ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ 3/11/2018 ၼႆႉ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်၊ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ၊ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်း ၶဝ်ႈၶေႉၶႅင်ႇလိူၵ်ႈ တင်ႈတီႈၼင်ႈ သၽႃးၵူၼ်းမိူင်း ၸႄႈဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ။

ၽူႈမီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၸႄႈဝဵင်းလၢႆးၶႃႈမီး 39760 ၵေႃႉ ၽူႈမႃးပၼ်ၵၢင်ၸႂ်မီး 12000 ပၢႆ။ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ၸၢႆးဢူၵ်ႉၵႃႇ(ႁွင်ႉ) ၸၢႆးၵွင်ၶမ်း လႆႈ 8550 ၶႅပ်း။ ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၸၢႆးသူၺ်ႇသႅင်း 1653 ၶႅပ်း၊ တီႈၼူၵ်ႉယုင်း ၸၢႆးဢွင်ႇထုၼ်းလေးလႆႈ 1023 ၶႅပ်းသေ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ဢွင်ႇပေႉၵႂႃႇ။

ၼင်ႇႁိုဝ် တေလႆႈႁူႉႁူဝ်ယွႆႈမၼ်းၼၼ်ႉ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၵပ်းသိုပ်ႇတွင်ႈထၢမ် ၸၢႆးဢူၵ်ႉၵႃႇ ၽူႈတႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်း လၢႆးၶႃႈဝႆႉၼင်ႇၼႆၶႃႈ။

ထၢမ် – တင်းမူတ်း လႆႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၵႃႈႁိုဝ်ၶႃႈ။
တွပ်ႇ – ဢၼ်ၶႃႈႁဝ်းလႆႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် တင်းမူတ်း 8,550 ၶႅပ်း။

ထၢမ် – ယွၼ်ႉၸိူင်ႉႁိုဝ်သေ လႆႈဢွင်ႇပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉမႃးၶႃႈ။
တွပ်ႇ – ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ၶေႃႈၸုၵ်းမၼ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ႁဝ်းသေ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ သရေႇၼႃႈတႃၵူၼ်းလူင်ႁဝ်းၶဝ် လႆႈ ၸုၵ်းမၼ်ႈမႃးၸိူင်ႉၼၼ်သေ လွင်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈ ႁၼ်လီ။ ပေႃးယဝ်ႉၵေႃႈ တီႈၸႄႈဝဵင်းလၢႆးၶႃႈႁဝ်း ၽူႈပွင် ၵၢၼ် EC ႁဝ်းၵေႃႈလီ၊ တႅၼ်းၽွင်းႁဝ်းၶဝ် လုင်းၸၢႆးထုၼ်းဢွင်ႇ၊ ၸၢႆးယဵၼ်ႇ၊ ပီႈထုၼ်းဢွင်ႇ ပွၵ်ႉ 3 ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵေႃႈ ၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းသၢင်ႈ ၵူၼ်းမိူင်းႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ႁဝ်းတေလီသေပိူၼ်ႈၸိူင်ႉၼၼ်လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းပၼ်ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၸိူင်ႉၼၼ်ၵူၺ်းၶႃႈယူဝ်ႉ။

ထၢမ် – ၸွင်ႇဝူၼ်ႉဝႃႈမၼ်းၵိုင်ႇငၢမ်ႇၵၼ်ၶႃႈ ၶၢဝ်းတၢင်းဢၼ်လႆႈ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ႁဵတ်းႁိူဝ်ႉ ၶတ်းၸႂ်မႃးၸိူဝ်းၼၼ်ႉ လႄႈ ယၢမ်းလဵဝ် လႆႈဢွင်ႇပေႉၵႂႃႇၸိူင်ႉၼႆ။
တွပ်ႇ – ၵိုင်ႇငၢမ်ႇယူႇၶႃႈ။

ထၢမ် – လႆႈႁၼ်ပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈမႃးၸိူင်ႉၼႆယဝ်ႉ ၼႂ်းၸႂ်ၼႂ်းၶေႃးပဵၼ်ဝႆႉၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈၶႃႈ။
တွပ်ႇ – ငိၼ်းၸူမ်းတႄႉတႄႉၶႃႈ ၾၢႆႇၼိုင်ႈ မၼ်းပဵၼ်ပွႆးလိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ 2018 ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်လူင်ႈၼႃႈ တႃႇ 2020 ပေႃးဝႃႈၽႂ်ပေႉၵႂႃႇၵေႃႈလီၼႆ။ ၽႂ်ပေႉၵႂႃႇၼႆၵေႃႈ တႃႇမၼ်းတေပေႉ 2020 ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၶႃႈထၢင်ႇတႄႉ မၼ်းတေ ဢမ်ႇပေႃးယၢပ်ႇယဝ်ႉ။ ႁဵတ်းသင်ၼႆ မၼ်းၵိုတ်းထႅင်ႈ 2 ပီ ၵူၺ်းယဝ်ႉၶႃႈ။ လီဝႃႈဢမ်ႇလီပဵၼ် ပေႃးဝႃႈႁဝ်းသုမ်းၵႂႃႇ ၼႆတႄႉ တႃႇ 2020 ၼႆႉ မၼ်းတေလႆႈၶတ်းတႄႉတႄႉယဝ်ႉ။ ဢွၼ်တၢင်းၵေႃႈ လုင်းၸၢႆးမူၼ်း ႁဝ်းၶႃႈ လႆႈပေႉဝႆႉ မိူဝ်ႈ 2015။ တေႃႈလဵဝ် ၶႃႈႁဝ်း ၸၢႆးဢူၵ်ႉ ၵႃႇ ပဵၼ်ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ၼင်ႇၵၼ်ၵူၺ်းၼင်ႇၵဝ်ႇ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈပေႉဝႆႉ။ ၼႆႉ ၵေႃႈ ငိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈၸႂ် ၽူႈပၼ်သဵင် ၶဝ်တင်းသဵင်ႈ။

ထၢမ် – မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉ လႆႈဢွင်ႇပေႉမႃးယဝ်ႉ တၢင်းၼႃႈၼႆႉ မီးယိူင်းဢၢၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ဝႆႉၽွင်ႈၶႃႈ။
တွပ်ႇ – ၶႃႈႁဝ်းၶဝ် လႆႈၶဝ်ႈမႃးလိူၵ်ႈတင်ႈၼႆႉ ယိူင်းဢၢၼ်းမၼ်းမီးဢၼ်လဵဝ်ၶႃႈ။ ႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းၶဝ် သၢၵ်ႈသႃႇ လူမ်ၸႂ် ပေႃးယဝ်ႉၵေႃႈ ႁႂ်ႈဝဵင်းလၢႆးၶႃႈႁဝ်းၶႃႈ ၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမုၼ်းလႅင်း။ ၵူၼ်းၼႂ်းတူင်ႇဝဵင်းလၢႆးၶႃႈၼႆႉ တႆးသေဢမ်ႇဝႃႈ၊ မၢၼ်ႈသေဢမ်ႇဝႃႈ၊ ၵူၼ်းယူႇသၢင်ႈၵိၼ်သဝ်း ၶႄႇ၊ ၵလႃးသေဢမ်ႇဝႃႈ။ ၵူၼ်းယူႇသၢင်ႈ ၵိၼ်သဝ်းၼႂ်းဝဵင်းလၢႆးၶႃႈၼႆႉ ၼင်ႇႁိုဝ်ၶဝ်တေလႆႈယူႇၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ် သိူဝ်းသိူဝ်းသႃႇသႃႇၼႆႉ ၸွမ်းၼင်ႇ ၶႃႈၽွင်းတႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ၶႃႈ ႁဵတ်းလႆႈၼႆႉ ၶႃႈတေၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းၵႂႃႇတီႈသုတ်းၶႃႈ။

ထၢမ် – တီႈလႆႈဢွင်ႇပေႉမႃးၸိူင်ႉၼႆ ၽူႈဢၼ်ၶဝ်ႈၶႅင်ႇပႃႇတီႇၼႆႉ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈမီးယူႇ SNDP , NLD၊ လႆႈၶႅင်ႇၵၼ်မႃးၸိူင်ႉၼႆ ၶႂ်ႈၾၢၵ်ႇထိုင် တင်းသွင်ပႃႇတီႇၼႆႉ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈၶႃႈ။
တွပ်ႇ – မိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ ပီႈသူၺ်ႇသႅင်းၶဝ်၊ ၸၢႆးဢွင်ႇထုၼ်းလေးၶဝ်ၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈ မိူၼ်ပီႈ မိူၼ်ၼွင်ႉ ၵၼ်ၵူၺ်းၶႃႈ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးပၼ်ႁႃၵၼ်သင်သေဢိတ်း ၶေႉၶႅင်ႇၵၼ်ၼႆၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈၶေႉၶႅင်ႇၵၼ် မိူဝ်ႈပွႆးလိူၵ်ႈတင်ႈသွမ်ႈ ၼႆႉၵူၺ်းၶႃႈ ပေႃးပွႆးလိူၵ်ႈတင်ႈယဝ်ႉၵႂႃႇၵေႃႈ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ မိူၼ်ပီႈ မိူၼ်ၼွင်ႉၵၼ်သေ ယူႇၵႂႃႇ။ တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ၵေႃႈ သုၼ်ႇတူဝ်ႁဝ်းၶႃႈ ဢမ်ႇမီးပၼ်ႁႃၵၼ်သေဢိတ်းၶႃႈ။

ထၢမ် – ၵမ်းလိုၼ်းသုတ်း ၶႂ်ႈၾၢၵ်ႇၵႂၢမ်းတွၼ်ႈထိုင်ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းလၢႆးၶႃႈႁဝ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈၶႃႈ တီႈဢၼ်လႆႈဢွင်ႇ ပေႉမႃးၸိူင်ႉၼႆ။
တွပ်ႇ – ၽူႈမီးသုၼ်ႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၵူႈၵေႃႉ ယိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈၸႂ်တႄႉတႄႉၶႃႈ။ ပေႃးယဝ်ႉၵေႃႈ ၸၢႆးဢူၵ်ႉၵႃႇ ပႃႇ တီႇႁူဝ်သိူဝ် တူင်ႇဝဵင်းလၢႆးၶႃႈ ဢွင်ႇပေႉၵူၺ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈၶႃႈ။ မၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းတူင်ႇဝဵင်းလၢႆး ၶႃႈတင်းမူတ်း ဢွင်ႇပေႉ သေဢမ်ႇၵႃး မၼ်းပဵၼ် ၸုမ်းပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ႁဝ်းၶႃႈ တင်းမူတ်း တင်းမူႇတင်းၸုမ်း လႆႈဢွင်ႇပေႉ။ တႅၼ်းၽွင်း ႁဝ်း ၶဝ်ၵေႃႈလီ၊ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ၸႄႈဝဵင်းႁဝ်းၶဝ် ဢၼ်လႆႈမႃး ၸွႆႈထႅမ်ၵူႈၸႄႈဝဵင်း ဢၼ်လႆႈယၢပ်ႇ ၽိုတ်ႇၸွမ်းၶႃႈၵေႃႈ လီ ဢိင်ၼိူဝ်ႁႅင်းတူဝ်ႁႅင်းၸႂ် ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ဢၼ်လႆႈ ၸွႆႈထႅမ်ၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉ ၶႃႈႁဝ်း ၸၢႆးဢူၵ်ႉၵႃႇ ယိၼ်းၸူမ်းၶွပ်ႈ ၸႂ်ထိုင်ၵူႈၵေႃႈၶႃႈ။