ၵွၼ်ႇတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ ပႆႇလၢမ်းၽႄႈ ၵွၼ်ႇသိုၵ်းပႆႇယိုတ်းမိူင်း ၵွၼ်ႇၼမ်ႉထူမ်ႈၼမ်ႉၼွင်းပႆႇႁၢႆႉႁႅင်းတႄႉ ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလူၺ်ႈၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ လႄႈ ၵွင်းမူးသူၺ်ႇတၵူင်ႇ ။ ပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈဢၼ် ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းဢမ်ႇထိုင်ဢမ်ႇၸူး ယွၼ်ႉဝႃႈ ပဵၼ်မဵတ်ႇမၢႆပိူင်ၾၢင်တႃႈၶီႈလဵၵ်း ။ၵွင်းမူးသူၺ်ႇတၵူင်ႇတႄႉ ယင်းတိုၵ်ႉမီးၵူၼ်းဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈဝႆႈသႃယူႇသေတႃႉ ၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ဢၼ်ၶၢႆၶူဝ်းၼွၵ်ႈမိူင်းၼႂ်းမိူင်းၸေးသႅၼ်းလီၼၼ်ႉတႄႉ ယဵၼ်သီႇသီႇ ဢမ်ႇမီးၽႂ် ၵႂႃႇဢႅဝ်ႇၵႂႃႇၵၢႆဝႃႈၼႆ ။

မိူဝ်ႈမွၵ်ႈ 2010-2016 ၸိူဝ်း ပုၼ်ႉတႄႉ ပေႃးလတ်းၵႂႃႇမႃးပွတ်းတၢင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆ ဢၼ်ၶႅၵ်ႇတိုၼ်းဢမ်ႇဝႄႉဢမ်ႇယူႇလႆႈၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵုၼ်ႇ/ၶူဝ်းၶၢႆၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း မီးၼႂ်းၵၢတ်ႇၼႆႉၼမ် ။ ၵူၼ်းၾင်ႇတၢင်းမိူင်းထႆးၵေႃႈ မႃးလႄႇၵၼ်ၼမ်လႄႈ ၵိုၼ်းၶွၼ်ႈယူႇၵူႈဝၼ်း ဢမ်ႇမိူၼ်မိူဝ်ႈလဵဝ် ၼႆ ၼၢင်းယိင်း ၵူၼ်းမိူင်းသၢတ်ႇ ဢၼ်ၵႆႉၵႂႃႇမႃး မိူင်းသၢတ်ႇ-တႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၵၢတ်ႇတေႃႈလေႃႉၼႆႉ ပဵၼ်ၵၢတ်ႇဢၼ် ၸိုဝ်ႈလိုဝ်းလူၺ်ႈပဵၼ်ၵၢတ်ႇတိတ်းၸပ်းၽႅၼ်လိၼ်ႇတႆး-ထႆး မီးႁိမ်းၸမ်ၶူဝ်မိုတ်ႈၵိုဝ်းမၢႆၼိုင်ႈ ၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆး ပွတ်းဢွၵ်ႇ။
ၵၢတ်ႇၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး ၶၢဝ်းတၢင်း 20 -30 ပီၵေႃႈ တိုၼ်းပဵၼ်ဢွင်ႈတီႈ ၶႅၵ်ႇၼွၵ်ႈမိူင်းၼႂ်းမိူင်း ၸိူဝ်းႁွတ်ႈထိုင် ထုင်ႉသၢမ်ၸဵင်ႇၶမ်း ၶဝ်ႈဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈမႃးတႃႇသေႇ။ ၼႂ်းၵၢတ်ႇၼႆႉ မီးၵူၼ်းၵႃႉၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ မႃးဝၢင်းၶၢႆ သိူဝ်ႈၶူဝ်း ၶႅပ်းတိၼ် ၶိူင်ႈလုပ်ႈမုၼ်ႈတႃးၽွင် ၶိူင်ႈၾႆးၾႃႉၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ပႃးၸဵမ် ၶိူင်ႈသဵင်ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ၶူဝ်းၾၢၵ်ႇတွၼ်ႈ ၵုၼ်ႇၵိၼ်ယႅမ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ ။

ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ ၸူမ်းသိုဝ်ႉၵုၼ်ႇထႆး ၊ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်းထႆးႁွတ်ႈထိုင်တႃႈၶီႈလဵၵ်းၵေႃႈ ၸူမ်းသိုဝ်ႉၵုၼ်ႇမိူင်းၶႄႇ မိူင်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းၼႆမႃးတႃႇသေႇ ။
ၵူၺ်းၵႃႈ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ဢမ်ႇမိူၼ်ၵဝ်ႇ ၵူၼ်းသိုဝ်ႉၵူၼ်းၶၢႆႁႅင်ႈႁိူတ်ႇ ။ ႁွင်ႈၶၢတ်ႈ ႁိူၼ်းၶၢတ်ႈ ၸိူဝ်းဢၼ်မီးယူႇၼႂ်းပွၵ်ႉတႃႈလေႃႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇပဵၼ်ၵၢၼ် ။
ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ဢမ်ႇၵိုၼ်းၶွၼ်ႈသေ ယဵၼ်ႁၢႆဝႆႉၼႆႉတႄႉ မီးလွင်ႈတၢင်းယူႇလၢႆပိူင် ၸွမ်းၼင်ႇ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈ။

1) ယွၼ်ႉၼမ်ႉၵႆႉထူမ်ႈၵႆႉၼွင်းႁႅင်းသေ ၸဝ်ႈႁၢၼ်ႉၶၢႆၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ၵမ်းၵမ်းလႆႈ ၶၢႆႉ ၊ ဝၢႆးၼမ်ႉၼွင်းၵေႃႈ လႆႈၽဵဝ်ႈၵူမ်ႇၽဵဝ်ႈဢုင် ။ တႃႇႁဵတ်းလွင်ႈၸိူဝ်းၼႆသမ်ႉ လႆႈၸႂ်ႉႁႅင်းၵူၼ်းႁႅင်းငိုၼ်းလႄႈ ၶၢတ်ႇတိုၼ်းလၢင်းၼမ်။

2) ဝၢႆးသိုၵ်းယိုတ်းမိူင်းယဝ်ႉ ၵူၼ်းဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈတွင်ႈတဵဝ်းၼႂ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၵေႃႈဢႄႇ ယွၼ်ႉ ၸွမ်းၵဵတ်ႉလၢၼ်ႇလႅၼ်ၶႅၼ်ႈတႆး-ထႆးၼၼ်ႉ ႁွင်ႈၵၢၼ်ၸိူဝ်းယူႇတႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢွၵ်ႇပိူင်ၵူတ်ႇထတ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်းမႃး တွင်ႈထၢမ်ယွႆႈယႅမ်းလႄႈ ၵူၼ်းဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈဢမ်ႇထၢင်ႇႁၢင်ႈ ။

3) ၵၢၼ်မိူင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇၼိမ် လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇမီး ။ ပွတ်းတၢင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ၵမ်းၵမ်းမီးၵူၼ်းၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉ ။ ၵူၼ်းၸိူဝ်းပိုတ်ႇႁၢၼ်ႉယႂ်ႇလူင် ၸိူဝ်းပိုတ်ႇႁၢၼ်ႉလႅၵ်ႈငိုၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ၺႃးၸူၼ် ၺႃးတီႉၺွပ်း ပဵၼ်တူဝ်ယိူဝ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ မီးၼမ်မႃး ။

4) ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆ ဢွၼ်ႊလၢႆႊ လိူင်ႇၼမ်လႄႈ ၵမ်ႈၼမ် သင်ႇသိုဝ်ႉၼႂ်းဢွၼ်ႊလၢႆႊၵူၺ်း ဢမ်ႇဝႃႈ တေပဵၼ်ၶူဝ်းပွတ်းတၢင်းမိူင်းၶႄႇႁိုဝ်မိူင်းထႆးၵေႃႈ ၵမ်ႈၼမ် သင်ႇသိုဝ်ႉဢွၼ်ႊလၢႆႊၵူၺ်း ၼႆယူႇ ။
ၵူၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ – ၵၢပ်ႈယၢမ်းလဵဝ် ၵၢၼ်ၵႃႉၶၢႆၼိူဝ်ဢွၼ်ႊလၢႆႊၼႆႉ ဢမ်ႇလူဝ်ႇ ဢွၵ်ႇတၢင်းၵႂႃႇထိုင်တီႈ ဢမ်ႇလႆႈသဵင်ႈ ၵႃႈၼမ်ႉမၼ်းရူတ်ႉၼမ်ႉမၼ်းၵႃး ၊ ဢမ်ႇလႆႈသဵင်ႈၶၢဝ်းယၢမ်း ။ လူဝ်ႇယူႇတီႈလဵဝ်သေ သင်ႇဢဝ်ၵူၺ်း ၶူဝ်းၵေႃႈ မႃးထိုင်ၼႂ်းမိုဝ်းယဝ်ႉ ၵၢၼ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈၵၢတ်ႈ ” – ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းတႄႉ ႁွင်ႈၶၢတ်ႈ ႁိူၼ်းၶၢတ်ႈ ဢၼ်မီးႁိမ်းၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ဢမ်ႇတွၼ်ႉပဝ်ႇသေပွၵ်ႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉ ယွမ်းၶၼ်မၼ်းသေ ပၼ်ၶၢတ်ႈၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၵူၼ်းမႃးၶၢတ်ႈဝႃႈၼႆ ။
ၼၢင်းယိင်း ၵူၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈၼႄဝႃႈ-

“ မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ၵႃႈၶၢတ်ႈမၼ်းဢမ်ႇပေႃးႁႅင်းယဝ်ႉၶႃႈ ။ ဢမ်ႇမီးၵူၼ်းသိုဝ်ႉ ဢမ်ႇမီးၵူၼ်းပႆ။ မၼ်းတေၵိုၼ်း မွၵ်ႈသွင်သၢမ်သဵၼ်ႈၼႆႉၵူၺ်း ။ သွႆး(ၵိဝ်ႇ)မၢင်ဢၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇမီးၵူၼ်းၵမ်းလဵဝ်ၶႃႈ ။ ပေႃးဝႃႈ သွႆးလႂ်ဢမ်ႇမီးၽႂ်ၶၢႆၼႆၵေႃႈ ၵူၼ်းပႆၵူၼ်းတူၺ်းမၼ်းဢမ်ႇမီး ။ ဝၢႆးမႃး ၵႂႃႇၶွၼ်ႈၵၼ် ၶၢႆယူႇသွႆးလဵဝ် “

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ – “ ဢွင်ႈတီႈၶၢတ်ႈၶၢႆၵုၼ်ႇတႄႉ မီးလၢႆသႅၼ်းယူႇ ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ႁွင်ႈထႅဝ်ဢၼ် ၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇၶဝ် ပိုတ်ႇၶၢတ်ႈဝႆႉပၼ်ၵေႃႈမီး ၊ မၢင်တီႈၵေႃႈ ပဵၼ်ႁိူၼ်း 3-4 ၸၼ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ သင်ၸဝ်ႈမၼ်းဢမ်ႇတမ်းၶၢႆသင်ၵေႃႈပၼ်ၵူၼ်းတၢင်ႇတီႈမႃးၶၢတ်ႈ ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၸဝ်ႈႁိူၼ်းၶၢႆၵုၼ်ႇၵေႃႈယဝ်ႉ ဢမ်ႇၶၢႆသေ ပၼ်ၶၢတ်ႈၵေႃႈယဝ်ႉ ပဵၼ်ႁိုဝ်ၵေႃႈ ၵႃႈလႆႈပၼ်ၶွၼ်ႇတီႈၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇၶဝ်ၵူႈသႅၼ်းယဝ်ႉ” – ဝႃႈၼႆ။

မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်လၢတ်ႈဝႃႈ ၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉၼႆႉ ပေႃးဢမ်ႇမီးၸုမ်းလႂ် ပူၵ်းပွင် ၵႄႈလိတ်ႈပၼ်ႁႃပၼ်တႄႉ ၸၢင်ႈဝၢႆးႁၢႆၵႂႃႇလႆႈ ။ ၸုမ်းၸိူဝ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ ၵိုင်ႇလီ ၶဝ်ႈႁႃဢုပ်ႇဢူဝ်းလၢႆးၵႄႈလိတ်ႈၵၼ်ယဝ်ႉ ၼႆယူႇ။
ဢၼ်ႁၼ်ယူႇတႂ်ႈၼႃႈတႂ်ႈတႃတႄႉ ဢၼ်ဢမ်ႇမီးၵူၼ်းၶၢႆယဝ်ႉၼႆႉ ယွၼ်ႉလႆႈၵူဝ်ၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ ၊ ပေႃးၼမ်ႉၼွင်းထူမ်ႈမႃးၼိုင်ႈၵမ်း ဢမ်ႇတၼ်းလႆႈသင် ၶူဝ်းၵုၼ်ႇဢဝ်မႃးဝႆႉမႂ်ႇမႂ်ႇ ပႆႇတၼ်းလႆႈ ၶၢႆ သမ်ႉပေႃး လူႉသုမ်းယွၼ်ႉၼမ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီးလႄႈ ဢမ်ႇမီးၽႂ်ၶႂ်ႈၸႂ်ယႂ်ႇၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉယဝ်ႉ ၼႆ ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၸင်ႇၼၼ်လႄႈ ၵႃႈၶၢတ်ႈႁွင်ႈၵေႃႈမိူဝ်ႈလဵဝ် လူတ်းယွမ်းလူင်းထိုင် 4 ပုၼ်ႈ 3 ပုၼ်ႈ။ ၼႆႉၵေႃႈယင်းပႆႇမီးၽႂ်ၶႂ်ႈၶၢတ်ႈ။ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်း ၵႃႈၶၢတ်ႈဢွင်ႈတီႈၶၢႆ ၼိုင်ႈလိူၼ်လႂ် 4-5 မိုၼ်ႇငိုၼ်းထႆး ( မွၵ်ႈ ၶၼ်ငိုၼ်းမၢၼ်ႈ 50-70 သႅၼ်) သေတႃႉ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၼိုင်ႈမိုၼ်ႇငိုၼ်းထႆး ဢမ်ႇတဵမ်ၵေႃႈ ပႆႇမီးၽႂ်ၶႂ်ႈၶၢတ်ႈ ၼႆ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈ ။

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ၵႃႈၵွၼ်ႇပူၼ်ႉမႃး ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇလိူမ်ႈလႆႇ ဢၼ်ယူႇတႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လူင်းပိုၼ်ႉတီႈတူၺ်းပၼ် လွင်ႈၼမ်ႉထူမ်ႈၼမ်ႉၼွင်းယူႇသေတႃႉ ဢမ်ႇႁၼ်ၵမ်ႉထႅမ်သင်တေႉတေႉ လိူဝ်သေ တူၺ်းလၢႆလၢႆသေပွၵ်ႈၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ ။
ဝၢႆးသေ ၼမ်ႉထူမ်ႈႁႅင်း ၼႂ်းပီ 2024-2025 ယဝ်ႉ ၸုမ်းၸိူဝ်းၵဵဝ်ႇၶွင်ႈဢၼ်ယူႇတႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ မႃးႁဵတ်းႁူဝ်ႉၵင်ႈဝႆႉယဝ်ႉသေတႃႉ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈပႆႇၸၢင်ႈတမ်းၸႂ် ယွၼ်ႉဝႃႈ ႁႄႉလႆႈတီႈၼိုင်ႈၵေႃႈ ၸၢင်ႈၶဝ်ႈတၢင်းၼိုင်ႈ ပႆႇၸႂ်ႈ ႁႄႉၵင်ႈလႆႈတင်းမူတ်း ။

တေႃႉတႄႉ ႁႄႉၵင်ႈတီႈႁိမ်းၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉၵူၺ်း ပွတ်းတၢင်းၾင်ႇပွၵ်ႉပုင်းထုၼ် ပွၵ်ႉသၼ်သၢႆး ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼမ်ႉလႆၶဝ်ႈ ၶၢဝ်းၾူၼ် ၶၢဝ်းၼမ်ႉၼွင်း ၵူႈပီပီ ။ လွင်ႈၼမ်ႉၵႆႉ ၼွင်းၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၵမ်ႈၼမ် ပဵၼ်ယွၼ်ႉ ၵၢၼ်ၶုတ်းႁႄႈၶုတ်းၶမ်း ၸွမ်းသၢပ်ႇၼမ်ႉသၢႆ ။ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ပေႃးၼမ်ႉၼွင်း တေပႃးမႃးၸွမ်း လိၼ်ၵူမ်ႇလိၼ်ဢုင် ပႃးမႃးၵွင်ႉငူၼ်ႉၸိူဝ်းၼႆႉ ။ ၾင်ႇထႆးၵေႃႈ လႆႈၶၢမ်ႇၸၢၵ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉပႃးသေ ပၼ်ၾၢင်ႉလၢႆၵမ်း ။

မိူဝ်ႈပီ 2024 လိူၼ်ထူၼ်ႈၵဝ်ႈ ၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ၺႃးၼမ်ႉထူမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉ ပႆႇတၼ်းတဵမ်ပီ ၼႂ်းပီ 2025 လိူၼ်ထူၼ်ႈသီႇ ၼၼ်ႉ ၼမ်ႉၶိုၼ်းၼွင်းထူမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈ ၵူၼ်းၵႃႉၶၢႆၼႂ်းၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ဢမ်ႇတင်ႈတူဝ်လႆႈၶိုၼ်း ။
ၵမ်ႈၼမ်ၵေႃႈ ၶၢမ်ႇသုမ်းသေ ၶၢႆႉဢွင်ႈတီႈၶၢႆ ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းၼႆႉ ၸဝ်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၶႄႇၵေႃႈ ၶဝ်ႈမႃးတင်ႈ ႁူင်းၵၢတ်ႇမႂ်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇ ႁူင်ႊလူင်ႊ လႄႈ ႁူင်ႊသျဵင်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉလႄႈ ၵူၼ်းၵႃႉတီႈၵၢတ်ႇတႃႈလေႃႉ ၶၢႆႉၵႂႃႇတီႈၼၼ်ႈၵေႃႈမီး ၼၢင်းယိင်းၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ –

ၶဝ်ၶၢႆႉမႃးၶၢႆ တၢင်းၼႃႈ ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈ ပယိၼ်ႉၼွင်ႇၸိူဝ်းၼႆႉလူး ။ တၢင်းၼႃႈ (ၵျွၵ်ႉတႅင်ႇ)သဝ်ႁိၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ၵမ်ႈၽွင်ႈၵေႃႈ ၶၢႆဢွၼ်ႊလၢႆႊ ။ ၵမ်ႈၽွင်ႈ ၵႂႃႇၶၢႆၼိူဝ်သူၺ်ႇတၵူင်ႇ။
မိူဝ်ႈလဵဝ် ၸိူဝ်းယၢမ်ႈၵႃႉ တီႈၵၢတ်ႇတႃႉလေႃႉ ဢွၼ်ၵၼ် ၵႂႃႇတမ်းၶၢႆၸွမ်း ၵၢတ်ႇဝဵင်းၵွင်း လႄႈ ၼိူဝ်လွႆ ၵွင်းမူးသူၺ်ႇတၵူင်ႇ လႄႈ ၾၢႆႇၼႃႈ ႁုၼ်ႇႁၢင်ႈ ပယိၼ်ႉၼွင်ႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ

ၵူႈပွၵ်ႈ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ဢၼ်ယၢမ်ႈၵိုၼ်းၶွၼ်ႈယွၼ်ႉၵူၼ်းဢႅဝ်ႇယဵမ်ႈတွင်ႈတဵဝ်းၼၼ်ႉယၢမ်းလဵဝ် ၵိုၼ်းၶွၼ်ႈယွၼ်ႉ ၵူၼ်းတၢင်ႇတီႈတၢင်ႇလႅၼ်မႃးႁဵတ်းၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉ ၵူႈလွၵ်းလၢႆး ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း။ၵူၺ်းၵႃႈယူႇယၢပ်ႇၵိၼ်းၸႂ်ယွၼ်ႉ ၽေးၼမ်ႉၵႆႉထူမ်ႈ ။ ၸုမ်းႁၵ်ႉသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉၼွၵ်ႈမိူင်းၼႂ်းမိူင်းတႄႉ ဢွၼ်ၵၼ်တူင်ႉၼိုင်တုၵ်းယွၼ်းဝႃႈ ႁႂ်ႈၶွမ်ႊပၼီႊၸိူဝ်းၶုတ်းၶမ်းယူႇၸွမ်းလႅၼ်လိၼ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵိုတ်းယိုတ်းလွင်ႈယႃႉသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉ ၵိုတ်းယိုတ်းလွင်ႈၶုတ်းႁႄႈၶုတ်းၶမ်းဢၼ်တုမ်ႉတိူဝ်ႉတေႃႇသတ်းလႄႈၵူၼ်း။ ယွၼ်ႉၵၢတ်ၶုတ်းႁႄႈၶုတ်းၶမ်းသေ ၼမ်ႉၼႂ်းမႄႈၼမ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇသႅၼ်ႈသႂ် – မီးၵွင်ႉငူၼ်ႉ။ ပိူင်လူင် ၼမ်ႉၵမ်းၵမ်းထူမ်ႈ တႃႈၶီႈလဵၵ်းမႄႈသၢႆ- ဝႃႈၼႆ။