SAC ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းၼႆႉ ယၼ်ၼိူဝ်လၵ်းမိူင်း 2008 မတ်ႉတႃ 425 ယဝ်ႉ ၼေၶေႃႈဢၢင်ႈဝႃႈ မၢၼ်ႈမိူင်းပႆႇၼိမ်တဵင်ႈၼႆသေ တေသိုပ်ႇယိပ်းငမ်ဢႃႇၼႃႇၵႂႃႇထႅင်ႈ ၵေႇသုတ်း 6 လိူၼ်ၵွၼ်ႇ ဝႃႈၼႆယူႇ ၵေႃႈ ဢမ်ႇပေႃးမီးၽူႈလႂ် တိုၼ်ႇတဵၼ်ႈသူၼ်ၸႂ်ၸွမ်း တေႉတေႉဝႃႈဝႃႈ။

 တူၺ်းၸွမ်းတၢင်းႁဵတ်းမၼ်း ၼႃႈတေတေႃႇဢႃႇယုယိုတ်းမိူင်းထႅင်ႈၼၼ်ႉ မွၵ်ႈဝၼ်းသွင်ဝၼ်းသေလႄႈ ဢွၼ်လၢမ်းႁၼ် ယၢင်ႈတိၼ်ထႃႈၵေႃႈပႃး၊ ၽၢႆႇၼိုင်ႈသမ်ႉ ၼပ်ႉလႆႈယူႇဝႃႈ SAC ၼႆႉ သဵၼ်ႈတၢင်းတိူၵ်ႈဝႆႉယဝ်ႉ၊ ၼွၵ်ႈလိူဝ်သိုပ်ႇတိုဝ်ႁူဝ်ဝၵ်ႉဝႆႉဢႃႇၼႃႇ ဢမ်ႇမီးထႅင်ႈတၢင်းလိူၵ်ႈမႂ်ႇၼႆ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

လွင်ႈဢၼ် SAC တိူၵ်ႈတၢင်းဝႆႉၼႆႉ တီႈတေႉမႃး လီပဵၼ်တိုဝ်ႉတၢင်းလီ တႃႇၸိူဝ်းၽူႈၶတ်းၶၢၼ်ႉလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၼႆသေတႃႉ ဢဝ်ၸဵမ် NUG ဢိၵ်ႇပႃး ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းမႅၵ်ႇၵွင်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇႁၼ်မီးလွင်ႈၶူင်သၢင်ႈၽၢင်ႈၽိုၼ့် လႆႈ လၢၵ်ႇလၢၵ်ႇလၢႆလၢႆ၊ ၼင်ႇႁၢင်ႈပႂ်ႉတူၺ်း လွၵ်းၶၢႆႉၶွင် SAC သေ ၸင်ႇၵွႆႈၶိုင်ႁႃလၢႆးတေတွပ်ႇၶိုၼ်းၵွႆးၵေႃႈ မိူၼ်မိူၼ်ယဝ်ႉ။

SAC ၼႆႉ ၸွမ်းလူၺ်ႈမၼ်းဢမ်ႇလိူဝ်လႆႈ မိူင်းၶႄႇလႄႈ လႆႈဢဝ်ၶွၼ်ႉတဝ်ႉမၼ်း ၸိူဝ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈတင်း ၵၢၼ် ၵျႃႇၽႅၼ်ႇဢၼ်သွၼ်ႈဝႆႉ တီႈၼေႇပျီႇတေႃႇၼၼ်ႉ မွပ်ႈပၼ်ၶႄႇၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆသေတႃႉ ၼင်ႇႁိုဝ်ပၼ်ႁႃၼၼ်ႉ တေဢမ်ႇယွၼ်ႈလိုၵ်ႉထိုင် ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈၼၼ်ႉ ႁုပ်ႈၶိုင်ၵႅတ်ႇၵင်ႈပႃးၵႂႃႇၵမ်းလဵဝ်ယူႇယဝ်ႉ။

 ဢၼ်ပူတ်းလႅၵ်ႈပႅတ်ႈ ႁူဝ်ၼႃႈ ၶွမ်ႇသျိၼ်ႇၵမ်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ၸႅင်ႈလႅင်းလီဝႃႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ၵႅတ်ႇၵင်ႈ ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ ၵွႆးယဝ်ႉ၊ ၽူႈတႅၼ်းၽွင်း ၾၢႆႇပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ ဢၼ်ပဵၼ်တူဝ်ၶွင်ႈမၢပ်ႇၸွမ်း ၵၢၼ်ၵျႃႇၽႅၼ်ႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉၼႆႉ ယိပ်းဝႆႉမၢႆၾၢင်မိူင်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇၵႃး ပဵၼ်ပႃးၵူၼ်းၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇၵွၼ်ႇလႄႈ ၶတ်းသၢၼ်ပူၼ်ႉပႅၼ်တေႃႇ မၢႆမီႈပႃႇတီႇပၢႆးမိူင်း၊ မၢႆမီႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆ ႁူႉႁၼ်ၵၼ်ယူႇ၊ ထႃႈႁႂ်ႈငဝ်းလၢႆးၸိုင်ႈမိူင်း ပိုတ်ႇပၢင်ႇမႃးၸိုင် တေၸၢင်ႈလၢၵ်ႈပႃးပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ လႆႈပူတ်းယႃႉပႅတ်ႈၵွၼ်ႇလႄႈ ၸင်ႇတၵ်းပိၼ်ႇပႅတ်ႈ ႁူဝ် ၼႃႈ ၶွမ်ႇသျိၼ်ႇၵမ်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၼႃႈတေပိၼ်ႇပႅတ်ႈ ႁူဝ်ၼႃႈ ၶွမ်ႇသျိၼ်ႇၵမ်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႈ သမ်ႉလူတ်းယွၼ်ႇယွမ်းမႄး မၢႆမီႈပႃႇတီႇ ၵွၼ်ႇ၊ တီႈဢၼ်ဝႃႈ ဝၢႆးလႆႈၶႂၢင်ႉတၢင်ႇမၢႆၾၢင်ယဝ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 90 ဝၼ်း လူဝ်ႇသူၼ်းတုမ်ႁႂ်ႈလႆႈ ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း 100,000 ၵေႃႉၼၼ်ႉ၊ ၶိုၼ်းလူတ်းမႄးဝႃႈ ဝၢႆးလႆႈၶႂၢင်ႉတၢင်ႇမၢႆၾၢင်ယဝ်ႉ ၸူဝ်ႈၵႃႈၶွမ်ႇသျိၼ်ႇၵမ်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပႆႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၸီႉသင်ႇ လူဝ်ႇသူၼ်းတုမ်ႁႂ်ႈလႆႈ ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း 50,000 ၵေႃႉ ၼႆလႂ်။ တီႈဢၼ်ဝႃႈ ဝၢႆးလႆႈၶႂၢင်ႉတၢင်ႇမၢႆၾၢင်ယဝ်ႉ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 180 ဝၼ်း လူဝ်ႇပိုတ်ႇလႆႈလုမ်း 166 ဝဵင်းၼ ၼ်ႉ၊ ၶိုၼ်းမႄးလူတ်းမႄးဝႃႈ ဝၢႆးလႆႈၶႂၢင်ႉတၢင်ႇမၢႆၾၢင်ယဝ်ႉ ၸူဝ်ႈၵႃႈၶွမ်ႇသျိၼ်ႇၵမ်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ပႆႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၸီႉသင်ႇ လူဝ်ႇပိုတ်ႇလႆႈလုမ်း 110 လုမ်း ၼႆလႂ်ယူႇယဝ်ႉ။

 ၶေႃႈမုၼ်းၸိူဝ်းၼႆႈၼႆႉ ပႃႇတီႇပၢႆးမိူင်း  ၸိူဝ်းလႆႈၶႂၢင်ႉတၢင်ႇမၢႆၾၢင်ယဝ်ႉၼၼ်ႉ ယိုၼ်ႈယွၼ်းႁႂ်ႈလႆႈလူတ်းယွၼ်ႇပၼ် သွင်သၢမ်ပွၵ်ႈယူႇၵေႃႈ ဢူးတဵင်းၸူဝ်း ႁူဝ်ၼႃႈ ၶွမ်ႇသျိၼ်ႇ တိုၼ်းဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉ၊ ဢဝ်ၸဵမ် ႁူဝ်ၼႃႈပႃႇတီႇ ၸုမ်းသၢင်ႇသီႈ ယင်းလႆႈၶေႃယွၼ်းပႃးၵွၼ်ႇ ငိၼ်းဝႃႈၼႆလႄႈ ၸင်ႇထိုင်တီႈ လႆႈပိၼ်ႇလႅၵ်ႈပႅတ်ႈၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ပႅၵ်ႉသမ်ႉ ပိၼ်ႇလႅၵ်ႈလူတ်းယွၼ်ႇတၢၼ်ႇလႂ်ၼိုင်ႈၵေႃႈ တႃႇတေပဵၼ်လႆႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈတႄႉ ပႆႇႁၼ်ႁူးႁၼ်ႁွႆးလႃးလႃး။ တႃႇတေလူင်းသူၼ်းတုမ် ႁႃၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉလႂ်၊ တႃႇတေ လူင်းႁႃဢွင်ႈတီႈ ပိုတ်ႇလုမ်းၸေႈဝဵင်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉလႂ်ၵွႆးၵေႃႈ ယင်းတေဢမ်ႇၸၢင်ႈၵွၼ်ႇ။

ပၢင်တိုၵ်းဢမ်ႇထၢတ်ႇ၊ လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ ဢမ်ႇမီး၊ သဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ဢမ်ႇပွင်ႇ၊ ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်တေၶႂ်ႈပၼ်ႁႅင်း ဢမ်ႇႁတ်းဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈ၊ တေၶၢတ်ႈတေယိမ်ပၼ်ႁွင်ႈလုမ်းယင်းတေ ဢမ်ႇႁဵတ်းၵွၼ်ႇ။

 ပိူင်ယႂ်ႇသုတ်းတႄႉ တၢမ်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း တေဢမ်ႇႁတ်းယုမ်ႇယမ် တၢင်းႁဵတ်းတပ်ႉသိုၵ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ယႃႇၽူမ်ႈဝႃႈ တေဢူၼ်းမွပ်ႈပၼ်ဢႃႇၼႃႇ တီႈၸုမ်းပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵွၼ်ႇ၊ တေႃႈၼင်ႇ ၶၢဝ်းယၢမ်းတေႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ယင်းဢမ်ႇၸၢင်ႈလၢတ်ႈတႅတ်ႈၼႅတ်ႈလႄႈ တၢမ်တူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉလႂ် တေမၼ်ႈၸႂ်မုင်ႈမွင်းတေႃႇ ၽွၼ်းၵၢၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈလႃႇၼႆ တႃႉလီထၢမ်ထိုင်ၵၼ်တေႉယူႇ။

ၼႂ်းငဝ်းလၢႆးၼင်ႇၼႆ ၸိူဝ်းၾၢင်ႉထွမ်ႇၺႃး ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈၸွမ်ၸိုင်ႈမျိၼ်ႉသူၺ်ႇ မိူဝ်ႈဝၼ်းပၢင်ၵုမ်ၶဝ် ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 31 ဝၼ်း ပူၼ်ႉမႃးၼႆႈၼၼ်ႉ တေတွင်းၵၼ်ယူႇ ၊ တိူမ်းပၼ် 6 လိူၼ်ၼႆႈၵွႆးဢမ်ႇၵႃး ယၼ်ၼိူဝ် ၽွၼ်း  ၵၢၼ်လီ ဢၼ်SAC ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉသေ ပဵၼ်ဢၼ် လူဝ်ႇလႆႈတိူမ်းပၼ်ထႅင်ႈၵွၼ်ႇ ဝႃႈၼႆၶႃႈလူး။

ပွင်ႇဝႃႈတႄႉ ၵေႇသုတ်းထႅင်ႈပီႊၼိုင်ႈ SAC တိုၵ်ႉတေၵုမ်းထႅင်ႈၵွၼ်ႇ ။ တိူၵ်ႈတီႈဝႃႈ ထႅင်ႈပီႊၼိုင်ႈတေႉၵွၼ်ႇလႃႈ၊ ပႃးတင်း ၶၢဝ်းယၢမ်းႁၢင်ႈႁႅၼ်းထႅင်ႈ ႁူၵ်းလိူၼ်သေၸိုင် ၸမ်ႁၢင်ပီႊ 2025 ၸင်ႇ တေၸၢင်ႈမုင်ႈမွင်းလႆႈ တႃႇပဵၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈယဝ်ႉ၊ ၼႆႉၵေႃႈ မိူဝ်ႈလႂ် SAC ငမ်းမိူင်းလႆႈ ၼင်ႇငဝ်းလၢႆး ၵွၼ်ႇပႆႇထိုင် ၾႅပ်ႊပိဝ်ႊရီႊ 1 ဝၼ်း ပီ 2021 ၼၼ်ႉၵွၼ်ႇလႄႈ တႃႇတေပဵၼ်မႃး ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈတူဝ်ႈမိူင်း ဢၼ်ဢမ်ႇမီးတီႈၵိုတ်းတီႈပဝ်ႇ ၼင်ႇမဢလ ပၢၵ်ႇလၢတ်ႈယူႇၼၼ်ႉတႄႉ ၼွၼ်းၶိုၼ်းပႆႇၸၢင်ႈၾၼ်ၵွၼ်ႇၼႆ ယွၼ်းပၢႆးၼေမွၵ်ႈၼႆႈသေ တေၶွတ်ႇယွတ်ႈသၢႆၵႂၢမ်းယဝ်ႉၶႃႈ။