မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 13/6/2023 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း 1 မူင်း ယူႇတီႈ လုၵ်ႉလၢင်းၼၢင်းမေးလႄႈ ပီႈၼွင်ႉဢူၺ်းၵေႃႉ တီႈၸမ်/ ၵႆ ႁူမ်ႈၵၼ် ပူၼ်ႉၶၢပ်ႈတူဝ် ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇ ဢႃယု 86 ပီ ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်လုၵ်ႉၾိုၼ်ႉၵဝ်ႇ SSA ၵႂႃႇ တီႈပႃႇႁဵဝ်ႈ မူႇဝၢၼ်ႈမွၼ်း ဢိူင်ႇသၼ်ၵၢင် ၸႄႈဝဵင်းသၼ်ၵမ်းၽႅင်း ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႂ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး မီးၽူႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ မွၵ်ႈ 100 ၼႆယဝ်ႉ။

မႄႈထဝ်ႈဢွင်ႇ မေးၼၢင်း ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ပေႃႈထဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၸႂ်လီ ႁဝ်းတင်းသွင် ဢမ်ႇ တွၼ်ႉၽိတ်းမေႃးၵၼ်မႃးသေပွၵ်ႈ ၸူဝ်ႈဢဝ်ၵၼ်မႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 60 ပီပၢႆၼႆႉ။ ၶႄႇၶဝ်ဝႃႈ ႁႂ်ႈႁႃးၽိတ်းၵၼ် ၶဝ်တေပၼ် 1 ၵေႃႉ 1 သႅၼ်ၼႆဝႃႇ။ ယွၼ်ႉႁႃးဢမ်ႇတွၼ်ႉၽိတ်းၵၼ်လႄႈ ။ယဝ်ႉၵေႃႈ မၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းမေႃၸွႆႈထႅမ်ပိူၼ်ႈ။ ပေႃႈထဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ် တၢင်းပဵၼ်ၶႆမၼ်းၼႂ်းသဵၼ်ႈလိူတ်ႈမႃး ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ 30 ပီၼႆႉ ႁဝ်းသွင်ၽူဝ်မေးလုမ်းလႃးၵၼ် ႁၢၼ်ႉတေႃႇပေႃႈထဝ်ႈပေႃး လူႉသဵင်ႈ။ ပေႃႈထဝ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇယၢမ်းမီးတၢင်းပဵၼ်သင်မႃး မိူၼ်ၼင်ႇ ၸဵပ်းမႆႈၶႆႈၼၢဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉဢမ်ႇပဵၼ်သေပွၵ်ႈ”- ဝႃႈၼႆ။

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ – “ပေႃႈထဝ်ႈၼႆႉ ယွၼ်ႉဢမ်ႇမီးႁႅင်းသေ လႆႈၼွၼ်းၼိူဝ်ၵူႇမႃး 3 ပီ၊ ဢမ်ႇၵိၼ်ၶဝ်ႈမႃး 4 လိူၼ်၊ ၵိၼ် ၼမ်ႉ ၼူမ်းမႃးၵူၺ်း။ မႄႈထဝ်ႈပဵင်းပေႃးၸႂ် တီႈလႆႈလုမ်းလႃးပေႃႈထဝ်ႈမႃး တေႃႇပေႃးလူႉသဵင်ႈၵႂႃႇ မႄႈထဝ်ႈသူးတွင်းဝႃႈ ၸၢတ်ႈလႂ် ပၢၼ်လႂ်ၵေႃႈ ပေႃးပႆႇႁွတ်ႈထိုင်မိူင်းၶမ်းၼိၵ်ႉပၢၼ်ၸိုင် ႁႂ်ႈလႆႈႁူမ်ႈၵၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ်တႃႇၼ တၢင်းလီ လူႇတၢၼ်းၸွမ်းၵၼ် ထႅင်ႈသေၵမ်း”- ဝႃႈၼႆ။

တီႈပၢင်မႃႇသႃႇ ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇၼႆႉ မီးၽူႈယႂ်ႇၵူၼ်းလူင် ၼႂ်းၵၢၼ်လုၵ်ႉၾိုၼ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ၸဝ်ႈၵၼ်းၸဵတ်း၊ ၸဝ်ႈ ၶိုၼ်းသႂ် ၸႂ် ယဵၼ်၊ ၸဝ်ႈပိုၼ်ၶမ်းလႄႈ ဢိၵ်ႇထႅင်ႈလၢႆၸဝ်ႈ ၸဵမ်မေးၼၢင်း ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်လုၵ်ႉၾိုၼ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶဝ်ႈ ႁူမ်ႈသူင်ႇတူဝ်။

ၸဝ်ႈၵၼ်းၸဵတ်း လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇၼႆႉ လႆႈႁဵတ်းၵေႃႉၵၼ်မႃး၊ ယူႇၸွမ်းၵၼ်မႃး မီးပီယၢဝ်းၶၢဝ်း ႁိုင်ယဝ်ႉ။ ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇ လႆႈသဵင်ႈၵၢမ်ႇသုတ်းမုၼ်ၵႂႃႇၼႆႉ ယိၼ်းသေလၢႆမၼ်းယူႇ။ သေလၢႆယူႇၵေႃႈ ၵူၼ်းႁဝ်းၼႆႉ ပေႃး တၢင်းတႄႇသၼ်ႇထေႇယူႇၵေႃႈ ဢၼိတ်ႉၸၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇလွတ်ႈၽႂ် မၼ်းတိုၼ်းမီးယဝ်ႉ ဝၼ်းၽႂ်ဝၼ်းမၼ်း။ ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇ ၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းလီ၊ ႁဵတ်းၵၢၼ်လီ။ တင်ႈတႄႇႁဝ်းႁူႉၸၵ်းၵၼ်မႃးၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇမီးၸႂ်မိူၵ်ႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇၼႆႉ တႄႇၼႃႈႁိူၼ်း ၵိုၵ်းၸွမ်း မႄႈထဝ်ႈဢွင်ႇ မိူဝ်ႈဢႃယု လႆႈ 22 ပီ။ မိူဝ်ႈၽွင်းၼၼ်ႉ မႄႈထဝ်ႈဢွင်ႇ မီးဢႃ ယု 20 ပီ တႄႇၼႃႈႁိူၼ်းၵိုၵ်းၵၼ်မႃး တီႈဝဵင်းၵုၼ်လူင် ၸႄႈတွၼ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ မီးလုၵ်ႈႁူမ်ႈ ၵၼ် 3 ၵေႃႉ ပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆးတင်းသၢမ်။ လုၵ်ႈၸၢႆးၵေႃႉၵၢင်တႄႉ လႆႈလူႉသဵင်ႈၵႂႃႇယဝ်ႉ။

ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ၽူႈႁၢပ်ႇၵၢၼ်လုၵ်ႉၾိုၼ်ႉမႃး ၸွမ်းၼႂ်းတပ်ႉသိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ဢၼ်ၸဝ်ႈလႅတ်ႇ (ၸဝ်ႈၾႃႉ ၵဝ်းၵၢင်ႉ) ဢွၼ်ႁူဝ်။ ထိုင်မႃး ပီ 1964 တပ်ႉသိုၵ်းလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ ၸိုင်ႈတႆး SSIA ၊ တပ်ႉၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး SNUF လႄႈ တပ်ႉၸဝ်ႈၾႃႉ ၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ် ပူၵ်းတင်ႈပဵၼ်မႃး တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး SSA မိူဝ်ႈပီ 1964 လိူၼ် ဢေႊပရိူဝ်ႊ ဝၼ်းတီႈ 24 ၼၼ်ႉ။  

ဝၢႆးသေ ၸဝ်ႈလႅတ်ႇၵႂႃႇဢုပ်ႇဢူဝ်း ဢဝ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸွမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယဝ်ႉ ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇၼႆႉ လႆႈဢွၵ်ႇမႃး ပိုတ်ႇ ႁၢၼ်ႉၶၢႆ ၶဝ်ႈသွႆးတႆး တီႈၼႃႈဝတ်ႉၵဵင်းယိုၼ်း ဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇၼၼ်ႉ ၸိုဝ်ႈႁၢၼ်ႉၼၼ်ႉ ႁွင်ႉဝႃႈ ႁၢၼ်ႉၶဝ်ႈသွႆးတႆး လုင်း ၺူဝ်ႇ ၵဝ်ႈၵၢင်ႉ။ တၼ်း လႆႈပိုတ်ႇမႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 3 ပီ ပၢႆ 6 လိူၼ် ၼႆယဝ်ႉ။

ပေႃႈထဝ်ႈၺူဝ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၸႃတိ ဝဵင်းၵုၼ်လူင် ၸႄႈတွၼ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆး ပူႇလွႆၸရေး လၢႆးၸိုၼ်ႈလႄႈ မႄႈသမ်ႉ ၼၢႆးၸရေးလၢႆးၸိုၼ်ႈ။ ၶၢႆႉၵႂႃႇယူႇ တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇ ၸိုင်ႈထႆးၼၼ်ႉ တေမီး ၶၢဝ်းတၢင်း မွၵ်ႈ 40 ပီယဝ်ႉ။