ႁႃႊမၢသ်ႉ ပဵၼ်ၽႂ် ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၵၼ်တင်း ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် ပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ ၸိူင်ႉႁိုဝ်

ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႁႃႊမၢသ်ႊ ပိုတ်ႇသိုၵ်း ဢလ်ႊ- ဢိၵ်းသႃႊ ၾလတ်ႊ တေႃႇဢိသ်သရႃႊဢဵလ်ႊ (Operation Al-Aqsa Flood) လႄႈ ဢၢင်ႈဝႃႈယိုဝ်းမၢၵ်ႇလူင်တင်းၼမ်ၶၢမ်ႈၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းလႅၼ်လိၼ်ပွတ်းတႂ်ႈၶွင် ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်  ပိူဝ်ႈတႃႇပိုတ်ႇတၢင်းႁႂ်ႈၵေႃႉသိုၵ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ မုတ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်း ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် လၢႆၾၢႆႇလၢႆတၢင်း ၵမ်ႈၽွင်ႈၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ပွၵ်ႉ ဢိူင်ႇ ဝၢၼ်ႈ ႁိမ်းၶျၼူၼ်ၵႃႊသႃႊ (ၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ) ၶႃႈႁႅမ်ဢဝ်တၢႆၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼၼ်ႉ တိၺွပ်းဢဝ်ၽူႈၵူၼ်းပဵၼ် တူဝ်ယိူဝ်ႇ (hostage) ၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်လိူင်ႈလၢဝ်းၶွင်ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ လၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈ ။

ႁႃႊမၢသ်ႊပဵၼ်ၸုမ်းဢဵၼ်ႁႅင်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ၶွင်ပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ ဢၼ်ၶဵင်ႈႁၢဝ်ႈတၢင်းၵၢၼ် သႃသၼႃ ဢိသ်ႊလၢမ်း ဢၼ်ၽွင်းငမ်းၼႂ်းပိႈၼ်ႉတီႈ ၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ ၸုမ်းႁႃႊမၢသ်ႊ တင်ႈၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇဝႆႉဝႃႈ တေပွင်ႁၢႆႉဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် လႄႈ လႆႈပိုတ်ႇသိုၵ်းပိုတ်းတိုၵ်းတင်းဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်မႃးယူႇၶိူဝ်းၶိူဝ်းၼပ်ႉ ဢမ်ႇထူၼ်ႈတင်ႈတႄႇၽွင်းငမ်းၵုၼ် ၵႃႊသႃႊ(ဂါဇာကမ်းမြောင်ဒေသ)မႃးၼႂ်းပီ 2007။

ၼႂ်းဝူင်ႈၵၢင်ပိုတ်းယိုဝ်းတေႃႇသူႈ ၸုမ်းႁႃႊမၢသ်ႊ လႆႈပိုတ်းယိုဝ်း ႁိုဝ် ဢၼုၺၢတ်ႈ ႁႂ်ႈတၢင်ႇၸုမ်း ယိုဝ်းမၢၵ်ႇ လူင်သႂ်ႇ ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် လၢႆႁဵင်လုၵ်ႈလႄႈပိုတ်ႇသိုၵ်းတေႃႇဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ႁၢဝ်ႈႁႅင်းလၢႆပွၵ်ႈလၢႆၵမ်း တေႃႈၼင်ႇၼၼ် ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ၵေႃႈ ပိုတ်ႇသိုၵ်းတိုၵ်းယိုဝ်းမၢၵ်ႇလူင်တၢင်းၵၢင်ႁၢဝ်သႂ်ႇၸုမ်းႁႃႊမၢသ်ႊ လၢႆတေႃႇလၢႆပွၵ်ႈမိူၼ်ၵၼ် ႁူမ်ႈပႃးတင်းဢီႊၵျိပ်ႉ ၼႂ်းၵၢၼ်ဢိုတ်းႁွပ်ႈ ၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ တင်ႈတႄႇပီ 2007 လူၺ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၵႅတ်ႇၵင်ႈပႂ်ႉပႃးလွင်ႈမၼ်ႈၼိမ်ယဵၼ်လႄႈပူၼ်ႉလွတ်ႈၽေးၶဵၼ်။

ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် ဢမေႊရိၵႃႊ ႁူမ်ႈတုမ်းယူႊရူပ်ႉ ႁူမ်ႈတင်း ဢင်းၵိတ်း(ဢိင်ႊၵလဵသျ်ႊ) ပႃးတင်းလၢႆၸၢတ်ႈ ၸိုင်ႈမိူင်းမႁႃဢမ်းၼၢၸ်ႈ မၵ်းတတ်းဝႆႉဝႃႈၸုမ်းႁႃႊမၢသ်ႊ ပဵၼ်ၸုမ်းၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉ။ ၾၢႆႇတင်းၸုမ်း ႁႃႊမၢသ်ႉ ၵေႃႈ လႆႈႁပ်ႉၵၢၼ်ၸွႆႈထႅမ်တၢင်းၾၢႆႇဢီႊလၢၼ်ႇ လွင်ႈငိုၼ်းတိုၼ်း လႄႈၸတ်းႁႃၵွင်ႈၵၢင်ႇ မၢၵ်ႇမိုဝ်ႈၸိုၼ်းယၢမ်း။

ဢိင်လွင်ႈတၢင်ႈလၵ်းၵၢၼ် 4 လွင်ႈ ၵွပ်ႈသင်ၸုမ်းႁႃးမၢသ်ႊ ပိုတ်ႇသိုၵ်းတေႃႇဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်

ၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ(ဂါဇာကမ်းမြောင်ဒေသ) မီးပိုၼ်ႉတီႈတၢင်းၵႂၢင်ႈ ဢႃးၼႃးၸၵ်ႇ 41 ၵီႊလူဝ်ႊ ၵႂၢင်ႈ 10 ၵီႊလူဝ်ႊ ယူႇၼႂ်းၵႄႈၵၢင် ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် – ဢီႊၵျိပ်ႉလႄႈပၢင်ႇလၢႆႇလေႊမေႊတိၶိူဝ်ႊရ်ရေႊၼဵၼ်ႊ မိးႁူဝ်ၵူၼ်းယူႇသဝ်း 2.3 လၢၼ်ႉ ၵေႃႉလႄႈ ထိုဝ်ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်မီးႁူဝ်ၵူၼ်းၼႃၼႅၼ်ႈသုတ်းတီႈၼိုင်ႈၼႂ်းလူၵ်ႈ။

ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ၶူပ်ႈၵုမ်းၼိူဝ်ၾႃႉ(ၵၢင်ႁၢဝ်)ၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ(ဂါဇာကမ်းမြောင်ဒေသ)လႄႈတႅဝ်းၸၢႆးၾင်ႇပၢင်ႇလၢႆႇ ႁႅတ်ႉႁၢမ်ႈၽူႈၵူၼ်း လႄႈၶူဝ်းၵုၼ်ႇသိၼ်ၵႃႉၵူႈၸိူဝ်းၸိူဝ်းၶဝ်ႈဢွၵ်ႇ လိူဝ်သေလႆႈႁပ်ႉဢၼုၺၢတ်ႈ ႁႂ်ႈၽၢၼ်ႇၶဝ်ႈ ဢွၵ်ႇလႆႈၼၼ်ႉၵွႆး။ ၾၢႆႇတၢင်းဢီႊၵျိပ်ႉၵေႃႈၶူပ်ႈၵုမ်လႄႈ ၵႅတ်ႇၵင်ႈၽူႈၵူၼ်းလတ်းၽၢၼ်ႇၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵႂႃႇမႃး ၵႃႊသႃႊ တၢင်းၾၢႆႇလႅၼ်လိၼ်ၼိူဝ်ၼႃႈလိၼ်ဢၼ်တိတ်းၸပ်းဢီႊၵျိပ်ႉ။

ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ (UN) လၢတ်ႈဝႃႈၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းယူႇၼႂ်းၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ(ဂါဇာကမ်းမြောင်ဒေသ) 80% တၵ်းပိုင်ႈပႃး ၵၢၼ်ၸွႆႈထႅမ်ၵၼ် ၵူႈၾၢႆႇၵူႈပႃႈၵူႈၸၢတ်ႈၸိုင်ႈမိူင်း လႄႈ မွၵ်ႈ 1 လၢၼ်ႉၵေႃႉ တၵ်းလႆႈယွၼ်းလွင်ႈၸွႆႈထႅမ် ၶွင်ၵိၼ်တၢင်းယႅမ်ႉယူႇၵူႈဝၼ်းဝၼ်း။

ဢၼ်ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်လႄႈႁႃႊမၢသ်ႊတေႃႇသူႈၵၼ်ၼၼ်ႉ ယွၼ်ႉလူၺ်ႈငဝ်းလၢႆး ၼႂ်းဝူင်ႈၵၢင် ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် တင်း ႁႃႊမၢသ်ႊ ၶဵင်ႈၶႅင်ႁၢဝ်ႈႁႅင်းယူႇၶိူဝ်းၶိူဝ်းၵူႈမိူဝ်ႈ။ ၵွႆးၵႃႈယွၼ်ႉလူၺ်ႈၸုမ်းႁႃႊမၢသ်ႊ လႆႈယိုဝ်းမၢၵ်ႇလူင်သႂ်ႇဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် လၢႆႁဵင်လုၵ်ႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 7 လိူၼ်ဢွၵ်ႉထူဝ်ႊၿိူဝ်ႊ ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၵၢၼ်ၾၢင်ႉၵၼ်လူင်ႈၼႃႈသေ ၽွင်းၼင်ႇၼၼ်ၵေႃႈၵေႃႉသိုၵ်းႁၢၼ် ႁႃႊမၢသ်ႊ  ၶဝ်ႈယိုဝ်းတၢင်း လႅၼ်လိၼ်ၶဝ်ႈၵႂၢတ်ႇၽဵဝ်ႈပိုတ်းယိုဝ်းၶႃႈႁႅမ်ဢဝ်တၢႆၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်တင်းၼမ်တင်းလၢႆ ပၢႆတိၺွပ်းမတ်ႉဢဝ်ၵႂႃႇပဵၼ်တူဝ်ယိူဝ်ႇ (ဓားစာခံ) ထႅင်ႈတင်းၼမ်။

မိူဝ်ႈထုၵ်ႇႁႃႊမၢသ်ႊ ယိုဝ်းမၢၵ်ႇလူင်ၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းလႅၼ်လိၼ်ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ၵေႃႈ တၢင်းဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် ဢဝ်ႁိူဝ်းဝိၼ်ၶိုၼ်ႈပိုတ်ႇသိုၵ်းတၢင်းၵၢင်ႁၢဝ် ၶိုၼ်းၵမ်းလဵဝ်လႄႈယင်းလၢတ်ႈဝႃႈ ယိူင်းမၢႆ ၵႂႃႇ ၸူးပိုၼ်ႉတီႈၼႂ်းၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ(ဂါဇာကမ်းမြောင်ဒေသ) ထၢၼ်တီႈတင်ႈဢၼ်ယိုဝ်းမၢၵ်ႇလူင်ၶဝ်ႈမႃးၼၼ်ႉလႄႈမီးၽူႈၵူၼ်းလူမ်ႉတၢႆဢမ်ႇၵႃး 200 ၵေႃႉ။

ၶေႃႈၽိတ်းၽူၼ်ဢၼ်ပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ

ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဵတ်ႇဝဵသ်ႊပႅင်ႉ လႄႈၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ(ဂါဇာကမ်းမြောင်ဒေသ) ဢၼ်ႁူႉၸၵ်းၵၼ်ဝႃႈပဵၼ် လိၼ်လႅၼ်ပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ မိူၼ်ၵၼ်တင်း ၵျေႊရုတ်ႉသလႅမ်ႊ တႃဝၼ်းဢွၵ်ႇလႄႈဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် ဢၼ်ပဵၼ်သူၼ်ႇၼိုင်ၶွင် လႅၼ် လိၼ် ဢၼ်ႁဵၵ်ႈၶၢၼ်ဝႃႈ ပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ တင်ႈတႄႇပၢၼ်ရူဝ်ႊမၼ်ႊ ပိုၼ်ႉတီႈဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်-ပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ ၼႆႉ ပဵၼ်တီႈယူႇသဝ်းထင်ၶွင်ၸၢဝ်းၵျူႊ (ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်) လႄႈၸၢဝ်သးဢႃႊရပ်ႇ (ပႃၢႊလဵသ်ႊသတႆးၼ်) ။

လိၼ်လႅၼ်ပႃႊလဵသ်ႊသတႆးၼ် ၸဵမ်မိုၼ်ႉသိုဝ်းၵွၼ်ႇ ပဵၼ်ပိုၼ်ႉတီႈၶွင်ၸၢဝ်းၵျူႊ ၼႂ်းဝႂ်ၽိုၼ်ပေႇႁိုၼ်ပိုၼ်း Bible လႄႈၸၢဝ်းၵျူႊထိုဝ်ဝႃႈတီႈၼႆႉပဵၼ်တီႈယူႇသဝ်းထင် ၶွင်ပူႇမွၼ်ႇယႃႈၼၢႆး မႃးၸဵမ်မိုၼ်ႉသိုၼ်းၵွၼ်ႇယဝ်ႉ ၵွႆးၵႃႈၸၢဝ်းဢႃႊရပ်ႇ ၼႂ်းပႃႊလဵသ်းသတႆးၼ်ၵေႃႈဝွၵ်ႇဝႃႈ ၼႆႉပဵၼ်တီႈယူႇထိၼ်ႇထၢၼ်ၶွင်ၶဝ်မိူၼ်ၵၼ်။

ပီ 1947 ၼၼ်ႉ ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ မီးၶေႃႈတႅပ်းတတ်း ႁႂ်ႈဝႅင်ႇပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ ပဵၼ်မိူင်းၶွင်ၸၢဝ်းၵျူႊ လႄႈၸၢဝ်းဢႃႊရပ်ႇ ၽႄၵၼ် ႁႂ်ႈယေႊရူႊသႃႊလဵမ်ႊပဵၼ်ၸိုင်ႈမိူင်းၵူႈမိူင်းမိူင်း (International) လႄႈၽူႈၼမ်း ၸၢဝ်းၵျူႊတွပ်ႇႁပ်ႉၽႅၼ်ၼႆႉ ၵွႆးၵႃႈၾၢႆႇဢႃႊရပ်ႇတွပ်ႇပၢၵ်ႈဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉ။

1948 ၽူႈၽွင်းငမ်းၸၢဝ်းဢင်းၵိတ်း(ဢိင်းၵလဵသျ်ႊ) လႄႈၽူႈၼမ်းၸၢဝ်းၵျူႊပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵေႃႇတင်ႈပဵၼ်မိူင်းၶွင် ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ် လူၺ်ႈၸၢဝ်းဢႃႊရပ်ႇဢမ်ႇယွမ်းႁပ်ႉ ပဵၼ်သူၼ်ႇၶွင်ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်လႄႈၵိူတ်ႇပဵၼ် ပၢင်တိုၵ်းၶိုၼ်ႈမႃး ၸင်ႇဝႃႈ တပ်ႉသိုၵ်းၶွင်ၸိုင်ႈမိူင်းဢႃႊရပ်ႇၶဝ်ႈႁူမ်ႈမႃးပႃး။

ၸၢဝ်းပႃးလဵသ်ႊသတႆးၼ်လၢႆသႅၼ်ၵေႃႉထုၵ်ႇႁႂ်ႈၶၢႆႉဢွၵ်ႇႁေႃဢွၵ်ႇႁိူၼ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ ဢွၼ်ၼႃႈတေမီးၵၢၼ်ပိုၼ် ၽၢဝ်ႇၵိုတ်းတိုၵ်း ၼႂ်းပီတေႃႇမႃး ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ၵေႃႈၶဝ်ႈယိုတ်းပိုၼ်ႉတီႈသူၼ်ႇယႂ်ႇၶွင်ႃႊလဵသ်ႊသတႆႊၼ် လႆႈလီငၢမ်းယဝ်ႉ ၸေႃႊရ်ၻႅၼ်ႊ လႆႈၶူပ်ႈၵုမ်းပိုၼ်ႈတီႈ ဢၼ်ဝႃႈ ဝဵသ်ႊၿႅင်ႉၵ် ဢီႊၵျိပ်ႉလႆႈၶူပ်ႈၵုမ်း ၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ (ဂါဇာကမ်းမြောင် ဒေသ) သူၼ်ႇ တီႈယေႊရူႊသႃႊလဵမ်ႊ ထုၵ်ႇၽႄဢွၵ်ႇပဵၼ်ၶွင်ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ၾင်တႃဝၼ်းတူၵ်း လႄႈၶွင်ၸေႃႊရ်ၻႅꧣ်ႊၼႂ်းၾင်ႇတႃႇဝၼ်းဢွၵ်ႇ။ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ ၸၢဝ်းပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ ယင်းၸႂ်ႉၸိုဝ်ႈဝႃႈ ပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊ ပဵၼ်ထွႆႈၵႂၢမ်းၵၢင် ပုၼ်ႇတႃႇ ဝဵသ်ႊၿႅင်ႉၵ် ၵႃႊသႃႊ လႄႈ ယေႊရူႊသႃႊလဵမ်ႊတႃဝၼ်းဢွၵ်ႇ။

လူၺ်ႈလွင်ႈဢမ်ႇမီးၶေႃႈတူၵ်းလူင်းၵၼ်သင်သိင် တၢင်ႇၾၢႆႇၵေႃႈတၢင်ႇၼႄးၵၼ်လႄႈၵၼ် ၸင်ႇပဵၼ်တီႈမႃးၶွ င်ၵၢၼ်ၶတ်းယႅင်ႈၵၼ်လႄႈပဵၼ်လွင်ႈတၢင်းၵၢၼ်ပိုတ်ႇသိုၵ်းတေႃႇၵၼ်ယိုတ်ႈယၢဝ်းမႃးလၢႆႈၸုပ်ႈသႅၼ်းပၢၼ်။ ပီ 1967 ၵိူတ်ႇပၢင်တိုၵ်းယႂ်ႇ ဢၼ်ႁူႉၸၵ်းၵၼ်ၼႂ်းၼၢမ်းဝႃႈ ပၢင်တိုၵ်း 6 ဝၼ်း(Six Day War) ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ယိုတ်းႁုပ်ႈလႆႈယေႊရူႊသႃႊလဵမ်ႊတႃဝၼ်းဢွၵ်ႇ ၶဵတ်ႇ ဝဵသ်ႊၿႅင်ႉၵ် ၵုၼ်ၵႃႊသႃႊ(ဂါဇာကမ်းမြောင်ဒေသ) ပိုၼ်ႉတီႈသူၼ်ႇယႂ်ႇၶွင်တီႈၼႃႈလိၼ်ၵူဝ်ႊလၼ်ႊ ၶွင်သီႊရေႊယ် လႄႈ သႆႊၼၢႆႊ ဝႆႉလႆႈ။

ၽူႈပၢႆႈၽႆး(ၽေး) ၸၢဝ်းပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊၵမ်ႈၼမ်လႄႈလုၵ်ႈလၢၼ်ၶွင်ၸိူဝ်းၶဝ် ဢၼ်သဝ်းယူႇၼႂ်းၵႃႊသႃႊ လႄႈ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈဝဵသ်ႊၿႅင်ႉၵ် ဢိၵ်ႇတင်းၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်း ၸိူင်ႉၼင်ႇၸေႃႊရ်ႊၻႅၼ်ႊ သီႊရေႊယ် လႄႈ လေႊၿႃႊၼွၼ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉႁူမ်ႈတင်းလုၵ်ႈလၢၼ်ၶဝ် ဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉဢၼုၺၢတ်ႈပွၵ်ႈမိူဝ်းၶိုၼ်း ဝၢၼ်ႈၵိူတ်ႇမိူင်း ၼွၼ်း။ ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်လၢတ်ႈဝႃႈ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းလူၼ်ႉမိူင်း လႄႈပဵၼ်ၽႆး(ၽေး) တေႃႇလွင်ႈမၼ်ႈ ၼိမ်ယဵၼ်ၶွင်ၵျူႊ။

ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ထိုဝ်ဝႃႈ ပိုၼ်ႉတီႈၼႂ်းယေႊရူႊသႃႊလဵမ်ႊတင်းမူတ်း ပဵၼ်မိူင်းလူင်ၶွင်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေႃႈၼင်ႇ ၼၼ်ၵေႃႈ ၸၢဝ်းပႃႊလႅတ်ႊသ်တၢႆႊဝွၵ်ႇဝႃႈ ယေႊရူႊသႃႊလဵမ်ႊတႃဝၼ်းဢွၵ်ႇတေပဵၼ်မိူင်းလူင် ၼႂ်းဝၼ်းမိူဝ်း ၼႃႈၶွင်ၸိူဝ်းၶဝ်။ မိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၵွမ်ႉၼိုင်ႈၼႂ်းဢမ်ႇလၢႆၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်ယွမ်းႁပ်ႉ ၵၢၼ်ဢၢင်ႈပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင် ယေႊရူႊသႃႊလဵမ်ႊ တင်းမိူင်းၶွင်ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်။

ၼႂ်းၸူဝ်ၽွင်းၶိုင်ႈၸူဝ်ႈၵူၼ်းပူၼ်ႉမႃး ဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်လႆႈၶဝ်ႈမႃးၵေႃႇသၢင်ႈတင်ႈလၵ်းလႄႈထိၼ်ႇထၢၼ် ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႆႉ လူၺ်ႈမီးၸၢဝ်းၵျူႊ 6 သႅၼ်ပၢႆ မႃးထင်သဝ်းယူႇၵိၼ် ၽွင်းၼင်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ၸၢဝ်းပႃႊလဵသ်ႊ

သတႆႊၼ်ႁၼ်ဝႃႈၵၢၼ်လူင်းလၵ်းပၵ်းထၢၼ်ၼႆႉၽိတ်းၵူတ်းမၢႆ(ဢုပတေႇ)လၢႆလၢႆၸိုင်ႈမိူင်းလႄႈပဵၼ်ၵၢၼ်ၵိတ်ႇၶွင်ႈတေႃႇတႅဝ်းႁူမ်ႈၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် ၵွႆးၵႃႈဢိတ်ႉသ်ရေႊလ်ၵေႃႈထဵင်ပၢၵ်ႈ။

20231025

မွၼ်းၶိူဝ်း

(*** ပွင်ႈၵႂၢမ်းႁူဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ပၢႆးဝူၼ်ႉ ၼမ်ႉၵႂၢမ်းလႄႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင်သုၼ်ႇတူဝ် ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈပၢႆၵမ် ၵူၺ်းၶႃႈဢေႃႈ။)

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

ၶၼ်ၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်ႉၾႆးသုင် သၢႆၵၢၼ်မိၼ်လႆႈၵိုတ်းလိုဝ်ႈဝႆႉလၢႆလၢႆဢၼ်

0
ဢိင်ၼိူဝ်ၶၼ်ၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်ႉၾႆးၵႃႈၶၼ်သုင် ႁႃသိုဝ်ႉယၢပ်ႇမႃးသေ သၢႆၵၢၼ်မိၼ်လၢႆလၢႆဢၼ်ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ လႆႈၵိုတ်းလိုဝ်ႈဝႆႉ- ႁၢၼ်ႉၶၢႆဝႂ်ၶိူင်ႈမိၼ်မၢင်ႁၢၼ်ႉၼႆႉ တႄႇပၼ်ၶိုၼ်းငိုၼ်းၵႃႈဝႂ်ၶိူင်ႈမိၼ်ဢၼ်ပိူၼ်ႈမႃးသိုဝ်ႉဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉယူႇယဝ်ႉဝႃႈၼႆ။ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇမၢၼ်ႈဢီႊရႃႊဝတီႊ တႅမ်ႈတၢင်ႇဝႆႉဝႃႈ - ၵူၼ်းၶၢႆဝႂ်ၶိူင်ႈမိၼ် မိူင်းမၢၼ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ- သၢႆၵၢၼ်မိၼ်တၢင်ႇဢၼ်လၢတ်ႈဝႃႈ တေလူတ်းၼမ်ႉၼၵ်းၶူဝ်း ၵူၼ်းၶီႇၶိူင်ႈမိၼ်ၼႆၵူၺ်း။ သၢႆၵၢၼ်မိၼ် MAI တႄႉပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၵိုတ်းလိုဝ်ႈဝႆႉသၢႆမိၼ်ပွတ်းၼႂ်ၽွင်ႈယဝ်ႉ” -ဝႃႈၼႆ။ ၼွၵ်ႈလိူဝ်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၶၢႆဝႂ်ၶိူင်ႈမိၼ်ယင်းလၢတ်ႈဝႃႈ - တၢင်းႁၢၼ်ႉၶၢႆဝႂ်ၶိူင်ႈမိၼ် လႆႈသိုပ်ႇၾူၼ်ႊလၢတ်ႈၵူၼ်းၶီႇၶိူင်ႈမိၼ်ဝႃႈ- သၢႆၵၢၼ်မိၼ်တၢင်ႇဢၼ်ၵိုတ်းလိုဝ်ႈၶၢဝ်းတၢင်းဝႆႉၽွင်ႈယဝ်ႉလႄႈ ႁႂ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ထတ်းၶျႅၵ်ႉတူၺ်းဝႂ်ၶိူင်ႈမိၼ်ဢၼ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇသိုဝ်ႉဝႆႉသေ...

MNDAA လႄႈ TNLA တူၵ်းလူင်းၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ် ၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵုမ်းလႆႈပႃးတပ်ႉဢီႇၼၢႆး လႃႈသဵဝ်ႈ

0
သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA လႄႈ သိုၵ်းတဢၢင်း TNLA ဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ်ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 17 - 18 လႄႈ ဝၼ်းတီႈ 20 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ်ၼႆႉ တီႈဝဵင်းလၢဝ်ႇၵၢႆးသေ တူၵ်းလူင်းၵိုတ်းတိုၵ်းၵၼ် ဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆတႄႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉသိုပ်ႇၵုမ်းၵႂႃႇဝႃႈၼႆ။ လူၺ်းယေႇဢူး ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ ၾၢႆႇပွင်ႇၶၢဝ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းတဢၢင်းလၢတ်ႈတီႈႁွင်ႈၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ People's Spring - Myanmar Now-...

သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ႁိူဝ်းမိၼ်သိုၵ်း ယိုဝ်းဝတ်ႉဝႃး ၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်း မၢတ်ႇၸဵပ်းလူႉတၢႆၼမ်

0
မိူဝ်ႈဝႃး 20/03/2026 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ႁိူဝ်းမိၼ်သိုၵ်းၵျႅတ်ႉၾၢႆႊတိူဝ်ႊ ယိုဝ်းသႂ်ႇတီႈဝတ်ႉဝႃးသင်ၶၸဝ်ႈ (မဟာလေးထပ်ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း) ဢၼ်မီးၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းမႃးသွၼ်ႈယူႇသဝ်းဝႆႉတင်းၼမ် ။ ဝတ်ႉဝႃးလင်ၼႆႉ မီးတီႈႁိမ်းၾင်ႇၼမ်ႉၵဵဝ် မီးၼႂ်းပွၵ်ႉ 3 ဝဵင်းၵၢတ်ႇသႃ တိူင်းၸႄႈၵႅင်း။ ၵူၼ်းမိူင်းဝဵင်းၵၢတ်ႇသႃလၢတ်ႈဝႃႈ - ၶိူင်ႈမိၼ်ၵျႅတ်ႊၾၢႆႊတိူဝ်ႊမႃး 2 လမ်း။ ပွႆႇမၢၵ်ႇလူင်သႅၼ်း 500 ပွင်ႊ တူၵ်းသႂ်ႇၼိူဝ်ဝတ်ႉလီလီ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၾႆးမႆႈဝတ်ႉဝႃးၵႂႃႇတင်းလင်။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈႁူႉယူႇတီႈဝတ်ႉၼၼ်ႉမီးၵူၼ်းပၢႆႈၽေးသိုၵ်းမႃးသွၼ်ႈယူႇသဝ်းဝႆႉ။ တင်းၵူၼ်းတင်းသင်ၶၸဝ်ႈ...
Heng Kayong

တေပႂ်ႉႁူဝ်ႉၶႄႇႁႃႉ ​​တေတႄႇတင်ႈမိူင်းႁင်းၵွႆး

ယၢမ်းမိူဝ်ႈ​​ၼေႇပျီႇ​​တေႃႇမိုင်ႉမၢင်ႉၸွမ်း ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတၢင်ႇႁူဝ်ၼႃႈတႅၼ်းၽွင်း၊ ယၢမ်းမိူဝ်ႈလုမ်းၽွင်းၶဵဝ်ၵူႈမိူင်းမိူင်း ​​ႁေႈႁူပၵ်းတႃတူၺ်းၸွမ်းဝႃႈ ၽူႈလႂ်​​တေပဵၼ်ၸွမ်ပွင်ၸိုင်ႈ၊ ၽူႈလႂ်​​တေပဵၼ်ၸွမ်ပွင်သိုၵ်းၼႆယူႇၼၼ်ႉတီႈတၢင်း မိူင်းတႆး ပွတ်းႁွင်ႇသမ်ႉ ယုင်ႈယၢင်ႈတုၵ်ႉယၢၵ်ႈၸွမ်း လိူင်ႈသိုၵ်းၶႄႇၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တင်းပလွင်ႈ ၶဵင်ႇႁိမ် ၼႃႈလိၼ်ၵၼ်ယူႇ။ တၼ်းတိုၵ်းၵၼ်လႆႈသွင်ဝၼ်းၵွႆး ၽၢႆႇၶႄႇၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ​​ပေႃးယိုတ်းငမ်လႆႈၵူတ်ႉၶၢႆၵမ်းသိုဝ်ႈယဝ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်း ထုင်ႉမိူင်းမၢၼ်ႊပွတ်းၵၢင်ၶဝ် ဢွၼ်တူၵ်းၸႂ်လႂ်တိုၼ်ႇဢွၵ်ႇသဵင်မႃးဝႃႈ ၵဵမ်းဢၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇလွတ်ႈၽီမိုဝ်းၶႄႇၼႆလႄႈ မၢင်ၵမ်း​​ၵေႃႈ တႃႉလီမၢင်ၸႂ်ၸွမ်းၸိူင်းၵၢၼ်မိူင်းမိူင်းမၢၼ်ႊလူင်ႁဝ်း ဢၼ်ၵၼ်ႉၵူၵ်ႉလႅၼ်ၶိုၼ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ​​ႁေ လပ်းႁူလပ်းတႃယုမ်ႇၸွမ်း...

ႁူမ်ႈၵၼ်ၶၢမ်ႈပူၼ်ႉႁွႆးတႅၵ်ႇၸတ်ႉသေ ၽိုတ်ႉဢွၵ်ႇတႂ်ႈၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း ၸင်ႇၸၢင်ႈပဵၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ဢၼ်ၸႅတ်ႈၸၢင်ႇ

0
ၽွင်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိၼ်ႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈႁႂ်ႈလႆႈသေ ၶိုင်တႃႇမီးမႃး လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ - သၽႃးလႄႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈ ၸိုင်ႈမိူင်း ဢၼ်ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ယူႇၼၼ်ႉ  ၼႂ်းမိူင်းတႆးတႄႉ ၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၶဵင်ႇတႃႉဢဵၼ်ႁႅင်းၵၼ်သေ တႄႇမီးပၼ်ႁႃ ၶဵင်ႈၶႅင်တေႃႇၵၼ်မႃး ။ မိူၼ်ၼင်ႇၼႂ်းၵႄႈ TNLA လႄႈ KIA ၊ TNLA လႄႈ SSPP ၊ TNLA လႄႈ...