ပီ 2023 ၼႆ့ ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈသင်ၶၸဝ်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်း 28 တီႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ် – ဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ ႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်း တီႈၼႂ်းဝၢင်းၶုမ်ၵုတ်း ၸဝ်ႈၼရေးသူၼ်။
တႄႇဢဝ်ဝၼ်းတီႈ 19-25 ၶၢဝ်းတၢင်း 7 ဝၼ်း ၵေႃၽႄတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈပရိယတ်တိသတ်ထမ်ႇမပႃႇလၵႅၼ်ႇၸဝ်ႈ ဝဵင်းမိူင်းတူၼ်၊ဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ ႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ ပွၵ်ႈၵမ်း 28 တီႈၼႂ်းဝၢင်းၶုမ်ၵုတ်း ၸဝ်ႈၼရေးသူၼ်။
ၸဝ်ႈၶူး Dr.ပၺ်ၺႃႇၼၼ်ႇတ ၽူႈမၢႆသင်ႇၶၼႃႇယၵတူင်ႇဝဵင်းမိူင်းတူၼ်လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ- “ ၸႂ်ႈဢေႃႈ ပီၼႆ့ ၵႂႃႇၸတ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈတီႈ ၵွင်းမူးသပ့်ပၼ်ႇၺုမင်ႇၵလႃႇၸုမ့်မိူင်း(ၶုမ်ၵုတ်း ၸဝ်ႈၼရေးသူၼ်)ၼၼ့်ဢေႃႈ ယိူင်းဢၢၼ်းႁႂ်ႈပဵၼ်တီႈသွၼ်ႁဵၼ်းပရိယတ်တိထမ်းၸဝ်ႈ။ လိူဝ်သေၼၼ့် တီႈၼႆႈၼႆ့မိူဝ်းၼႃႈမႃး တေႁဵတ်းပဵၼ် ၶေႃႊလဵၵ်ႊ(College)ၼႆ ၶူးဝႃးပေႃႈသိလ်ထမ်းဝုၼ်းၸုမ့် သင်ႇလၢတ်ႈဝႆ့ၸိူင့်ၼႆဢေႃႈ” – ဝႃႈၼႆ။
ၸဝ်ႈၶူးတေႇၸႃႇၼၼ်ႇတ ၶူးသွၼ်တီႈတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ်လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ- “ ၸႂ်ႈယဝ့်ၶႃႈ ဢၼ်လၢၵ်ႇလၢႆးတႄ့ ပီၼႆ့ သမ့်လႆႈတွပ်ႇလၵ်းသုတ်ႇမႂ်ႇဢၼ်ၸၼ့်ၸွမ်ပုတ့်ထ တူၼ်ႈတီး မၵ်းမၼ်ႈဝႆ့ပၼ်ၼၼ့်သေ ယဝ့်ၵေႃႈ ဢၼ်တွပ်ႇပီၼႆ့ တိုၵ့်မီး ၸၼ့်ၼိုင်ႈ ၸၼ့်သွင် ၼႆ့ ၵူၺ်းၶႃႈ။ယဝ့်ၵေႃႈ မႃးၸတ်းပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈတီႈ ဝတ့်ၸဝ်ႈ ၽြႃႉၼရေးသူၼ် ဢွင်ႈတီႈဢၼ် ၸဝ်ႈပေႃႈသိၼ်ထမ်းမႃး တၢင်ႇထီးဝႆ့ပၼ်ၼၼ့်ဢေႃႈ။တေလႆႈဝႃႈ ပီၼႆ့ ပဵၼ်ပွၵ်ႈဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ဢၼ်လႆႈၶၢႆ့မႃးတွပ်ႇတီႈၼႆႈ။ ၵူႈပီတႄ့ တွပ်ႇ ဝတ့်ပိတၵၢတ်ႈ မိူင်းတူၼ်ၶႃႈဢေႃႈ။ ၶၢဝ်းယၢမ်းတွပ်ႇလိၵ်ႈတႄ့ မိူၼ်ၵၼ်တင်းပတ်းပိုၼ့်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ယူႇၼင်ႇၵဝ်ႇၶႃႈ ။ ၵူၺ်းၵႃႈ မိူင်းႁဝ်းသမ့် ပႆႇမီး ၸၼ့်သၢမ်ၸၼ့်သီႇလႄႈ ဝၼ်းမၼ်းတႄ့ တေယွမ်းလိူဝ်သေ တၢင်ႇဝဵင်းဢိတ်းဢိတ်း”- ဝႃႈၼႆ။
ဝဵင်းမိူင်းတူၼ်လႄႈ ဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၶဝ်ႈတွပ်ႇလိၵ်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ် မီးယူႇ 117 ပႃး ၼႂ်းၼၼ့် ၸၼ့်ၼိုင်ႈ မီး 50 ပႃး ၸၼ့်သွင် မီး 67 ပႃး။ ၶၢဝ်းယၢမ်းတွပ်ႇလိၵ်ႈ ၼိုင်ႈဝၼ်းလႂ် ပၼ်ဝႆ့ 3 ၸူဝ်ႈမူင်း တႄႇဢဝ် 1 မူင်း ထိုင် 3 မူင်း။ သင်လုၵ်ႈႁဵၼ်းပႃးလႂ် ဢမ်ႇတၼ်းၶိုတ်းၸိုင် ယိုတ်ႈၶၢဝ်းပၼ် ထိုင် 4 မူင်း ဝႃႈၼႆ။ၸၼ့်ၼိုင်ႈလႄႈ ၸၼ့်သွင်ၼႆ့ မီးဝိၶျႃးလၢႆလၢႆဢၼ် မိူၼ်ၼင်ႇ ဝိၼယ ၾၢႆႇတႆးလႄႈပႃႇလိ ၊ သုတ်ႈတၢၼ်ႇ ၾၢႆႇတႆးလႄႈပႃႇလိ ၊ လိၵ်ႈဢိင်းၵလိတ့် ၊လိၵ်ႈမၢၼ်ႈလႄႈ ပၢႆးၼပ့် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆ့။
မိူဝ်ႈလဵဝ် လုၵ်ႈႁဵၼ်း ၸိူဝ်းပႆႇၶဝ်ႈတွပ်ႇလိၵ်ႈသေ တိုၵ့်ၶိုၼ်ႈၸၼ့်ငဝ်ႈ(အခြေခံ)ဝႆ့ၼႆ့ လုၵ်ႈႁဵၼ်းႁူမ်ႈၵၼ် မီး 230 ပၢႆ လႄႈ ၶူးသွၼ်မီး 45 ပႃး။
ၸဝ်ႈၶူးတေႇၸႃႇၼၼ်ႇတ ၶူးသွၼ်တီႈတိူၵ်ႈသွၼ်လိၵ်ႈဝဵင်းမိူင်းတူၼ်သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- “ ႁဝ်းၶႃႈ မုင်ႈမွင်းဝႆ့ လုၵ်ႈႁဵၼ်းႁဝ်းၶႃႈ ၸိူဝ်းၼႆ့ ႁႂ်ႈမီးပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇ ၶိုတ်းၵၢပ်ႈၶိုတ်းပၢၼ် ၶိုတ်းတၼ်းပဵင်းပိူၼ်ႈ ယွၼ့်ပိူဝ်ႈဝႃႈ ၵၢပ်ႈပၢၼ်မိူဝ်ႈလဵဝ် ပိူၼ်ႈဢဝ် ပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇၶႄ့ၵၼ်ၵူၺ်းယဝ့်ၼႆလႄႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၶဝ် သိုပ်ႇၶတ်းၸႂ်ၵႂႃႇထႅင်ႈၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။
တႃႇတေပဵၼ်ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈလႆႈလီငၢမ်းၼႆ့ ယူႇတီႈသြႃႇလႄႈတၵႃႇသထႃး ႁူမ်ႈၵၼ်သေၸတ်းႁဵတ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ပီႈၼွင့် ဝၢၼ်ႈႁူၺ်ႈဢေႃႈ ၊ ဝၢၼ်ႈမႄႈၵႅၼ်း ၊ ၼႃးၵွင်းမူး ၊ ဝဵင်းပုင်ႇပႃႇၶႅမ် လႄႈ ပီႈၼွင့်ဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈၼႂ်းဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ-မိူင်းတူၼ်ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆ့။
ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ သင်ႇၶၸဝ်ႈ ၼႂ်းပီ 2022 ပူၼ်ႉမႃးၼၼ်ႉ တင်းမူတ်းမီးသင်ႇၶ ၶဝ်ႈတွပ်ႈမွၵ်ႈ 9,000 တူၼ်။ ပီၼႆႉ မီး 12,000 တူၼ်သေ ပီၼႆ့တႄ့ တႄႇဢဝ် ဝၼ်းတီႈ 19 – 27/2/2023 (လိူၼ်သီႇမႂ်ႇ 1 ၶမ်ႈ ထိုင် 9 ၶမ်ႈ) ယူႇတီႈ ၸုမ်းပၢႆးပၺ်ႇၺႃႇပရိယတ်ႉတိသတ်ႉထမ်ႇမပႃႇလ ၵႅၼ်ႇၸဝ်ႈ ငဝ်ႈငုၼ်းမုၵ်ႉၸုမ်းလူင်သင်ႇၶ ၸိုင်ႈတႆး ဢွၼ်ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်တွပ်ႇလိၵ်ႈ သင်ႇၶၸဝ်ႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆး ပတ်းပိုၼ်ႉလႄႈတင်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တင်းမူတ်း 39 တိူၵ်ႈ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ တႃႇမိူင်းတႆး 35 တိူၵ်ႈ သင်ႇၶ ၸဝ်ႈၶဝ်ႈ တွပ်ႇလိၵ်ႈမီး 12,000 တူၼ် ၼႆယဝ်ႉ။
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ