ၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူး ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႉၺွပ်းၵုမ်းတူဝ်ၵႂႃႇ မိူဝ်ႈႁူဝ်လိူၼ်မၢတ်ႊၶျ်ၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းပူတ်းပွႆႇ လွတ်ႈဢွၵ်ႇၶွၵ်ႈမႃးယဝ်ႉ လီငၢမ်း။

မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 18/10/2021 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း ၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူး ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ဢၼ်ထုၵ်ႇၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႉၺွပ်းၵုမ်း တူဝ်ၵႂႃႇ ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်း 7 လိူၼ်ပၢႆၼၼ်ႉ လႆႈထုၵ်ႇပွႆႇတူဝ် လွတ်ႈဢွၵ်ႇၶွၵ်ႈမႃး တီႈၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ ၼႆယဝ်ႉ။  

ၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူး လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“မိူဝ်ႈဝႃး ဢၼ်လႆႈဢွၵ်ႇမႃးၼႆႉ မီး 11 ၵေႃႉ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးၽူႈၸၢႆး 9 ၵေႃႉ လႄႈ ၽူႈယိင်း 2 ၵေႃႉ တီႈၶွၵ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ။ လွင်ႈပၢႆးယူႇလီတႄႉ တဵမ်ထူၼ်ႈယူႇၶႃႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၸဵပ်းသႅပ်ႇသင်။ မိူဝ်ႈတေဢွၵ်ႇမႃးၼႆႉ လႆႈလူင်းလၢႆးမိုဝ်း ႁပ်ႉၶၢမ်ႇဝႃႈ တေဢမ်ႇႁဵတ်းထႅင်ႈၼႆသေ ၸင်ႇဢွၵ်ႇမႃးၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တႄႇၺွပ်းဢဝ်တူဝ်ၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူးၵႂႃႇၼၼ်ႉသိုၵ်းမၼ်ႈဢဝ်လိူင်ႈမၼ်းဝႆႉလူၺ်ႈ မတ်ႉတႃ မၢႆ 505 (က) ယွၼ်ႉႁဵတ်းႁႂ်ႈ ဝၢၼ်ႈမိူင်းမီးလွင်ႈဢူၼ်မေႃးၼႆသေ ပၼ်တၢမ်ႇၶွၵ်ႈ 2 ပီ။ ၵူၺ်းၵႃႈ မၼ်းၸၢႆးတၼ်းလႆႈတူၵ်းၶွၵ်ႈ 7 လိူၼ် ၵူၺ်း ၶိုၼ်းပူၼ်ႉလွတ်ႈမႃးၶိုၼ်းမိူဝ်ႈဝႃး။

မႄႈၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူး လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “လွင်ႈလုၵ်ႈၸၢႆးလွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃး ၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ယိၼ်းၸူမ်းတႄႉၶႃႈဢေႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ မီးလွင်ႈမႆႈ ၸႂ်ယူႇ ယွၼ်ႉဝႃႈ လႆႈႁၼ်ၼိူဝ်ဢွၼ်ႊလၢႆႊ မၢင်ၵေႃႉၼႆႉ လွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၶိုၼ်းသေတႃႉ ၶဝ်ၶိုၼ်းဢဝ်လိူင်ႈသေဢၼ်ဢၼ် ၶိုၼ်းမႃးၺွပ်းၵႂႃႇ ၸိူင်ႉၼႆၵေႃႈ လႆႈႁၼ်မီးလႄႈ ပဵၼ်ဢၼ်လွင်ႈမႆႈၸႂ်ဝႆႉယူႇၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူး လွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၶိုၼ်းၼႆႉသေ ယူႇတီႈပေႃႈမႄႈ၊ ၵူၼ်းၼႂ်းႁိူၼ်းယေး မၼ်းၸၢႆးလႄႈ ၽူႈတူင်ႉၼိုင် ၼႂ်းတူင်ႇ ဝူင်းၵူၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ တင်းၼမ် ဢွၼ်ၵၼ် ငိၼ်းၸူမ်းၸွမ်းလွင်ႈမၼ်းၸၢႆး ၶိုၼ်းလွတ်ႈဢွၵ်ႇမႃး ၼႆယဝ်ႉ။

ၸၢႆးဝၼ်းလႅင်းၶမ်း ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ပီ 2015-2020 လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ယိၼ်းလီတီႈလႆႈႁူႉ ၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူး ၵူၼ်း ၼုမ်ႇတႆး လွတ်ႈဢွၵ်ႇၶွၵ်ႈမႃး။ ၸဵမ်မိူဝ်ႈမၼ်းၸၢႆး တႄႇၺႃးၺွပ်းၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ ၸွႆႈထႅမ်ႈမႃးၵူႈၾၢႆႇယူႇၶႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵမ်းလိုၼ်းၵေႃႈ ၺႃး တူတ်ႈတၢမ်ႇၵႂႃႇ 2 ပီ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ လႆႈႁူႉငိၼ်းဝႃႈ ဢွၵ်ႇမႃးယဝ်ႉၼႆသေတႃႉ မၼ်းၸၢႆးၼႆႉ တိုၵ်ႉႁိူဝ်ႉဢူၼ်ႈ မွႆႈဝႆႉယူႇလႄႈ ၸင်ႇၼၼ် ႁဝ်းၶႃႈ ထုၵ်ႇ လီၸွႆႈထႅမ်ၵၼ်ထႅင်ႈ တႃႇမၼ်းၸၢႆး ၵႂႃႇၵူတ်ႇထတ်းပၢႆးယူႇလီ ႁႂ်ႈမၼ်းတဵမ်ထူၼ်ႈၶႃႈ။ မိူဝ်ႈယူႇၼႂ်းၶွၵ်ႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉဝႃႈ မၼ်းၸၢႆး ထုၵ်ႇၺႃးၸိူင်ႉႁိုဝ် ၸဵမ်ပၢႆးတူဝ်ပၢႆးၸႂ်မၼ်းၸၢႆး ၸိူဝ်းၼႆႉ”-  ဝႃႈၼႆ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၸၢႆးဝၼ်းလႅင်းၶမ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ  – သိုၵ်းမၢၼ်ႈပူတ်းပွႆႇၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈဝႃႈၼႆသေတႃႉ တေပႆႇၸၢင်ႈယူႇလွတ်ႈလႅဝ်း၊ ၶဝ်တိုၵ်ႉတေ ပႂ်ႉၸွမ်းတူၺ်းဝႆႉယူႇလႄႈ ၵႃႈၸူဝ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပႆႇ ၵၢၼ်ႉသုမ်းထွႆဢွၵ်ႇၵၢၼ်မိူင်းၵႂႃႇတႄႉ  ၵူၼ်း မိူင်း တိုၵ်ႉတေလႆႈၾၢင်ႉၵိၼ်၊ ၶဝ်ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁၢႆႉလႆႈထႅင်ႈၵူႈမဵဝ်း ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးသၢႆဝၼ်းဢူးၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၼႂ်းၸုမ်းၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ။ ၶဝ်ႈႁူမ်ႈတူင်ႉၼိုင်ၸွမ်းမူႇၸွမ်းၸုမ်းလွင်ႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းလႄႈလွင်ႈၸွႆႈထႅမ်ၼႂ်းမူႇၼႂ်းဝၢၼ်ႈမႃးတႃႇသေႇ။ မၼ်းၸၢႆးၼႆႉၶဝ်ႈပႃးတူင်ႉၼိုင်ၸွမ်းၽွင်းၵူၼ်းမိူင်းလုၵ်ႉႁိုၼ်ႇၼႄၵၢင်ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်းသိုၵ်းယိုတ်းမိူင်းၼၼ်ႉသေ ၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈတီႉၺွပ်းၵႂႃႇမိူဝ်ႈလိူၼ်မၢတ်ႊၶျ် ပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ။

မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 18/10/2021 ၼႆႉ ၶွင်ႇသီႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ တေပူတ်းပွႆႇပၼ် ၵူၼ်းဢၼ်ၶဝ်တီႉၺွပ်းၵုမ်းၶင်ဝႆႉ တႃႇ ၵူၼ်း 4,320 ၵေႃႉ ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃးမိူင်းတႆး 389 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။