- ။

ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ်ထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းၼမ်တီႈသုတ်းတႄႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးတၢင်းပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း မိူၼ်ၼင်ႇ – မိူင်းယွင်း၊ ၵဵင်းတုင်လႄႈ မိူင်းသၢတ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 23 ၼၼ်ႉၵူၺ်း ယူႇတီႈ ပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ၊ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈတီႉၺွပ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်တေႃႇလွင်း ၼိူဝ် ဢွၼ်ႊလၢႆႊၼႆႉထႅင်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ – ၾၢႆႇလင်ႁူင်းႁႅမ်း 1G1 ၊ တီႈတိၼ်လွႆသူၺ်ႇတၵူင်ႇလႄႈ လိူဝ်သေတီႉၺွပ်း တူဝ် ၵူၼ်းယဝ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ရူတ်ႉၵႃး၊ ၾူၼ်းလႄႈ တူႈငိုၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢဝ်ၵႂႃႇမူတ်း။

“ၶဝ်တီႉၺွပ်းၵူၼ်းၵူၺ်း ဢမ်ႇၵႃး ၸဵမ်ရူတ်ႉၵႃး၊ ၾူၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၶဝ်ဢဝ်ၵႂႃႇမူတ်း။ ပေႃးၶႂ်ႈထုတ်ႇတူဝ်ၶိုၼ်းၸိုင် ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ 1 ၵေႃႉ 3 မိုၼ်ႇဝၢတ်ႇ၊ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းထႆး 5 မိုၼ်ႇဝၢတ်ႇ ၼႆဢေႃႈ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ပေႃးၶႂ်ႈလႆႈ ၾူၼ်းၶိုၼ်းၸိုင် 1 လုၵ်ႈ 5,000 ဝၢတ်ႇ၊ ရူတ်ႉၵႃးသမ်ႉ 1 လမ်း 3 မိုၼ်ႇဝၢတ်ႇ”-  ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇ ၼႆ။

ၵူၼ်းထႆး ဢၼ်ထုၵ်ႇတီႉၺွပ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၼမ် ပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ်ႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်း ပဵၼ်ၽူႈၵုမ်းၵၢၼ် တၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ ယဝ်ႉၵေႃႈ ယိပ်းဝႆႉ ဝႂ်ၶၢမ်ႈမိူင်းၸူဝ်ႈၶၢဝ်းသေ ယူႇသဝ်းဝႆႉတီႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း။ ယူႇတီႈ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းတၢင်းမိူင်းမၢၼ်ႈ တႄႉ တေဢဝ်လိူင်ႈၸွမ်းၼင်ႇပၵ်းပိူင်မီးဝႆႉသေ ၸင်ႇတေမွပ်ႈပၼ် တၢင်းၾင်ႇမိူင်းထႆး တီႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ Bangkok Post ႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉ ၼင်ႇၼႆ။

ၽူႈတူင်ႉၼိုင် တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇမီး တၢင်းလိူၵ်ႈ။ ၵၢၼ်ဢၼ်လႂ် လႆႈငိုၼ်းလီၵေႃႈ ႁဵတ်းဢၼ်ၼၼ်ႉ။ ၵၢပ်ႈယၢမ်းလဵဝ်သမ်ႉ ၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ လူး။ ဢၼ်ၶဝ်ၺွပ်းၵႂႃႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ မၢင်ဢွင်ႈတီႈၵေႃႈ ပဵၼ်ႁၢၼ်ႉဢၼ်ပိူၼ်ႈပိုတ်ႇၵဵမ်းဢွၼ်ႊလၢႆႊၵူၺ်း ပဵၼ်ၵၢၼ်တေႃႇ လွင်းယူႇသေတႃႉၵေႃႈ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ ဢၼ်ပႅတ်ႉလႅၼ် မိူၼ်ၼင်ႇ ၸုမ်းၵျႃးၽႅၼ်ႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ။ ၵူၼ်းၼုမ်ႇမိူင်းႁဝ်းတႄႉ လႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇၸွမ်းၵႄႈမၼ်းယဝ်ႉ။ မိူဝ်းၼႃႈ တေပဵၼ်ႁိုဝ်ထႅင်ႈတႄႉ ဢမ်ႇႁူႉ လီမႆႈၸႂ်ၸွမ်းတႄႉဢေႃႈ” – ဝႃႈၼႆ။

ဝၼ်းတီႈ 25/2/2024 ယၢမ်းၵၢင်ၶိုၼ်း 11 မူင်းပၢႆ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ႁူမ်ႈတင်း ပလိၵ်ႈမၢၼ်ႈ ၶဝ်ႈတီႉၺွပ်းၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ် ၵျႃးၽႅၼ်ႉ (ၸၢဝ်းၶႄႇ) ႁူဝ်ၵူၼ်း ဢမ်ႇယွမ်း 200 ႁိမ်းဝတ်ႉပုတ်ႉထဢႃႇၶႃႇ ပွၵ်ႉပႃႇလႅင် (1) ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း။ ဢွင်ႈ တီႈ ၸုမ်းၵျႃးၽႅၼ်ႉယူႇၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈလုမ်းၵပ်းသၢၼ်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ပၵ်းလုမ်းဝႆႉ – ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈ။