ဝၼ်းဝိသႃႇၶပူႇၸႃႇ  မၢင်ပီၵေႃႈတူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း မၢင်ပီၵေႃႈတူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ် 7 မူၼ်းၼႆႉပဵၼ်ယွၼ်ႉသင်။ ယွၼ်ႉသင်လႄႈလမ်ႇလွင်ႈတႃႇၸၢဝ်းပုတ်ႉထ။ ၵမ်ႈၼမ် ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ တေႁဵတ်းသင် ၼႂ်းဝၼ်းၼၼ်ႉ။  

ဝၼ်းတီႈ 31/05/2026 ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းလမ်ႇလွင်ႈၶိုၵ်ႉယႂ်ႇ ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ”ဝိသႃႇၶပူႇၸႃႇ” ဢမ်ႇၼၼ် တူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ် 6 မူၼ်း ၼႂ်းဝႃႇလဵဝ်လႄႈ တူၵ်းမႅၼ်ႈလိူၼ် 7 မူၼ်းၼႂ်းဝႃႇသွၼ်ႉ။

ဝၼ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ လုမ်ႈၾႃႉ လႆႈတူင်ႉတိုၼ်ႇ ဢွၼ်ၵၼ် ႁဵတ်းသၢင်ႈတႃႇၼ တၢင်းလီၵုသူဝ်ႇ ၽႃႈဝၢင်းပႅတ်ႈလွင်ႈ ဢပႃႇယမုၶ (ဢပၢႆယမုၵ်း) လွင်ႈဢမ်ႇလီတၢင်းလူင် တွၼ်ႈတႃႇ ႁႂ်ႈပဵၼ် ၽွၼ်းလီၸဝ်ႈၵဝ်ႇလႄႈ လူႇၵၢပ်ႈထိုင် တမ်ႈတီႈၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈႁဝ်း ႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်း။

ပေႃးပဵၼ်မိူင်းထႆးၼႆ မီးလွင်ႈၶပ်းႁႅၼ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းသင်ၶ ၽိတ်ႈပၢင်းသင်ၶ ရႁၢၼ်း တူဝ်ႈလုမ်ႈၾႃႉ မႃးၶဝ်ႈႁူမ်ႈ တႃႇပဵၼ်လွင်ႈႁူပ်ႉထူပ်း ပိၼ်ႇပၢႆႇလႅၵ်ႈလၢႆႈတၢင်းႁူႉ တၢင်းႁၼ်ထိုင်ၵၼ်၊ လႄႈ ပုၼ်ႈတႃႇ သိုပ်ႇယုၵ်ႉယွင်ႉ ပုတ်ႉထ သႃႇသၼႃႇ ၵႂႃႇမိူဝ်းၼႃႈ။

ပေႃးပဵၼ်တီႈဝဵင်းၵဵင်းမႂ်ႇ ၸိုင်ႈထႆးၸိုင်  ၼႂ်းဝၼ်းၽိတ်ႈလိူၼ်မူၼ်း (ဝၼ်းၽိတ်ႈဝိသႃႇၶပူႇၸႃႇ) ဝၼ်းတီႈ 30/05/2026 ၼၼ်ႉ ၾၢႆႇၽွင်းငမ်းလႄႈတူၺ်းထိုင်လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈၵူၼ်းမိူင်း  လႆႈၸတ်းႁႅၼ်းလွင်ႈ တူင်ႉၼိုင် တႃႇႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလႆႈၶုၵ်းၶူၼ်ႉဝူၼ်ႉႁၼ်ထိုင် ၵုင်ႇမုၼ်ပုတ်ႉထ ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈလႄႈ ႁဵတ်းတၢင်း လီႁူမ်ႈၵၼ်ၼၼ်ႉ လႆႈဢိုတ်းသဵၼ်ႈတၢင်း ဢမ်ႇပၼ်ရူတ်ႉၵႃးၵႂႃႇမႃးသေ ပၼ်ၵူၼ်းမိူင်းပႆၶိုၼ်ႈလွႆသုထဵပ်ႉ (လွႆၵွင်းမူး ဢၼ်ပဵၼ်တီႈၵိူဝ်းယမ် ၶွင်ၵူၼ်းမိူင်းၵဵင်းမႂ်ႇ)  ဢၼ်မီးၶၢဝ်းတၢင်းၵႆ 12 ၵီႊလူဝ်ႊမီႊတႃႊ  လုၵ်ႉတိၼ်လွႆ ၼႃႈသူၼ်သတ်းၵဵင်းမႂ်ႇ ၶိုၼ်ႈ။

တေမီး သင်ၶရႁၢၼ်း ၸၢႆးယိင်းလဵၵ်ႉယႂ်ႇၼုမ်ႇထဝ်ႈၼပ်ႉႁူဝ်သႅၼ်ဢွၼ်ၵၼ်ၸူမ်းသိူဝ်းပႆၶိုၼ်ႈ။ ပေႃးထိုင်ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 7 မူင်း ဢွၼ်ၵၼ်ႁပ်ႉထွမ်ႇတြႃး လွင်းသွမ်းသင်ႇၶႃႇၸဝ်ႈ။ ပီၼႆႉ ၽြႃႉထၢတ်ႈ လွႆသုထဵပ်ႉ ဢႃယုၶွပ်ႈတဵမ် 142   ပီ။ ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်းပႆၶိုၼ်ႈလွႆ ဢဝ်ၵုသူဝ်ႇၼႆႉ ႁဵတ်းမႃးထပ်းၵၼ် လႆႈ 91 ပီ ပီၼႆႉယဝ်ႉ။

ၵွပ်ႈသင်လႄႈ ၸၢဝ်းပုတ်ႉထ လႆႈဝႆႉလွင်ႈလမ်ႇလွင်ႈၼိူဝ်ဝၼ်းဝိသႃႇၶ ပူႇၸႃႇ – ယွၼ်ႉဝႃႈပဵၼ် ဝၼ်းဢၼ်မီးလွင်ႈၶိုၵ်ႉၶမ်ႇ 3 ပိူင်

1. ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ်ၸဝ်ႈၸၢႆး သိတ်ႉတတ်ႉထ (ၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ) ၵိူတ်ႇ
2. ဝၼ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈ ႁူႉႁၼ်တြႃး ဢရိယ သတ်ႉၸႃႇ 4 ပိူင် ဢၼ်ပဵၼ်

– တုၵ်ႉၶ (လွင်ႈၵိုတ်ႇၵႄႇၸဵပ်းတၢႆ)

-သမုထယ(ငဝ်ႈႁၢၵ်ႈတၢင်းတုၵ်ႉၶ)

-ၼိရေႃးထ (ၽွၼ်းလီလွင်ႈမွတ်ႇပႅတ်ႈလႆႈတၢင်းတုၵ်ႉၶ)

-မၵ်ႉၶ(သဵၼ်ႈတၢင်းဢၼ်ဢွၵ်ႇပူၼ်ႉလွင်ႈတုၵ်ႉၶ)

3- ဝၼ်းၽြႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈဢဝ်ၼိပ်ႉပၢၼ်ႇ မိူဝ်ႈဢႃယုၸဝ်လႆႈ 80 ပီ။

လွင်ႈဢၼ်လႆႈႁွင်ႉဝၼ်းလိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း ဝႃႈ “ဝိသႃႇၶ ပူႇၸႃႇ” ၼၼ်ႉသမ်ႉ မီးတီႈပွင်ႇၼင်ႇၼႆ

“ဝိသႃႇၶ” မၢႆထိုင် လိူၼ်ႁူၵ်း “ပူႇၸႃႇ” ပွင်ႇဝႃႈ ပူႇၸေႃႇလူႇတၢၼ်း – ႁူမ်ႈၵၼ်ယဝ်ႉပဵၼ်” ဝၼ်းပူႇၸေႃႇလူႇတၢၼ်းဝၼ်းလိူၼ်ႁူၵ်းမူၼ်း” ။

ဝၼ်းဝိသႃႇၶပူႇၸႃႇ ၼႆႉပေႃးပဵၼ်ပီ ၸၼ်ႇထရၶတိ ယူႇၼႂ်းလိူၼ်ထူၼ်ႈႁႃႈ (လိူၼ်မေႊ) ။ ပေႃးပဵၼ်ပီ ဢထိၵမႃႇသ (လိူၼ်ပႅတ်ႇသွၼ်ႉ)  သမ်ႉတေၵႆႉယူႇႁၢင်လိူၼ်မေႊ ဢမ်ႇၼၼ် ၼႂ်းလိူၼ်ၵျုၼ်ႊ ။ မိူဝ်ႈပီ 1999 ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ UN လႆႈမၵ်းမၼ်ႈဝၼ်းဝိသႃႇၶပူႇၸႃႇ ပဵၼ်ဝၼ်းလမ်ႇလွင်ႈၶိုၵ်ႉယႂ်ႇ ၶွင် ပုတ်ႉထသႃႇသၼႃႇ လုမ်ႈၾႃႉ -ၼႆဝႆႉ။

ပၢႆၵမ်- ဢလွင်းၶဵဝ်းႁေႃ