ၾိင်ႈဝၼ်းပီမႂ်ႇတႆး (တႆးလူင်)

ၵႂၢမ်းၼမ်း

ၵူၼ်းႁဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇဝႃႈၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းလႂ် မိူဝ်ႈလႆႈယူႇသဝ်းႁူမ်ႈၵၼ်လႄႈလႆႈၵေႃႇတင်ႈ ၾိင်ႈၵူၼ်းႁူမ်ႈၵၼ် ၸွမ်းတီႈယူႇ တီႈၵိၼ်ၼႂ်းတၼ်းႁဵင်းၽႂ်မၼ်းယဝ်ႉၼၼ်ႉ ပေႃးႁို်င်တၢမ်ႁိုင်မႃး တေၵိူတ်ႇမီးၾိင်ႈတိုဝ်းၵမ် ဢၼ်ဝႆႉပဵၼ်တီႈယုမ်ႇယမ် ၸုင်ၸႂ်လႄႈတိုဝ်းမၼ်ႈ ႁဵတ်းၸွမ်းမႃးပၢၼ်ယဝ်ႉပၢၼ်တွၼ်ႈတႃႇမုၵ်ႉၾုင်ၵူၼ်း ဢမ်ႇၼၼ် ၾိင်ႈၵူၼ်းၸဝ်ႈၵဝ်ႇ တေလႆႈယူႇၵတ်းယဵၼ်ႁိၼ်ႉၼွၼ်း။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ်လွင်ႈႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉၼႂ်းၾိင်ႈၵူၼ်း တေတဵင်ႈၼိမ် မၼ်ႈ ၵႅၼ်ႇ ၸိူဝ်ႉသၢႆငိူၼ်ႈၶိူဝ်းၽႂ်မၼ်း ၸင်ႇလႆႈၵေႃႇတင်ႈၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆး ဢၼ်ၸွမ်း ၵႃႇလတေႇသ မႃးၸႂ်ႉတိုဝ်းႁဵတ်းၸွမ်း ၵၼ်ယူႇ။ ၼႂ်းၵႃႈၾိင်ႈၸိူဝ်ႈလႆႈၸႂ်ႉတိုဝ်းသိုပ်ႇသိုပ်ႇမႃး ၼႂ်းၾိင်ႈၵူၼ်းႁဝ်း ပီလႂ်ပီၼၼ်ႉၼႆႉ မီးပႃးၾိင်ႈပီမႂ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် ၾိင်ႈႁပ်ႉတွၼ်ႈပီမႂ်ႇၸွမ်းယူႇ လွင်ႈၼိုင်ႈ။

ပီမႂ်ႇတႆး

ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းၵူႈၸုမ်းၸုမ်း ၸိူင်ႉၼင်ႇ ထႆး လၢဝ်း ယူၼ်း တႆးလူင် တႆးၶိုၼ် တႆးလိုဝ်ႉ တႆးလႅမ်း တႆးၼုင်း တႆးမၢဝ်း လႄႈတႆးဢႃႁူမ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈဢမ်ႇလႆႈယူႇၵႆးၵိၼ်ၸမ်ၵၼ် (ၵမ်ႈၼမ် ယူႇယၢၼ်ၵႆၵၼ်) ၵေႃႈ ၾိင်ႈပီမႂ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် ၾိင်ႈႁိတ်ႈႁွႆး ၵၢၼ်ႁပ်ႉတွၼ်ႈပီမႂ်ႇၼႆႉ တီႈမႃးမၼ်းမိူၼ်ၵၼ်၊ ပဵၼ်ဝၼ်းလဵဝ် လိူၼ်လဵဝ်ၵၼ်ၵူႈတီႈတီႈ။ ဝၼ်းပီမႂ်ႇတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းလိူၼ်ဢၢႆႈ ၶိုၼ်ႈၼိုင်ႈၶမ်ႈၵူႈပီပီ (တေယူႇမွၵ်ႈၵၢင်လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် ၵူႈပီလႄႈ ပေႃးပဵၼ်ပီသွၼ်ႉၼႆႉ တေယူႇမွၵ်ႈၵၢင်လိူၼ်ၻီႊသႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် ၵူႈပီ)။ မိူဝ်ႈပၢၼ်ပူႇမွၼ်ႇႁဝ်း ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး ၵူႈၸုမ်းၸုမ်း လႆႈတိုဝ်းၵမ်ဢဝ်ဝၼ်းလိူၼ်ဢၢႆႈၶိုၼ်ႈၼိုင်ႈၶမ်ႈ ပဵၼ်ဝၼ်းပီမႂ်ႇမိူၼ်ၵၼ်ၵူႈတီႈ။ (လိူၼ်ဢၢႆႈၼႆႉ မၢင်တီႈႁွင်ႉဝႃႈ လိူၼ် ၸဵင် ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ လိူၼ်ၵဵင် ၊ ပေႃးဝႃႈ လိူၼ်ဢၢႆႈ ၼႆတႄႉတႆးႁဝ်းႁူႉၸၵ်းၵၼ်ၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်း။)

ပီမႂ်ႇတႆး ဢမ်ႇၼၼ် ပီမႂ်ႇတႆးလူင်

ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း လႆႈၸႂ်ႉတိုဝ်းလၵ်းပိူင် 12 လိူၼ်ၸွမ်းၸိုဝ်ႈလႅင်လၢဝ် (ၼၵ်ႉၶတ်ႈ)၊ လႅင်လၢဝ်ၼႆႉ ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး သူၼ်ႇယႂ်ႇ သူင်ႁွင်ႉဝႃႈ မိင်ႈပီ (ႁူမ်ႈတင်းထႆးလႄႈလၢဝ်း) ဢၼ်ပဵၼ်- ၸႆႈ (ၼူ)၊ ပဝ်ႈ (ဝူဝ်း)၊ ယီး (သိူဝ်)၊ မဝ်ႈ (ပၢင်တၢႆး)၊ သီ (ငိူၵ်ႈ)၊ သႆႈ (ငူး)၊ သိင (မႃႉ)၊ မဵတ်ႉ (ပႄႉ)၊ သၼ် (လိင်း)၊ ရဝ်ႉ (ၵႆႇ)၊ သဵတ်း (မႃ)၊ ၵႆႈ (မူ) ၸိူင်ႉၼႆ။ လၵ်းပိူင်ၸိူင်ႉၼႆႉ တႆးလူင် တႆးမၢဝ်းႁွင်ႉဝႃႈ လၵ်းၼီႈ ။ တင်ႈၸိုဝ်ႈလုၵ်ႈလၢင်းၵေႃႈ သူင်ၸႂ်ႉတိုဝ်းၸွမ်းလၵ်းပိူင် မိင်ႈပီ ၼႆႉမိူၼ်ၵၼ်၊ ၸိူင်ႉၼင်ႇ ပေႃးပဵၼ်လုၵ်ႈၸၢႆး သူင်တင်ႈၸိုဝ်ႈ တႄႇဢဝ်လုၵ်ႈၵေႃႉငဝ်ႈၵႂႃႇ ပဵၼ် – ဢၢႆႈ ယီႈ သၢမ် သႆႇ ငူဝ်ႉ လူၵ်ႈ၊ သင်ပဵၼ်လုၵ်ႈယိင်း သူင်တင်ႈဝႃႈ- ဢီႇ ယေႈ ဢၢမ် ဢႆႇ ဢူဝ်ႈ ဢူၵ်း (ဢိတ်း လဵၵ်ႉ ၼုမ်ႉ လိုၼ်း ၵွႆႈ)- ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၵူၼ်းတႆးလူင် တႆးမၢဝ်း လႆႈတင်ႈလၵ်းၼီႈ ဢၼ်ဢဝ်ၸွမ်းလၵ်းပိူင် မိင်ႈပီ ၸႂ်ႉတႃႇၾိင်ႈၵူၼ်း တူဝ်ၵဝ်ႇမႃးလႄႈ ၸင်ႇမီးၾိင်ႈပီမႂ်ႇ ၼႂ်းလိူၼ်ၸဵင်မႂ်ႇဝၼ်းၼိုင်ႈ (လိူၼ်ဢၢႆႈ လိူၼ်ၸႆႈ မႂ်ႇဝၼ်းၼိုင်ႈ) သေ လႆႈယိပ်း တိုဝ်းသိုပ်ႇၵၼ်မႃးတေႃႇဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ။ တီႈတႄႉမၼ်း လၵ်းၼီႈ ၼႆႉ ပဵၼ်ၽႃးသႃၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ ဢၼ်လႆႈဢူမ်သူပ်းမႃး ပဵၼ်ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်ၼၼ်ႉသေ ဢၼ်ပဵၼ်သၵ်ႉၵရၢၸ်ႈတူဝ်ၼပ်ႉသွၼ်ႇ ဢၼ်တႆးလူင်သူင်ႁွင်ႉၵၼ်ဝႃႈ ပီမိူင်းၼၼ်ႉ ၼႂ်းပီၿုတ်ႉထ 2562 ၼႆႉ (ပုၼ်ႈတႃႇတႆးလူင် တႆးမၢဝ်း) လႆႈမႃးယဝ်ႉ 2112 ပီယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆယူႇ။ (ပီမိူင်း 2112 ၼီႈၼႆႉ ပဵၼ်သၵ်ႉၵရၢၸ်ႈတႆးလူင် တႆးမၢဝ်းလႄႈ တႆးၼိူဝ်မၢင်ပွတ်းမၢင်တွၼ်ႈ။ ၵွႆးၵႃႈ မႃးပၢၼ် ႁူဝ်ပၢၵ်ႇ ပီ 21 မိူဝ်ႈလဵဝ်တႄႉ ႁူမ်ႈတင်းၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးၼႂ်းမိူင်းတႆးပတ်းပိုၼ်ႉလႄႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးၼွၵ်ႈမိူင်းမၢင်ပိုၼ်ႉတီႈယူႇ။) ပီမိူင်း ဢမ်ႇၼၼ် တႆးသၵ်ႉၵရၢၸ်ႈ (ပီတႆး) ၸွမ်းဢဝ်ပိုၼ်းမၢၼ်ႈလႄႈၽိုၼ်မၢႆၸွႆႈတွင်းၶႄႇ ႁူမ်ႈတင်းၵႂၢမ်ႈၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈ ၽူႈႁူႉၵူၼ်းၶိူဝ်း တႆးလူင်လၢႆလၢႆၸဝ်ႈယဝ်ႉ လႆႈႁူႉငိူၼ်ႈငဝ်ႈမႃးဝႃႈ ပီမိူင်းတႆး ဢမ်ႇၼၼ် တႆးသၵ်ႉၵရၢၸ်ႈ (တႆးလူင်-တႆးမၢဝ်း) ၼႆႉ တႄႇၼပ်ႉသွၼ်ႇ တင်ႈဢဝ်ပီဢၼ် ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ လုၵ်ႈၸၢႆးတေႃႉတီႈ 2 ၶုၼ်ဢူတီႇၾႃႉ (ၸိုဝ်ႈၶိူဝ်းႁိူၼ်း) ၸဝ်ႈမိူင်း ၼွင်သႄ ဢွၼ်ဢဝ်ၶႃႈဝၢၼ်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ၵမ်ႈၽွင်ႈ လွင်ႈလူင်းၸွမ်းလမ်းၼမ်ႉၶူင်းမႃးတႄႇတင်ႈဝၢၼ်ႈမိူင်း (မိူင်းမၢဝ်း) တီႈႁိမ်းၾင်ႈၼမ်ႉမၢဝ်း မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းပီၶရိသ်ႉတ် မွၵ်ႈ 94 ပီ၊ မႅၼ်ႈမွၵ်ႈပီၿုၻ်ႉထ 450 ၼၼ်ႉမႃးၼႆယူႇ (တႆးၼပ်ႉ သွၼ်ႇၼႂ်းပီ 2562)။ (ၼမ်ႉမၢဝ်းၼႆႉ မိူဝ်ႈဢွၼ်တၢင်းႁွင်ႉ ၼမ်ႉႁူၺ်ႈလီႈ၊ ၸၢဝ်းမၢၼ်ႈတႅမ်ႈ မႃးပဵၼ်သူၺ်ႇလီႇ၊ ၸၢဝ်းၶႄႇသမ်ႉတႅမ်ႈၸွမ်း သဵင်မၢၼ်ႈၶဝ်ဝႃႈ- ရုၺ်ႉရီႉ)။

ယွၼ်ႉလွင်ႈၸိူင်ႉၼႆသေလႄႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆး (တႆးလူင်၊ တႆးမၢဝ်း လႄႈတႆးၼိူဝ် မၢင်ပွတ်းမၢင်တွၼ်ႈ) ၸင်ႇလႆႈယိပ်း တိုဝ်းဢဝ်ပီဢၼ် ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈ ဢွၼ်ဢဝ်ၶႃႈဝၢၼ်ႈၵူၼ်းမိူင်းလူင်းမႃးတႄႇတင်ႈသိုင်ႇၸိုင်ႈမိူင်း တီႈႁိမ်းၾင်ႇၼမ်ႉ မၢဝ်း ၼၼ်ႉသေ မႃးပဵၼ်ပီမိူင်း ဢမ်ႇၼၼ် သၵ်ႉၵရၢၸ်ႈ ၸႂ်ႉတႃႇသၢႆၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတူဝ်ၵဝ်ႇသေ သိုပ်ႇတိုဝ်းၵမ်မႃး တေႃႇႁၢၼ်ႉဝၼ်းမိူဝ်ႈလဵဝ်။ ၼႂ်းပီ ၿုၻ်ႉထ 2562 ၼႆႉ တႆးသၵ်ႉၵရၢၸ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ပီမိူင်းတႆး လႆႈမႃးယဝ်ႉ 2112 ၼီႈ။ (ယူႇၼႂ်းလိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် ပီ 2017-2018 ၼႆႉ)။ ၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်း ၸင်ႇႁွင်ႉပီမႂ်ႇတူဝ်ၵဝ်ႇၼႂ်းပီ(2017-2018) ၼႆႉဝႃႈ လၵ်းၼီႈပီတႆးပိူၵ်းသဵတ်း (ပီမႃ) ပီမိူင်း 2112 ၼီႈ ၼႆယဝ်ႉ။ (မိူဝ်ႈၶႂ်ႈႁူႉ ပီမိူင်း-တႆး ဢမ်ႇၼၼ် တႆးသၵ်ႉၵရၢၸ်ႈၼၼ်ႉ တေလႆႈဢဝ်ပီၿုၻ်ႉထမိူဝ်ႈလဵဝ်တင်ႈသေ ဢဝ်ပီ ဢၼ်ၶုၼ်ယီႈ တင်ႈမိူင်းၼၼ်ႉ မႃးထွၼ် ၼႆၸိုင်တေလႆႈပီမိူင်း – တႆး (ပတႉ) ဢမ်ႇၼၼ် တႆးသၵ်ႉၵရၢၸ်ႈ (တသႉ) ၊ ၸိူင်ႉၼင်ႇ- ပီ ၶသႉ 2018 ၼႆႉ ပီပသႉ 2562 ၼီႈ၊ ဢဝ်ပီဢၼ်ၸဝ်ႈၶုၼ်ယီႈတင်ႈမိူင်း 450 မႃးထွၼ်ယဝ်ႉလႆႈ 2112 ၼၼ်ႉ ပဵၼ်ပီမိူင်းတႆး (တသႉ)။ (ပသႉ 2562 – 450 ႁူ တသႉ 2112)ၼႆၼၼ်ႉယူႇ။ ပီမိူင်းတႆး လဵၵ်ႉလိူဝ် ပီၿုတ်ႉထ 450 ပီ၊ သမ်ႉယႂ်ႇလိူဝ်ပီၶရိသ်ႉတ် 94 ပီ လႄႈယႂ်ႇလိူဝ်ပီၵေႃးၸႃႇ 733 ပီ။ [ ပီမိူင်း ဢမ်ႇၼၼ် သၵ်ႉၵရၢၸ်ႈ ဢမ်ႇၼၼ် ပီတႆး (2112) ဢၼ်တႆးႁဝ်းၼပ်ႉသွၼ်ႇၸႂ်ႉတိုဝ်းၵၼ်ယူႇၼႆႉ ပဵၼ်ပီမိူင်းတႆးလူင်၊ တႆးမၢဝ်းလႄႈတႆးၼိူဝ် မၢင်ပွတ်း မၢင်တွၼ်ႈၶဝ် ၸႂ်ႉတိုဝ်းၵၼ်ၼၼ်ႉ။ တင်းၵူၼ်ူးၶိူဝ်းတႆးတၢင်ႇသၢႆထၶိူဝ်းၶဝ် ဢမ်ႇၵဵဝ်ႇၵွင်ႉၵၼ်သင်။ ၵွႆႈၵႃႈ လၵ်းၼီႈ ပီတႆး ဢၼ်ဢိင်ဢဝ် လၵ်းပိူင်ပီ ၵၢပ်ႇၸႆႈ 60 လွၵ်းသေ ၼပ်ႉသွၼ်ႇယိပ်းတိုဝ်းၵၼ်မႃး ဢၼ်ပဵၼ်လိူၼ်ဢၢႆႈ (လိူၼ်ၸဵင် – လိူၼ်ၵဵင်) မႂ်ႇဝၼ်းၼိုင်ႈ ပဵၼ်ဝၼ်းပီမႂ်ႇတႆးၼႆၼၼ်ႉ ၵူၼ်းတႆးႁဝ်း ၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်း ယိပ်းတိုဝ်းမိူၼ်ၵၼ် ၵူႈတီႈ။ လၵ်းၼီႈ မိူၼ်ၵၼ်၊ ပီမိူင်း ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ် ၼႆၵွႆး။]

ၾိင်ႈၵေႃႇၸဵင် ဢမ်ႇၼၼ် လၵ်းပိူင်ပီမႂ်ႇတႆးၼႆႉ ပၢၼ်မိူဝ်ႈလဵဝ်ဝႅင်ႇဝႆႉပဵၼ် 4 တွၼ်ႈ။

တွၼ်ႈႁူဝ်တီး ပႂ်ႉၸဵင် – ပႂ်ႉၸဵင်ပွင်ႇဝႃႈ ၾဝ်ႈႁပ်ႉ တၵ်ႉၼၢႆ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းပႂ်ႉႁပ်ႉတွၼ်ႈလိူၼ်ၸဵင် (လိူၼ်ဢၢႆႈ) ၼႂ်းၶမ်ႈၶိုၼ်းလိူၼ် 12 လပ်း ဢၼ်မၵ်းမၢႆ ပဵၼ်ဝၼ်းသဵင်ႈပီၵဝ်ႇ။

တွၼ်ႈသွင် ပၢႆႈၸဵင် – ပၢႆႈၸဵင် ပဵၼ်ၵႂၢမ်းတႆးမွၼ် ပွင်ႇဝႃႈ ၵွမ်းဝႆႈ၊ ပၢႆႈၸဵင် ၸင်ႇပွင်ႇဝႃႈ ၵွမ်းဝႆႈ ၵႃႇရဝၼပ်ႉယမ်လိူၼ်ၸဵင် (လိူၼ်ဢၢႆႈ) ဢၼ်ပဵၼ် လိူၼ်ႁူဝ်ႁႅၵ်ႈႁူဝ်တီးၼႂ်းပီမႂ်ႇၵူႈပီပီ။ ဝၼ်းလိူၼ်ၸဵင်မႂ်ႇ 1 ၶမ်ႈၼႆႉ မိူဝ်ႈၵွၼ်ၼၼ်ႉ မီးၵၢၼ်ၶိုၼ်ႈပၼ် ထႃႇၼ တႃၶုၼ် ၶိုၼ်ႈၸၼ်ႉ (ယႃႇထူး) တီႈၵူၼ်းႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၶုၼ်မိူင်းၶဝ်၊ မီးၵၢၼ်ပၼ်ရၢင်းဝလ်း (သူးၽွၼ်းၵၢၼ်) တီႈၽူႈႁဵတ်းၵၢၼ်လီၸွႆႈၾိင်ႈ ၵူၼ်း (ၸွႆႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း)။ ပၢၼ်မိူဝ်ႈလဵဝ်သမ်ႉ ပွတ်းၼႂ်ထွမ်ႇလိၵ်ႈ ဢၼ်ပဵၼ် ၵႂၢမ်းသွၼ်ၸွမ်းၵၢပ်ပၢၼ်၊ ဢိၵ်ႇတင်း မီးပၢင် ဢုပ်ႇၶႆႈ (သမ်မၼႃး) ၵၼ်ဢၼ်ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလိၵ်ႈလၢႆးၾိင်ႈငႄႈ ႁိတ်ႈႁွႆး ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၶိူဝ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ ၸွမ်းတီႈလႂ်တီႈၼၼ်ႈ။

တွၼ်ႈသၢမ် ၵိၼ်ၸဵင် – ၵိၼ်ၸဵင် ပွင်ႇဝႃႈ ၶပ်းၶိုင်လဵင်ႉၶဝ်ႈၽၵ်းတၢင်းၵိၼ် တီႈၽူႈထဝ်ႈၵူၼ်းၵႄႇလႄႈပီႈၼွင်ႉသၢႆၶိူဝ်းၺႃတိတင်းလၢႆ ဢၼ်မီး တင်း ၶဝ်ႈတူမ်ႈလႅမ်၊ ၶဝ်ႈပုၵ်း (ၶဝ်ႈတမ်ငႃး) လႄႈၶဝ်ႈယႃႇၵု (ၶဝ်ႈၼမ်ႉဢွႆႈ)၊ ႁူမ်ႈတင်းၾိင်ႈသႃသၼႃး ဢၼ်ၸဝ်ႈ ၵဝ်ႇၵိူဝ်းလီ ႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်း ၼႂ်းဝၼ်းပီမႂ်ႇမိူဝ်ႈလိူၼ်ၸဵင် (လိူၼ်ဢၢႆႈ)။

တွၼ်ႈလိုၼ်းသုတ်း လဵၼ်ႈၸဵင် – လဵၼ်ႈၸဵင် ပွင်ႇဝႃႈႁဵတ်းပွႆးဢုၼ်ႇငၢၼ်း(ပွႆးမူၼ်ႈသိူဝ်း) ၼႂ်းယၢမ်းၵၢင်ၶမ်ႈၵၢင်ၶိုၼ်းသေ ၸူမ်းသိူဝ်းႁပ်ႉတွၼ်ႈပီမႂ်ႇ၊ သူင်ႇသင်ႇပီၵဝ်ႇ ၸိူင်ႉၼင်ႇ – ႁွင်ႉၵႂၢမ်းလဝ်ႇမူၼ်ႈတူၼ်ႈၸႂ် ၵႃႈၼူၵ်ႉ ၵႃႈတူဝ်း လဵၼ်ႈလၢႆးၸိူင်း လၢႆးယိူင်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။

“ၸဝ်ႈဢမ်ႇယွင်ႈ ၶွင်ဢမ်ႇၵႃႈ ။ ၾိင်ႈၵူၼ်းၶိူဝ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ ပေႃးတူဝ်ၵဝ်ႇဢမ်ႇယွင်ႈ ဢမ်ႇမႅပ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးႁၵ်ႉသႃ ဢမ်ႇသိုပ်ႇၽႄႈတိူၼ်းၸိုင် တေယဵၼ်းပဵၼ်သိင်ႇၶွင်ဢၼ်ဢမ်ႇမီးၵႃႈၶၼ်ၼႂ်းဝၼ်းၼႃႈ”-

ၵပ်းသိုပ်ႇလႆႈတီႈ – E-mail: [email protected], Line: Sai Puenkham, Facebook: Puenkham Luedai.

မႁႃမုင်ႉ (မိူင်းၸႄႈ)

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

တႆးလႅင်ၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်း ၸတ်းဝၼ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆးလႅင် ၶွပ်ႈတဵမ် 499 ပီ

တႆးၼႆႉ ပဵၼ်တႆးၶိူဝ်းလူင် မီးၸွတ်ႇလူင်ၵႂႃႇၵူႈဝၢၼ်ႈၵူႈဝဵင်း ၸဵမ်ၼႂ်းမိူင်းၼွၵ်ႈမိူင်းၼႆ တႆးပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ် ယၢမ်ႈလၢတ်ႈ ဢဝ်ၵုင်ႇမုၼ်မႃးတႃႇသေႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢိင်ၼိူဝ် ငဝ်းလၢႆး ၵၢၼ်ဝၢၼ်ႈၵၢၼ်မိူင်းလႅၵ်ႈလၢႆႈသေ ဢမ်ႇမီးတိုဝ်ႉတၢင်း ၶွၼ်ႈတုမ်ၵၼ်လီလီ ။ ၽၢတ်ႇၽႄၵၼ်ၵႂႃႇၵူႈႁူးၵူႈတၢင်း။ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ၾိင်ႈၵေႃႈ ပိူင်ႈၵၼ်ၵႂႃႇၸွမ်းဢွင်ႈတီႈၽႂ်မၼ်း ။ မိူၼ်ၼင်ႇ ပီႈၼွင်ႉၸၢဝ်းတႆးလႅင်ၵေႃႈ ပႂ်ႉပႃးၾိင်ႈထုင်းႁိတ်ႈႁွႆး လႄႈလွင်ႈယုမ်ႇယမ် ႁင်းၵူၺ်းမႃး...

ၸဝ်ႈၼႃးထုင်ႉပူင်း ဢမ်ႇမီးတိုၼ်းလၢင်းၽုၵ်ႇသွမ်ႈ လႆႈပွႆႇတူင်ႇၼႃး 3 ႁဵင်ဢေႊၶိူဝ်ႊႁၢမ်းလၢႆ

ပီၼႆႉ ၸဝ်ႈၼႃးထုင်ႉပူင်း ဢမ်ႇမီးတိုၼ်းလၢင်း တႃႇၽုၵ်ႇသွမ်ႈလႄႈ လႆႈပွႆႇတူင်ႈၼႃး 3 ႁဵင် ဢေႊၶိူဝ်ႊႁၢမ်းလၢႆ ၼႆယဝ်ႉ ။ ၵူႈပီပီၼႆႉ  ပေႃးထိုင်ၶၢဝ်းႁူဝ်လိူၼ်မတ်ႉၶျ် ပဵၼ်ၽွင်းၸဝ်ႈၼႃးၼႂ်းထုင်ႉပူင်း တႄႇၽုၵ်ႇ ၶဝ်ႈၼွင် ယဝ်ႉဝႃႈၼႆသေတႃႉ ယွၼ်ႉဢမ်ႇမီးတိုၼ်းလၢင်း ဢမ်ႇမီးၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်လႄႈ ၸဝ်ႈၼႃး ၵမ်ႈၼမ် လႆႈပွႆႇၼႃးၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁၢမ်းလၢႆတင်းၼမ်ဝႃႈၼႆ  ။ ၸဝ်ႈၼႃးထုင်ႉပူင်းၵေႃႉၼိုင်ႈလၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ -“ ပီၼႆႉ ၼႃးၼႆႉႁၢမ်းၵႂႃႇၼမ်ၼႃႇ...

သိုၵ်းမၢၼ်ႈမၵ်းမၼ်ႈမူႇပိူင်မႂ်ႇ တႃႇၵူတ်ႇထတ်းသဵၼ်ႈတၢင်းၵၢၼ်ငိုၼ်းၵူၼ်းမိူင်းလႆႈတႅတ်ႈတေႃး

ၼင်ႇႁိုဝ်တေၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉလႆႈ ၵၢၼ်သုၵ်ႈလၢင်ႉငိုၼ်းလမ် ႁဵတ်းငိုၼ်းၽိူၵ်ႇ၊ ၵူၼ်းၸိူဝ်းဢဝ်ငိုၼ်းၵမ်ႉထႅမ် ၽူႈၵေႃႇၵၢၼ်ႁၢႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၼႆသေ သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း တမ်းဝၢင်းမၵ်းမၼ်ႈ မူႇပိူင်/ၾိင်ႈမိူင်းမႂ်ႇ ဢၼ်ၸၢင်ႈၵူတ်ႇထတ်းလႆႈ သဵၼ်ႈတၢင်းငိုၼ်းၶဝ်ႈငိုၼ်းဢွၵ်ႇၵူၼ်းမိူင်းၵူႈၵေႃႉသေ တေသွၵ်ႈႁႃၵူတ်ႇထတ်း ဢဝ်လိူင်ႈၵူၼ်းၸိူဝ်း ပူၼ်ႉပႅၼ်မၢႆမီႈၾိင်ႈ မိူင်းၵႂႃႇ ဝႃႈၼႆ။ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 11 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ပီ 2026 သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း ယႃႉပၵ်းပိူင်ၵၢၼ်ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉငိုၼ်းလမ် (ငိုၼ်းၽိတ်းမၢႆမီႈ)...

ဢီႊရၼ်ႊ ပၼ်ၾၢင်ႉဝႃႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလုမ်ႈၾႃႉၸၢင်ႈလူႉလိူဝ်ၵဝ်ႇ

မိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ တင်း မိူင်းဢီႊရၼ်ႊ ယိုဝ်းၵၼ်မႃးႁိုင်ၶၢဝ်းတၢင်း 10 ဝၼ်းပၢႆယဝ်ႉလႄႈ သင်တေသိုပ်ႇပဵၼ်ၵႂႃႇႁိုင်လိူဝ်ၼၼ်ႉၸိုင် ၵၢၼ်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလုမ်ႈၾႃႉ ၸၢင်ႈလူႉၵွႆ လႄႈ ႁၢႆႉၸႃႉႁႅင်းလိူဝ်ၼႆႉထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ။ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 11 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ၽူႈၶၢၼ်ပၢၵ်ႇ သိုၵ်းမိူင်းဢီႊရၼ်ႊ ပၼ်ၾၢင်ႉ တူၵ်ႇတၵ်ႉထိုင် မိူင်းဢမႄႇရိၵၼ်ႇ ႁႂ်ႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းတူဝ် ပႂ်ႉႁပ်ႉလွင်ႈၶဵင်ႇတႃႉလူင် ဢၼ်ၸၢင်ႈတုမ်ႉ ...

သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉပႂ်ႉၵူတ်ႇထတ်းရူတ်ႉၵႃးႁၢဝ်ႈႁႅင်းၶိုၼ်း တီႈတၢင်းၶဝ်ႈဝဵင်းသႅၼ်ဝီ

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 13 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် တင်ႈတႄႇယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉ သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ပႂ်ႉၵူတ်ႇထတ်း ရူတ်ႉၵႃး ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ၸိူဝ်းလတ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇၼႂ်းဝဵင်းသႅၼ်ဝီ တီႈတၢင်းၶဝ်ႈဝဵင်း ႁိမ်းၶူဝ်လူင်ၶၢမ်ႈၼမ်ႉတူႈၼၼ်ႉလႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းပိုၼ်ႉတီႈ လႄႈ ၸဝ်ႈရူတ်ႉၵႃးၸိူဝ်းဢွၵ်ႇၶၢဝ်းတၢင်းၵႂႃႇ လႃႈသဵဝ်ႈ၊ ၵူတ်ႉၶၢႆ၊ မူႇၸေႊ၊ လၢဝ်ႇၵၢႆး (ၵၢတ်ႇၵဝ်ႇ) ၸိူဝ်းၼႆႉ...