ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၼႂ်းမိူင်းမၢၼ်ႈဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆဢွၼ်ႁူဝ်တေၸတ်းႁဵတ်းၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 28 လိူၼ်ၻီႊသႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် ၶွင်ပၢႆပီ 2025 ၼႆႉလၢႆၾၢႆႇ တင်းၼွၵ်ႈမိူင်းလႄႈၼႂ်းမိူင်းသၢၼ်ၶတ်းသေတႃႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ တိုၼ်းမုင်ႈၼႃႈ တေၸတ်းႁဵတ်း ပိူဝ်ႈႁႂ်ႈၸၢဝ်းၸၢတ်ႈ ၼႂ်းလူၵ်ႈၼႆႉ တေဝၢႆႇမႃးယွမ်းႁပ်ႉၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းဝၢၼ်ႈမိူင်း ဢၼ်မီး  ပႃႊတီႊၵၢၼ်မိူင်းၶွင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ “ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ” (Union Solidarity and Development Party: USDP) တေၶဝ်ႈၶႄႉၶႅင်ႇပိူဝ်ႈလႆႈမႃးၵၢၼ်မီးၸႆး(ဢွင်ႇပေႉ)။

လၢႆၾၢႆႇယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈတေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉၵေႃႈ ႁူႉတၵ်းတေဢမ်ႇတဵင်ႈထမ်း လႄႈ ဢမ်ႇသိုဝ်ႈသႂ် ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိၼ်ႁဵတ်းၼႆႉ ပိူဝ်ႈႁႂ်ႈပဵၼ်ၾၢင်ႁၢင်ႈၼႄလႆႈဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်း ယွမ်းႁပ်ႉ ၼမ်ႉမိုဝ်းၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း ၶွင်ပႃႊတီႊ  (Union Solidarity and Development Party: USDP) ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင်လႄႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းၵၢၼ် တႃႇပေႉဝႆႉ ၵူႈလၢႆးလၢႆးဝႆႉယဝ်ႉလႄႈ ပေႃးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈယဝ်ႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈ တေယူၵ်ႉဢဝ်ၽူႈၼမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶိုၼ်ႈမႃးပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈမိူၼ်မိူဝ်ႈပီ 2010 ဝၢႆးလိူၵ်ႈတင်ႈ ယဝ်ႉၵေႃႈ ယူၵ်ႉဢဝ်ၸွမ်သိုၵ်းတဵင်းၸဵင်ႇ ထွတ်ႇဝႅပ်ႇၾွမ်ႊၶူဝ်းသိုၵ်းသေ ပိၼ်ႇလၢႆႈၼုင်ႈၶူဝ်းၵူၼ်းမိူင်း ၶိုၼ်ႈမႃးပဵၼ် ၸွမ်ၸိုင်ႈထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ။

ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉ ပဵၵ်ႉသမ်ႉလၢႆၾၢႆႇ ဢမ်ႇယုမ်ႇယမ် ဢမ်ႇႁၼ်လီ ဢမ်ႇၵမ်ႉထႅမ်လႄႈၵူႈၾၢႆႇတင်းၼွၵ်ႈမိူင်း ၼႂ်းမိူင်းဢွၼ်ၵၼ်သၢၼ် ၶတ်းသေတႃႉ ၵွင်တပ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇသူၼ်ၸႂ် ပိူဝ်ႈတႃႇတေပေႉလႄႈ လႆႈတူဝ်တႅၼ်း ၶဝ်ႈသၽႃးၶွင်ပႃႊတီႊ USDP ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ ၼၼ်ႉ ပႃႊတီႊၵၢၼ်မိူင်းလၢႆပႃႊတီႊ ထုၵ်ႇပူတ်းထွၼ်ဢွၵ်ႇ လူၺ်ႈဢၢင်ႈႁဵတ်ႇၽူလ်ၽိတ်းၵူတ်းမၢႆ ပိူင်ပႃႊတီႊ ႁိုဝ်  ဢမ်ႇထုၵ်ႇပၵ်းပိူင် ပႃႊတီႊ ႁိုဝ်  ၵပ်းသိုပ်ႇတိတ်းတေႃႇၸုမ်းယိပ်းၵွင်ႈၵၢင်ႇ ႁိုဝ် ပဵၼ်ဢူၺ်းလီၵၼ်တင်းၸုမ်းသၢၼ်ၶတ်းလုၵ်ႉၾိုၼ်ႉ ႁိုဝ်လႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၾၢႆႇၼိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်းလၢႆပိုၼ်ႉတီႈ တင်းၼွၵ်ႈမိူင်းလႄႈၼႂ်းမိူင်းၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ်လုၵ်ႉႁိုၼ်ႇသၢၼ်ၶတ်း ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၶွင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢမ်ႇမီးၵၢၼ်သိုဝ်ႈသႂ် ဢမ်ႇမီးလွင်ႈတဵင်ႈထမ်းလႄႈဢမ်ႇမီးလွင်ႈယုမ်ႇယမ် ႁူမ်ႈတင်းႁႂ်ႈပွႆႇၽူႈထုၵ်ႇတူတ်ႈၵၢၼ်မိူင်းတင်းမူတ်း ႁဵၵ်ႈႁွင်ႉ ႁႂ်ႈၸၢဝ်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈမိူင်းဢွၼ်ၵၼ်ဢွၵ်ႇမႃး သၢၼ်ၶတ်းၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈတေၸတ်းႁဵတ်းၵမ်းၼႆႉ။ ပၢႆးၼႂ်းမိူင်း ၸိူင်ႉ ၼင်ႇ ၼႂ်းတိူင်းၸႄႈၵႅင်ႇၵေႃႈလီ ၼႂ်းမိူင်းယၢင်းလႅင်ၵေႃႈလီ ထုၵ်ႇလွၵ်ႇငိုတ်ႈ ပေႃးဢမ်ႇၵႂႃႇယွၼ်ႇဝႂ်လိူၵ်ႈတင်ႈၸိုင် တေဢမ်ႇႁပ်ႉႁွင်း လွင်ႈၽႆးယ်ႁုၵ်းႁၢႆႉလူင်တေမႃးထိုင်ၼႆလူးၵွၼ်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းလႆႈဢွၵ်ႇမႃးၶွၼ်ႈတုမ် ယူၵ်ႉပၢႆႉႁဵၵ်ႈႁွင်ႉသၢၼ်ၶတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်ဢမ်ႇ ၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇၶၢဝ်သႂ် လူၺ်ႈၵၢၼ်ၵဵပ်းဢဝ် ၶေႃႈမုလ်းပိုၼ်ႉထၢၼ် မၢႆဝႂ်ၵပ်းတူဝ်ၶွင်ၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇပဵၼ်သဵင်ၵမ်ႉထႅမ်ပၼ်ၽူႈတႅၼ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၶဝ် ၶဝ်ႈသၽႃးၸိူဝ်းၼႆႉ ႁွင်ႉသႅၼ်ႇၶၢၼ်သဵင်ဝႃႈ “သၢၼ်ၶတ်းၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၵၢၼ်လွၵ်ႇလႅၼ်ဢဝ်သဵင် ၵူၼ်းမိူင်းၵႂႃႇၵမ်ႉထႅမ်ၶဝ်“။

လူၺ်ႈၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈလူင်ႈၼႃႈ ဢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းၵႂႃႇတီႈၼွၵ်ႈမိူင်းၼႂ်းလၢႆလၢႆၸိုင်ႈမိူင်း တီႈမီးၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇလႂ်ၸိူဝ်း ၼၼ်ႉ မီးၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၵႂႃႇယွၼ်ႇဝႂ်လိူၵ်ႈတင်ႈတီႈၼူၺ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ လုမ်းၽွင်းတၢင် ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈႁိုဝ် ၵုင်းသုဝ်ႊလ်လႄႈႁွင်ႈၵၢၼ် ၽူႈတႅၼ်းထႃႇဝွရ်း(ထႃႇဝရ) တင်းမူတ်း 50 ပိုၼ်ႉတီႈ တင်ႈတႄႇ ဝၼ်းတီႈ 1 လိူၼ်ၻီႊသႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ်ပူၼ်ႉမႃးလႄႈ 1 တီႈ လႆႈၶပ်းၶိုင် ၵၢၼ်ယွၼ်ႇဝႂ်လိူၵ်ႈတင်းလူင်ႈၼႃႈ ယဝ်ႉၵႂႃႇမိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 8 လိူၼ်ၻီႊသမ်ႊၿိူဝ်ႊရ်ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ ဢမ်ႇလႆႈဝွၵ်ႇဝႃႈ မီးၽူႈမႃး ၸႂ်ႉသူၼ်ႇလႆႈဢွၵ်ႇသဵင်ၵႂႃႇၵႃႈႁိုဝ်။

လိူဝ်ၼၼ်ႉၼႂ်းမိူင်းထႆးဢၼ်မီးၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈမႃးႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇ မွၵ်ႈ 4 လၢၼ်ႉ 1 သႅၼ်ပၢႆသေတႃႉ မီးႁႅင်းၵၢၼ်ၶၢမ်ႈမိူင်း ၵူၼ်းမိူင်း မၢၼ်ႈၵႂႃႇယွၼ်ႇဝႂ်လူင်းၵွင်ႇႁိပ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉ  မီးဢမ်ႇတဵမ်ႁဵင် ။ မၼ်းၵေႃႈပိူင်ႈၵၼ်တင်းမိူဝ်ႈပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈပီ 2020 ၼၼ်ႉတႄႉတႄႉ   ။

ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းၵူဝ်းရီႊယိူဝ်ႊၸၢၼ်းမီးၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈယူႇ မွၵ်ႈ 6 မိုၼ်ႇလႄႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈပိုတ်ႇဝႆႉ ၼူၺ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈတီႈလုမ်းၽွင်းတၢင်ၸိုင်ႈၶွင်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႂ်းဝဵင်းလူင်သူဝ်းလ် လႄႈတတ်းမၵ်းဝၼ်းလိူၵ်ႈတင်ႈ 6-7 လိူၼ် ၻီႊသႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ်ပူၼ်ႉမႃး။   ၵူၺ်းၵႃႈမီးၵူၼ်းၵႂႃႇယွၼ်ႇဝႂ်လိူၵ်ႈတင်ႈ 25 ၵေႃႉ ၵွႆးလႄႈ ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈၽွင်းတၢင် ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ လႆႈယိုတ်ႈၶၢဝ်း ယၢမ်းလိူၵ်ႈတင်ႈထိုင်ဝၼ်းတီႈ 12 လိူၼ်ၻီႊသမ်ႊၿိူဝ်ႊ။

ၼၼ်ႉၵေႃႈ မီးၵူၼ်းၾၢႆႇသၼ်ၶတ်းၵႂႃႇၶွမ်ႈၶတ်းၼႃႈလုမ်းၽွင်းတၢင်ၸိုင်ႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼႂ်းဝဵင်းလူင်းသူဝ်ႊလ်သေ သႅၼ်ႇႁွင်ႉဝႃႈ “ၵူႈသဵင်ၶၼႅၼ်းဢၼ်လူင်းပၼ်တူဝ်တႅၼ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈပဵၼ်မၢၵ်ႇၵွင်ႈ လႄႈ ရႊၿိူတ်ႇ(မၢၵ်ႇတႅၵ်ႇ) ထႅင်ႈလုၵ်ႈၼိုင်ႈဢၼ်ယိုဝ်းသႂ်ႇၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်း” – ဝႃႈၼႆ။

ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈမိူဝ်ႈပီ 2020 ၼၼ်ႉ မီးၽူႈလူင်းၸိုဝ်ႈၶဝ်ႈလိူၵ်ႈတင်ႈလူင်ႈၼႃႈၼႂ်းၵူဝ်ႊရီႊယိူဝ်ႊၸၢၼ်း 1 မိုၼ်ႇပၢႆ။ ပဵၵ်ႉသမ်ႉပဵၼ် ၽွင်းတၢင်းပဵၼ်ၶူဝ်းဝိၻ်ႇ-19 ၵေႃႈလီ ဢိၵ်ႇတင်းၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ ဢၼ်ယူႇသဝ်းၼႂ်း မိူင်းသိင်ႊၵပူဝ်ႊ –  မလေႊသျႃႊ လႄႈ ၵျပၼ်ႊဢမ်ႇမီး ၵၢၼ်သူၼ်ၸႂ်ၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈၼႂ်းသိင်ႊၵပူဝ်ႊ  ၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ သိုၵ်းမၢၼ်ႈၵႂၢတ်ႇၽဵဝ်ႈႁဵတ်းႁၢႆႉၸႃႉတေႃႇ ၽူႈသၢၼ်ၶတ်းလူၺ်ႈလၢႆးၵတ်းယဵၼ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈၵၢၼ်ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉၵေႃႈပိူဝ်ႈသၢင်ႈၾၢင်ႁၢင်ႈ ႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈသိုပ်ႇ ပူၵ်းပွင်ၽွင်းငမ်းၸိုင်ႈမိူင်းၵႂႃႇ ႁႂ်ႈပဵၼ်ၵႂၢမ်းႁၢင်ႈလီၼႂ်းသၢႆတႃႇၸၢဝ်းၸၢတ်ႈၼႂ်းလူၵ်ႈၼႆႉႁၼ်လီငမ်း ႁၼ်လွင်ႈထုၵ်ႇမႅၼ်ႈၸွမ်းပိူင်ထၢင်ႇ ႁၢင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း(ၻီႊမွၵ်ႉၶရေႊသီႊ)ၼႆၼၼ်ႉၵွႆး။

ပေႃးမႃးဝူၼ်ႉတူၺ်းထႅင်ႈၾၢႆႇၼိုင်ႈ ပဵၵ်ႉသမ်ႉလၢႆၾၢႆႇတေႁပ်ႉ ဢမ်ႇႁပ်ႉလႆႈၵေႃႈလီ ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၼႂ်းၶၢဝ်းယၢမ်း မိူဝ်ႈလဵဝ်ၼႆႉ ႁူမ်ႈဝႃႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵေႃႈလီ ဢမ်ႇၸတ်းႁဵတ်းၵေႃႈယဝ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႈ ယင်းတၵ်းတူၵ်းယူႇတႂ်ႈပူၵ်းပွင်ၽွင်းငမ်းၼမ်ႉမိုဝ်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈယူႇၵွႆး။

မိူဝ်ႈဢမ်ႇမီးပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵေႃႈတေယူႇၼႂ်းငဝ်းမိုတ်ႈ တႂ်ႈဢမ်းၼၢတ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈပူၵ်းပွင် ၽွင်းငမ်းၵႂႃႇယူႇ ဢမ်ႇႁူႉတေယၢဝ်းယိုၼ်းၵႂႃႇထႅင်ႈလၢႆပီၵူၼ်းမိူင်းတၵ်းတေလႆႈယူႇတႂ်ႈၸဝ်ႈဢမ်းၼၢတ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တေႃႈၼင်ႇ ၼၼ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉသိုၵ်း မၢၼ်ႈတေၶိုင်ႁဵတ်းလၢႆးၸိူင်ႉႁိုဝ် မိူဝ်ႈလႂ်ၸင်ႇၶိုၼ်းမွပ်ႈပိၼ်ႇထၢႆႇ ဢမ်းၼၢတ်ႈ ပၼ်ၶိုၼ်း ၵူၼ်းမိူင်းၸိူင်ႉႁိုဝ် လိူဝ်သေၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢမ်ႇႁူႉဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းတေၸူမ်ယူႇတႂ်ႈ ၼမ်ႉမိုဝ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈၵႂႃႇ ထႅင်ႈႁိုင်ၼၢၼ်းၵႃႈႁိုဝ်။

ၸႂ်ႈယူႇ မီးၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈၵေႃႈတိုၼ်းတေဢမ်ႇပေႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ၵွပ်ႈဝႃႈၶဝ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝၢင်းၽႅၼ်မႃးလၢႆပီယဝ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ်တေပေႉ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉ။  ဝၢႆးမိၼ်းဢွင်ႇလၢႆႇယိုတ်းဢမ်းၼၢတ်ႈ 2021 ယဝ်ႉၵၢဝ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ ပၢႆးၼႂ်း 1 ပီတေၶိုၼ်းၸတ်းပၼ်ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဝႃႈၼႆ သေတႃႉၵေႃႈဢမ်ႇပဵၼ်မႃးလႄႈ ၸင်ႇလႆႈယိုတ်ႈယၢဝ်းမႃး တေႃႇႁၢၼ်ႉၼႆႉ။  ၵွပ်ႈၼႆမိူဝ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈႁႃႁၼ်လၢႆးပေႉ မီးတိုဝ်ႉတၢင်းယဝ်ႉ ၸင်ႇလႆႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝၢင်းၽႅၼ် လူၺ်ႈၵႂၢမ်းမၼ်ႈၸႂ်သုင်ယဝ်ႉ ၸင်ႇမႃးၸတ်းႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၼႂ်းပၢႆလိူၼ်ၻီႊသမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် 2025 ၵမ်းၼႆႉ။

ၵွႆးၵႃႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ ပၢင်လိူၵ်ႈၵမ်းၼႆႉ သိုၵ်းမၢၼ်ႈမီးလွင်ႈဢမ်ႇသိုဝ်ႈသႂ် ဢမ်ႇတဵင်ႈထမ်း တင်းဝၢင်းၽႅၼ် တင်းလွၵ်ႇငိုတ်ႈ တင်းၶီႇၼဵၵ်း တဵၵ်းတဵင်ၵူႈလွင်ႈၵူႈလၢႆးသေတိုၼ်းတၵ်းတေပေႉဢမ်ႇႁၢင်ႉယူႇယဝ်ႉ – ပဵၵ်ႉသမ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်း ႁိုဝ် ၸၢဝ်းၸၢတ်ႈၼႂ်းလူၵ်ႈၼႆႉ ယွမ်းႁပ်ႉဢမ်ႇယွမ်း ႁပ်ႉၵေႃႈယဝ်ႉ မၼ်းၵေႃႈၼႄၾၢင်ႁၢင်ႈ ၸွမ်းပိူင်လၢႆးထၢင်ႇႁၢင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း(ၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊ) သေၽွင်းငမ်းၵႂႃႇၵေႃႈ ႁူႉတၵ်းတေလႆႈ ႁဵတ်းၸွမ်း ပၵ်းပိူင်ၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းၸိုင်ႈမိူင်း 1 ၸုပ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမီးဢႃယုၶၢဝ်းတၢင်း 5 ပီၼၼ်ႉၵႂႃႇယူႇ။

ၵွႆးၵႃႈပေႃးပဵၼ်ၸဝ်ႈဢမ်းၼၢတ်ႈ ၽွင်းငမ်းၼႆ မၼ်းဢမ်ႇမီးဢႃယုၸုပ်ႈၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း တေပဵၼ် 5 ပီၵေႃႈလႆႈ 10 ပီ 20 ပီၵေႃႈလႆႈ ယူႇတီႈမၼ်းၵူၺ်း။  ပေႃးမီးဢႃယု ၸုပ်ႈ ၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းၼႆမၼ်းၵေႃႈ တေလီလိူဝ်ဢမ်ႇမီးဢႃယု ၸုပ်ႈၵၢၼ်ၽွင်းငမ်းလႄႈဢမ်ႇမီးဝၼ်းသုတ်းသဵင်ႈ တေႃႇမိူဝ်ႈဢဝ်ႁႅင်းသိုၵ်းတႃႉ ၶႅင်ႇတိုၵ်းတႃးၵၼ်ၵႂႃႇတိၵ်းတိၵ်း တေႃႇပေႃး ပေႉ ၵၢၼ်ႉ ၽႂ်ပေႉၵေႃႈမၼ်းပဵၼ်ၸဝ်ႈၶွင်ၼႆၼၼ်ႉၵွႆး။

 ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၵမ်းၼႆႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈတိုၼ်းတေပေႉၼႆၽႂ်ၵေႃႈတေဢမ်ႇထဵင်လႆႈ။  ပဵၵ်ႉသမ်ႉ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈသိုဝ်ႈသႂ် ဢမ်ႇတဵင်ႈထမ်းၵေႃႈ ႁူႉတၵ်းတေလႆႈမီးၵူတ်းမၢႆႁွင်းႁပ်ႉလႄႈယူႇၼႂ်းဢႃယုၵၢၼ်ၽွင်းငမ်း 5 ပီ ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းထႅင်ႈ 5 ပီၵေႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းယင်းမီးတိုဝ်ႉတၢင်း မီးၶၢဝ်းယၢမ်းၵၢၼ်ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝၢင်းၽႅၼ် ၸိူင်ႉၼင်ႇပီ 2010 သိုၵ်းမၢၼ်ႈပေႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ။  ပဵၵ်ႉသမ်ႉသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢဝ်ၸွမ်သိုၵ်း တဵင်းၸဵင်ႇ မႃးပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈသေတႃႉၵေႃႈဢၢင်ႈၸိုဝ်ႈဝႃႈပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၵူၼ်းမိူင်းၼႆလႄႈ တၵ်းလႆႈႁဵတ်းၸွမ်းပိူင်ၽွင်းငမ်းလၢႆးလိူၵ်ႈတင်ႈ ။ ႁူမ်ႈ ဝႃႈ ပိူင်ထၢင်ႇႁၢင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း (ၻီႊမွၵ်ႉၶရေႊသီႊ) တဵမ်ဝႂ်ဢမ်ႇတဵမ်ဝႂ် (ၸိုၼ်ႈၸၢင်ႇဢမ်ႇၸိုၼ်ႈၸၢင်ႈၵေႃႈလီ) မၼ်းၵေႃႈယင်းၼႄႁၢင်ႈ ငဝ်းပိူင်ၻီႊမွၵ်ႉၶရေႊသီႊဢိတ်းၼိုင်ႈယူႇ။  မိူဝ်ႈဢႃယုၶွပ်ႈထိုင် 5 ပီၵေႃႈ တၵ်းမူတ်းဢႃယုၸုပ်ႈလူင်ပွင်ၸိုင်ႈသေၶိုၼ်းလိူၵ်ႈတင်ႈမႂ်ႇ 2015 ပူၼ်ႉမႃး မိူၼ်ႁၼ်ၵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

လၢႆးၼႆႉဢမ်ႇၸႂ်ႈၵမ်ႉထႅမ်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ၊ ဢမ်ႇၸႂ်ႈပၼ်ႁႅင်းၵမ်ႉထႅမ်ယွမ်းႁပ်ႉပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈၶွင်သိုၵ်းမၢၼ်ႈ ။  ၵူၺ်းပဵၼ်ပၢႆးႁၼ်ထႅင်ႈၸဵင်ႇမုမ်းၼိုင်ႈၶွင်တၢင်းဢွၵ်ႇႁိုဝ်ၼႆ။

(*** ပွင်ႈၵႂၢမ်းႁူဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ပၢႆးဝူၼ်ႉ ၼမ်ႉၵႂၢမ်းလႄႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင်သုၼ်ႇတူဝ် ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈပၢႆၵမ် ၵူၺ်းၶႃႈဢေႃႈ)