01/06/1901 ဢိင်းၵလဵတ်ႈ တႄႇပိုတ်ႇၶူဝ်းလဵၵ်းလူင် တၢင်းလူတ်ႉၾႆး ၶူဝ်ၵိုတ်ႈ။
15/06/1945 ၵျပၢၼ်ႇထွၼ်သိုၵ်းဢွၵ်ႇမိူင်းမၢၼ်ႈ။
16/06/1948 မူႇၸုမ်းၵူၼ်းမိူင်းၸိုင်ႈတႆး လွတ်ႈလႅဝ်း SPFL ရပလ လႆႈထုၵ်ႇပိုၼ်ၽၢဝ်ႇပဵၼ်ၸုမ်း ၼွၵ်ႈမၢႆမီႈ (ဢမ်ႇၶဝ်ႈတြႃး)။
05/06/1957 ၸုမ်းၸဝ်ႈဢႃႇၼႃႇမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းလိၵ်ႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇ တင်းဢိတ်ႉသရေႊလ် တႃႇဢဝ်လိၼ်မိူင်းတႆး ၶၢတ်ႈပၼ်ၶဝ်ၽုၵ်ႇၶဝ်ႈမႅၼ်ႇ (ၵျုင်ႇ) 1 လၢၼ်ႉဢေႊၶိူဝ်ႊ။ မိူင်းတႆးသၢၼ်ၶတ်းလႄႈ ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၶဝ်လူႉၵႂႃႇ။
04/06/1958 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၽသပလ (ပွၵ်ႈ 3) ၶိုၼ်းမႄးၶွတ်ႇၽွတ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမႂ်ႇ ဢူးၼူႉၶိုၼ်ႈမႃး ပဵၼ်ၸွမ်ၽွင်းၸိုင်ႈသေ ပုတ်ႈဢဝ်တီႈယူႇ ဢူးပႃႉသူၺ်ႇ၊ ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶဵဝ် ၶိုၼ်ႈပဵၼ်ၸွမ်ၽွင်းၸိုင်ႈ (1) ယိပ်းၾၢႆႇၼွၵ်ႈမိူင်းလႄႈ ၾၢႆႇၸႄႈမိူင်းတႆး။
09/06/1958 ဢူးပႃႉသူၺ်ႇ ၸီႉၼႄးဢူးၼူႉသေ တၢင်ႇလွင်ႈယုမ်ယမ်ၼိူဝ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢူးၼူႉ၊ ၾၢႆႇၵမ်ႉထႅမ်ဢူးၼူႉဢွင်ႇပေႉၵႂႃႇ၊ တင်ႈတႄႇမိူဝ်ႈၼၼ်ႉ ႁွင်ႉၸိုဝ်ႈဝႃႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸိုၼ်ႈသႂ် (တၢၼ်းသျိၼ်းဢၸူဝ်းယ)။
8-16/06/1961 ပၢင်ၵုမ်လူင်ၵူႈၸႄႈမိူင်းတီႈဝဵင်းတူၼ်ႈတီး တႃႇမူၼ်ႉမႄးပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ပဵၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၾႅတ်ႊၻရႄႊၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇ။
– ၸဝ်ႈမုၼ်ၵုင်ႇတရ (ၸဝ်ႈငႃးၶမ်း) ၵဵင်းတုင် ဢွၼ်ႁူဝ်ၵေႃႇတင်ႈ တပ်ႉသိုၵ်းႁၢၼ်ၸိုင်ႈတႆး SNA (ဝၢႆးမႃးတွၵ်ႇ
ၸုမ်ႈဢဝ်ၸိုဝ်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတႆး)။
15/06/1961 ၸဝ်ႈၾႃႉလူင်မိူင်းမိတ်ႈ ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶဵဝ် ပိုတ်ႇပၼ်ႁူင်းႁဵၼ်း ၸၼ်ႉၸွမ်တီႈတူၼ်ႈတီး (တွင်ႇၵျီး) ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတႆးၵေႃႇသၢင်ႈပၼ်။
16/06/1961 ၸုမ်းၸႄႈမိူင်းတင်းလၢႆၽွမ်ႉႁူမ်ႈ (ဢၼ်ပႃးတႆး၊ ၶၢင်၊ ယၢင်းၽိူၵ်ႇ၊ ယၢင်းလႅင်၊ ၶျၢင်း၊ မွၼ်း၊ ရၶႅင်ႇ) ၵေႃႇတင်ႈတီႈတူၼ်ႈတီး။ ၸဝ်ႈၶုၼ်ၶဵဝ် ပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ၊ ယၢင်းလႅင်လႄႈၶၢင် ပဵၼ်ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ၊ ၸဝ်ႈထုၼ်းဢေး (ၸဝ်ႈၾႃႉသႃမိူင်းၶမ်း) ပဵၼ်ၽူႈပွင်ၵၢၼ်၊ ၽူႈၶဝ်ႈၸုမ်း 23 ၵေႃႉ။
11/06/1963 ႁူဝ်ပဝ်ႈၶွင်ႊသီႊလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ၸွမ်သိုၵ်းၼေႇဝိၼ်း ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ တႃႇဢုပ်ႇၵုမ်လွင်ႈငမ်းယဵၼ်။
– လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၶွင်ႇသီႇလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ယိုၼ်းမိုဝ်းၸူးၸုမ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉတင်းသဵင်ႈ တႃႇတေပူၵ်းပွင် လွင်ႈၵတ်းယဵၼ်ၼႂ်းမိူင်း။
15/06/1964 ပၢင်ၵုမ်ၵၼ်တီႈလွႆမေႃႇ၊ ပူဝ်ႇတေႇဝိင်ႇလႆႈႁပ်ႉလိူၵ်ႈပဵၼ်ႁူဝ်ၼႃႈမူႇၸုမ်းသေ ပႃးၶုၼ်သႃႇ၊ ၶုၼ်ငူဝ်ႉၶဝ် ဢွၼ်ႁူဝ်ၵႃႇၵွႆႇယေးလွႆမေႃႇၶဝ်ႈထိူၼ်ႇ။ တင်ႈပဵၼ်တပ်ႉသိုၵ်းတႆးႁူမ်ႈပွင်း SUA ။
01/06/1969 ၸဝ်ႈၼွႆႉၵိုတ်းလိုဝ်ႈထွၼ်တူဝ် ၵႅမ်ႁူဝ်ပဝ်ႈတပ်ႉသိုၵ်းၽွမ်ႉႁူမ်ႈလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ (ၸိုင်ႈတႆး) SURA ။
16/06/1983 ၸဝ်ႈၵွၼ်းၸိူင်း ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇယိုၼ်းမိုဝ်းလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ။
06/06/1995 ၸဝ်ႈၵၢၼ်းယွတ်ႈ ၽိုၼ်ႉဝၢႆႇၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇတပ်ႉသိုၵ်းမိူင်းတႆး MTA ၸုမ်းၶုၼ်သႃႇဢွၼ်ႁူဝ် ၵႂႃႇပူၵ်းတင်ႈတပ်ႉသိုၵ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၸိုင်ႈတႆး SSNA သေၵိုတ်းသိုၵ်းတင်းမၢၼ်ႈ။
06/06/1996 ၸုမ်းငမ်းယဵၼ်ၸိုင်ႈတႆး SSPC ဢၼ် SSNA တင်း SSA-N ႁူမ်ႈၵၼ်ဝႆႉၼၼ်ႉ ၶိုၼ်းႁူမ်ႈႁွမ်း (ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်) SNLD ၵေႃႇတင်ႈၵေႃၵပ်းသၢၼ်ၸိုင်ႈတႆး (ဝၢႆးမႃးၶိုၼ်းလႅၵ်ႈလၢႆႈပဵၼ် ၵေႃႁူမ်ႈသၢင်ႈၸိုင်ႈတႆး SSCC SSJAC ၊ ၵမ်ႈၼမ်ႁူႉၸၵ်း ၵၼ်ဝႃႈ JAC တေႃႇထိုင်ယၢမ်းလဵဝ်။
03/06/1997 ၸဝ်ႈသိူဝ်ႁူမ်ႇမိူင်းပွၼ် ႁပ်ႉပဵၼ်ႁူဝ်ပဝ်ႈ ႁူမ်ႈတုမ်ၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊ ၸိုင်ႈတႆး SDU (ၸုမ်းၵၢၼ်မိူင်းတႆး ဢၼ်တႆးၼွၵ်ႈမိူင်းႁူမ်ႈၵၼ်ၵေႃႇတင်ႈ)။
16/06/1997 သိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်တၢႆၵူၼ်းမိူင်း 50 ပၢႆဝၼ်းလဵဝ် 2 တီႈ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈဢိူင်ႇၵဵင်းလူမ်း ၸႄႈဝဵင်းၵုင်ႁဵင် 27 ၵေႃႉလႆႈထုၵ်ႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တပ်ႉၵုၼ်ႁဵင် ၶမယ 246 ဢဝ်တၢႆတီႈ တၢတ်ႇၾႃႉႁူဝ်ႈ ၼမ်ႉပၢင် တၢင်းၸၢၼ်းၵုၼ်ႁူဝ် ယၢၼ်ႈၾၢႆႇၸၢၼ်းၵုၼ် ႁဵင်မွၵ်ႈ 15 လၵ်း။ ၶမယ 513 ၵုၼ်ႁဵင် သမ်ႉၵႂႃႇၶႃႈႁႅမ်ဢဝ်တၢႆၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ဢိူင်ႇသၢႆးၶၢဝ် 29 ၵေႃႉ၊ တၢင်းၸၢၼ်းဝၢၼ်ႈသၢႆးၶၢဝ် ၶိုင်ႈလၵ်း (ၾၢႆႇၸၢၼ်းၵုၼ်ႁဵင်မွၵ်ႈ 25 လၵ်း)။
20/05-20/06/2002 SSA တိုၵ်းတေႃးသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၸွမ်းလႅၼ်လိၼ်ထႆး (ယၢမ်းမၢႆ 3 ပၢင်မႂ်ႇသုင်၊ ပၢင်ၵမ်ႉၵေႃႇပွတ်းပဵင်းလူင်) ႁၢဝ်ႈႁႅင်း။ သိုၵ်းမၢၼ်ႈတၢႆၼပ်ႉႁူဝ်ပၢၵ်ႇ။ ထုၵ်ႇတီႉလႆႈၼပ်ႉႁူဝ်သိပ်း၊ သိုၵ်းတႆးတူၵ်းသုမ်း 20 ပၢႆ။
18/06/2005 ၸုမ်းတႆး 13 ၸုမ်း ႁူမ်ႈၵၼ်ၵေႃႇတင်ႈ ၵေႃတၢင်တူဝ်တႆး SRC ။
20/06/2011 လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ (ဢူးတဵင်းၸဵင်ႇ) တမ်းဝၢင်းသဵၼ်ႈတၢင်းၼႃႈၵၢၼ် တႃႇလူတ်းယွမ်း လွင်ႈၵွတ်းၽၢၼ် ဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ မီး 8 ၶေႃႈ။
05/06/2013 ဢွင်ႇသၢၼ်းၸူႉၵျီႇ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ တႃႇတေႁဵတ်းပၼ်လႆႈၽွၼ်းလီၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉ မၼ်းၼၢင်းၵေႃႈၶႂ်ႈ ပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈ။
13/06/2013 ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈတႃႇမႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃး ၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈလႄႈသႃသၼႃၼႆသေ သင်ၶမၢၼ်ႈၶဝ် ၶွၼ်ႈတုမ်ၵၼ် တီႈ ဝဵင်းဢိၼ်းၸဵင်ႇ၊ တႅပ်းတတ်းဝႃႈ တေတႅမ်ႈမၢႆမီႈပိူင်ယုၵ်းယၢင်ႇ ပုၼ်ႈတႃႇၵူၼ်းၽႃသပုတ်ႉထလႄႈ တၢင်ႇၽႃသႃ တႄႇၼႃႈႁိူၼ်း ႁူမ်ႈၵၼ်။ လွင်ႈၼႆႉ ၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ၵူၼ်းၵမ်ႉထႅမ်ၵေႃႈမီး၊ ၵူၼ်းသၢၼ်ၶတ်းၵေႃႈမီး။ တေၸၢင်ႈၵိူတ်ႇ ဢွၵ်ႇမႃးဝႃႇတၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၵႅပ်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်ၼႆသေ ဢၼ်လၢတ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၵေႃႈမီး။
သဵင်ၶဝ်ႇႁွၵ်ႈ
ၶေႃႈမုလ်း – ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ မၢႆ 005, June 2018
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ