ပိူဝ်ႈတႃႇၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉပႅတ်ႈ တပ်ႉၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်မီးတီႈတွၼ်ႈလိၼ်ၶိုၵ်ႉတွၼ်းမၢႆ 1 ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၼၼ်ႉလႂ်၊ ပိူဝ်ႈတႃႇတိုၵ်းၵဵၼ်ပႅတ်ႈ ၶမ်ႇပၼီႇဢွၼ်ႊလၢႆႊၵဵမ်း ၼႂ်းၸေႈဝဵင်းလဝ်ႇၵၢႆးၼၼ်ႉလႂ်၊ ပိူဝ်ႈတႃႇႁေႉ ႁၢမ်ႈႁႅင်းသိုၵ်းၾၢႆႇလင်ၶမ်ႇပၼီႇဢွၼ်ႊလၢႆႊၶဝ် ဢၼ်တေၸၢင်ႈၽၢၼ်ႇလႃႈသဵဝ်ႈသေ ၶိုၼ်ႈၼႃႈမႃးၸူး ၼၼ်ႉလႂ်သေ တႄႇမိူဝ်ႈၼႆႉ 27-10-2023 ၵၢင်ၼႂ် 6:00 မူင်း ၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢိုတ်းပႅတ်ႈ သဵၼ်ႈတၢင်း လႃႈသဵဝ်ႈ – ၶျိၼ်းသူၺ်ႇႁေႃႇ လႄႈ သဵၼ်ႈတၢင်း လႃႈသဵဝ်ႈ – မူႇၸေႈယူႇယဝ်ႉ။

မိူဝ်ႈမိူဝ်ႈလဵဝ်ၵၼ်သေ ၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ႁူမ်ႈတင်း ၸုမ်းသိုၵ်းလွႆ TNLA လႄႈ ၸုမ်းသိုၵ်းရၶႅင်ႇ AA ၶဝ်သေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၽႅၼ်တိုၵ်း 1027 ယဝ်ႉ ၶဝ်ႈယိုဝ်းၸုမ်းသိုၵ်း SAC တႄႇပွတ်းလႃႈသဵဝ်ႈ၊ သႅၼ်ဝီ၊ ၵုၼ်လူင်-ႁူဝ်ပၢင်ႇ တေႃႇပေႃးၸွတ်ႇၼႂ်းၼႃႈတီႈၽွင်းငမ်းႁင်းၶေႃၵဝ်ႈၵၢင်ႉ လႄႈ မိူင်းၵူဝ်း-ၽွင်းသႅင်၊ မူႇၸေႈ-ၼမ်ႉၶမ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ၵႂႃႇယဝ်ႉ။

ၸွမ်းၼင်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၽႅၼ်တိုၵ်းၶဝ် မီးၶေႃႈဢၢင်ႈဝႃႈ တေတိုၵ်းၵဵၼ်ပႅတ်ႈၶမ်ႇပၼီႇဢွၼ်ႊလၢႆႊၵဵမ်းၼႆ ၼၼ်ႉ ၸွင်ႇလူဝ်ႇလႆႈၸႂ်ႉႁႅင်းသိုၵ်း ႁၢဝ်ႈႁႅင်းလူင်လၢင်သေ တိုၵ်းတေႃးယူႇႁႃႉ၊ ၶွပ်ႇလႅၼ်ပၢင်တိုၵ်းလူး ၸွင်ႇသမ်ႉလူဝ်ႇ ဝၢတ်ႈၵႂၢင်ႈ မိူၼ်ၶဝ်ႁဵတ်ႈမိူဝ်ႈလဵဝ်ယူႇႁႃႉၼႆ ပဵၼ်ဢၼ်လီလႆႈထၢမ်ထိုင် ၶႆႈၸႂ်ၸွမ်းဝႆႉယူႇယဝ်ႉ။

ၵမ်ႈၽွင်ႈႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ပိူဝ်ႈတႃႇၸၼ်ႁႅင်းၾႆးပၼ် ၼႃႈသိုၵ်းတၢင်းထုင်ႉမိူင်းၵုတ်ႈ ဢၼ်ႁႅင်းသၢႆမိၼ် ၶွင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယူႇၾၢႆႇပေႉပုၼ်ႈဝႆႉၼႆၼၼ်ႉၵေႃႈ တေၸၢင်ႈၸပ်းမႅၼ်ႈယူႇၽွင်ႈယဝ်ႉ။

ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈယႃႇ ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ၸုမ်းၼႆႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈၽွင်းလိူဝ်လႆႈ မိူင်းၶႄႇလူင်၊ ပေႃးတင်းဝႃႈ မိူင်းၶႄႇလူင် ဢမ်ႇၼေၾႆးၶဵဝ်ၸိုင် တႃႇၶိုင်ၽႅၼ်ၵၢၼ်တိုၵ်းလႆႈၼင်ႇၼႆ တေယၢပ်ႇယူႇ။ ၸဵမ်မိူဝ်ႈ ၶဝ်ဢွၵ်ႇၶေႃႈဢၢင်ႈဝႃႈ တေၽဵဝ်ႈ ၶမ်ႇပၼီႇဢွၼ်ႊလၢႆႊၵဵမ်းၼႆၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵၢၼ်ဢဝ်ၼႃႈတႃလီ တီႈမိူင်းၶႄႇၵွႆး၊ ၽွင်းယၢမ်းမိူင်းၶႄႇလူင် လႆႈၸႂ်လမ်ၼႃႈလူႉယူႇ ယွၼ်ႉဢွၼ်ႊလၢႆႊၵဵမ်း ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းမၼ်းဢွၼ်လုမ်ႈၵၼ်ႁဵတ်း ၸွတ်ႇတူဝ်ႈတူင်ႇတၢင်ႇၵႂႃႇ လၢႆၸိုင်ႈလၢႆမိူင်းၼႆႉ ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ၸုမ်း ၸင်ႇဢဝ်ၵၢၼ်ၽဵဝ်ႈဢွၼ်ႊလၢႆႊၵဵမ်း ႁဵတ်းပဵၼ်တိုဝ်ႉတၢင်းလီသေ ၽႅၼ်တိုၵ်းၼင်ႇၼႆၼႆႉ ပဵၼ်လၢႆးလုပ်ႈၶူၼ်ၶႄႇသေ ႁၵ်းငႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်း မိူင်းၵွႆးယဝ်ႉ။

ၵွၼ်ႇတေႁဵတ်း ပၢင်ပွႆးမၢႆတွင်း NCA တဵမ် 8 ပီၼၼ်ႉ ၸွမ်းလူၺ်ႈမိတ်ႊသတိူဝ်ႊ တဵင်ႉသျီႊၵျွၼ်ႊၶပ်းၶိုင်သေ ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ၸုမ်း လႆႈၵႂႃႇႁူပ်ႉဢုပ်ႇတင်း ၸုမ်းတၢင်တူဝ်ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႈပၢင်သၢင်း၊ ဢုပ်ႇၵၼ်လႆႈၶိုင်ႈဝၼ်းၵွႆး ဢဝ်ပၢင်ၵုမ်ၵိုတ်းၶၢတ်ႇပႅတ်ႈ။

 ယွၼ်ႉၼၼ် ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ၸုမ်း လႆႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈ ၽူႈလႂ်ၽႂ်တိုၼ်းတေဢမ်ႇလႆႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉမၢၵ်ႈမီးၽွၼ်းလီၶွင်မိူင်းၶႄႇ ဢၼ်မီးၼႂ်းၼႃႈတီႈၶဝ်သၢမ်ၸုမ်းၶိုတ်းထိုင် ၼႆၼၼ်ႉ ပွင်ႇဝႃႈ ၶဝ်ဢမ်ႇၽွင်းလိူဝ်လႆႈ မိူင်းၶႄႇလူင် ၵွႆးယဝ်ႉ။

ၼႂ်းၽႅၼ်တိုၵ်း 1027 မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈ ဢူၺ်းလီသၢမ်ၸုမ်းၵွႆးသေတႃႉ တပ်ႉပူတ်းပွႆႇၵူ ၼ်းမိူင်းၸၢဝ်းမၢၼ်ႈ BPLA ဢၼ် မေႃတႅမ်ႈဝွၵ်း မွင်ႇသွင်းၶ ၵုမ်းၵမ်ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶဝ်ႈပႃးတိုၵ်းၸွႆႈယူႇယဝ်ႉ။ BPLA ၼႆႉ ပိူင်လူင်တႄႉ ပၵ်းသဝ်းတူင်ႉၼိုင် ၼႂ်းၼႃႈတီႈတပ်ႉၸုမ်း 5 ၶွင် KNU ယၢင်းၽိူၵ်ႇသေ၊ ၼႂ်းၼႃႈတီႈၸေႈမိူင်းရၶႅင်ႇ ဢၼ်တပ်ႉ AA ရၶႅင်ႇ ၵုမ်းၵမ်ၵေႃႈ ၶွၼ်ႈတုမ်ယူႇသဝ်း၊ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၼႃႈတီႈၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၵုမ်းၵမ်ၵေႃႈ မီးဝႆႉၼႃႈတီႈသိုၵ်း မၢႆ 3 ၶွင်BPLA ၶဝ်ယူႇယဝ်ႉ။ ၼႂ်းတပ်ႉၸုမ်း 611  ၶွင် ၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼၼ်ႉ ၶဝ်ႈပႃးဝႆႉလုၵ်ႈသိုၵ်း BPLA တင်းၼမ်တင်းလၢႆယဝ်ႉ။

ၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ၼႆႉ ပဵၼ်ၸုမ်း တႄႇၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇတီႈ ပႃႇတီႇၶွမ်ႇမိဝ်ႇၼိတ်ႉမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းသေ ဢၼ်တႄႇယၢင်ႈတိၼ် ဢုပ်ႇလွင်ႈငမ်းယဵၼ်ၸွမ်း ၸုမ်းသိုၵ်း နဝတ ၼၼ်ႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၶဝ်ယဝ်ႉ။

 ယၢမ်ႈတႅၵ်ႇၵၼ်မႃး ၼႂ်းၵႄႈ ၸုမ်းၽိူင် လႄႈ ၸုမ်းယၢင်ႈ ၼႆသေ မိူဝ်ႈပီ 2009 ၼၼ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႄႈ ၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉတၢင်ႇဢၼ်ၶဝ် ႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်သေ တိုၵ်းၵဵၼ်ပႅတ်ႈ ၸုမ်းၽိူင်ၵျႃးသိူင်းၼၼ်ႉမႃးယဝ်ႉ။

 ထိုင်မိူဝ်ႈပီႊ 2015  ၽိူင်တေႉယၢင် ၵေႃႉပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးလူင် ၽိူင်ၵျႃးသိူင်း ၸင်ႇၶိုၼ်းၶဝ်ႈတိုၵ်းဢဝ်လႆႈ ၼႃႈတီႈၵဝ်ႈၵၢင်ႉသေဢမ်ႇၵႃး ၽႄသိုၵ်းတူင်ႉၼိုင်ထိုင်ပႃး ၽၢႆႇတူၵ်းၶူင်း ၸိူင်ႉၼင်ႇ မူႇၸေႈ၊ ၵူတ်ႉၶၢႆ ၊ ၵုၼ်လူင်၊ သႅၼ်ဝီ၊ လႃႈသဵဝ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉယဝ်ႉ။

ၸုမ်းသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ၼႆႉ ႁႅင်းသိုၵ်းမၼ်း ၶွၼ်ႈတုမ်ဢဝ်လႆႈ ၶႄႇၵဝ်ႈၵၢင်ႉၼႂ်းမိူင်းတႆးၵွႆးဢမ်ႇၵႃး ၵူၼ်းၼုမ်ႇၶႄႇ ၼႂ်းၸေႈမိူင်းယုၼ်ၼၢၼ်၊ သိုဝ်ႈၶျႂၢၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁွင်ႉႁဵတ်းသိုၵ်းၵိၼ်ၸၢင်ႈလႆႈပႃးၵွၼ်ႇ ဝႃႈၼႆယဝ်ႉ။

 တပ်ႉငဝ်ႈငုၼ်းၶဝ် ပၵ်းဝႆႉတီႈ ႁူင်ဢၢႆ ႁိမ်းလႅၼ်တီႈတိတ်းၸပ်းမိူင်းၶႄႇ  ၽၢႆႇဢွၵ်ႇ မၢဝ်ႇထၢႆႈ  ၸေႈဝဵင်းၵုင်းၸၢင်ႉ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ၸွမ်းလၢပ်ႈ လၢဝ်ႇၵၢႆး- ၵုင်းၸၢင်ႉၼႆႉ ၵွႆးတေမီး တပ်ႉငဝ်ႈငုၼ်း လႄႈ တပ်ႉၸုမ်း ၃၁၁ သေ တပ်ႉၸုမ်းထႅင်ႈ သၢမ်ဢၼ်တႄႉ တူင်ႉၼိုင်ယူႇၸွမ်း ပွတ်းတူၵ်းၶူင်းယဝ်ႉ။

ၼႂ်းၼၼ်ႉၼႆ တပ်ႉၸုမ်း 611 ၼႆႉ ၽိုၵ်းၽွၼ်ႉပၼ် ႁႅင်းသိုၵ်း BPLA, PDF ၶဝ် ၼပ်ႉႁဵင်မၼ်းၵွၼ်ႇၼႆၵေႃႈ ငိၼ်းဝႃႈယဝ်ႉ။

MNDAA ၼႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ် တေၵုမ်းၵမ်လႆႈၶိုၼ်း ၼႃႈတီႈမိူင်းၵူဝ်း ၼႂ်းၸေႈဝဵဝ်းမူႇၸေႈ ဢၼ်ၶဝ်ယၢမ်ႈယိပ်းမႃးၼၼ်ႉၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပီ 2018 ပုၼ်ႉ ၶဝ်ဝႆႉပဝ်ႉမၢႆ ၽႅၼ်တိုၵ်းမႃးယူႇယဝ်ႉ။

ဝၢႆးသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ဢၼ်ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်းၵၼ်တင်းတပ်ႉမၢၼ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၼမ်လိူဝ်သုတ်းၼႆႉၵေႃႈ ပဵၼ်ၸုမ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉယဝ်ႉ။ ပေႃးတေလႆႈႁုပ်ႈထတ်းၸိုင် ၸုမ်းဢူၺ်းလီသၢမ်ၸုမ်း ဢၼ်ၽႅၼ်တိုၵ်းတေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၼႂ်းမိူင်းတႆးယူႇ ဝၼ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၽိုတ်ႉၽၢတ်ႉႁႅင်းယႂ်ႇမႃး ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 7-8 ပီ ဝၢႆးတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပၢၵ်ႈထဵင်ဝႃႈ ဢမ်ႇႁႂ်ႈၶဝ် လူင်းလၢႆးမိူဝ်းNCA ၸွမ်းပိူၼ်ႈတၢင်ႇၸုမ်းၼၼ်ႉၵွၺ်းလႄႈ မိူၼ်တင်းတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵိူတ်ႇယႂ်ႇႁႅင်းၵိုၼ်းမႃးၵေႃႈ ဝႃႈလႆႈယဝ်ႉ။

 ၵူၺ်းၵႃႈ ၽူႈလႂ်ၽႂ် ၵိူတ်ပၼ်ၵုမ်ႉပၼ်ၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ပိူင်ယႂ်ႇသုတ်းတႄႉ ၶဝ်ဢမ်ႇလိုမ်းပဝ်ႉမၢႆၵၢၼ်မိူင်းၶဝ်လႄႈ ၸင်ႇတၵ်းၽႅၼ်တိုၵ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းလႆႈၵွႆး ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ၽႂ်တေဢမ်ႇၸၢင်ႈသၢၼ်ၶတ်းၼင်ႇၵဝ်ႇၼႆ ယွၼ်းပၢႆးၼေတၢင်းႁၼ်မွၵ်ႈၼႆႉသေ တေၶွတ်ႇယွတ်ႈပၢႆၵႂၢမ်းတီႈၼႆၵွၼ်ႇၶႃႈ ။

မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ

ႁိုၼ်းၵႃယၢင်း