ၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းတႆး ၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ လၢႆမူႇၸုမ်း ၶွတ်ႇၽွတ်ႈၵေႃႇတင်ႈၶိုၼ်ႈမႃး ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး သေ ႁူမ်ႈၵၼ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် တီႈၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး ယိူင်းဢၢၼ်း ပိူဝ်ႈတႃႇလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ ဝႃႈၼႆ။

ဝၼ်းတီႈ 11/03/2018 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 9 မူင်း ထိုင် 3 မူင်း ဝၢႆးဝၼ်းၼၼ်ႉ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ၵဵင်းမႆႇ၊ မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး၊ ၵွင်တိုၼ်းၵၢင်ၸွႆႈၸၢတ်ႈ၊ ၸုမ်းႁူမ်ႈတုမ်ပီႈၼွင်ႉတႆးလႄႈ မူႇၸုမ်းၼုမ်ႇတႆးၵတ်းယဵၼ်ၶဝ် 5 ၸုမ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈၵၼ် တင်ႈၶိုၼ်ႈၸုမ်းမႂ်ႇ ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး (Tai National Partnership Constructive Engagement / เครือข่ายสร้างสรรค์ชนชาติไตย) သေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၸိုဝ်ႈသဵင် ပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ် တီႈဝတ်ႉၵူႇတဝ်ႈ ဢိူင်ႇသီၽုမ်း ၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးသႅင်ယ ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃလိၵ်ႈလၢႆး ၵဵင်းမႆႇ/ ၵေႃႉႁပ်ႉဢဝ်တၼ်းႁဵင်း ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး လၢတ်ႈဝႃႈ “ ႁဝ်းၶႃႈ မီးယိူင်းဢၢၼ်း ၶႂ်ႈလႆႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၶႂ်ႈလႆႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈသေလႄႈ လၢႆးႁဵတ်း လၢႆးသၢင်ႈႁဝ်းၵေႃႈ မၼ်းပႆႇထုၵ်ႇမႃး မၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇယိုၼ်း ယၢဝ်း ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈၼၼ်လႄႈ မိူဝ်ႈႁၢင်ပီ 2017 ၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈမႃးဢုပ်ႇၵၼ် ၼႂ်းႁူဝ်ၼႃႈၸုမ်း လၢႆလၢႆၵေႃႉသေ ပိူဝ်ႈတႃႇတေႁူမ်ႈၵၢၼ်ႁူမ်ႈငၢၼ်းၵၼ် ပိူဝ်ႈတႃႇတေ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်။ တွၼ်ႈတႃႇတေၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်ၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ သမ်ႉ တေႁဵတ်းႁိုဝ်လႃႇၼႆ ပေႃးႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇမီးၵၢင် ႁဝ်းၶႃႈ မႃးတမ်းဝၢင်းဝႆႉၼႆ ႁဝ်းၶႃႈတေႁဵတ်းႁိုဝ်ၽွမ်ႉၵၼ်။ ၵမ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ ၸင်ႇမႃးဝူၼ်ႉတူၺ်း ၼႃႈၵၢၼ်တႃ ငၢၼ်းႁဝ်း ၵူႈၸုမ်းၸုမ်း ႁဵတ်းလႆႈၵေႃႈ ဢမ်ႇၵႃႈႁိုဝ် ပေႃး ႁဝ်းၶႃႈ ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ႁဵတ်းၼႆ မၼ်းတေဢမ်ႇလီသေ ၼႆႉႁႃႉ မၼ်းတေဢမ်ႇလႆႈၼမ်လႆႈၵႂၢင်ႈသေၼႆႉႁႃႉၼႆသေ ။ ၵမ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈ ၸင်ႇလႆႈၸႂ်ၵၼ်ဝႃႈ ၵူႈၸုမ်းၸုမ်း ဢၼ်ႁဵတ်းယူႇၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈႁဵတ်းၵႂႃႇ ၸုမ်းၽႂ်ၸုမ်းမၼ်း ယဝ်ႉၵေႃႈ မၢင်လွင်ႈမၢင်လႂ် ဢၼ်ၵၢၼ်ယႂ်ႇၵၢၼ်လူင် ဢၼ်ႁဝ်းဢမ်ႇပေႉလႆႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈမႃးႁူမ်ႈၵၼ် ဢွၼ်ၵၼ်ႁဵတ်း ၸွင်ႇတေလီႁိုဝ်ၼႆ ၵမ်းၼႆႉ ၵူႈၵေႃႉၵေႃႈ လႆႈၸႂ်ၵၼ်သေ ၸင်ႇၵေႃႇတင်ႈၶိုၼ်ႈမႃး ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး” ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈၸုမ်းတႆး 5 ၸုမ်း ဢၼ်မီးၼႂ်းၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး ၽွမ်ႉႁူမ်ႈလႆႈၸႂ်ၵၼ်သေ ၵေႃႇတင်ႈ “ ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး” ပိူဝ်ႈတႃႇပဵၼ် ၵၢၼ်ႁူမ်ႈမိုဝ်းၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်း ၵဵဝ်ႇၵပ်းၵၢၼ်ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆး လႄႈ ၵၢၼ်ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ႁႂ်ႈပေႃးမီးလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်လႄႈ ပိၼ်ႇပႆႇၸွႆႈထႅမ်ၵမ်ႉယၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇ ၼႆယဝ်ႉ။

ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆးၼႆႉ ၽူႈၼင်ႈၸိုင်ႈ ပဵၼ်ၸၢႆးသၢႆဝၼ်း ႁူဝ်ပဝ်ႈ မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ၵဵင်းမႆႇ ၼွၵ်ႈ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၽူႈၼမ်းၼႂ်းသမ်ႉ ၶိုၼ်းဢဝ် ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၵေႃလိၵ်ႈလၢႆးလႄႈ ၾိင်ႈငႄႈတႆး ၵဵင်းမႆႇ၊ ၵွင်တိုၼ်းၵၢင်ၸွႆႈ ၸၢတ်ႈ၊ မူႇၸုမ်းၼုမ်ႇတႆးၵတ်းယဵၼ် လႄႈ ၸုမ်းႁူမ်ႈတုမ်ပီႈၼွင်ႉတႆး ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။

ၽူႈၼမ်းၼႂ်း ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆးၼႆႉ ၶိုၼ်းဢဝ် ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၸုမ်းတႆး 5 ၵေႃႉၼၼ်ႉပဵၼ်ၶိုၼ်း။ ၼႂ်း 5 ၵေႃႉၼၼ်ႉ ၵေႃႉၼိုင်ႈ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၽူႈၼင်ႈၸိုင်ႈယဝ်ႉ ထႅင်ႈ 4 ၵေႃႉၼၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸုမ်းၽူႈၼမ်းၼႂ်းၵႂႃႇ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တေႁပ်ႉၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း ဢမ်ႇဝႃႈ သုၼ်ႇတူဝ်၊ ၸုမ်းၽႂ်ၵေႃႈၶဝ်ႈလႆႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼိုင်ႈပီလႂ် တေၵဵပ်း ငိုၼ်းၵွင်ၵၢင် 400 ဝၢတ်ႇ” ဝႃႈၼႆ။