လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလဵၵ်ႉၼႆႉ ထုၵ်ႇလီမီးတႂ်ႈတႃပေႃႈမႄႈယူႇၵူႈၶိင်ႇၶၢဝ်းယၢမ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပၢႆးဝူၼ်ႉပၢၼ်ၵဝ်ႇ။ ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸၢင်ႈပဵၼ်ၽေးထူပ်းၽေးလႆႈၵူႈၶၢဝ်းယၢမ်းလႄႈ ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸင်ႇလႆႈသႂ်ႇၸႂ်ၼိူဝ်လွင်ႈၼႆႉ တေႃႇထိုင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ။ ပေႃးပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸၢႆးၼႆႉ ၶဝ်မေႃလူၼ်း တေပဵၼ်ၽေးတေႃႇတူဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇပေႃးဝူၼ်ႉၼမ်။ ပေႃးပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇယိင်းသမ်ႉ ဢၼ်မီးၽေးသုတ်းပဵၼ် လွင်ႈလွၵ်ႇလႅၼ်ႁွင်ႉၵႂႃႇႁဵတ်းႁၢႆႉတေႃႇလႂ် ၊ ၵၼ်ႉၸၼ်လူၶၢႆၶႃႈႁႅမ်တၢႆလႂ် ၊ ဢဝ်ၵႂႃႇၶၢႆတေႃႇၵၼ်လႂ်ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

တီႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၼႆႉ ၵူၼ်းပုတိ ၸႃႇတိ ၼမ်လၢႆ ။ ဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်ႇတီႈသီႇလႅၼ်မႃးယူႇသဝ်းႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉၵေႃႈမီးၼမ်။ၸင်ႇဝႃႈ လွင်ႈၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉၵေႃႈလိူင်ႇၼမ်။

တီႈဝၢၼ်ႈႁွင်ႇ ႁွင်ႈလိုၵ်ႉ ၼၼ်ႉ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇယိင်းၵေႃႉၼိုင်ႈဢႃယု 8 ၶူပ်ႇ  ၽွင်းလဵၼ်ႈယူႇၼႃႈႁိူၼ်း ႁင်းၵူၺ်း မႄႈမၼ်းသမ်ႉၵႂႃႇသၵ်ႉၶူဝ်းတၢင်းလင်ႁိူၼ်းၼၼ်ႉ ၺႃးၵူၼ်းၸၢႆး ဢၼ်ယူႇတေႃႇၼႃႈႁိူၼ်းၶဝ်ၼၼ်ႉႁွင်ႉၵႂႃႇသိုဝ်ႉတၢင်းၵိၼ်ၼႆသေ ဢဝ်ႁၢႆပႅတ်ႈ ။ ႁၢႆလႆႈသၢမ်သီႇဝၼ်းယဝ်ႉၵေႃႈ ႁႃတူဝ်တၢႆဢမ်ႇႁၼ်။

 လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉၸိုဝ်ႈႁွင်ႉ မငဵင်းၼိၼ်းၼွႆႇ( မငြိမ်းနှင်းနွယ်) ဢႃယု 8 ၶူပ်ႇ ယူႇ ဝၢၼ်ႈႁွင်ႇ ႁွင်ႈလိုၵ်ႉ ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ။   ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 30 /7/2025  ၽွင်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလဵၼ်ႈယူႇၼႃႈႁိူၼ်းၵေႃႉလဵဝ် ၼုမ်ႇၸၢႆးၵေႃႉၼိုင်ႈဢႃယု 30 ပၢႆ ယူႁိူၼ်းတေႃႇၼႃႈၵၼ်ၼၼ်ႉ လၢတ်ႈဝႃႈ တေၸူဝ်းၵႂႃႇသိုဝ်ႉၶဝ်ႈမုၼ်းၼႆသေ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႆႈပႃးၵႂႃႇၸွမ်း။  

ၵူၼ်းၸမ်ၸႂ်မုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉလၢတ်ႈဝႃႈ -“ ဝၼ်းၼၼ်ႉ ပေႃႈၶဝ်ၵေႃႈ ၵႂႃႇၵိၼ်ၸၢင်ႈ  ၽဵဝ်ႈၶီႇၵူမ်ႇၶီႈဢုင် ႁွႆးၼမ်ႉထူမ်ႈ ၊ မႄႈၶဝ်သမ်ႉၵႂႃႇလွႆးၶူဝ်း။ ၽိူဝ်ႇမွၵ်ႈၵၢင်ဝၼ်း 2 မူင်းၼႆႉ  ၸင်ႇၶုၵ်းၸႂ် လႆႈ လုၵ်ႈၶႃ – ၼႅတ်ႈႁႃၵေႃႈဢမ်ႇႁၼ်လႄႈၸင်ႇဢွၼ်ၵၼ်တူၵ်းၸႂ်  ”- ဝႃႈၼႆ ။

မႄႈၵႃႉၵေႃႉဢၼ်ၶၢႆပၼ်ၶဝ်ႈမုၼ်းလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ ၼႂ်းဝၼ်းၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၸၢႆးၵေႃႉၼၼ်ႈလႄႈ ဢွၼ်ယိင်းၼၼ်ႉ မႃးသိုဝ်ႉၶဝ်ႈမုၼ်း တီႈႁၢၼ်ႉၶႃႈ ။ ၵူၼ်းၸၢႆးၼၼ်ႉတႄႉ မႃးသိုဝ်ႉလႅၼ်းယႃႈ ၊ဢွၼ်ယိင်းၵေႃႉၼၼ်ႉတႄႉ မႃးသိုဝ်ႉ မၢၵ်ႇမူင်ႈယႅၼ်ႈ ၊ ထၢင်ႇဝႃႈ ၶဝ်ပဵၼ်ၵူၼ်းႁူႉၸၵ်းၵၼ်ၵူၺ်း ၼႆ ၊ ႁိုင် ၵမ်ႉၼိုင်ႈ ၵူၼ်းၸၢႆးၵေႃႉၼၼ်ႉ ပေႃႇမႃးၶိုၼ်းသေ မႃးလၢတ်ႈဝႃႈ ၸွင်ႇတွင်းၶႃႈ ၊ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇဢၼ်မႃးၸွမ်းၶႃႈ မိူဝ်ႈၵႆႈ ၸွင်ႇႁၼ် မၼ်းပွၵ်ႈမိူဝ်း ၶိုၼ်းႁိူၼ်းယဝ်ႉ မႃးလၢတ်ႈၼႄႇၼင်ႇၼႆ ” – ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းၸႂ်ၵေႃႉပဵၼ်မႄႈတႄႉလၵ်ႉမုင်ႈမွင်း တႃႇတေထူပ်းႁၼ်လုၵ်ႈယိင်းသေတႃႉဢမ်ႇထူပ်းႁၼ် တီႈလႂ် ။ ၵႂႃႇၸႅင်ႈပလိၵ်ႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း လႄႈသင် ၵႂႃႇယွၼ်းတၢင်းၸွႆႈထႅမ် ၸုမ်းပရႁိတ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈလႄႈသင်  ဢဝ်ႁၢင်ႈလုၵ်ႈယိင်းတႅမ်ႈတၢင် ၼိူဝ်ၾဵတ်ႊပူၵ်ႊ ယွၼ်းတၢင်းၸွႆႈထႅမ်လႄႈသင် ႁဵတ်းပေႃးၸေးလၢႆးယူႇၵေႃႈ ဢမ်ႇထူပ်းႁၼ်တူဝ်လုၵ်ႈယိင်း ။  

ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 31/7/2025 ၼၼ်ႉ ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းႁူင်းပလိၵ်ႈႁွင်ႈလိုၵ်ႉ တီႉၺွပ်းၵူၼ်းၸၢႆးၵေႃႉဢၼ်ႁူၺ်းသူၼ်း ၵႂႃႇသိုဝ်ႉၶဝ်ႈမုၼ်းၼၼ်ႉသေၵူတ်ႇထတ်းတွင်ႈထၢမ် ၽွင်းၼၼ်ႉ မၼ်းၸၢႆးယွမ်းႁၢပ်ႉ မၼ်းပဵၼ်ၵူၼ်းၵေႃႉႁွင်ႉႁူၺ်း ဢွၼ်ႇယိင်း ၵႂႃႇၵၼ်ႉၸၼ်သေ ၶႃႈႁႅမ်ပႅတ်ႈဝႃႈၼႆ ။

“ၸၢႆးၼုမ်ႇၼၼ်ႉလၢတ်ႈတီႈ ႁူင်းပလိၵ်ႈဝႃႈ  ၽွင်း ၵၼ်ႉၸၼ်ယူႇၼၼ်ႉ ဢွၼ်ႇယိင်း သႅၼ်ႇႁွင်ႉလႄႈ  လႆႈဢဝ်မိုဝ်းပိၵ်ႉပၢၵ်ႇ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇယိင်းၼၼ်ႉ၊  ထိုင်တီႈထူၺ်ႈၸႂ်ဢမ်ႇလႆႈသေ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇတၢႆၵႂႃႇ  တီႈ တၢင်းၵုင်းၽြႃး ဢၼ်ယၢၼ်ၵႆၵၼ်တင်း ႁွင်ႈႁိူၼ်းၶဝ်ယူႇၼၼ်ႉမွၵ်ႈ 1 လၵ်း။  ၽိူဝ်ႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇတၢႆ ယဝ်ႉ မၼ်းၸၢႆးဢဝ်တူဝ်တၢႆသႂ်ႇထူင်ယၢင်သေ ၵႂႃႇပႅတ်ႈတီႈၼမ်ႉႁူၵ်း။ ”-ၼႆ  ၵူၼ်းႁူႉ ၸွမ်းလွင်ႈၼႆႉ လၢတ်ႈၼႄ ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၼင်ႇၼႆ ။

ဝၢႆးၼၼ်ႉမႃးၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်း လႄႈ ၸုမ်းပရႁိတၶဝ် လႄႇလမ်းႁႃၶၢပ်ႈတူဝ် ဢွၼ်ႇယိင်း တီႈမႄႈ ၼမ်ႉႁူၵ်း ယူႇၵေႃႈ ဢမ်ႇႁၼ် ။  ယွၼ်ႉဝႃႈ ၽွင်းၶၢဝ်းၼၼ်ႉ ၾူၼ်တူၵ်းထပ်းၵၼ် ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼမ်ႉထူမ်ႈ ၼမ်ႉၼွင်းဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းသေ ၼမ်ႉႁူၵ်းၵေႃႈၼွင်း၊ တူဝ်တၢႆလုၵ်ႈဢွၼ်ႇယိင်းၼၼ်ႉ   လွင်ႈလူင်းၵႂႃႇထိုင် ၼမ်ႉႁူၵ်းၶွႆႈ ၼမ်ႉၶွင်  ဝႃႈၼႆ ။

ၸုမ်းပရႁိတ ဢူးလႃႉမူဝ်း ဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း တႅမ်ႈတၢင်ႇဝႆႉၼႂ်းဝၼ်းတီႈ  4/8/2025 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် မွၵ်ႈ 7 မူင်းၼၼ်ႉဝႃႈ  ထူပ်းႁၼ်တူဝ်တၢႆလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၶိုၼ်းယဝ်ႉ  ။ ထူပ်းႁၼ်ၶိုၼ်းတီႈ  ၼမ်ႉႁူၵ်းလႆၶဝ်ႈၼမ်ႉၶွင် တီႈႁိမ်း ဝၢၼ်ႈဢၶႃႇ ၼႂ်းဢိူင်ႇမိူင်းၽူင်း (ၶ) ဢၼ်မီးၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆယဝ်ႉ။  

ၼၢင်းယိင်း ၵူၼ်းတႃႈၶီႈလဵၵ်း ဢၼ်ႁူႉႁၼ်ၸွမ်းလွင်ႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁၢႆလႄႈႁႃႁၼ်ၶိုၼ်းၼၼ်ႉ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ႁိုင်  5 ဝၼ်းၸင်ႇထူပ်းႁၼ် တူဝ်တၢႆလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉၶိုၼ်း ၊ သမ်ႉပေႃး ၵမ်ႇမၢၼ်ႉလမ် ၵႂႃႇသဵင်ႈ  ပေႃးဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းဝႃႈ ပဵၼ်ၽႂ်   ၊ တႃၵေႃႈဢမ်ႇမီးယဝ်ႉ ထုၵ်ႇမႅင်း ပူပႃၵိၼ်ပႅတ်ႈမူတ်း  ၊ မႄႈၶဝ်တွင်းသိူဝ်ႈဢၼ်မၼ်းၼုင်ႈဝႆႉၼၼ်ႉလႄႈ ၸင်ႇႁူႉဝႃႈပဵၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ မၼ်းၵူၺ်း။ လႆႈသၢင်းၵဵဝ်ႇပၼ်တီႈႁိမ်းဢၼ်ၶဝ်ႁၼ်ၶၢပ်ႈတူဝ်ၼၼ်ႉၵမ်းလဵဝ်ယဝ်ႉ   ” ဝႃႈၼႆ ။

ၵူၼ်းၸၢႆးၼုမ်ႇဢၼ်ယွၵ်ႇလႅၼ်ဢဝ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇယိင်းၵႂႃႇၵၼ်ႉၸၼ်ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းယူႇႁိမ်းၵိၼ်ၸမ်ၵၼ်၊ ႁိူၼ်းတေႃႇၼႃႈၸၢႆႉၸႄၵၼ်ၵူၺ်း။ မၼ်းၸၢႆးၵေႃႈမီးၼႃႈႁိူၼ်းယဝ်ႉၼင်ႇၵဝ်ႇ။ မီးပႃးလုၵ်ႈၸၢႆးဢွၼ်ႇၵေႃႉၼိုင်ႈလူးၵွၼ်ႇဝႃႈၼႆ။  

ၵဵဝ်ၵပ်းလွင်ႈၼႆႉၼၢင်းယိင်းပိုၼ်ႉတီႈလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“  ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၵူႈၵေႃႉ တေလႆႈဢဝ်တွၼ်ႈသွၼ်ၼိူဝ်လွင်ႈၼႆႉ။ တေလႆႈသႂ်ႇၸႂ်ၼိူဝ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်းယႃႇပၼ်ၽၢတ်ႇတႃ။ လူဝ်ႇလႆႈမေႃသင်ႇသွၼ်ပၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်းပႃးယႃႇႁႂ်ႈယုမ်ႇၸႂ်ၽႂ်၊ ယႃႇၵႂႃႇၸွမ်း ၵူၼ်းပႅၵ်ႇၼႃႈ ၊ ယႃႇၵိၼ်ၶဝ်ႈမုၼ်း ဢၼ်ၵူၼ်းပႅၵ်ႇၼႃႈလဵင်ႉ၊  ယႃႇပၼ်ၽႂ်မႃးတိူဝ်ႉတူဝ်ၶိင်းႁဝ်း၊ ပိူင်လူင်တီႈၶူဝ်းၶွင်သုၼ်ႇတူဝ်ႁဝ်း။   တေလႆႈသွၼ်ဝႆႉပၼ် လုၵ်ႈလၢင်းၽႂ်မၼ်း”- ဝႃႈၼႆ ။ 

ၵဵဝ်လွင်ႈၼႆႉ ပေႃႈမႄႈဢွၼ်ႇယိင်း ဢဝ်လိူင်ႈၸွႆးတြႃးၸၢႆးၼုမ်ႇၽူႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၼၼ်ႉဝႆႉတီႈႁူင်းပလိၵ်ႈ  ယဝ်ႉ – ႁႂ်ႈလုမ်းတြႃးတႅပ်းတတ်းပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇၵႂႃႇ ၼႆ ၵူၼ်းၸမ်ၸႂ်တင်းမုင်ႉႁေႃႁိူၼ်း ဢွၼ်ႇယိင်းလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ ။

ၸွမ်းၼင်ႇပၵ်းပိူင်မၢႆမီႈၸိုင်ႈမိူင်းမီးဝႆႉၼၼ်ႉတႄႉ-  တင်ႈၸႂ်ၵေႃႈလီဢမ်ႇတင်ႈၸႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ပေႃးၵႂႃႇႁဵတ်းမႅၼ်ႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉမႅၼ်ႈတၢင်ႇၵေႃႉတၢင်ႇၵူၼ်း ထိုင်တၢႆၸိုင် ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းလွင်ႈၶႃႈႁႅမ် ပိူၼ်ႈတၢႆယဝ်ႉလႄႈ မီးတၢင်းၽိတ်း၊ တၵ်းတေလႆႈႁပ်ႉတူတ်ႈတၢမ်ႇၼင်ႇမီးၼႂ်းပၵ်းပိူင်- ဝႃႈၼႆဝႆႉ။  

ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇ ၾၢႆႇမၢႆမီႈ ၸၢႆးၼုမ်ႇတႆး ဢၼ်ဢမ်ႇၶႂ်ႈဢွၵ်ႇၸိုဝ်ႈ ၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈဝႃႈ-  “  ပေႃးပဵၼ်လွင်ႈၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်းတၢႆမႆႉ ၽူႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၼၼ်ႉ ၽိတ်းမၢႆမီႈမတ်ႉတႃ 300  ” – ဝႃႈၼႆ။

လွင်ႈၼႆႉၽူႈတၢင်လၢတ်ႈထႅင်ႈၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“လွင်ႈပၼ်ႁႃၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ တေၵူတ်ႇထတ်းလွင်ႈ ၵူၼ်းပူၼ်ႉပႅၼ်ၼႆႉဝႃႈ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇ ၸွင်ႇယၢမ်ႈ  ပူၼ်ႉပႅၼ်လွင်ႈၸိူင်ႉၼႆႉၸိူဝ်းၼႆႉ  ၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၾၢႆႇတင်းမေႃယႃ ၵေႃႈတေၵူတ်ႇထတ်းဝႃႈ ၵူၼ်းပူၼ်ႉပႅၼ်ၼႆႉ ၸွင်ႇၸႂ်ႈၵူၼ်းမီးလူမ်းယွင်ႇမႃႈႁိုဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။    တေလႆႈတူၺ်း လၵ်းထၢၼ် ဢိင်ၼိူဝ် မေႃယႃၵူတ်ႇထတ်းပၢႆးယူႇလီ ၊ ပလိၵ်ႈ ၊ ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈႁိမ်းႁွမ်း ဢွၵ်ႇၶေႃႈသၢၵ်ႈသေႇ သေတေဝူၼ်ႉသွၼ်ႇ ၼႂ်းၶေႃႈတႅပ်းတတ်း လႄႈ ၶေႃႈၸီႉသင်ႇ ၽူႈတႅပ်းတတ်းတြႃးၼၼ်ႉၵႂႃႇ”- ဝႃႈၼႆ ။

 ဝၼ်းတီႈ 5/8/2025 ယူႇတီႈ ၸုမ်းပရႁိတ ဢူးလႃႉမူဝ်း ၊  ပေႃႈမႄႈ မငဵင်းၼိၼ်းၼွႆႇ လႄႈ ႁိမ်းႁွမ်း ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈႁူမ်ႈၵၼ် ႁဵတ်းၵၢၼ်လီၵုသူဝ်ႇ ပၼ်တွၼ်ႈတႃႇ မငဵင်းၼိၼ်းၼွႆႇ ၼႆယဝ်ႉ ။