ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ၸိူဝ်းႁဵတ်းၵၢၼ်ၼႂ်းမိူင်းထႆးၼၼ်ႉ ႁူဝ်ၵူၼ်းမွၵ်ႈ 1,630 ပၢႆ ႁူမ်ႈၵၼ် ယိုၼ်ႈလိၵ်ႈတုၵ်းယွၼ်း သၢၼ်တ်း ႁႂ်ႈယုၵ်ႉလိူၵ်ႈ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၼိုင်ႈ ၵေႃႉလႂ် 3,000 ဝၢတ်ႇၼၼ်ႉ ဝႃႈၼႆ။

ဝၼ်းတီႈ 14/1/2021 ယူႇတီႈၸုမ်းၵဝ်ႉငဝ်ႈပူၵ်းပွင်သုၼ်ႇလႆႈသုၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်း HRDF ၵဵပ်းဢဝ်လၢႆးၸိုဝ်ႈ ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ် မိူင်း ႁူဝ်ၵူၼ်း 1,633 ၵေႃႉ ၵႂႃႇယိုၼ်ႈလိၵ်ႈတုၵ်းယွၼ်းသၢၼ်ၶတ်း တီႈလုမ်းၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ ၸိုင်ႈထႆး တုၵ်း ယွၼ်း ႁႂ်ႈယုၵ်ႉလိူၵ်ႈပၼ် ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၵၢၼ်ၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 တႃႇတေႃႇဝီႊသႃႊဝတ်းဝႂ်၊ ယွၼ်ႉၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇႁႅင်းၼႃႈလႄႈ ႁႅင်းၵၢၼ် မၢင်ၵေႃႉ ဢမ်ႇ ပွင်ပဵၼ်လႆႈ ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးပိူင်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၾၢႆႇမၢႆမီႈႁႅင်းၵၢၼ် ၸုမ်း HRDF ဝႃႈ –“ႁဝ်းၶႃႈ ဢဝ်လၢႆးၸိုဝ်ႈ ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ်ႁဝ်း သူင်ႇမႃးၼၼ်ႉ ယိုၼ်ႈလိၵ်ႈတုၵ်းယွၼ်း တီႈၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ ႁႂ်ႈယုၵ်ႉလိူၵ်ႈၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ် 3,000 ဝၢတ်ႇ။ ႁႂ်ႈဢဝ်ၵွင်ၵၢင် ငိုၼ်းႁႅင်းၵၢၼ်ဢၼ်ပၼ်ဝႆႉ ၵႃႈသူင်ႇပွၵ်ႈမိူဝ်း၊ ငိုၼ်းၵႃႈပၢႆးယူႇလီလႄႈ ဝႂ်ပ ရႃႊၵၼ်ႊသင်ၶူမ်ႊ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မႃးၸႂ်ႉၸၢႆႇတၢင်တႅၼ်းတႃႇၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ”- ဝႃႈၼႆ။

 ယူႇတီႈၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈ လႆႈႁပ်ႉၽိုၼ်လိၵ်ႈတုၵ်းယွၼ်း သဵင်ႁႅင်းၵၢၼ်  ဢၼ်ႁူမ်ႈၵၼ်ယိုၼ်ႈ သူင်ႇၸူးထိုင်မႃးၼၼ်ႉသေ တေဢဝ်ဢုပ်ႇဢူဝ်း တၢင်ႇထိုင်ၸၼ်ႉပႃႈၼိူဝ်ၵႂႃႇ   ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးပိူင်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ – “တၢင်းၾၢႆႇၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၶဝ် တွပ်ႇမႃးပၼ်ႁဝ်းၶႃႈတႄႉ ဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉ တီႈႁူင်းယႃ ၵဵပ်းဝႆႉၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ ၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၼႆႉ ၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ် 3,000 ဝၢတ်ႇယဝ်ႉ။ ပိူင် ၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ် ၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈဢွၵ်ႇဝႆႉ တႄႇဢဝ်ဝၼ်းတီႈ 25 လိူၼ်ၼႆႉၵႂႃႇၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေလႆႈၵဵပ်း ဢၼ်ၼႆႉသမ်ႉ ၵဵပ်းဝႆႉဢွၼ်တၢင်း လႄႈ ၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈ ႁပ်ႉပၢၵ်ႇဝႃႈ တေၵႂႃႇၸႅတ်ႈတူၺ်း သင်ဝႃႈၶဝ်ၵဵပ်းယဝ်ႉၼႆ ၶဝ်သမ်ႉၸႂ်ႉဢႃႇၼႃႇသင်သေၵဵပ်း ၼႆၸိူဝ်းၼႆႉ”- ဝႃႈၼႆ။

ယဝ်ႉၵေႃႈ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇ မၵ်းမၼ်ႈဝႆႉ ၼိုင်ႈၵေႃႉလႂ် 3,000 ဝၢတ်ႇၼၼ်ႉ မၼ်းၼမ်ပူၼ်ႉတီႈ တႃႇႁႅင်းၵၢၼ် မၼ်းဢမ်ႇၵိုင်ႇ ငၢမ်ႇၵၼ်တၢင်း ၵႃႈႁႅင်း မၢင်ၵေႃႉ ႁႅင်းၵၢၼ် ၵၢၼ်ငၢၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇလႆႈႁဵတ်းၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းၶူဝ်ႊဝိတ်ႉၼႆႉ။ လွင်ႈၼႆႉ ယူႇ တီႈၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇ တေဢဝ်ၵႂႃႇဢုပ်ႇၸွမ်းတၢင်းၼိူဝ်ထႅင်ႈ ႁႂ်ႈၶိုၼ်းမေးဢွၵ်ႇပၵ်းပိူင်မႃးမႂ်ႇ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈ ၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၼႆႉ။

 ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈဝႃႈ တေယုၵ်ႉလိူၵ်ႈၼႆၼၼ်ႉတႄႉ ယူႇတီႈၽူႈၵွၼ်းၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းမႆႇဝႃႈ  ဢမ်ႇမီးဢႃႇၼႃႇတႅပ်းတတ်း ၵမ်းသိုဝ်ႈ တေလႆႈသူင်ႇၶေႃႈမုလ်း ၸူးတီႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသုၼ်ၵၢင်ၵွၼ်ႇ   ဝႃႈၼႆ။

“ၵမ်းၼႆႉ သင်ဝႃႈ ဢမ်ႇယုၵ်ႉလိူၵ်ႈလႆႈၸိုင် ယူႇတီႈႁဝ်းၶႃႈ တုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈဢဝ် ငိုၼ်းၵွင်ၵၢင် ငိုၼ်းသူင်ႇပွၵ်ႈမိူဝ်း၊ ဢဝ် ငိုၼ်းပၢႆးယူႇလီလႄႈ ဢဝ်ငိုၼ်းဝႂ်ပရႃႊၵၼ်ႊသင်ၶူမ်ႊ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မႃးၸႂ်ႉၸၢႆႇၼႂ်းၵၢၼ်ၸႅတ်ႈၶူဝ်ႊဝိတ်ႉၼႆႉ။ ႁဝ်းယွၼ်း ဝႆႉၸိူင်ႉၼႆ လွင်ႈၼႆႉ ၽူႈၵွၼ်း ႁပ်ႉပၢၵ်ႇဝႃႈ တေၵပ်းသၢၼ်ၵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသုၼ်ၵၢင်သေႁဵတ်းၵႂႃႇၼႆၶႃႈဢေႃႈ”-  ၸၢႆးပိူင်း သပ်းလႅင်းလၢတ်ႈ ၼႄၼင်ႇၼႆ။

လွင်ႈၵူတ်ႇထတ်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်ႊဝိတ်ႉ 19 ၼႆႉ ပိူင်လူင်ပဵၼ်တႃႇၵူၼ်းၸိူဝ်းတေႁဵတ်းဝႂ်သီၶွင်ႇ/ ဝႂ်ႁဵတ်းၵၢၼ် မႂ်ႇ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵူၺ်း တႃႇၵူၼ်းၵဝ်ႇ ၸိူဝ်းမီးဝႂ်သီၶွင်ႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉတႄႉ တေဢမ်ႇလႆႈပၼ် ၸၢႆးပိူင်းလၢတ်ႈၼႄၼင်ႇၼႆ။

ႁႅင်းၵၢၼ်ယၢၼ်မိူင်း ႁူဝ်ၵူၼ်း 1,630 ပၢႆၼၼ်ႉ ၵမ်ႈၼမ်ဢွၼ်ၵၼ်လူင်းလၢႆးၸိုဝ်ႈ SCAN Coad သေ သူင်ႇၸိုဝ်ႈၸူး တီႈ HRDF ၵေႃႈမီး။ မၢင်တီႈသမ်ႉ ပီႈၼွင်ႉႁႅင်းၵၢၼ် ႁူမ်ႈၵၼ်ၵဵပ်းလၢႆးၸိုဝ်ႈသေ သူင်ႇၸူး တီႈလုမ်း HRDF ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီး ဝႃႈၼႆ။