တႄႇႁူဝ်လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉမႃး ၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်းၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ၊ ပွတ်းၸၢၼ်း လႄႈ ပွတ်းဢွၵ်ႇပတ်းပိုၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵႄးၼမ်ႉယႂ်ႇလၢႆလၢႆတီႈ ၼွင်းၶိုၼ်ႈ လုပ်ႇထူမ်ႈသႂ်ႇတူင်ႈၼႃး၊ သဵၼ်ႈတၢင်း ၸွမ်းၼႂ်းပွၵ်ႉၼႂ်းယွမ်ႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။

ယွၼ်ႉၾူၼ်တူၵ်းထပ်းၵၼ်ႁႅင်း ႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်းမွၵ်ႈ ၼိုင်ႈဝူင်ႈပၢႆၼႆႉသေ ၼမ်ႉၼွင်းလုပ်ႇထူမ်ႈ သူၼ်၊ လွၵ်းၼႃး လႄႈ သဵၼ်ႈတၢင်း ၶွင်ၵူၼ်းမိူင်းၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ၊ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ၊ ၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉၶမ်း၊ ၸႄႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ လႄႈ ၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 4/11/2025 ၼၼ်ႉ ၵႄးၼမ်ႉပူဝ်ႉ (ၼမ်ႉပေႃႈ) ၼွင်းၶိုၼ်ႈလူၼ်ႉၾင်ႇသေ ထူမ်ႈသႂ်ႇလွၵ်းၼႃး လႄႈ သူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်း ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇၶမ်း ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ။

ၸၢႆးၼုမ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵေႃႉယူႇဝႆႉၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ပွၵ်ႈၼႆႉတႄႉ လွင်ႈလူႉသုမ်းတေ ဢမ်ႇပေႃးၼမ်ႁႅင်းတေႉတေႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၵွပ်ႈဝႃႈ ၶဝ်ႈၵေႃႈပိူၼ်ႈတၼ်းဢဝ်ၸၢၵ်ႈပၢတ်ႇယဝ်ႉၵႂႃႇ။ တၢင်းႁဝ်းၼႆႉသမ်ႉ ၸႂ်ႉၸၢၵ်ႈ ဢဝ်လႄႈ ပေႃးပၢတ်ႇယဝ်ႉၵေႃႈ ၶဝ်ႈပိူၵ်ႇၼႆႉထိုင်ႁိူၼ်းၵမ်းသိုဝ်ႈယဝ်ႉ။ သူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ လႄႈ သူၼ်ၽၵ်းၶွင်ၵူၼ်းမိူင်း တၢင်းပွၵ်ႉၸွၼ်ၸူဝ်ႇၼၼ်ႉတႄႉ တေတိူဝ်ႉၵႂႃႇၼမ်ႁႅင်းတၢၼ်ႇတၢၼ်ႇယူႇ” ဝႃႈၼႆ။

တၢင်းဝၢၼ်ႈပၢင်ႇၶမ်း ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊၼႆႉ ၼမ်ႉပူဝ်ႉၼွင်းလူၼ်ႉၾင်ႇသေ သူၼ် လႄႈ လွၵ်းၼႃး တင်းသဵၼ်ႈတၢင်းၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇမႃးၼႆႉ ၼိုင်ႈပီလႂ်သွင်ပွၵ်ႈ။ မိူဝ်ႈၸမ်တေၶဝ်ႈဝႃႇၼၼ်ႉ ထူမ်ႈယဝ်ႉပွၵ်ႈၼိုင်ႈသေ ပွၵ်ႈၼႆႉပဵၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းသွင်။ မိူဝ်ႈပီၵၢႆပူၼ်ႉမႃးၵေႃႈ ၼမ်ႉၼွင်းလူၼ်ႉၾင်ႇထူမ်ႈႁႅင်းလိူဝ်ပီ 2025 ၼႆႉတေႉတေႉဝႃႈဝႃႈ ၼႆယဝ်ႉ။

ၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်းဢမ်ႇထၢတ်ႇ ပတ်းပိုၼ်ႉမိူင်းတႆးလႄႈ ၸဝ်ႈၼႃးၵမ်ႈၽွင်ႈ ၼႂ်းထုင်ႉၸႄႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ ၵေႃႈပၢတ်ႇၶဝ်ႈဝႆႉသေ ဢမ်ႇပႆႇတၼ်းလႆႈပုမ်ႇ၊ ဢမ်ႇပႆႇတၼ်းလႆႈၽတ်ႉလႄႈ မီးလွင်ႈလူႉသုမ်း – ဝႃႈၼႆ။

လႆႈႁူႉဝႃႈ ၼႂ်းဝဵင်းမူႇၸေႊၵေႃႈ ၾူၼ်တူၵ်းတင်ႈတႄႇ ႁၢင်လိူၼ်ဢွၵ်ႉထူဝ်ႊပိူဝ်ႊၼၼ်ႉမႃးသေ တိုၵ်ႉႁိူတ်ႇၵႂႃႇ မိူဝ်ႈၼႆႉ 6/11/2025 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉၵူၺ်းလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼမ်ႉထူမ်ႈ ၸွမ်းသဵၼ်ႈတၢင်းၵႂႃႇ ၽၵ်းတူၶၢမ်ႈမိူင်း မိူင်းမၢၼ်ႈ-မိူင်းၶႄႇ (အလယ်ပေါက်) ၼၼ်ႉယူႇသေတႃႉ ႁႂ်ႈပေႃးထိုင်ၸၼ်ႉထူမ်ႈထိုင်ၼႂ်းႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းမိူင်း မိူၼ်တၢင်ႇၸႄႈဝဵင်းတႄႉဢမ်ႇပဵၼ် ။

ၼၢင်းမျႃႉ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉယူႇၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ လၢတ်ႈၼႄတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ၼမ်ႉတူႈတႄႉၼွင်းဢမ်ႇတၼ်းလူၼ်ႉၾင်ႇ ဢမ်ႇတၼ်းထိုင်ၼႂ်းတူင်ႈၼႃးၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၾူၼ်တူၵ်းဢမ်ႇထၢတ်ႇလူး တင်း 6 ဝၼ်းၼႆႉ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၼမ်ႉဢွင်းဝႆႉၼႂ်းလွၵ်းၼႃး ၼမ်ႁႅင်းၵႂႃႇႁႄ မၢင်တူင်ႈၼႆႉ ၶဝ်ႈၸဝ်ႈၼႃးၶဝ် ပေႃးငွၵ်ႈပေႃးငူင်း” ဝႃႈၼႆ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၵေႃႈ ၵႄးၼမ်ႉတူႈၼွင်းထူမ်ႈၼႃးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းယဵၼ်၊ ဝၢၼ်ႈၼႃးႁႆး၊ ဝၢၼ်ႈၶူဝ်မ၊ ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈၼႃးၼ၊ ပၢင်ႇလွၵ်း၊ ဝဵင်းၼၼ်ႈ၊ ပၢင်ႇၶမ်း၊ ပၢၼ်ႇတွင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ လွၵ်းၼႃးတႃႇ 209 ဢေႇၵ၊ သူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇ 63 ဢေႊၶိူဝ်ႊ။ ၼႂ်းဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈသႃႇလူင် တႃႇ 7 ဝၢၼ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ဝၢၼ်ႈသႃႇလူင်၊ ဝၢၼ်ႈသႃႇဢွၼ်ႇ၊ ဝၢၼ်ႈၼႃးပဵင်း၊ ဝၢၼ်ႈၼႃးသၢင်း၊ ဝၢၼ်ႈႁေႃၼႃး၊ ဝၢၼ်ႈၼႃးလိၼ်း၊ ဝၢၼ်ႈၵုင်းမူင်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼမ်ႉထူမ်ႈၼႃးၵႂႃႇ တႃႇ 261 ဢေႊၶိူဝ်ႊ၊ ထူမ်ႈသူၼ်ၶဝ်ႈၵၢပ်ႇၵႂႃႇ 95 ဢေႊၶိူဝ်ႊ။ လုပ်ႇထူမ်ႈၼွင်း ပႃး ႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းပွၵ်ႉ (10) ၊ ပွၵ်ႉ (5) ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ မွၵ်ႈ 20 လင်ပၢႆ ၼႆယဝ်ႉ။

ၸၢႆးၼုမ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ ၵေႃႉယူႇဝႆႉၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈလၢတ်ႈၼႄတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ပၢႆသလိူဝ်ငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်ဝၢၼ်ႈမိူင်းဢမ်ႇလီ ၵၢၼ်ၵေႃႈဢမ်ႇပေႃးပဵၼ် ၵႃႈႁိုဝ်။ လွၵ်းၼႃးသမ်ႉၺႃးၼမ်ႉထူမ်ႈထႅင်ႈၼႆႉ ၵိၼ်းၸႂ်ယူႇဢေႃႈ” ဝႃႈၼႆ။

ဝၢႆးလင်ပၢင်တိုၵ်းၽႅၼ်ၵၢၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃး ဝဵင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉ ပဵၼ်တပ်ႉသိုၵ်းပူတ်းပွႆႇၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတဢၢင်း (TNLA) ၵုမ်းၵမ်ပၼ်ႇၵၢၼ်ဝႆႉပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ယူႇ။ လႆႈႁူႉဝႃႈ ပေႃးပဵၼ်ၸွမ်းၼႂ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းသူၼ် ဢၼ်မီးၾၢႆႇၸၢၼ်းၵႄးၼမ်ႉတူႈၼႆႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈ လႅင်းၾူၼ်း Mytel ဢိတ်းဢီႈယူႇသေတႃႉ ၼႂ်းဝဵင်းဢၼ်တူၵ်းဝႆႉၾၢႆႇႁွင်ႇၵႄးၼမ်ႉတူႈၼၼ်ႉတႄႉ ဢမ်ႇပႆႇၸႂ်ႉတိုဝ်းလႆႈလႅင်းၾူၼ်း သေဢိတ်း ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၾူၼ်တူၵ်းႁႅင်း ၼမ်ႉၼွင်းလုပ်ႇထူမ်ႈတိူၵ်ႇႁႆႈလွၵ်းၼႃးၵူၼ်းမိူင်း တီႈမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉသေ ၾၢႆႇႁွင်ႈၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ ၶွင်တပ်ႉသိုၵ်းတဢၢင်းၵေႃႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇဝႆႉပဵၼ်တၢင်းၵၢၼ်ဝႃႈ – တူင်ႈၼႃးၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းမီးယူႇၼႂ်းၼႃႈတီႈၵုမ်းၵမ် TNLA တီႈဝဵင်းၼမ်ႉတူႈ၊ ဝဵင်းမၢၼ်ႈတူင်ႈ၊ ဝဵင်းၼမ်ႉၽၵ်းၵႃ လႄႈ ဝဵင်းမိူင်းဝီးၸႄႈတွၼ်ႈၵူတ်ႉၶၢႆၸဵမ်ၸိူဝ်း ၼႆႉသေ မၢင်တီႈၵူၼ်းမိူင်း ပေႃးလႆႈတေႃႉဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ငိူင်ႉဢွၵ်ႇပၢႆႈၵႂႃႇယူႇဝႆႉ ဢွင်ႈတီႈလွတ်ႈၽေးၼမ်ႉၸူဝ်ႈၶၢဝ်း ၼႆယဝ်ႉ။

ဢၼ်ႁဵတ်းႁႂ်ႈၾိင်ႈၾႃႉရႃႇသီႇလႅၵ်ႈလၢႆႈ ၾူၼ်တူၵ်းဢမ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းၶၢဝ်း၊ ၵႄးၼမ်ႉယႂ်ႇလူင် ၼွင်းလူၼ်ႉၾင်ႇလႆႈငၢႆႈမႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇသေ လုပ်ႇၼွင်းသဵၼ်ႈတၢင်း၊ ႁိူၼ်းယေး၊ တိူၵ်ႇႁႆႈလွၵ်းၼႃး၊ တီႈၽုၵ်ႇတီႈသွမ်ႈၶွင်ၵူၼ်းမိူင်းယူႇၼႆႉ ပဵၼ်ယွၼ်ႉ ၵၢၼ်ၶုတ်းႁႄႈ၊ ၶုတ်းၶမ်း၊ တႅပ်းတူၼ်ႈမႆႉ၊ ယႃႇထိူၼ်ႇပႃႇလူႉၵွႆႁႅင်းယဝ်ႉသေ ဢမ်ႇသူင်ၵၼ်ၽုၵ်ႇၶိုၼ်းတူၼ်ႈမႆႉတူၼ်ႈတွၵ်ႇ ႁႂ်ႈပေႃးၵိုင်ႇငမ်ႇ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵေႃႈ ဝၢႆးလင် ၽႅၼ်ယၼ်ႇသိုၵ်း 1027 မႃးၼႆႉ ၸုမ်းသိုၵ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်းၵုမ်းၵမ်ယူႇ ၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ တႅပ်းဢဝ်မႆႉယႂ်ႇမႆႉလူင် ယႃႉပႃႇထိူၼ်ႇ ၶုတ်းဢဝ်ၶမ်းႁိမ်း ၾင်ႇမႄႈၼမ်ႉၼမ်လူၼ်ႉႁႅင်း ၵူၺ်းဢမ်ႇၵႃး ၼႂ်းတိူၵ်ႇႁႆႈလွၵ်းၼႃးၵေႃႈ ၽုၵ်ႇဢွႆႈ၊ ၽုၵ်ႇၵူၺ်ႈသေ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၾုၼ်ႇထၢတ်ႈၼမ်လူၼ်ႉႁႅင်းလႄႈ ထၢတ်ႈလိၼ်ဢမ်ႇမီးႁႅင်းတႃႇလုတ်ႇ ဢဝ်ၼမ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။