မိူဝ်ႈယၢမ်း တွၼ်ႊ ပေႃႊလမုတ်ႊဝိၼႆႊ (Don Pramudwinai) ​​ၵေႃႉပဵၼ် ၽူႈၼင်ႈၸိုင်ႈပၢင်ၵုမ် ၸုမ်းၶုၼ်ၽွင်းလူင် ဢေႊသီႊယၼ်ႊ (Asean) လႆႈႁူပ်ႉထူပ်းတင်း ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇၼၼ့် မၼ်းၼၢင်းလၢတ်ႈဝႃႈ လႆႈၸႂ်ပၼ်ႁႅင်း​​တေႃႇ လွင်ႈႁူပ်ႉဢုပ်ႇ ဢၼ်ဢမ်ႇမီး​​ၶေႃႈၶၢတ်ႈၶွပ်ႇလူင်ႈၼႃႈၼၼ့်ယူႇ ၼႆယဝ့်။ ဢၼ်ၼႆ့ ​​တေၸၢင်ႈမၢႆထိုင်လႆႈဝႃႈ မၼ်းၼၢင်း လႆႈၸႂ် တႃႇႁူပ့်ဢုပ်ႇၸွမ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းယူႇၼႆႁႃႉ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ၶႂ်ႈႁႂ်ႈမၢႆထိုင်ဝႃႈ ၼႂ်းၵႄႈၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇၼင်ႇၵၼ် လီလႆႈႁူပ်ႉဢုပ်ႇၵၼ်ယူႇ ၼႆႁိုဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ့် ဢမ်ႇၸႅင်ႈလႅင်း။

 ၵွပ်ႈဝႃႈ မၼ်းၼၢင်းၼႆ့ တိုၼ်းမီးၸႂ်တိတ်းႁွႆႈ​​တေႃႇ တပ့်သိုၵ်းဢၼ်ဢူႈၶဝ် ဢွၼ်​​ၵေႃႇတင်ႈမႃးၼၼ့်​​သေ ၊ ၽၢႆႇၼိုင်ႈသမ့်ယၢမ်ႈလၢတ်ႈဝႆ့ဝႃႈ ယိပ်းၶိူင်ႈလၢၵ်ႈၼၢၵ်ႈ​​သေ ၶတ်းၸႂ်တႃႇဢဵၼ်းဢၢၼ်းၵၢၼ်မိူင်းတဵမ်ထူၼ်ႈၼႆ့ ဢမ်ႇၸႂ်ႈလၢႆးတၢင်းတူၵ်းထုၵ်ႇၼႆၼၼ့်ယဝ့်။

ၽွင်းမိူဝ်ႈ ပေႃႊလမုတ်ႊဝိၼႆႊ (Don Pramud ) ႁူပ်ႉဢုပ်ႇ​​တေႃႇမၼ်းၼၢင်းယူႇၼၼ့်ၵွႆး​​ၵေႃႈ တပ့်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆ့ ၸွမ်းၼင်ႇလၢႆးၵၢၼ်ၶဝ်မီးၼၼ့် သိုပ်ႇၶိုင်ပွင်ပိုတ်းတိုၵ်းယူႇ ၼင်ႇဢၼ်ဝႆ့ၵူၼ်းမိူင်း ပဵၼ်ပဝ်ႉမၢႆၼၼ့်​​သေ ထႅင်ႈၽၢႆႇၼိုင်ႈ​​ၵေႃႈ ၶိုင်ဢဝ်ၼမ့်တွၼ်းၼိူဝ်လွင်ႈ သွင်​​ၵေႃႉႁူပ့်ဢုပ်ႇၵၼ်ၼၼ့်ယူႇ ဢမ်ႇထၢတ်ႇဢမ်ႇဝၢႆး။

ၸွမ်းဝဵင်း ဢမရပူႇရ၊ ဝဵင်းၽိတ့်ၶျၢင်း၊ ဝဵင်းမၢၼ်းတ​​လေး လႄႈ ​​ၸေႈဝဵင်းၼႂ်းတိူင်းမၵူၺ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ပွႆႇလုၵ်ႈသိုၵ်း လႄႈ ပလိၵ်ႈၶဝ် လူင်းၸႅၵ်ႇပၼ် ၽိုၼ်လိၵ်ႈ ဢၼ်ပႃးႁၢင်ႈ ပေႃႊလမုတ်ႊဝိၼႆႊ လႄႈ ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇၼၼ့်ယူႇ။

ၼႂ်းၼၼ့် တႅမ်ႈဝႆ့ဝႃႈ ” ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ပၢၵ်ႈပႅတ်ႈလုၵ်ႈၸုမ်း NUG လႄႈ PDF ဢၼ်ၸႂ်ႉလၢႆးႁုၵ်းႁၢႆ့​​သေ ၶိုင်ၶႃႈတၢႆၵူၼ်းမိူင်းယူႇ လူၺ်ႈပိုၼ်ႉပွႆႇပႅတ်ႈ လွၵ်းၸုၵ်းၵၢၼ်မိူင်းမၼ်းၼၢင်း ဢၼ်ၸႂ်ႉလၢႆးဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ့် ” ၼႆယဝ့်။

ၸွမ်းလူၺ်ႈ ပေႃႊလမုတ်ႊဝိၼႆႊ လၢတ်ႈ​​ၼေၼႂ်းပၢင်ၵုမ် ဢေႊသီႊယၼ်ႊ (Asean) တႄ့ ႁၼ်လီပၼ်ႁႅင်း​​တေႃႇ လွင်ႈႁူပ်ႉဢုပ်ႇ ဢၼ်ဢမ်ႇမီး​​ၶေႃႈၶၢတ်ႈၶွပ်ႇလူင်ႈၼႃႈၼၼ့်ယူႇ ဝႃႈၼႆ​​သေတႃႉ ဢမ်ႇၵမ့်ယၼ်​​တေႃႇNUG လႄႈPDF ၼႆတႄႉ ဢမ်ႇလၢတ်ႈပႃး။

 ၵူၺ်းၼၼ်​​သေတႃႉ ယူႇၽၢႆႇNUG လႄႈ PDF ၶဝ် ​​တေဢဝ်လၢႆးလႂ်​​သေ ယွမ်းႁပ့်​​တေႃႇ လွင်ႈႁူပ့်ဢုပ်ႇ ဢၼ်ယင်ႇပိုၼ့်ၼိူဝ် လၢႆးဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇၵတ်းယဵၼ်ၼၼ့်လႃႇ၊ ယူႇတီးၶဝ် လႆႈတိုၵ်းသူၼ်းဝႃႈ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းၽၵ်းၵႃႇလၢႆလၢႆထၢၼ်ႈ ၵမ်ႉယၼ်ပၼ်ႁႅင်းၸွႆႈထႅမ် ၵၢၼ်ယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇလုၵ့်ၽိုၼ့် ၼႆ လၢႆလၢႆပွၵ်ႈၵမ်းယဝ့်လူး။ ပွႆႇႁႂ်ႈငိၼ်းဝႃႈ ​​တေလႆႈဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ့်ငိၵၼ်မိူဝ်ႈလႂ် ၶဝ်ၵုမ်ႇၶၢၼ်ထဵင်ပၢၵ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ၼီႈလိူတ်ႈယၢင်ယင်းပႆႇ​​ပေႇ ​​တေႁဵတ်းႁိုဝ်ဢုပ်ႇၵၼ်၊ ၵႃႈတၵ်း​​တေလႆႈ တိုၵ်းမူၺ့်ပႅတ်ႈၵွႆး ၼႆယဝ့်။

ၸင်ႇၼၼ် ၼႂ်းၵႄႈၸုမ်းၸၢဝ်း ဢၼ်ၶတ်းၸႂ်တႃႇၸိူဝ့်ၸၢတ်ႈၽႂ်မၼ်းပူတ်းပွႆႇၼၼ့်လႂ်၊ ဢၼ် သၢၼ်ၶတ်းလုၵ့်ၽိုၼ့်​​တေႃႇ လွင်ႈယိုတ်းသိမ်းဢႃႇၼႃႇၼၼ့်လႂ်၊ ဢၼ်ပဵၼ်ၸုမ်းယိုတ်းဢႃႇၼႃႇ ဢမ်ႇဢၢၼ်းပွႆႇၾႃႈလႃးလႃးၼၼ့်လႂ် ၸိူဝ်းၼႆ့ ​​ၶေႃႈသဵင်ၶၢဝ်ႇ ဢၼ် ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵီႇ ၽိဝ်ႇဢွၵ်ႇမႃးၼၼ့် ​​တေႁဵတ်းႁႂ်ႈပၼ်ႁႃ ယူတ်းယွၼ်ႇၸၢႆႇႁၢႆႁႃႉ ဢမ်ႇၼၼ် ​​တေႁဵတ်းႁႂ်ႈပၼ်ႁႃယုင်ႈယၢဝ်လိုၵ်ႉလမ်ႇတိူဝ်းႁႃႉ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ့် တႃႉလီၶႆႈၸႂ်ၸွမ်း​​တေ့ယဝ့်။

ဢၼ်ပဵၼ်ထူပ်းမိုဝ်းတႃႁၼ်ယူႇ​​တႄႉ ဢဝ်ၸဵမ်ထၢၼ်ႈၵူၼ်းႁူ့​​မေႃပၺ်ႇၺႃႇ ​​တေႃႇထိုင်ၵူၼ်းမိူင်းၵူႈလၢႆထၢၼ်ႈ ဢၼ်သၢၼ်ၶတ်း​​တေႃႇ လွင်ႈယိုတ်းသိမ်းဢႃႇၼႃႇၼႆ့ ၵူၺ်းမီးၵၢင်ၸႂ် ဢၼ်ၶႂ်ႈလိုပ်ႈလမ်းပႅတ်ႈ တပ့်သိုၵ်း ႁႂ်ႈယၢၼ်ဢွၵ်ႇတူင်ႇၵၢၼ်မိူင်းၵႂႃႇၼၼ့်ၵွႆး။

တပ့်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႆ့ ၽၢၼ့်လိၼ်ၸုတ်ႇၽဝ် ႁဵတ်းမိူၵ်ႈယူႇ ၼႂ်းၼႃႈတီႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၸိူင့်ၼင်ႇမိူင်းၶျင်း၊ မိူင်းယၢင်းလႅင် ၵွႆးဢမ်ႇၵႃး ယဵပ်ႇယမ်ႈပႃးၸဵမ် တိူင်း​​ၸေႈၵႅင်း လႄႈ မၵူၺ်း ဢၼ်ပဵၼ်ၼႃႈတီႈတႃႇၶဝ်ယၢမ်ႈလႆႈႁႅင်းသိုၵ်းမႂ်ႇ ၼမ်လိူဝ်သုတ်းၼၼ့်ၵွၼ်ႇယဝ့်။ ၸင်ႇၼၼ် ဢဝ်ၸဵမ်ၽူႈႁၵ့်ၸၢတ်ႈၸၢဝ်းမၢၼ်ႈပုတ့်ထ ၸပ်းၽၢၵ်ႇပႅၼ်ပႄႈၸိူဝ်းၼၼ့်​​ၵေႃႈ ယင်းဢမ်ႇယိုၼ်ပဵၼ်ပီႈၼွင့်ၵၼ်တင်း တပ့်သိုၵ်းယဝ့်။

ငၢႆးၼင်ႇၼႆ​​သေ ​​တေဝႃႈၸုမ်းၸၢဝ်းသၢၼ်ၶတ်းလုၵ့်ၽိုၼ့် ၸိူဝ်းၵိူတ်ႇမီးၸွမ်း ၵၢၼ်လုၵ့်ၽိုၼ့်ၶၢဝ်းႁွင်မႃး မိူၼ်ၸိူင့် BPLA တပ့်သိုၵ်းပူတ်းပွႆႇၵူၼ်းမိူင်းမိူင်းမၢၼ်ႈ၊ CSUM ႁူမ်ႈတုမ်လုၵ်ႈႁဵၼ်းၶျၢင်း- မိူင်းမၢၼ်ႈ၊ GSC၊ GSCC၊GSCN၊GSCB ၸိူဝ်းပဵၼ် ၸုမ်းလုၵ့်ႁိုၼ်ႇ ၶွမ်ႈၶတ်း​​တေႃႇ လွင်ႈယိုတ်းသိမ်းဢႃႇၼႃႇ ဢိၵ်ႇပႃး ၵဝ့်ငဝ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း မိူင်းမွၼ်း၊ ၸုမ်းတူင့်ၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း မိူင်းၶၢင်၊ ​​ၵေႃၵပ်းသၢၼ် လုၵ်ႈႁဵၼ်းယၢင်းၽိူၵ်ႇ၊ တပ့်ႁူမ်ႈၵႅတ်ႇ​​ၶေ ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈယၢင်းလႅင် လႄႈၾူဝ်ႊရမ်ႊ​​ၸေႈၵႅင်း ၸိူဝ်းၼႆ့ ႁူမ်ႈမီး​​ၶေႃႈၵၢင်ၸႂ် ဢၼ်ဝႃႈ ထိုင်ငဝ်းလၢႆးလႂ်​​ၵေႃႈ တိုၼ်း​​တေဢမ်ႇယွမ်းဢုပ်ႇ​​တေႃႇ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်း ဢၼ်လႆႈထုၵ်ႇမၵ်းမၼ်ႈပဵၼ်ဝႆ့ ၸုမ်း​​ၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆ့ၼၼ့်ၼႆယဝ့်။

ၼႂ်းငဝ်းလၢႆးၼင်ႇၼႆ ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ​​ၵေႃႉယၢမ်ႈယူႇသုင်ၼိူဝ် ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူင်း​​သေ ၸုၵ်းၸင်ႈၽၢႆႇတပ့်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ပူၼ့်ပႅၼ်​​တေႃႇ ရူဝ်ႇႁိၼ်ႇၵျႃႇ ၼပ်ႉဢၢၼ်ႇသႅၼ်​​ၵေႃႉမႃး၊ ​​ၵေႃႉယၢမ်ႈၸုၵ်းၽၢႆႇတပ့်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ​​သေ ဢဝ်လိူင်ႈတီႈ ၽူႈသိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇသွင်​​ၵေႃႉ ဢၼ်ၸွပ်ႇသွၵ်ႈႁႃႁၼ်ဝႆ့ လၵ်းထၢၼ်လွင်ႈတပ့်သိုၵ်းပူၼ့်ပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းမႃး ႁုၵ်းႁုၵ်းႁၢႆ့ႁၢႆ့ၼၼ့်ၼႆ့ ၸွင်ႇ​​တေမီးလႆႈ ​​ဢေႃးၸႃႇၾိင်ႈတိုဝ်းၵမ် ဢၼ်ၶိုဝ်းယမ် တႃႇ​​ၵေႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်ပိၼ်ႇလႅၵ်ႈပဵၼ်မႂ်ႇယူႇၼႆ့ႁိုဝ်ၼႆ တႃႉလီငမ်းငဝ်း​​တေ့ယူႇယဝ့်​​။

ႁိုၼ်းၵႃယၢင်း

23/7/2023