သိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းၸႂ်ႉလၢႆးႁၢႆႉၸႃႉ ၽဵဝ်ႈမူၺ်ႉၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းသၢၼ်ၶတ်းၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း၊ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း လိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊပူၼ်ႉမႃးလိူၼ်လဵဝ် သိုၵ်းမၢၼ်ႈၽဝ်ႁိူၼ်းယေးၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ 3500 ပၢႆ ၸုမ်းၵဵပ်းၶေႃႈမုၼ်း Data for Myanmar ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
ႁိူၼ်းဢၼ်ၺႃးၽဝ်ၸိူဝ်းၼၼ်ႉပဵၼ်ႁိူၼ်းၵူၼ်းမိူင်း ၼႂ်းတိူင်းၸႄႈၵႅင်း၊ မၵူၺ်း ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈသုတ်း။ လိူဝ်ၼၼ်ႉပဵၼ်ၼႂ်း တိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇလႄႈ တိူင်းတၼၢဝ်းသီ ၸိူဝ်းၼႆႉ တီႈဢၼ်မီး ၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ ၸုမ်းသိုၵ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ဢမ်ႇၽွမ်ႉယူႇတႂ်ႈၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်းယိုတ်းမိူင်းသေ သၢၼ်ၶတ်းၼႄၵၢင်ၸႂ်တေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ ပိုတ်းယိုဝ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈယူႇၵူႈဝၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ။
“ၼႂ်းလိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊပူၼ်ႉမႃးၼႆႉလႆႈဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတီႉၺွပ်းၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်း လႄႈၽဝ်ႁိူၼ်းယေးၼႆႉ ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈယဝ်ႉၶႃႈယူဝ်ႉ။ ဝၼ်းတီႈ 24-30/4/2022 ၼႂ်းဝူင်ႈလဵဝ်ၵူၺ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်းမိူင်းတၢႆ 24 ၵေႃႉ တီႈၺွပ်းၵႂႃႇမီး 36 ၵေႃႉ။ ၵႃႈပဵၼ်ၵူၼ်းဢၼ်ၶဝ်ထၢင်ႇထိူမ်ဝႃႈ သၢၼ်ၶတ်းၶဝ်၊ ၵမ်ႉထႅမ်သိုၵ်းၵႅတ်ႇၶႄၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းၼႆႉတႄႉတီႉမူတ်း ။ ၶဝ်ၽဝ်ဝၢၼ်ႈၵူၼ်း 34 ဝၢၼ်ႈ ၼႆ NUG ၵေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉၼင်ႇၼႆဢေႃႈ ”- ၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆး ဢၼ်ၶဝ်ႈပႃးၼႂ်းၵၢၼ်ၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းသၢၼ်ၶတ်းၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇသိုၵ်း လၢတ်ႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၼင်ႇၼႆ။
ၸုမ်းၸွႆႈထႅမ်ၵူၼ်းတူၵ်းၶွၵ်ႈၵၢၼ်မိူင်း မိူင်းမၢၼ်ႈ AAPP ၵေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ပီပၢႆ တင်ႈတႄႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်းမႃး တေႃႇထိုင် ဝၼ်းတီႈ 2/4/2022 ၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်း ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶႃႈတၢႆယဝ်ႉ 1803 ၵေႃႉ၊ ၺႃးတီႉၺွပ်း 13526 ၊ ဢၼ်ထုၵ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢဝ်လိူင်ႈဝႆႉမီး 1977 ၵေႃႉ။ ၼႂ်းၵူၼ်းၸိူဝ်းၺႃးတီႉဝႆႉ မိုၼ်ႇပၢႆၼၼ်ႉပႃးလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလဵၵ်ႉ 250 ပၢႆ ၼႂ်းၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ NUG ၼၼ်ႉပႃးဝႆႉၼင်ႇၼႆ။
လိူဝ်ၼၼ်ႉ ႁိူၼ်းယေးဢၼ်ၺႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈၽၢဝ်ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းပီပၢႆ မီး 11400 လင်။ ၼႂ်းတိူင်းၸႄႈၵႅင်းၼမ်သုတ်း 7500 လင်ပၢႆ။ ၼႂ်းတိူင်းမၵူၺ်း 2100 လင်၊ ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၶျၢင်း 1100 လင်ပၢႆ ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉတႄႉပဵၼ်ၼႂ်းမိူင်းယၢင်းလႅင်လႄႈ လႅၼ်လိၼ်တႆး -ယၢင်းလႅင်ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ