Wednesday, June 19, 2024

သိုၵ်းမၢၼ်ႈလဵၼ်ႈလွၵ်းၵဝ်ႇဢဝ်တေႃႇၸူႉႁဵတ်းၼႃႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းထုၵ်ႇၽႃႈလွၵ်းဢူၼ်ႈ ယဵပ်ႇလွၵ်းၶႅင်ၶိုၼ်ႈ ၼႃႈ

Must read

SAC ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းၼႆ့ ၵွၼ်ႇပႆႇတေႃႇတိူမ်းထႅင်ႈ ဢႃႇယုယိုတ်းမိူင်းၼၼ့် လဵၼ်ႈၶၢဝ်ႇၽၢင်းၶၢဝ်ႇပွမ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်းလႂ်၊ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇၼွၵ်ႈမိူင်းၼႂ်းမိူင်းလႂ်၊ ၸုမ်းၸၢဝ်းလုၵ့်ၽိုၼ့်လႂ် တူင့်တိုၼ်ႇၵႂင်မဝ်းၸွမ်း လွင်ႈဝႃႈ တေပွႆႇလွတ်ႈပၼ် ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ လႄႈ ၸိူဝ်းႁူဝ်ၼႃႈတႅဝ်းၸိၵ်းၸွမ်ၶဝ်ၼႆသေဢမ်ႇၵႃး တေၶပ်းၶိုင်ပၼ် ၼင်ႇႁိုဝ် ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵီႇ တင်း ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈသွင်ၵေႃႉ ဢၼ်ပဵၼ် ၸွမ်ၸိုင်ႈဝိၼ်းမျိၼ့် လႄႈ Dr. ၸေႃႇမျိၼ့်မွင်ႇ ႁႂ်ႈလႆႈႁူပ့်ထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ပႃး ၼႆၵွၼ်ႇ ။

ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇလႄႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ

 ၶၢဝ်ႇငၢဝ်းဢၼ်ဝႃႈ ဢဝ် ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ဢွၵ်ႇတီႈၶွၵ်ႈၶင်သေ ၶၢႆ့ၵႂႃႇဝႆ့ တီႈႁိူၼ်းလင်ၼိုင်ႈ ဢၼ်ၸၼ့်ၵႅမ်ၶုၼ်ၽွင်းလူင်ၶဝ်ယူႇ ၼႆၼၼ့်ၵေႃႈ ပဵၼ်ၶၢဝ်ႇလိုဝ်းလူင် ႁူင်ၵၼ်ပေႃးတူဝ်ႈမိူင်းၵွၼ်ႇယဝ့်။ သုတ်းတီႈ ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇၶွင်တပ့်သိုၵ်းတွပ်ႇဝႃႈ လွင်ႈၼႆ့ ၵဝ်ၶႃႈတမ့်ဢမ်ႇလႆႈငိၼ်းမႅၼ်ႈၼႆၵေႃႈ ယင်းလပ်းႁူလပ်းတႃထဵင်ဝႃႈ မၼ်းပႅတ့် မၼ်းထိမ်ႇယူႇၼၼ့်ယဝ့်။

- Subscription -

ၸိူဝ်းၼႆ့ ၼေဝႃႈ ၵူၼ်းၵမ်ႈၼမ် တိုၵ့်မုင်ႈမွင်း ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵီႇ တေဢွၵ်ႇမႃးၵေႈလိတ်ႈ ပၼ်ႁႃလႆႈယူႇၼၼ့်ယဝ့်။ တၢမ်တူဝ် ၶွမ်ႇမတီႇၵမ်ၵၢၼ် ငဝ်ႈငုၼ်းၸုမ်းၼူၵ့်ယုင်းၵေႃႈ ယင်းဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ထႃႈဢမ်ႇပႃး ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ဢမ်ႇယဝ့်၊ ပၢင်ၵုမ်ၵၢၼ်မိူင်းၼႆ့ တၵ်းလႆႈမွၵ်ႇႁွင့်မၼ်းၼၢင်း ၶဝ်ႈၵေႈၶႆ ၸင်ႇၵွႆႈယဝ့်တူဝ်ႈလႆႈ ဝႃႈၼႆၶႃႈလူးၼေႃႈ။

ၽွင်းၵူၼ်းမိူင်း ၵႂင်မဝ်းၸွမ်းၶၢဝ်ႇပွမ်ၸိူင့်ၼင်ႇၼၼ် SACတႄ့ ႁဵတ်းဢမ်ႇဢိူဝ်လိူဝ်ၽႂ်လႂ်သေ သိုပ်ႇတေႃႇတိူမ်း ဢႃယုယိုတ်းမိူင်းမၼ်းထႅင်ႈႁူၵ်းလိူၼ်ၵွႆးဢမ်ႇၵႃး တႃႇဝႃႈတေပွႆႇလွတ်ႈပၼ် ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ လႄႈ ၽူႈၵႅမ်မၼ်းၸိူဝ်းၼၼ့်ၵေႃႈ ပၢႆဢမ်ႇတူၵ်ႇပႃးသေၵွၼ်ႇ။ တေႃႉတႄ့လူတ်းပၼ် တူတ်ႈတၢမ်ႇၶွၵ်ႈဢိတ်းဢီႈၵွႆး။

ၼင်ႇႁူင်ၵၼ်ဝႃႈ တေၶၢႆ့ဝႆ့တီႈႁိူၼ်းလင်ၼိုင်ႈသေ ပွႆႇႁႂ်ႈႁူပ်ႉဢုပ်ႇလူၺ်ႈတင်း ၽွင်းတၢင်ၵူႈမိူင်းမိူင်း ၼႆၼၼ့်ၵေႃႈ မိူၼ်ၼမ့်ထွၵ်ႇသၢႆးပႅတ်ႈလၢႆလၢႆၵွႆးယဝ့်။ တီႈတေ့ၵေႃႈ ၵူၼ်းၵၢၼ်မိူင်းၽၢႆႇၶတ်းၶၢၼ့် လႄႈ ၽွင်းတၢင်ၵူႈမိူင်းမိူင်းၼႆ့ တူၵ်းမႂ်ႈတႂ်ႈၵဵမ်းၶွင် SAC ၸဵမ်မိူဝ်ႈ ပွႆႇႁႂ်ႈ  ၶုၼ်ၽွင်းမိူင်းထႆး တွၼ်ႊပရမုတ်ႊ Donpramud ႁူပ့်ဢုပ်ႇတင်း ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ၼၼ့်မႃးယဝ့်။ တၢင်းမုင်ႈမွင်းႁၼ်လီၼႆ့ ႁူမ်ႇငမ်းပႅတ်ႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းႁူဝ်ပဝ်ႈ SAC ယၢမ်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ ဢၼ်ဢမ်ႇႁတ်းႁဵတ်း ဢမ်ႇမီးဢီႈသင်ၼၼ့်ယဝ့်ႁိုဝ်ၼႆ လီၾၢင့်တိူၼ်းၵၼ်ၶိုၼ်းယူႇယဝ့်။

ဢိင်ၼိူဝ် တၢင်းယၢပ်ႇၵိၼ်း ဢၼ်ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ထူပ်းၺႃးယူႇလိူဝ်ႁႅင်းမႃး ဝၼ်းယဝ့်ဝၼ်းသေ ၽၢႆႇၶတ်းၶၢၼ့် ၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆ့ လႅပ်ႈမုင်ႈမွင်းဝႃႈ တၵ်းတေယွၼ်ႇယၢၼ်းပၼ်ၶဝ်ၽွင်ႈယူႇၼၼ့်ယဝ့်။

 တီႈၵေႇသုတ်းမၼ်း ၶွမ်ႇမတီႇၵမ်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း ၸုမ်းၼူၵ့်ယုင်းတႄ့ တေမုင်ႈမွင်းထိုင် ဝၼ်းထိၸဵတ်း လိူၼ်ဢေႃးၵၢသ်ႉပူၼ့်မႃးၼၼ့်ယူႇ။ တႄႇတီႈ ဝၼ်းထိၸဵတ်း တေႃႇထိုင် ဝၼ်းထိ11ၼႆ့ ယူႇတီႈငဝ်ႈငုၼ်းလုမ်းတြႃး ၸိုင်ႈမိူင်း တေလႆႈႁပ့်ထွမ်ႇတႅပ်းတတ်း လိူင်ႈလၢဝ်းဢၼ်ၽၢႆႇ ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ တၢင်ႇဝႆ့ၶေႃႈၶၢၼ်ထဵင်ၶိုၵ့်တွၼ်း ဢၼ်ၽၢႆႇမၢၼ်ႈဝႃႈ အထူးအယူခံအမှု ၼၼ့်လႄႈ ၸင်ႇဝႃႈ ၶဝ်ပႂ်ႉတူၺ်းယဝ့်။

ၵူၺ်းၼၼ်သေတႃႉ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆ့ ပုတ်ႈလၢႆႈပႅတ်ႈ ၸွမ်တတ်းသိၼ်ၸိုင်ႈမိူင်း ပြည်ထောင်စု တရားသူကြီးချုပ် သေဢမ်ႉၵႃးယုၵ့်လိူၵ်ႈပႅတ်ႈ ဝၼ်းတေႁပ့် တတ်းသေၵွၼ်ႇ၊ မိူဝ်ႈလႂ် တေၶိုၼ်းႁပ့်တတ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇလၢတ်ႈ။

ၸင်ႇၼၼ် တၢင်းႁဵတ်းၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆ့ မိူၼ်တင်း ၼေသၼ်ယႃးဝႃႈ တႃႇတေပွႆႇပၼ် ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇၼႆ့ ပႆႇမီးၶပ့်မၢႆၼႆယဝ့်လႄႈ ထိုင်ဝၼ်းထိၵဝ်ႈ မိူဝ်ႈသိုၼ်းၼႆ့ ၸင်ႇလႆႈႁၼ် ၶွမ်ႇမတီႇၵမ်ၵၢၼ်ငဝ်ႈငုၼ်း ၽၢႆႇၼူၵ့်ယုင်းၶဝ် ႁဵတ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးယဝ့်။

လိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၶွင်ၸုမ်းၼူၵ့်ယုင်းၼႆ့ ႁူမ်ႈဝႃႈ ပဵၼ်ၶေႃႈတႅပ်းတတ်း ဢဝ်လိူင်ႈတီႈ ၵႅမ်ၸွမ်ၸိုင်ႈႁႅၼ်ႇရီႇပၼ်ႇထိဝ်ႈၵွႆးသေတႃႉ တီႈလိုၵ့်ၼႂ်းတႄ့ ၶႂ်ႈယိူင်းယိုဝ်ႈၸူးSAC  ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉ။

ၼေသီငဝ်းၸိုင်  ၼင်ႇႁၢင်ႈတေငူပ့်ငီ့ဢုပ်ႇၵုမ်တင်း ႁူဝ်ပဝ်ႈႁဝ်း ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇသေတႃႉ လူင်းမိုဝ်းတေ့သမ့် မိူၼ်လိင့်လႅၼ်လူလၢႆၵၼ်ၵွႆးလႄႈ ပေႃးသိုပ်ႇႁဵတ်းၼႆၵႂႃႇ ယူဝ်တေလႆႈၶိုၼ်ႈထႅင်ႈၶၵ့်ၼိုင်ႈယူႇ မိူၼ်ဝႃႈၼၼ်ၵေႃႈမီးမီးယဝ့်။

လီၶိုၼ်းၶုၵ်းၸႂ်လႆႈ ၶေႃႈၵႂၢမ်းသၢမ်ၶေႃႈ ဢၼ်ႁူဝ်ၼႃႈတႅဝ်းၵၢင် ၼႂ်းၸုမ်းၼူၵ့်ယုင်းၶဝ် သမ့်လၢတ်ႈမႃး မိူဝ်ႈၸင်ႇတႄႇလၢႆးၵၢၼ်လုၵ့်ၽိုၼ့်ၼၼ့်ယူႇ- ၵိုင်ႇလီတတ်းၶၢတ်ႇပႃႇတီႇၵေႃႈ တေတတ်း၊ ၵိုင်ႇလီႇတတ်းၶၢတ်ႇ ၽွၼ်းၵၢၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ 2020 ၵေႃႈ တေတတ်း၊ ၵမ်းလိုၼ်း ၵိုင်ႇလီတတ်းၶၢတ်ႇၵၼ်တင်း ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇၵေႃႈ တေတတ်း ဢၼ်ဝႃႈၼၼ့်ယဝ့်။ ၸုမ်းၼူၵ့်ယုင်းၼႆ့ သင်ပိၼ်ႇၶွပ်ႈၶိုၼ်း ငဝ်းလၢႆးၵွၼ်ႇၼႃႈ 2021 ၼၼ့်ၵေႃႈ ၵမ်ႈၼမ်ၼမ်ၼႆ့ လႅပ်ႈတေယွမ်းႁပ့်ယူႇၼၼ့်ယဝ့်။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၽၢႆႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈတႄ့ ပုတ်းၶၢတ်ႈၸႅင်ႈလႅင်းၼႃႇ ၼင်ႇပၢႆးၼေၵၼ်မႃး ဝူင်ႈပူၼ့်ယဝ့်၊ ၶၵ့်ၼိုင်ႈ- ႁဵတ်းပၢင်ၵုမ်ၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ်၊ ၶၵ့်သွင်- ၽွတ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸူဝ်ႈၶၢဝ်း ဢၼ်ၽၢႆႇတပ့်ၶီႇၸိၵ်းဢွၼ်ႁူဝ်၊ ၶၵ့်သၢမ်- မူၼ့်မႄးလၵ်းမိူင်း ၂၀၀၈၊ ၶၵ့်သီႇ- ၶိုၼ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈထႅင်ႈမႂ်ႇမႂ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ့်ၵွႆး။

 လၢႆးတၢင်းဢၼ်ၼႆ့ မိူင်းႁိမ်းႁွမ်းၸိူဝ်းႁႅင်းယႂ်ႇၶဝ်ၵေႃႈ လႅပ်ႈႁၼ်လီယွမ်းႁပ့်လႆႈလႄႈ ပေႃးတင်းဝႃႈ ၽၢႆႇလုၵ့်ၽိုၼ့် ဢမ်ႇၶွၼ်ႈႁႅင်းၵၼ်ၽၼ်ႈပဵၼ်ဢၼ်လဵဝ်လႆႈတႄ့ ၸၢင်ႈတေလၢၵ်ႈထူတ့်လၢၵ်ႈထၢတ့် ပႃးၵၼ်ၵႂႃႇယူႇယဝ့်။

ၼႂ်းၵႄႈငဝ်းလၢႆးၼင်ႇၼႆ NUCC လႄႈ NUG ႁဵတ်းလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃး မိူဝ်ႈဝၼ်းထိႁူၵ်း ပူၼ့်မႃးၼၼ့်တႄ့ ၼင်ႇႁၢင်ႈလၢမ်းႁၼ်လႆႈ လွၵ်းၸုၵ်းပုတ်းၶၢတ်ႇၶဝ်ယူႇ။

 ၼႂ်းၼၼ့်ပႃးဝႃႈ ၼိုင်ႈ- ၵၢၼ်လုၵ့်ၽိုၼ့်ၼႆ့ ယိူင်းဢၢၼ်းပိူဝ်ႈတႃႇ ၵေႃႇသၢင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ( System Change )၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတႃႇပိၼ်ႇလႅၵ်ႈ ၸုမ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ( Regime Change )လၢႆလၢႆ။ သွင်- တေပူတ်းပႅတ်ႈတပ့်သိုၵ်း ဢၼ်ယိုတ်းဢႃႇၼႃႇၼႆ့သေ တေႁဵတ်းႁႂ်ႈတပ့်သိုၵ်း ဢမ်ႇၸၢင်ႈၶဝ်ႈၵႅဝ်ၸွမ်းၵၢၼ်မိူင်းထႅင်ႈသေပွၵ်ႈ။ သၢမ်- တေပူၵ်းတင်ႈ တပ့်သိုၵ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႅတ်ႇတရႄႇ ဢၼ်ႁပ့်ထွမ်ႇၶေႃႈၸတ်းပွင် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်း။ သီႇ- တေၽေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈတဵင်ႈထမ်း ႁႂ်ႈပေႃးမီး လွင်ႈႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်း၊ လွင်ႈႁဵတ်းပုၼ်ႈၽွၼ်း တီႈလိူင်ႈလၢဝ်းပူၼ့်ပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၼႂ်းၶၢဝ်းၵၢင်ၸူဝ်ႈ။ ႁႃႈ- တေဢမ်ႇယွမ်းႁပ့် ငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ တႃႈယိူင်းၵၢၼ်မိူင်း ႁိူင်ႈၵိူင်းႁၢႆလၢႆ။ ႁူၵ်း- ၼင်ႇႁုဝ်တေၽႅဝ်တီႈတႃႈယိူင်းၼၼ့် တေႁူမ်ႈဢွၼ်ႁူဝ်၊ တေႁူမ်ႈဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ဝႃႈၼႆယဝ့်။

ၼင်ႇၼႂ်းၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢၼ်ၼႆ့ၸိုင် ပိူင်ယႂ်ႇၸမ့် ပေႃးဢဝ်ၶေႃႈထိႁႃႈ ဝႃႈၼႆ တိူၵ်ႈတီႈ ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ၸႂ်ႉၶိုၼ်းလၢႆးတၢင်းၵဝ်ႇၵဝ်ႇသေ သုတ်ႉၸမ်ႁႃလီၸူး တပ့်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈယႃႇ တႃႇဝႃႈ ၸုမ်းၸၢဝ်းၸိူဝ်းလုၵ့်ၽိုၼ့်  ယူႇၼႆ့ တေဝင်ႇဝိူဝ်ႈၸွမ်းတႄ့ တိုၼ်းဢမ်ႇမီး တေလႆႈမၢႆထိုင်ၼင်ႇၼႆယူႇယဝ့်။

 ၵူၺ်းၵႃႈ ၵၢၼ်ပၢႆးမိူင်းၼႆ့ ၼပ့်သွၼ်ႇပိူင်တၢႆ ဢမ်ႇလႆႈလႄႈ ၵႃႈတၵ်းတေလႆႈပႂ်ႉတူၺ်း ယႃႇႁႂ်ႈၽၢတ်ႇသၢႆတႃၼၼ့်ယဝ်ႉၼႆ ယွၼ်းပၢႆးၼေမွၵ်ႈၼႆႈၵွၼ်ႇဢေႃႈ။

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

- Subscription -
- SHAN's Apps -spot_img

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း