လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉ Vape (E-cigarette) မီးလွင်ႈၶဵင်ႇတႃႉ တေႃႇပၢႆးယူႇလီၸိူင်ႉႁိုဝ်?

ၵၢပ်ႈလႂ်ပၢၼ်ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းႁဝ်း ႁႃလၢႆးယႃႁိူဝ်ႉယႃၸႂ်ဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်။ လၢႆးယႃႁိူဝ်ႉ ယႃၸႂ်ၽႂ်မၼ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈၼုမ်ႇထဝ်ႈ ၵႆႉဢဝ်ယႃမဝ်းၵမ် ၶဝ်ႈမႃးၶူၼ်းလေႃး။ ယႃႈမဝ်ႈၵမ် မၢင်သႅၼ်းၵေႃႈႁႃ ယၢပ်ႇမၢင်သႅၼ်းၵေႃႈလႆႈငၢႆႈ။

မိူၼ်ၼင်ႇ လႅၼ်းယႃႈၼႆႉတႄႉ ၸွတ်ႈတူဝ်ႈဝႆႉၼႂ်းတူင်ႇၵူၼ်းၵူႈၸၼ်ႉထၢၼ်ႈ။ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇ ဢွၼ်ၵၼ်သူင်လုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈ ဢၼ်ဢဝ်ဝႂ်တွင်ၵဵၼ်ယႃႈလႅင်သေ လုတ်ႇၵူၺ်း။ ၵၢပ်ႈပၢၼ်မႂ်ႇၼႆႉသမ်ႉ ဢွၵ်ႇမႃးထႅင်ႈ လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉ။ ၵူၼ်းၼုမ်ႇ ၵမ်ႈၼမ် ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ လုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉယဝ်ႉ လဝ်း – လီတူၺ်း – ၶိုတ်းၵၢပ်ႈၶိုတ်းပၢၼ်။ တီႈတႄႉမၼ်း တုမ်ႉတိူဝ်ႉပၢႆးတူဝ်ပၢႆးၸႂ် ႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၽႂ်ဢမ်ႇၾၢင်ႉ မႅၼ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၼ်းၼႂ်းလေႃးၵလူင်ၼႆႉ ၽႂ်ၵေႃႈ ဢမ်ႇပူၼ်ႉလွတ်ႈလႆႈၵၢၼ်ႁႃၵိၼ်လဵင်ႉတွင်ႉၽႂ်မၼ်း။ ၵၢၼ်မၢင် ၸိူဝ်းၵေႃႈ ၶႅၼ်း ၸႂ် ၵၢၼ်မၢင်သႅၼ်းၵေႃႈ ႁိူဝ်ႉဢူၼ်ႈၼူၼ်းၸႂ်ၼႃႇ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၵူၼ်းၵမ်ႈၼမ် လႄႇႁႃလၢႆးယႃႁိူဝ်ႉယႃၸႂ်ႁင်းၽႂ်မၼ်း။ မိူဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၵေႃႈႁဵတ်း မိူဝ်ႈလိုဝ်ႈၵေႃႈလိုဝ်ႈၼႆသေ ဢွၼ်ၵၼ် ၶတ်းၸႂ်တေႃႇသူႈၸၢတ်ႈပၢၼ်ၽႂ်မၼ်းမႃးတႃႇသေႇ။

ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ပႆႇမီးရူတ်ႉမီးၵႃး ၸဵမ်မိူဝ်ႈပၢၼ်ၵူၼ်းၵႃႉ တိုၵ်ႉပႆလိၼ်ၶီႇလေႃႉၼၼ်ႉ လၢႆးယႃႁိူဝ်ႉ ၵေႃႉၼိုင်ႈလႄႈ ၵေႃႉ ၼိုင်ႈ တေဢမ်ႇမိူၼ်ၵၼ်။ ၼႂ်းလၢႆးလိုဝ်ႈႁိူဝ်ႉ ယႃၸႂ်ၽႂ်မၼ်းၼၼ်ႉ ပၢၼ်မႂ်ႇၼႆႉ လႆႈႁၼ်ၵူၼ်းဢဝ်ယႃႈမဝ်းၵမ် ၸိမ်ၶဝ်ႈမႃး သမ်ႉပေႃးၶႂ်ႈပဵၼ်ၾိင်ႈဢၼ်ၼိုင်ႈၵႂႃႇယူႇယဝ်ႉ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ယႃႇပူႉ လႅၼ်းယႃႈ တႄႇၵႂႃႇၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၵမ်ႈၼမ် ဢွၼ်ၵၼ်သူင်ၵိၼ်ပဵၼ်တႃႇ ယႃႁိူဝ်ႉယႃၸႂ် ။ ၵူၼ်းၸိူဝ်းသူင်ၵိၼ် ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင်ၵေႃႈ တိတ်းၸပ်းယိၼ်ႉမၼ်းၵႂႃႇ ထိုင်တီႈၽၢတ်ႇ ဢမ်ႇ လႆႈ။ ဢၼ်ႁႃၵိၼ်ငၢႆႈသေ ပိူၼ်ႈ ၵေႃႈ ပဵၼ်လႅၼ်းယႃႈ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၶႂ်ႈမီးလူင်ၵႂႃႇၵူႈဝၢၼ်ႈၵူႈမိူင်း။

ၵူၼ်းၸိူဝ်းလုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈၼမ်ႁႅင်းၼၼ်ႉ ပွတ်ႇတေဢမ်ႇလီ လွတ်ႇလူမ်းဢမ်ႇလီသေ ပဵၼ်ၽေး တေႃႇသၢႆၸႂ်။ ၸိူဝ်းယူတ်းယႃ တၼ်းၶိုတ်းၵေႃႈ လွတ်ႈတၢႆ ၸိူဝ်းတၢင်းပဵၼ် ပဵၼ်ႁႅင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇတၢႆၵေႃႈ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ် ၶၢဝ်းယၢဝ်း မိူၼ်မွင်ၶေႃႈၸႂ်ၵပ်း ၸိူဝ်းၼႆႉတႄႇၵႂႃႇ။

ယွၼ်ႉၵူၼ်းတိတ်းလႅၼ်းယႃႈ ၼမ်ၶိုၼ်ႈမႃးဢႃးလႃးလႄႈ မိူဝ်ႈပီ 2003 ၼၼ်ႉ ၽူႈလူင်ႉလႅၼ်ႇယႃႈ ယႃၼႂ်းမိူင်းၶႄႇ Hon Lik ၶူင်ဢွၵ်ႇမႃး ၼမ်ႉယႃဢၼ်တေၸၢင်ႈတတ်းလႆႈယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈၼႆယူႇ။

သင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးယႃႈယႃ မိူၼ်ၼင်ႇ တႃႇယူတ်းယႃတၢင်းပဵၼ်ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵူၺ်းၸိုင် တေဢမ်ႇ ၸၼ်ၸႂ်ၵူၼ်းတိတ်းၸပ်းလႅၼ်းယႃႈလႄႈ ၸင်ႇဢဝ်ၼမ်ႉယႃ တတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈၼၼ်ႉ သႂ်ႇလွတ်ႇဢွၼ်ႇသေ ႁဵတ်းငၢႆးမိူၼ်ၼင်ႇ လႅၼ်းယႃႈဢၼ်တႄႉမၼ်းသေသူႇ။

တႃႇတေဢွၵ်ႇၵႂၼ်းမႃး မိူၼ်ၼင်ႇ လႅၼ်းယႃႈၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸင်ႇၸႂ်ႉထၢတ်ႈႁႅင်းၾႆးၾႃႉ (Electric) လႄႈ လၢႆးဢၢဝ်ႊထရႃႊသွင်ႊ Ultrasound သေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဢွၵ်ႇဢၢႆၵႂၼ်းမႃး။

ထိုင်မႃး ပီ 2004 ၼၼ်ႉ ယႃတတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈသႅၼ်းၼၼ်ႉ ၸင်ႇထိုင်ၶၵ်ႉတွၼ်ႈဝၢင်းၶၢႆၼႂ်း လွၵ်းၵၢတ်ႇမႃး။ ယွၼ်ႉလႆႈလုတ်ႇဢဝ်ဢၢႆၵႂၼ်း Vapor လႄႈ ၸင်ႇႁွင်ႉဝႃႈ Vaping ။ ဝၢႆးၼႆႉ ဢွၵ်ႇမႃး ထႅင်ႈလၢႆသႅၼ်းသေ ၸင်ႇဢွၼ် ၵၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ဢီႊသီႊၵရႅတ်ႉ ပွင်ႇဝႃႈ လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉ ၼႆထႅင်ႈ။

ဝၢႆးသေ ၸွတ်ႇတူဝ်ႈၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉယဝ်ႉ ဢွၼ်ၵၼ်လိုဝ်းၵၼ်လၢႆလၢႆၸိုဝ်ႈ “e – cigs,” “e -hookahs,” “mods,” “vape pens,” “vapes,” “tank systems,” and “electronic nicotine delivery systems.” ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၸိူဝ်းႁူႉလၢႆးမၼ်း ၵေႃႈ ၶူင်ဢွၵ်ႇထႅင်ႈသႅၼ်းၼိုင်ႈယဝ်ႉသႅၼ်းၼိုင်ႈ။

သင်ဝႃႈ ၼမ်ႉယႃၼႂ်းလွတ်ႇလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼၼ်ႉ သဵင်ႈၸိုင် လႅၵ်ႈလၢႆႈလွတ်ႇၼမ်ႉယႃမၼ်းလႆႈ။ လွတ်ႇၼမ်ႉယႃ ၼႆႉ တေမီးသွင်သႅၼ်း သႅၼ်းၼိုင်ႈပဵၼ်ဢၼ်ပိုတ်ႇ Open သႅၼ်းၼိုင်ႈပဵၼ်ဢၼ်ပိၵ်ႉ Close ။ ၼမ်ႉယႃၼႆႉ ႁဵတ်း ဢွၵ်ႇဝႆႉ ဢၼ်မီး သႅဝ်ဢၢႆႁွမ် မွၵ်ႇမၢၵ်ႇႁၢၵ်ႈႁူဝ်ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း။

တၢင်းယိူင်းဢၢၼ်း ၵၢၼ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉတႄႉၵေႃႈ တႃႇတတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈ ဢၼ်တႄႉဝႃႈ ၼႆသေတႃႉ ဝၢႆးသေၽႄႈဢွၵ်ႇၼႂ်းလွၵ်းၵၢတ်ႇၼမ်လၢႆ မီးၵူၼ်းသူၼ်ၸႂ်ၼမ်ယဝ်ႉသမ်ႉ ၸဝ်ႈ ပၢႆးမၢၵ်ႈမီး ၵမ်ႈၼမ်သမ်ႉ ဢွၼ် ၵၼ်ၶူင်ပဵၼ်တၢင်းၵိၼ်လဵၼ်ႈမႃး။ ငၢႆးမိူၼ် ယႃႈမဝ်းၵမ်သႅၼ်းမႂ်ႇထႅင်ႈ။

E-cigarette
Photo Credit – လႅၼ်းယႃႈ ၾႆးၾႃႉ (E-cigarette)

ၼႂ်းၼမ်ႉယႃလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉ သႂ်ႇပႃးထၢတ်ႈၼီႊၵူဝ်ႊတိၼ်ႊ ပႃးထႅင်ႈ။ ပေႃးမႃး သွၼ်ႇတူၺ်း ဢၢႆၵႂၼ်းလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉၼႆၵေႃႈ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ဢမ်ႇမီးၽေး။ ထၢတ်ႈဢၼ် ၽူႈၶူင်လႅၼ်းယႃႈ ၾႆးၾႃႉ ၶဝ်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃးၼႆႉ ပႃးၸေးမႃးတႄႉတႄႉ။ ပႃးထၢတ်ႈၼီႊၵူဝ်ႊတိၼ်ႊ ထၢတ်ႈလဵၵ်း (ၼီႊၵႄလ်ႊ) ထၢတ်ႈႁဵၵ်ႇ ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်သႅၼ်း ဢၼ်ၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ၶႅၼ်ႊသိူဝ်ႊငၢႆႈ။

တႃႇတေဢွၵ်ႇ ဢၢႆသႅဝ်မႃးလႆႈၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈသႂ်ႇပႃးထၢတ်ႈၶႅမ်ႊမီႊၶိူဝ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ ထႅင်ႈလၢႆသႅၼ်း ၼႆႉၵေႃႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉပွတ်ႇႁၢဝ်ႈႁႅင်းယဝ်ႉ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ မၢင်ၸိူဝ်းသႂ်ႇပႃးထႅင်ႈ ၵၼ်ႊၶျႃႊလႄႈ ထၢတ်ႈဢၼ်ၸၢင်ႈမဝ်းမိင်းထႅင်ႈ ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်းထႅင်ႈလူးၵွၼ်ႇ။

ပေႃးလုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈ ၾႆးၾႃႉၶၢဝ်းႁိုင် တေၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉပၢႆးယူႇလီၸိူင်ႉႁိုဝ်?

လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉ မီးမႃးၶၢဝ်းတၢင်း 20 ပီလိူဝ်ယဝ်ႉ မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ တိုၵ်ႉယုမ်ႇယမ်ဝႃႈ မၼ်းပဵၼ် ၶိူင်ႈဢၼ် ၸွႆႈႁႂ်ႈတတ်းလႆႈယႃႈမဝ်းၵမ် ၼႆယဝ်ႉ။ မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈဝႃႈ တိတ်းၸပ်းထိုင် တီႈဢမ်ႇၽၢတ်ႇသူပ်းလႆႈၵေႃႈ မီးမႃး။

သင်ဝႃႈ လုတ်ႇၶၢဝ်းယၢဝ်းၸိုင် တိတ်းၸွႆးထိုင်တီႈဝၢင်းၽႃႈ ဢမ်ႇလႆႈမိူၼ်ၵၼ် တင်းလႅၼ်းယႃႈ ၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ၼၼ်ႉၵူၺ်း။

သင်ဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းပုမ်လူင် လုတ်ႇၵေႃႈ ၸၢင်ႈတိူဝ်ႉႁူင်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ။ သင်ပဵၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၵေႃႈ  တေၸၢင်ႈတိူဝ်ႉ ဢွၵ်းဢေႃသေ တေထိုင်ႉတေၼိုၵ်း။

လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉ သင်တႅၵ်ႈၵၼ်တၢင်း လႅၼ်းယႃႈ ဢၼ်ဢဝ်ယႃႈမဝ်းၵမ်ႈ ႁဵတ်းဝႆႉၵမ်းသိုဝ်ႈ ၼၼ်ႉတႄႉ တေ ၶႅၼ်းယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ဢမ်ႇလွတ်ႈၽေးၼင်ႇၵဝ်ႇ။

ၸွမ်းၼင်ႇ သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ BBC ၵဵပ်းသဵၼ်ႈမၢႆဝႆႉတႄႉ မိူဝ်ႈပီ 2011 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉ ၸိူဝ်းတိတ်းၸပ်းလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉ မီး 7 လၢၼ်ႉ။ ထိုင်မႃး 2016 ၼႆႉ ၼမ်ထိုင် 35 လၢၼ်ႉ။ ပီ 2021 ၼႆႉ မီးထိုင် 55 လၢၼ်ႉ ၼႆယဝ်ႉ။

ယွၼ်ႉလုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈ ၾႆးၾႃႉသေ ၸပ်းယိၼ်ႉမၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ လႅၼ်းယႃႈၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း၊ ႁူၺ်ႇတႃသႅပ်ႇ၊ သၢႆတႃမူဝ်း၊ သီႇသူပ်းၵမ်ႇလမ် ဢၢႆပၢၵ်ႇမဵၼ်။ ၼိူဝ်ႉၼင်ႁဵဝ်ႇႁႅင်ႈ။ သင်ၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈပၢၵ်ႇလႄႈ လူမ်းထူၺ်ႈၸႂ်ၵေႃႈ လွတ်ႇလူမ်းထူၺ်ႈၸႂ် တေဢမ်ႇမိူၼ်ၵဝ်ႇ၊ တေဢႆ၊ လွတ်ႇလူမ်းထူၺ်ႈၸႂ် တေၵပ်ႉ။ ၸႂ်သၼ်ႇၸႂ်ဝႆ၊ ဢူၵ်းၵႅၼ်း၊ လိူတ်ႈၶိုၼ်ႈ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၸၢင်ႈႁဵတ်းႁႂ်ႈ ႁူင်းၶဝ်ႈလူႉ ဝၢႆးၼၼ်ႉ တေၶႂ်ႈဢေႃႉၸၢင်ႈႁၢၵ်ႈ၊ တွင်ႉၵႅၼ်းလႄႈ ၸပ်းတၢင်းပဵၼ်ၵႅၼ်ႊသိူဝ်ႊတၢႆငၢႆႈ။

ဢမ်ႇသၢင်ႇတေႃႇ မၢၵ်ႇထၢတ်ႈ(Battery) လႅၼ်းယႃႈ ၵိုင်ႉၵၢင်ႉတႅၵ်ႇၵေႃႈ ၸၢင်ႈတိူဝ်ႉမၢတ်ႇၸဵပ်းထိုင် တၢႆလႆႈမိူၼ် ၵၼ်။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ သင်ဝႆႉတႅမ်ႇ ဝႆႉၸွမ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ယိုၼ်းထိုင်လႆႈၸိူဝ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၸၢင်ႈဢဝ် ၵႂႃႇသႂ်ႇသူပ်း ၵိၼ်မႅၼ်ႈသေ မီးၽေးတေႃႇလုၵ်ႈဢွၼ်ႇထႅင်ႈ။

ပေႃးတိတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉ ၸွင်ႇတတ်းငၢႆႈယူႇႁႃႉ?

ၸုမ်းလူလွမ်ပၢႆးယူႇလီ လုမ်ႈၾႃႉ WHO ၶဝ် ဝႃႈဝႆႉတႄႉ လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉ ဢဝ်ယူတ်းယႃၸႂ် တႃႇတတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈ ဢမ်ႇလႆႈ။

ပေႃးတူၺ်း ၼႂ်းမိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊၸိုင် ၵူၼ်းၸိူဝ်း ဢၼ်ၵႂႃႇတတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈဝႃႈ ယူတ်းယႃ လူၺ်ႈလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉ။ ဢၼ်တတ်းယိၼ်ႉမၼ်းလႆႈၵေႃႈ ယွၼ်ႉပၢႆးၸႂ်ၵေႃႉလႂ် ၵေႃႉၼၼ်ႉၵူၺ်း ၼႆယဝ်ႉ။

တီႈ UK တႄႉ ၵမ်ႈၼမ် လႆႈၸႂ်ႉလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉ ပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်းသေ ၸင်ႇတတ်းလႆႈၵေႃႈမီး။ မၢင်ၸိူဝ်းၵေႃႈ တႃႇတတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈၸႅတ်ႈၸႅတ်ႈၼၼ်ႉလႄႈ လုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉတႅၼ်း ၵူၺ်းၵႃႈ လိုၼ်းသုတ်းတိတ်းယိၼ်ႉမၼ်း တင်းသွင်ဢၼ်ၵႂႃႇၵေႃႈမီး။ ယိင်ႈၶႅၼ်းႁၢင်ႈႁၢႆႉလိူဝ်ၵဝ်ႇ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၵၢၼ်မႄးတူဝ်မႄးၸႂ်ၼႆႉ လမ်ႇလွင်ႈသေပိူၼ်ႈ တႃႇတေတတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈ ၼႆ ယဝ်ႉ။

ၵူႈၸိုင်ႈမိူင်းၼႆႉ ၶတ်းၸႂ်ၵုမ်းလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၸိူင်ႉႁိုဝ်?

မိူဝ်ႈ 2014 ၼၼ်ႉ WHO ယၢမ်ႈဢွၵ်ႇပိူင် ဢၼ်တေၵုမ်းယႃႈလႅင် (ဆေးရွက်ကြီး) ၼင်ႇႁိုဝ် တေဢမ်ႇဢဝ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းၼမ်လူၼ်ႉ ထိုင်တီႈတိူဝ်ႉပၢႆးယူႇလီ။ ဝၢႆးၼၼ်ႉၵေႃႈ ၸိုင်ႈမိူင်းၵမ်ႈၼမ်ၵေႃႈ ဢွၼ်ၵၼ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဢွၵ်ႇပိူင် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလႅၼ်းယႃႈမႃး တင်းၼမ်။

မိူဝ်ႈ 2018 ၼၼ်ႉတႄႉ မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းသိင်ႊၵႃႊပူဝ်ႊ၊ ထႆး၊ တူႊပၢႆႊ၊ တူႊရၵီႊ၊ ဢီႊၵျိပ်ႉ ၸိူဝ်းၼႆႉ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈၶဝ် ဢွၵ်ႇပိူင်ႁႄႉႁၢမ်ႈသိုဝ်ႉၶၢႆတေႃႇၵၼ်။ တေႃႇထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် မိူင်းထႆးၼႆႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ ဢဝ်လႅၼ်းယႃႈ တၢင်ႇၸိုင်ႈမိူင်းၶဝ်ႈမႃးၼႂ်းမိူင်း ၸၢင်ႈၺႃးတူတ်ႈတၢမ်ႇၼႂ်းပိူင်မီးဝႆႉလူးၵွၼ်ႇ။

E-cigarette
Photo Credit – လႅၼ်းယႃႈ ၾႆးၾႃႉ (E-cigarette)

ၸိုင်ႈမိူင်းၼႂ်းလုမ်ႈၾႃႉၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် ၶဝ်တိုၼ်းဢွၵ်ႇပိူင်ႈႁႄႉႁၢမ်ႈဝႆႉ တၢင်းၵိၼ်ဢၼ် ပႃးထၢတ်ႈၼီႊ ၵူဝ်ႊတိၼ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ဢွင်ႈတီႈ ႁႄႉႁၢမ်ႈလုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼပ်ႉသွၼ်ႇပႃးလႅၼ်း ယႃႈၾႆးၾႃႉယဝ်ႉ တိုၼ်းဝႃႈဢမ်ႇပၼ်လုတ်ႇ။ သင်ဝႃႈ ပူၼ်ႉပႅၼ် ဢမ်ႇၸွမ်းပိူင်ၵေႃႈ တၢမ်ႇငိုၼ်းတၢမ်ႇၶွၵ်ႈၵေႃႈ ၸၢင်ႈၺႃး။

မၢင်ၸိုင်ႈမိူင်းၵေႃႈ ဢမ်ႇႁၢမ်ႈဝႆႉသေတႃႉ သင်ဝႃႈ ဢဝ်မႃးသိုဝ်ႉၶၢႆၼႂ်းမိူင်းၸိုင် ၾၢႆႇၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၶဝ် တေ ၵဵပ်းၶွၼ်ႇသုင်ႁႅင်း။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၽႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ သင်ဝႃႈ တေၶႂ်ႈဢဝ်လႅၼ်းယႃႈ ၵႂႃႇတၢင်ႇၸိုင်ႈမိူင်း ၸွမ်းၼႆ တၵ်းလႆႈၶူၼ်ႉႁႃလဵပ်ႈ ႁဵၼ်း ပၵ်းပိူင်မိူင်းလႂ်မိူင်းၼၼ်ႉၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေလွတ်ႈတၢင်းၽိတ်း။ သင်ဝႃႈ ႁႄႉႁၢမ်ႈလႅၼ်းယႃႈဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းယႃႈလႅင်သေ ႁဵတ်းဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ တိုၼ်းႁႄႉႁၢမ်ႈမိူၼ်ၵၼ်။

သင်ဝႃႈ ႁုပ်ႈသေလၢတ်ႈၶိုၼ်းၸိုင် လုတ်ႇလႅၼ်းယႃႈသႅၼ်းလႂ်ၵေႃႈယဝ်ႉ မၼ်းၵေႃႈ မီးၽေးမိူၼ်ၵၼ်။ ဢဝ်ၶေႃႈဢၢင်ႈဝႃႈ တႃႇတတ်းယိၼ်ႉလႅၼ်းယႃႈၼႆသေ ၸႂ်ႉလႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉ E-Cigarette မႃး တႅၼ်းၵေႃႈ ဢမ်ႇမီးၽွၼ်းလီသင်တဵမ်ထူၼ်ႈ။ ၵူၼ်းပုမ်လူင်လႄႈ ၵူၼ်းၼုမ်ႇပၢၼ်သိၵ်းႁိၵ်း လီဝႄႈ ၵႆၵႆ။ ပိူင်လူင်ၵေႃႈ ၵူၼ်းၸိူဝ်းတိုၵ်ႉ ပဵၼ်သႅၼ်း ဢွၵ်းဢေႃ တိုၵ်ႉမုၼ်းမႂ်ႇယူႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ဢမ်ႇထုၵ်ႇလီ သုတ်ႇဢၢႆၵႂၼ်း လႅၼ်းယႃႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ယွၼ်ႉၸၢင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ပၢႆးၺၢၼ်ႇလႅတ်းၽၢႆၶဝ်။

ပၢၼ်မႂ်ႇၼႆႉ လႅၼ်းယႃႈၾႆးၾႃႉၼႆႉ သႂ်ႇမႃးပႃး ဢၢႆႁွမ်ဢၢႆႁိုၼ်း ဢၼ်ဢဝ်ထၢတ်ႈၶႅမ်ႊမီႊၶိူဝ်ႊ ႁဵတ်းမႃးလႄႈ တုမ်ႉတိူဝ်ႉပၢႆးယူႇလီဢမ်ႇႁၢင်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် ၵူၼ်းႁဝ်းၵူႈၵေႃႉ ဢမ်ႇၵႂႃႇၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸွမ်း လႅၼ်းယႃႈၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်းၼႆႉ လီတီႈသုတ်းယူႇယဝ်ႉ။

ဢၢင်ႈဢိင် – share-knwge.blogspot / samitivehospitals/ hellosyarwon

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

promotion

SHAN Membership

฿ 19฿ 169 /mo
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈ ႁဵၼ်းဢဝ်ၵၢၼ်ၶၢဝ်ႇ၊ ရေႊတီႊဢူဝ်ႊ၊ ထႆႇႁၢင်ႈ၊ Blogger, Vlog ထႆႇဝီႊတီႊဢူဝ်ႊ တတ်းတေႃႇ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇ ပိုၼ်ၽႄႈ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ၵၢၼ်သိုဝ်ႇ
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်လႅၵ်ႈလၢႆႈပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ် ဢၼ်ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၸတ်းႁဵတ်း
  • ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ဢုပ်ႇဢူဝ်းတွင်ႈထၢမ် ၵဵဝ်ႇၵပ်းငဝ်းလၢႆးၵၢၼ်မိူင်း၊ ၵၢၼ်မၢၵ်ႈမီး၊ ပၢႆးမွၼ်း လႄႈ ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ၶႂ်ႈႁူႉၶႂ်ႈငိၼ်း။
  • လႆႈႁပ်ႉဢၢၼ်ႇ ၶၢဝ်ႇၶိုၵ်ႉတွၼ်း ပိူင်ပဵၼ်ဝူင်ႈလႂ်ဝူင်ႈ ၼၼ်ႉ။

ၶၢဝ်ႇဢၼ်ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈ

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း

Heng Kayong

တၢင်းမွင်းၾၼ် မဢလ ၸွင်ႇ​​တေၵျႃႉတွၼ်းမိူၼ် ၸွမ်ပွင်ၸိုင်ႈတဵင်းၸဵင်ႇ

ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်းတၢၼ်းသူၺ်ႇ ဢၼ်လၼ်ႇသူၼ်ႈ​​တေႃႇၽူႈယႂ်ႇမၼ်း ၸွမ်ၸိၵ်းသိုၵ်း​​ၸေႃးမွင်ႇ​​ယဝ်ႉ တမ်းၽႅ ၼ်တႃႇတပ်ႉသိုၵ်းၵိၼ်မိူင်းလႆႈ​​တေႃႇၸူဝ်ႈသုတ်းပၢၼ်ၼၼ်ႉ ဢဝ်ၶၢဝ်းယၢမ်း 15 ပီ​​သေ ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈ ပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း ပီ 2008 မႃး၊ ၼႂ်ႈၵႄႈၼၼ်ႉ ၸႂ်ႉလုၵ်ႈၼွင်ႉၸိူဝ်းလႆႈမၼ်ႈၸႂ် ၶဝ်ႈဢဝ်တီႈယူႇဝႆႉၼႂ်းပႃႇတီႇ သၢင်ႇသီႈ၊ယဝ်ႉၸင်ႇ ၶပ်ႉဝၢင်းတီႈၼင်ႈ ၸွမ်ၸိုင်ႈ၊ ႁူဝ်ၼႃႈတႅၼ်းၽွင်းသွင်ယၢင်ႇ လႄႈ ၸွမ်ပွင်ၵၢၼ်သိုၵ်း ၸိူဝ်းၼႆႈ။ ​​တေႃႈၼင်ႇ...

ၵူၼ်းသွင်ၵေႃႉ ၶဝ်ႈယေးငိုၼ်း KBZ တီႈဝဵင်းလိူဝ်ႇ လႆႈငိုၼ်းၵႂႃႇ 2300 သႅၼ်ပျႃးပၢႆ

ၵူၼ်းၸၢႆးသွင်ၵေႃႉ ပႃးၵွင်ႈပွတ်း လႄႈ ၽႃႉလႅဝ်းၼိုင်ႈမၢၵ်ႈသေ ၶဝ်ႈၸူၼ်ဢဝ်ငိုၼ်း တီႈယေးငိုၼ်း KBZ ၵိင်ႇၽႄ တိူင်းဝဵင်းလိူဝ်ႇ (မၢၼ်းတလေး) မၢႆ 42 (စက်မှုပန်းခြံဘဏ်ခွဲ) ဢၼ်မီးၼႂ်းၵႄႈသဵၼ်ႈတၢင်း 133 တင်း 134 ၊ သဵၼ်ႈတၢင်းလူင် 78 ၸႄႈဝဵင်းပျီႇၵျီးတၶုၼ်ႇ တိူင်းမၢၼ်း တလေး လႆႈငိုၼ်းမၢၼ်ႈၵႂႃႇ...

တဵင်ႉသျီႊၵျွၼ်ႊ မႃးႁူပ်ႉၽွင်းလူင်ၼွၵ်ႈမိူင်း သိုၵ်းမၢၼ်ႈ တီႈဝဵင်းလူင်ၼေႇပျီႇတေႃႇ

ၵွၼ်ႇၼႃႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈယိုတ်းမိူင်း တေတႄႇၸတ်းပၢင်ၵုမ်လူင်သၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ၊ သၽႃးၸႄႈမိူင်း လႄႈ တိူင်း၊ သၽႃးၵူၼ်းမိူင်းၼၼ်ႉ တူဝ်တႅၼ်းၶိုၵ်ႉတွၼ်း လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမိူင်း ၶႄႇ မိတ်ႊသတိူဝ်ႊ တဵင်ႉသျီႊၵျွၼ်ႊ ၼမ်းၼႃႈ ႁွင်ႉဢဝ်ၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၼႂ်းမိူင်းၶႄႇလၢႆလၢႆၵေႃႉသေ မႃးႁူပ်ႉထူပ်းဢုပ်ႇဢူဝ်း တူဝ်တႅၼ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈ ဢူးတၢၼ်းသူၺ်ႇ ၵေႃႉႁပ်ႉပုၼ်ႈၽွၼ်းဝႆႉပဵၼ် ၽွင်းလူင်ၼွၵ်ႈမိူင်း ဝႃႈၼႆ။ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 13 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ပီ 2026 ယၢမ်းဝၢႆးဝၼ်း...

သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ တင်း သိုၵ်းတဢၢင်း ယိုဝ်းၵၼ်ၶိုၼ်း ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 14 လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ်မွၵ်ႈ 10 မူင်း သိုၵ်းတဢၢင်း တင်း သိုၵ်းၵဝ်ႈၵၢင်ႉ ၸႂ်ႉတိုဝ်းၶိူင်ႈၵွင်ႈလူင်၊ တရူၼ်းၵူႈ တင်း ၵွင်ႈၵူႈသႅၼ်းသႅၼ်း ယိုဝ်းၵၼ်ၶိုၼ်း ၸွမ်းႁိမ်းႁွမ်း မၢၼ်ႈပဵင်း ၵႄႈၵၢင်ဝဵင်းသႅၼ်ဝီ တင်း ဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ မိူင်းတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းၵေႃႉယူႇဝႆႉတီႈၸႄႈဝဵင်းၵူတ်ႉၶၢႆ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ၽႂ်တႄႇယိုဝ်းၽႂ်ဢွၼ်တၢင်းတႄႉ ဢမ်ႇလႆႈႁူႉတႅတ်ႈတေႃး။...

ၵၢပ်ႈယၢမ်းလဵဝ်

0
ၵူၼ်းဢမ်ႇလႆႈမႆႈၸႂ်သင်သၢမ်ၵေႃႉ၊ သမ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းလမ်ႇလွင်ႈတင်း သၢမ်ၵေႃႉ- ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉ သၢမ်ၵေႃႉၸမ်ႉ - (1) ၸဝ်ႈမုၼ် (2) ၶုၼ် (3) လုၵ်ႈဢွၼ်ႇလႅင်။ ၼႂ်းၶဝ်သၢမ်ၵေႃႉၼႆႉ မိူဝ်ႈၵွၼ်ႇၵွၼ်ႇပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၶီသင်ယဝ်ႉ။ ႁဵတ်းႁိုဝ်လႄႈဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းဢမ်ႇႁူႉၶီသင်ဢေႉ?။ 1 မုၼ်ၸဝ်ႈၼႆႉ လူဝ်ႇႁႃလဵင်ႉလုၵ်ႈမေး ႁဵတ်းႁႆႈသူၼ်ၼႃး ၵႃႉၶၢႆ၊ လူဝ်ႇသႂ်ႇၵႃႈၼမ်ႉၵႃႈလိၼ်၊ လူဝ်ႇသႂ်ႇငိုၼ်းၸွႆႈၶဝ်ႈထႅမ်ဢမ်ႇမီး။ တမ်းၸႂ်သေၵိၼ်ၶဝ်ႈၽၵ်းၼုင်ႈၶူဝ်းတၵ်ႃႇၸၢႆးယိင်းၶဝ်ပၼ်။ ယူႇၼႂ်းတီႈတၵ်ႃႇၶဝ်ႁဵတ်းပၼ်သေ တူၺ်းလိၵ်ႈတူၺ်းလၢႆးသွၼ်လိၵ်ႈႁဵၼ်းလၢႆးၵူၺ်း။...