ၶၢဝ်းတၢင်း 15 ဝၼ်းမႃးၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၺႃးၸၢၵ်ႇမၢၵ်ႇလူႉတၢႆ ဢမ်ႇယွမ်း 30 မၢတ်ႇၸဵပ်း 40 ပၢႆလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းပၢႆႈဢွၵ်ႇဝဵင်းၼပ်ႉႁူဝ်မိုၼ်ႇ ဝႃႈၼႆ။

တႄႇဢဝ် ဝၼ်းတီႈ 2-16/7/2024 မႃးၼႆႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ MNDAA ႁႅၼ်းသိုၵ်း လေႃႇတိုၵ်းတပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ယိုတ်းမိူင်းမႃး ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇသေ သွင်ၾၢႆႇၸႂ်ႉမၢၵ်ႇလူင်၊ တရူၼ်ႊလႄႈ ၶိူင်ႈမိၼ် ၸိူဝ်း ၼႆႉ ပိုတ်းယိုဝ်းၵၼ် ၸၢၵ်ႇမၢၵ်ႇတိူဝ်ႉၺႃးၵူၼ်းမိူင်း လူႉတၢႆ 35 ၵေႃႉ မၢတ်ႇၸဵပ်း 40 ပၢႆ ၼႆယဝ်ႉ။

ၽူႈတူင်ႉၼိုင် တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ၸွမ်းၼင်ႇ ႁဝ်းၶႃႈ ယိုၼ်းထိုင်လႆႈၵူၺ်း ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်ၺႃးၸၢၵ်ႇမၢၵ်ႇသေ လူႉတၢႆၵႂႃႇၼႆႉ တေမီးမွၵ်ႈ 35 ၵေႃႉယဝ်ႉ။ ဢၼ်တိူဝ်ႉမၢတ်ႇၸဵပ်းသမ်ႉ 40 ပၢႆ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ မၢၵ်ႇလူင် တူၵ်းသႂ်ႇၼမ်သုတ်းသမ်ႉ တေပဵၼ်တီႈပွၵ်ႉ 5 ”- ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈဝႃး ဝၼ်းတီႈ 15 မၢၵ်ႇလူင် တူၵ်းသႂ်ႇတီႈပွၵ်ႉ 12 ၶူဝ်လွင်းၶႄႇ ၸၢၵ်ႇမၢၵ်ႇတိူဝ်ႉၺႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ လႆႈမၢတ်ႇၸဵပ်း ၵေႃႉၼိုင်ႈ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တူၵ်းသႂ်ႇထႅင်ႈ တီႈပွၵ်ႉ 8 ႁိမ်း 121 ႁၢၼ်ႉၶၢႆၼမ်ႉၼဵင်ႈၸဵမ်း (ဝၢၼ်) ။

ၸူဝ်ႈပၢင်တိုၵ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၶၼ်ၼမ်ႉမၼ်းၸိူဝ်ႉၾႆး (ၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈ) ပုင်ႈၶိုၼ်ႈႁႅင်း 1 လိတ်ႊလႂ် 20,000 ပျႃးယဝ်ႉ ၵူႈပွၵ်ႈ 3,300 ပျႃးၵူၺ်း ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ ထုၵ်ႇၾႆးၾႃႉမွတ်ႇမႃး တင်ႈတႄႇ ပၢင်တိုၵ်းတီႈဝဵင်းၵျွၵ်ႉမႄးၼၼ်ႉယဝ်ႉ ႁၢၼ်ႉတေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ် ပႆႇမႃးသေဝၼ်း။ ၼမ်ႉမၼ်းၸၢၵ်ႈၼႆႉ 20L (ၼိုင်ႈပုင်းသီလိူင်) 400,000 ပျႃးယဝ်ႉ။ ႁႃသိုဝ်ႉယၢပ်ႇဢေႃႈ လႆႈပႂ်ႉၸဝ်ႈလႅင်းၵႃး ဢၼ်လုၵ်ႉတၢင်းဝဵင်းလိူဝ်ႇၼၼ်ႉမႃး ၶႃႈ ဢေႃႈ။ ယၢမ်းလဵဝ် တီႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ တေၸႂ်ႉရူတ်ႉၶိူင်ႈဢဝ် ၵႃးတႄႉ ႁိုင်ႁိုင်ၸင်ႇႁၼ်ၼိုင်ႈလမ်း ၸိူင်ႉၼၼ် ၵူၺ်းၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ – “တၢင်းတုၵ်ႉၶတႄႉ ဢမ်ႇၸၢင်ႈလၢတ်ႈယဝ်ႉ ၸူဝ်ႈၶဝ်ယိုဝ်းၵၼ်မႃးၼႆႉ ၶၼ်ၶူဝ်းၵုၼ်ႇ ၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ ၶိုၼ်ႈၵူႈမဵဝ်း ယွၼ်ႉသဵၼ်ႈတႃႈသၢႆတၢင်း ထုၵ်ႇပိၵ်ႉဢိုတ်း ၵူႈႁူးၵူႈတၢင်းလႄႈ ႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ လႆႈၸႂ်ႉၾႆးထၢၼ်ႇ တူမ်ႈႁုင်ၵိၼ်ဢဝ်၊ ၵၢင်ၶမ်ႈသမ်ႉ ၸႂ်ႉၾႆးသႅင်လႅတ်ႇ(Solar) ၶႃႈဢေႃႈ။ မၢင်ၸိူဝ်း ၸႂ်ႉၾႆးၽိုၼ်းသေ တူမ်ႈႁုင်ၶႃႈ။ ယၢမ်းလဵဝ် ၼႂ်းဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ မိူၼ်မိူင်းႁၢမ်းယဝ်ႉ ယဵၼ်သီႇမူတ်းၶႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈၼႆႉ တင်းမူတ်း မီး 12 ပွၵ်ႉ 74 ဢိူင်ႇလႄႈ 490 မူႇဝၢၼ်ႈ ႁူဝ်ၵူၼ်း 320,000 ပၢႆ ၸွမ်းၼင်ႇ ၶေႃႈမုလ်း ၼႂ်းပီ 2014 ။ ၵမ်ႈၼမ် ပဵၼ်ၸၢဝ်းတႆး၊ ၵဝ်ႈၵၢင်ႉ၊ တဢၢင်းလႄႈ ၶၢင် ၸိူဝ်းၼႆႉ ယူႇသဝ်းဝႆႉ ဝႃႈၼႆ။