ႁၢင်လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ ပီ 2025 ၼႆႉ မိူင်းၶႄႇ သိုပ်ႇမိုတ်ႈပိုတ်ႇတူဝ် Software ဢၼ်ၸႂ်ႉၺၢၼ်ႇ ပွမ်ဢေႊဢၢႆႊ ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈဝႃႈ ၻိပ်ႊသိၵ်ႉ DeepSeek ။ ပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်းဢၼ် ၵူၼ်းၵူႈၵေႃႉ တွင်ႈထၢမ်လႆႈ၊ ယွၼ်းဢဝ်ၶေႃႈမုလ်းၶၢဝ်ႇသၢၼ်လႆႈ ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ဢၼ်မီးၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်း ၵူႈၸိုင်ႈမိူင်း ၵိုင်ႉၵၢင်ႉသူၼ်ၸႂ်မႃး လိူဝ်သေ ၶျတ်ႉ ၵျီႇပီႇထီႇ (ChatGPT) ၶွင်ဢမေႊရိၵၼ်ႊထႅင်ႈလူးၵွၼ်ႇ ဝႃႈၼႆ။

ၺၢၼ်ႇပွမ် ဢေႊဢၢႆႊ AI ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ၻိပ်ႊသိၵ်ႉ DeepSeek ၼႆႉ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇဢၢႆႊထီႊ ၵမ်ႈၼမ် ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ၶိုၵ်ႉတွၼ်းလိူဝ်သေ ၶျတ်ႉၵျီႇပီႇထီႇ (ChatGPT) ၼႆသေ ၵူၼ်းတင်းလုမ်ႈၾႃႉ သူၼ်ၸႂ်ၼမ်မႃး။ ၽူႈၶူင်သၢင်ႈဢွၵ်ႇ DeepSeek ၵေႃႈ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉၸိုဝ်ႈလိုဝ်းၵႂႃႇတူဝ်ႈၵူႈၸိုင်ႈမိူင်း။

တႃႇပဵၼ်မႃးၺၢၼ်ႇပွမ် DeepSeek ၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်းၼမ်ၵႃႈႁိုဝ်ၼႆသေ တႄႇသိုပ်ႇ မိုတ်ႈပိုတ်ႇတူဝ် ႁႂ်ႈ ၵူၼ်းတင်းလုမ်ႈၾႃႉႁူႉမႃး ၼႂ်းႁၢင်လိူၼ်ၵျႅၼ်ႊၼိဝ်ႊရီႊ 2025 ၼႆႉ။ ယွၼ်ႉဢႅပ်ႊပလီႊၶေႊသျိၼ်ႊ ဢၼ်ၼႆႉသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးတၢင်းဢွၼ်ႊလၢႆႊ လွၵ်းၵၢတ်ႇ Wall Street တီႈ မိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉဝူင်တူၵ်း။ ၾႆႇဢၢႆႊထီႊ မိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊၵေႃႈ ႁႃလၢႆးတၢင်းတႃႇတေ ၶိုတ်း မိူင်းၶႄႇၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ။

DeepSeek ၼႆႉ လျဵင်ဝိူၼ်ၾိူင်ႊ သၢင်ႈမႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈၼႂ်းပီ 2023 လိူၼ်တီႊသႅမ်ႊပိူဝ်ႊထိုင်မႃး ၼႂ်းပီ 2024 ၼႆႉ ၸင်ႇထႅမ်သႂ်ႇ ၺၢၼ်ႇႁူႉႁၼ် ဢၼ်ပႃးၵႂၢမ်းလၢတ်ႈၽႃႇသႃႇထႅင်ႈ တင်းၼမ်တင်းလၢႆသေ ပိုတ်ႇတူဝ်ယဝ်ႉ ပွၵ်ႈၼိုင်ႈ။

ဢိင်ၼိူဝ် DeepSeek ဢွၵ်ႇမႃးၼႆႉသေ ၽူႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇဢၢႆႊထီႊ မိူင်းတႆး ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼႄ ဝႆႉၼင်ႇၼႆ –

“ပေႃးမႃးတႅၵ်ႈတူၺ်း ChatGPT လႄႈ DeepSeek ၼႆႉၸိုင် လွင်ႈထၢမ်တွပ်ႇမၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉၵေႃႈ DeepSeek R1 ၼႆႉ မၼ်းတေပဵင်း ChatGPT 4O1 တေပဵင်းမေႃႊတဵဝ်ႊလ်ၼၼ်ႉ။ Developer ၶဝ် ၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၸႂ်ႉၼမ် ၼႃႇ ယွၼ်ႉဝႃႈ ပဵၼ် Open source ဢမ်ႇလူဝ်ႇဢိၼ်ႊထိူဝ်ႊၼႅတ်ႊၵေႃႈ ဢဝ်ၵႂႃႇ run လႆႈၼႂ်းၶိူင်ႈႁင်းၵူၺ်းၵေႃႈလႆႈ ပေႃးဝႃႈၶွမ်ႊပေႉလႆႈ။ ပေႃးတူၺ်းၸဵင်ႇၵူၼ်းၸႂ်ႉမၼ်းသေ လၢတ်ႈတႄႉ လီၵူႈလွင်ႈၶႃႈယဝ်ႉ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇမၼ်း ဢမ်ႇသုင်လႄႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ChatGPT Open AI လႄႈ Gemini ၶဝ် cloud AI ၶဝ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၸၢင်ႈလူတ်းၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇမၼ်းမႃးလႄႈ လီတႃႇ ၵူၼ်းၸႂ်ႉတိုဝ်းမၼ်းၼၼ်ႉယူႇၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

လျဵင်ဝိူၼ်ၾိူင်ႊၼႆႉ ၵိူတ်ႇၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၵႂၢင်ႊတုင်ႉ မိူင်းၶႄႇ မိူဝ်ႈပီ 1980 ၊ ယႂ်ႇသုင်မႃး ၸွမ်းၼႂ်းတူင်ႇ ဝူင်း ဢၼ်ၵဵဝ်ႇၵပ်းပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ။ မၼ်းၸၢႆး လႆႈသိုပ်ႇႁဵၼ်းတီႈၸၼ်ႉၸွမ်ၸေႃႉၸျဵင်ႊ ဢၼ်ဝႆႉထႅၵ်ႊၼူဝ်ႊလူဝ်ႊၵျီႊ ပဵၼ်တွၼ်ႈလမ်ႇလွင်ႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ၶေႃႈမုလ်းၶၢဝ်ႇသၢၼ် ၊ ၾၢႆႇပၢႆးသၢႆႊၶွမ်ႊပိဝ်ႊတိူဝ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ယၢမ်းလဵဝ် မၼ်းၸၢႆး ဢႃယု 40 ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၽႂ်ပႆႇႁူႉၶေႃႈမုလ်းသုၼ်ႇတူဝ် မၼ်းၸၢႆး တဵမ်ထူၼ်ႈလႆႈ ၼႆယဝ်ႉ။ ဝႃႈၼၼ်သေတႃႉ ၵူၼ်းသူၼ်ၸႂ်ၼိူဝ် မၼ်းၼမ်လူၼ်ႉၾင်ႇ လူၼ်ႉၾႃႉမႃးတႄႉတႄႉ။

ၵႃႈၵွၼ်ႇပူၼ်ႉမႃးၵေႃႈ သင်ဝႃႈ မိူင်းၶႄႇ မီးပၢင်ၵုမ်လူင် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၶူင်သၢင်ႈၺၢၼ်ႇပွမ် AI သေ ဢၼ်ဢၼ်ၸိုင် လျဵင်ဝိူၼ်ၾိူင်ႊၼႆႉ ပဵၼ်ၵေႃႉဢၼ်လႆႈၶိုၼ်ႈႁွတ်ႇပဵၼ်ၽူႈၼမ်းၼႃႈမႃးတႃႇသေႇ။

တႃႇတေပဵၼ်မႃး ၻိပ်ႊသိၵ်ႉ DeepSeek ၼႆႉ ယူႇတီႈၸုမ်း hedge fund ၵမ်ႉထႅမ်ပၼ်ငိုၼ်းတွင်းသေ ၶွမ်ႊပၼီႊ High-Flyer သမ်ႉ ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်းၶိုင်ပွင်။ ၾၢႆႇၶူၼ်ႉၶႂႃႉၵတ်ႉၶႅၼ်ႇ လူင်ႉလႅၼ်ႇလၢႆၵေႃႉ ၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်ၶဝ်ႈပႃးၸွမ်း။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၶူးပူင်သွၼ်လူင် ၼႂ်းၸၼ်ႉၸွမ်ၸိုဝ်ႈယႂ်ႇ တီႈမိူင်းပေႊၵျိၼ်ႊ ၊ သိင်ႊႁႂႃႊ ၊ ၽေႊႁၢၼ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၵေႃႈပႃး။

ၻိပ်ႊသိၵ်ႉ DeepSeek ၼႆႉပဵၼ် မၼ်းငၢႆးမိူၼ်တိၵ်ႊတွၵ်ႊ TikTok ၼင်ႇၵဝ်ႇ တီႈ DeepSeek ၼႆႉ ၵေႃႈ မွၵ်ႇႁွင်ႉဝႆႉ ၾၢႆႇဢေႊဢၢႆႊ ဢိၼ်ႊၵျိၼ်ႊၼီႊယိူဝ်ႊ လၢႆၵေႃႉသေ ပၼ်ငိုၼ်းလိူၼ်ဝႆႉသုင်သုင်။

လျဵင်ဝိူၼ်ၾိူင်ႊတႄႉ ယၢမ်ႈလၢတ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ ၼႂ်းမိူင်းၶႄႇတီႈၼိုင်ႈဝႃႈ – “ဢၼ်ႁဵတ်း ဢွၵ်ႇ ၺၢၼ်ႇပွမ် AI တီႈမိူင်းၶႄႇၼႆႉ ဢမ်ႇပႃးၵူၼ်းၼွၵ်ႈမိူင်းသေၵေႃႉ။ ပဵၼ်ၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်း မူတ်းမူတ်း ယဝ်ႉ။ တႃႇတေမီးၼမ်ႉၵတ်ႉသုင်သုတ်းၼၼ်ႉ တေလႆႈပူၵ်းပွင်ႁင်းၵူၺ်းယဝ်ႉ။ သင်ဝႃႈ ၵဵဝ်ႇၵပ်း လွင်ႈ AI မႃးၵေႃႈ တေဢမ်ႇၶႂ်ႈၸွမ်းၾၢႆႇလင်ပိူၼ်ႈၵူၺ်း”- ဝႃႈၼႆ။

DeepSeek ၼႆႉ လူတ်ႇဢဝ် ဢႅပ်ႊပလီႊၶေႊသျိၼ်ႊသေ ၸႂ်ႉၼႂ်းမိုဝ်းထိုဝ်ၵေႃႈလႆႈ၊ ဢမ်ႇၼၼ် ပိုတ်ႇ ႁႃၼႂ်းၶွမ်ႊပိဝ်ႊတိူဝ်ႊ သေၸႂ်ႉတူၺ်းၵေႃႈလႆႈ။ မၼ်းပဵၼ် Software ဢၼ်ၵဵပ်းၶေႃႈမုလ်း၊ ၽႂ်ထၢမ် လွင်ႈသင်ၵေႃႈ မၼ်းၶိုၼ်းႁႃသေတွပ်ႇပၼ် လႆႈႁူဝ်ယွႆႈသပ်းသေး။ မိၵ်ႈမၢႆမၼ်းပဵၼ်သီသွမ်ႇ၊ မီးဝႆႉ ႁၢင်ႈပႃ။

DeepSeek ၼႆႉ ၸႂ်ႉမေႃႊတဵဝ်ႊလ် R1 သေ ၶတ်းၸႂ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ႁႂ်ႈၵူၼ်းတင်းၼမ်ၸႂ်ႉ လႆႈလူၺ်ႈဢမ်ႇလူဝ်ႇၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၵႃႈသွပ်ႊဝႄႊလ် ။

ၼႂ်းမႅၵ်ႊၵသိၼ်ႊ WIRED  ၼၼ်ႉ ပႃးဝႆႉဝႃႈ ၽူႈၶူင်သၢင်ႈဢွၵ်ႇမႃး DeepSeek လျဵင်ဝိူၼ်ၾိူင်ႊ ၸဝ်ႈၶွင်ၶွမ်ႊပၼီႊ High-Flyer ၼႆႉ ၸူႉႁွမ်တွမ်ဝႆႉၶေႃႈမုလ်းတင်းလူင် ၶွင်ဢေႊဢၢႆႊ ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ GPU ။ တေၵဵပ်းႁွမ်ဝႆႉ ၶႅပ်းၶျိပ်ႊ Chip တင်းၼမ်တင်းလၢႆ။ ယူႇတီႈ ၽိုၼ်လိၵ်ႈထတ်းသၢင် ၾၢႆႇဢၢႆႊထီႊ MIT တႄႉ ႁၢႆးငၢၼ်းဝႆႉဝႃႈ ၶွမ်ႊပၼီႊ High-Flyer လႆႈၵဵပ်းႁွမ်ဝႆႉ ၶႅပ်းၶျိပ်ႊ Chip 10000 ၶႅပ်း ထိုင် 50000 ၶႅပ်း ဝႃႈၼႆ။

ၶႅပ်းၶျိပ်ႉ ႁိုဝ် ၵွၼ်ႈၶျိပ်ႉ Chip ဢၼ်ဝႃႈၼႆႉ ပဵၼ်ၶိူင်ႈၶူဝ်းဢၼ်ၵမ်ႉၸွႆႈပၼ် တႃႇလႆႈၶေႃႈတွပ်ႇပၼ်ႁႃ ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း။ ပဵၼ်ၶိူင်ႈၶူဝ်းတႃႇသၢင်ႈ မေႃႊတဵဝ်ႊလ် AI ႁႂ်ႈၶေႃႈမုလ်း ၵႅၼ်ႇၶႅင်တႃႇတွပ်ႇလႆႈ ၶေႃႈ ထၢမ် ဢၼ်ယၢပ်ႇလႄႈ ဢၼ်ငၢႆႈတင်းသဵင်ႈ။

မိူဝ်ႈပီ 2022 ၼၼ်ႉ မိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ ယၢမ်ႈႁႄႉႁၢမ်ႈ လွင်ႈသိုဝ်ႉၶၢႆၶႅပ်းၶျိပ်ႉတေႃႇ ၵူၼ်းမိူင်းၶႄႇ။ လွင်ႈၼႆႉ ပဵၼ်လွင်ႈၶဵင်ႇတႃႉ တႃႇမိူင်းၶႄႇယူႇၼႆ လျဵင်ဝိူၼ်ၾိူင်ႊ ယၢမ်ႈလၢတ်ႈတီႈ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇမိူင်းၶႄႇ ဝႆႉယူႇ။

မိူင်းပွတ်းတူၵ်းၼႆႉ တႃႇၸႂ်ႉလႆႈ မေႃႊတဵဝ်ႊလ်ဢေႊဢၢႆႊၼႆႉ လႆႈၸႂ်ႉတိုဝ်းဝႆႉ ၶႅပ်းၶျိပ်ႉ Chip 16000 ၶႅပ်း ။ ၵူၺ်းၵႃႈ DeepSeek  ဢၼ်ၸႂ်ႉဝႆႉ မေႃႊတဵဝ်ႊလ်ဢေႊဢၢႆႊ R1 ၼႆႉ ၸႂ်ႉဝႆႉ ၶႅပ်းၶျိပ်ႉ 2000 ၵူၺ်း။ သမ်ႉပၢႆပဵၼ် သႅၼ်းဢၼ် ဢမ်ႇပေႃးမီး ၵႃႈၶၼ်သုင်သေ ဢဝ်ပၼ်ႇၵၢၼ်ဝႆႉယူႇၼႆယဝ်ႉ။

ယွၼ်ႉၼၼ် ၵႃႈၶၼ်ၻိပ်ႊသိၵ်ႉ ဢၼ်ဝၢင်းၼႂ်းလွၵ်းၵၢတ်ႇၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉၵေႃႈ တေထုၵ်ႇတေပေႃး လိူဝ် ChatGPT ။ တႃႇသၢင်ႈမႃး ဢႅပ်ႊပလီႊၶေႊသျိၼ်ႊ DeepSeek ၼႆႉ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ မီး 5.6 လၢၼ်ႉ တေႃႊလႃႊၵူၺ်း။ ဢၼ်ၶူင် ဢွၵ်ႇ ChatGPT OpenAI တႄႉ သဵင်ႈငိုၼ်း 5,000 လၢၼ်ႉတေႃႊလႃႊ လူးၵွၼ်ႇ။

ၾၢႆႇဢမေႊရိၵၼ်ႊတႄႉ ထတ်းသၢင်ၼႄဝႃႈ ပဵၼ်ယွၼ်ႉၵၢၼ်ႁႄႉႁၢမ်ႈလၢႆလွင်ႈလႄႈ မိူင်းၶႄႇ ဢမ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လွင်ႈဝႃႈ ၶဝ်ၸႂ်ႉၶႅပ်းၶျိပ်ႉ ဢၼ်ၵႃႈၶၼ်ၼမ်ႁႅင်းၵႃႈႁိုဝ်တႄႉတႄႉ ၼႆယူႇ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇဢၢႆႊထီႊ တီႈမိူင်းဝေႃႊသျိၼ်ႊတၢၼ်ႊတႄႉ ထတ်းသၢင်ၼႄဝႃႈ မိူင်းၶႄႇၼႆႉ ယွၼ်ႉမီးပိူင်ႁႄႉႁၢမ်ႈလၢႆလွင်ႈလႄႈ ၾၢႆႇဢၢႆႊထီႊၶဝ် ၸင်ႇမီးမႃးသဵၼ်ႈတၢင်းလွတ်ႈလႅဝ်း။ ၸင်ႇတေ မီးၶေႃႈၶဵင်ႇတႃႉလႄႈ တိုဝ်ႉတၢင်း လီလီမႃးထႅင်ႈ။

လွင်ႈၼႆႉ ၽူႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၾၢႆႇဢၢႆႊထီႊ မိူင်းတႆး ၵေႃႉၼိုင်ႈ လၢတ်ႈၼႄဝႆႉၼင်ႇၼႆ –

“ၵူၺ်းၵႃႈ ဢၼ်လီမႆႈၸႂ်တႄႉၵေႃႈ လွင်ႈၶေႃႈမုလ်းၸိူဝ်းၼႆႉဢေႃႈ။ ပေႃးမႃးတူၺ်း ဢႅပ်ႊပလီႊၶေႊ သျိၼ်ႊ ဢၼ်မိူင်းၶႄႇ ဢွၵ်ႇမႃးၼႆႉၸိုင် မၼ်းၵႆႉမီးလွင်ႈၶေႃႈမုလ်းႁူဝ်ႈ။ မိူၼ်ၼင်ႇ DeepSeek ၼႆႉ ၵေႃႈ မိူဝ်ႈၶဝ်တိုၵ်ႉၶူင်ၼႆႉ ၶေႃႈမုလ်းယင်း ၵႂႃႇထိုင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇယူႇ။ ပေႃးတူၺ်း ပေႃႇလသီႇ မိူင်းၶႄႇၵေႃႈ ၶေႃႈမုလ်း သင်ၵေႃႈယဝ်ႉ ၶဝ်တိုၼ်းလႆႈၵဵပ်းဝႆႉ တီႈ Cloud မိူင်းၶႄႇ ၵမ်းလဵဝ်။ ပေႃးပဵၼ် ၵၢၼ်ၶေႃႈမုလ်းၶၢဝ်ႇသၢၼ် ၵမ်ႈၼမ် တီႈမိူင်းၶႄႇၼႆႉ တိုၼ်းလႆႈယူႇတႂ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶႄႇ ယူႇယဝ်ႉလႄႈ လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈတႄႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈဝႃႈၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ဝႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈယႃႇ မိူင်းၶႄႇၼႆႉ တိုၼ်းပဵၼ်မိူင်း ဢၼ်ဢမ်ႇယွမ်းၵၢၼ်ႉယွမ်းထွႆသင်ငၢႆႈငၢႆႈ ၾၢႆႇလႂ်ၵေႃႈ တိုၼ်းၶူင်ဢွၵ်ႇႁဵတ်းသၢင်ႈမႃးလႆႈ မိူၼ်ၼင်ႇ – ရူတ်ႉၵႃးၾႆးၾႃႉ၊ ရူတ်ႉၵႃးသူဝ်ႊလႃႊလႄႈ ၺၢၼ်ႇပွမ်ဢေႊဢၢႆႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶူင်ဢွၵ်ႇမႃးၶပ်ႉၶပ်ႉတၢမ်းတၢမ်း။ ၽွၼ်းယွၼ်ႈမၼ်းၵေႃႈ တိုၼ်းၵိုၵ်းမႃးပႃး လွင်ႈလီဢိၵ်ႇတင်းၸႃႉယူႇ။

ဢၢင်ႈဢိင် – BBC