တႃႇႁႂ်ႈၵူၼ်းမိူင်းတႆးၵူႈၵေႃႉ တေမီးဝႂ်ၵပ်းတူဝ် ( မၢႆၾၢင် )ၵၼ်ၵူႈၵေႃႉၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းတႆး ယိၼ်းလီတေၸွႆႈထႅမ် ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းပီ 2019 ၼႆႉၵူၼ်းမိူင်းတႆး ဢၼ်ပႆႇမီးဝႂ်ၵပ်းတူဝ် မၢႆၾၢင် ( မၢတ်ႈပုင်ႇတိၼ်ႇ ) ၼၼ်ႉ ယင်းတိုၵ်းမီးၼမ်ယူႇ ယွၼ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းၸိူဝ်းဢၼ်လႆႈပၢႆႈ ဢွၵ်ႇႁဵတ်းၵၢၼ်ၼွၵ်ႈမိူင်းၶၢဝ်းတၢင်းႁိုင်ၼၢၼ်းၼၼ်ႉ ႁူပ်ႉတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇ ယွၼ်ႉဢမ်ႇမီး ပီႈၼွင်ႉၼႂ်းဢိူင်ႇဝၢၼ်ႈ၊ ဢမ်ႇမီးသၢၵ်ႈသေႇလၵ်းထၢၼ် ၵူၼ်းလူင်ဝၢၼ်ႈဢမ်ႇႁပ်ႉႁွင်းပၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၼၢင်းၸၢမ်ႇ တႆးႁွတ်ႈမိူင်းထႆး လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ ႁဝ်းၶႃႈမိူဝ်းႁဵတ်းမႃးယဝ်ႉဢေႃႈ ၵူၺ်းဢမ်ႇလႆႈ ယွၼ်ႉဝႃႈႁဝ်းမႃးယူႇတၢင်းမိူင်းထႆးႁိုင်ၼႃႇယဝ်ႉ ၵူၼ်းတီႈဝၢၼ်ႈၵေႃႈဢမ်ႇႁူႉၸၵ်းႁဝ်းယဝ်ႉ ပီႈၼွင်ႉၵေႃႈဢမ်ႇမီး ဢမ်ႇမီးၽႂ်ၸွႆႈႁပ်ႉႁွင်းပၼ် ၵွပ်ႈၼၼ်တေႁဵတ်းႁိုဝ်ၵေႃႈဢမ်ႇႁူႉယဝ်ႉ ယူႇတၢင်းၼႆႉၵေႃႈဝတ်းဝႂ်ဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ ၊ ဝႂ်ၵပ်းတူဝ်မိူင်း  ႁဝ်းၵေႃႈဢမ်ႇမီး ” ဝႃႈၼႆ။

တႃႇႁႂ်ႈႁႅင်းၵၢၼ်လႄႈ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းတႆးၵူႈၵေႃႉ တေႁဵတ်းဝႂ်ၵပ်းတူဝ်လႆႈၼၼ်ႉ ယူႇတီႈပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းတႆးၵေႃႈ တေ    ၶတ်းၸႂ်ယိုၼ်ႈမိုဝ်းၸွႆႈထႅမ်ယူႇ ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးဝၼ်းလႅင်းၶမ်း ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် လၢတ်ႈတီႈၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ – “ သိုပ်ႇၼႆႉၵႂႃႇ ဝႂ် ၵပ်းတူဝ်မၼ်းလမ်ႇလွင်ႈမႃးၵူႈမိုဝ်ႉၵူႈဝၼ်းယဝ်ႉ ၵွပ်ႈၼၼ်ႁၼ်ထိုင်ဝႃႈ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးၵူႈၵေႃႉထုၵ်ႇလီမီးဝႂ်ၵပ်းတူဝ် ယႃႇဝႃႈမၼ်းယၢပ်ႇၼႆသေ ဢမ်ႇႁဵတ်းယဝ်ႉၼႆလႃးလႃး။ မၼ်းတေႁဵတ်းႁႂ်ႈႁဝ်းႁၢမ်းသုၼ်ႇလႆႈ ၶဝ်ႈ မႃးၶိုၼ်း မိူင်းတူဝ်ၵဝ်ႇဢမ်ႇလႆႈ ၵွပ်ႈၼၼ်လႄႈ သင်ဝႃႈႁဵတ်းဢမ်ႇလႆႈ မီးလွင်ႈတၢင်းယၢပ်ႇၼႆၸိုင် ႁႂ်ႈၵပ်းသိုပ်ႇယွၼ်းတၢင်း ၸွႆႈထႅမ်မႃးတီႈလုမ်းပႃႇတီႇ    ႁဝ်းၶႃႈလႆႈၵူႈၶၢဝ်းၶႃႈ ” ဝႃႈၼႆ။

လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၼႂ်းပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမႂ်ႇ ၶၢဝ်းတၢင်း 3 ပီၼႆႉ လႆႈဢွၵ်ႇပၼ်ဝႂ်ၵပ်းတူဝ်ၵူၼ်းမိူင်း (ဢၼ်မႂ်ႇ) 6 လၢၼ်ႉ 7 သႅၼ်ၵေႃႉပၢႆယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပီ 2019 လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊပိူဝ်ႊၼႆႉ တေၶိုၼ်းၵဵပ်းသဵၼ်ႈမၢႆ ႁူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းထႅင်ႈၵမ်း ၼိုင်ႈ။ ယၢမ်းလဵဝ်ၸွမ်းၼင်ႇမီးဝႆႉသဵၼ်ႈမၢႆတႄႉ ႁူဝ်ၵူၼ်းမိူင်းမၢၼ်ႈ မီး 55 လၢၼ်ႉပၢႆ။ ၽူႈၸၢႆးမီး 25 လၢၼ်ႉပၢႆလႄႈ ၽူႈယိင်းမီး 27 လၢၼ်ႉပၢႆ ဝႃႈၼႆ။