ၼႂ်းလိူၼ်သႅပ်ႊထႅမ်ႊပိူဝ်ႊပူၼ်ႉမႃးၼႆႉ ၵူၼ်းမိူင်းတႆးလၢႆၸႄႈဝဵင်း ထူပ်းၽေးၼမ်ႉထူမ်ႈ လူႉသုမ်းတိူၵ်ႇ ႁႆႈလွၵ်းၼႃး ႁိူၼ်းယေး ဝတ်ႉဝႃးၽႃသိူဝ်ႇ တင်းၼမ်။ မၢင်ပိုၼ်ႉတီႈ ၵူၼ်းမိူင်းၺႃးၽေးၼမ်ႉလုပ်ႇထူမ်ႈ လႆလွင်ႈၸွမ်းလူႉတၢႆ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီး။

မိူၼ်ၼင်ႇ တီႈဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်း ဢၼ်မီးၾၢႆႇၸၢၼ်း ဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ လႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆး ၼႆႉၵေႃႈ ၺႃးၼမ်ႉလုပ်ႇထူမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်းသေ ထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ်ႁိူၼ်းယေး တီႈယူႇတၼ်းသဝ်း ပႆႇၸၢင်ႈပူၵ်းပွင်ၶိုၼ်း။ ႁူဝ်ၵူၼ်း 200 ပၢႆ လူဝ်ႇတၢင်းၸွႆႈထႅမ် ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

ဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်းၼႆႉ ၺႃးၼမ်ႉၵူၵ်းၼွင်း လုပ်ႇထူမ်ႈႁၢဝ်ႈႁႅင်း ၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 10/09/2024 ၼၼ်ႉသေ ႁိူၼ်းယေး တိူၵ်သူၼ်ႁႆႈလွၵ်းၼႃး ၵူၼ်းမိူင်း လူႉသုမ်းၼမ်။ ဝၢႆးၼမ်ႉထူမ်ႈယဝ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်း ဢမ်ႇမီးဢွင်ႈတီႈယူႇတီႈသဝ်း။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ 200 ပၢႆ လႆႈသွၼ်ႈယူႇ တီႈဝတ်ႉပဵင်းၶမ်း ၼႆယဝ်ႉ။

ဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်းၼႆႉ ႁိူၼ်းယေး ဢၼ်လွင်ႈၵႂႃႇၸွမ်းၼမ်ႉမီး 13 လင်၊ ဢၼ်လူႉၵွႆမီး 20 လင်၊ ဢၼ်လူႉၵွႆ ဢိတ်းဢွတ်းသမ်ႉမီး 52 လင် ႁူမ်ႈတင်းမူတ်း မီး 85 လင်လႄႈ ႁိူဝ်းၸၢၵ်ႈ လႆလွင်ႈၸွမ်းၼမ်ႉသေ ႁၢႆၵႂႃႇ မီး 5 လမ်း။ တႃႇပူၵ်းပွင် ၶိုၼ်း ဢွင်ႈတီႈယူႇသဝ်းၵူၼ်းမိူင်းၼႆႉ ယၢပ်ႇၽိုတ်ႇဝႆႉၼႆ – ၸၢႆးၵျေႃႇဢွင်ႇ ၵူၼ်းမိူင်းသၢတ်ႇ လၢတ်ႈၼႄဝႆႉၼင်ႇၼႆ။

“ယၢမ်းလဵဝ် ဢၼ်ၵူၼ်းမိူင်း လူဝ်ႇလွင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈဝႆးဝႆးၼႆႉ တႃႇမႄးၵုမ်းတီႈယူႇၶဝ်ၶိုၼ်း။ ယွၼ်ႉဝႃႈ မီးပုတ်းမႆႉ ယုၵ်းယၢၵ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မႃးပၢၼ်ႉသႂ်ႇႁိူၼ်းယေးၶဝ် တဵမ်ၵႂႃႇမူတ်း။ ႁိူၼ်းၸိူဝ်းဢၼ် ဢမ်ႇလွင်ႈၸွမ်းၼမ်ႉ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵေႃႈ ၶိူင်ႈၶူဝ်းၸႂ်ႉသွႆ ၼႂ်းႁိူၼ်းယေး ဢမ်ႇၸၢင်ႈဢဝ်ၶိုၼ်း။ ၸွမ်းတၢင်းၵႂႃႇမႃး ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈ ၵူမ်ႇဢုင်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပေႃးပူၼ်ႉဢႅဝ်ဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

တႃႇမႄးၵုမ်းၶိုၼ်းၼၼ်ႉ လူဝ်ႇၵႃးဝူၵ်းၵႃးထုၺ်မႃးၶုတ်း တေႃႉဢဝ်ၵူမ်ႇဢုင် ၶီႈလိၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉဢွၵ်ႇ မူတ်းမူတ်းၵွၼ်ႇ ၸင်ႇတေၸၢင်ႈႁဵတ်းလွင်ႈမူတ်းသႂ် ယူႇသဝ်းၶိုၼ်းလႆႈ။ ယၢမ်းလဵဝ် တီႈယူႇသဝ်းဢမ်ႇမီး ၶွင်ၵိၼ်ယႅမ်ႉ ဢမ်ႇတဵမ်ထူၼ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

ယၢမ်းလဵဝ် လွင်ႈၵိၼ်ယႅမ်ႉဢိတ်းဢွတ်းလႄႈ ၶူဝ်းၼုင်ႈတင်းဝႂ်တႄႉ ယူႇတီႈ ၸုမ်းၸွႆႈထႅမ်တူင်ႇၵူၼ်း ၼႂ်းဝဵင်းတႃႈတွၼ်း ၸိုင်ႈထႆး မႃးၸွႆႈယူႇၵမ်ႈၽွင်ႈသေတႃႉ တႃႇၶၢဝ်းယၢဝ်းတႄႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈမႆႈၸႂ်ဝႆႉ ဝႃႈၼႆ။

ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်းၼႆႉ သုမ်းၶိူင်ႈၶူဝ်းၸႂ်ႉသွႆ ၼႂ်းႁိူၼ်းတင်းၼမ် လိူဝ်ၼၼ်ႉ ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈတႄႉ မၢႆၾၢင်လႄႈ မုင်ႉ ႁေႃႁိူၼ်း ႁၢႆလွင်ႈၸွမ်းၼမ်ႉမူတ်း။ ၼႆႉၵေႃႈ လူဝ်ႇလႆႈတိုၵ်းသူၼ်း လဝၵၶဝ် တူၺ်းထိုင် ပၼ်ၼႆယဝ်ႉ ၸၢႆးၵျေႃႇဢွင်ႇ မိူင်းသၢတ်ႇ သိုပ်ႇလၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈၼင်ႇၼႆ –

“လွင်ႈဝႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်း တူၵ်းၵိၼ်းယူႇ ၼႆၼၼ်ႉ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉၵူႈတီႈႁူႉတၢင်း။ ၸွႆႈထႅမ်လႆႈၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈ ၸွႆႈပၼ်ၵႃႈၼၼ်ႉသေၵမ်း။ ဢမ်ႇဝႃႈငိုၼ်းတွင်း ဢမ်ႇဝႃႈသိူဝ်ႈၶူဝ်း ၶိူင်ႈၵမ်ႉၸွႆႈသႅၼ်းလႂ် ဢမ်ႇဝႃႈ ၾၢႆႇလႂ်ၵမ်ႉထႅမ်မႃး ၵေႃႈ တေယိၼ်းၸူမ်းတႄႉတႄႉၶႃႈဢေႃႈ”- ဝႃႈၼႆ။

လိူဝ်သေ ဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်းယဝ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းၶဵတ်ႇမိူင်းယွၼ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ ၼမ်ႉလုပ်ႇထူမ်ႈႁႅင်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ ႁိူၼ်းယေး ၵူၼ်းမိူင်း ဢမ်ႇတၼ်းပဵၼ်သင်။ တိူၵ်ႇႁႆႈလွၵ်းၼႃးတႄႉ လူႉၵွႆၸွမ်းၼမ်ႉၼွင်းမူတ်း။ မိူင်းယွၼ်းလႄႈ ဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်း ၼႆႉ ယၢၼ်ၵၼ်မွၵ်ႈ 5 လၵ်း။ မိူင်းယွၼ်းတင်း ဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်းၼႆႉသမ်ႉ ယၢၼ်ၵႆၵၼ် တၢင်းဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ မွၵ်ႈ 30 လၵ်း။ ပိုၼ်ႉတီႈၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်တႅမ်ႇသေဢမ်ႇၵႃးသမ်ႉ ဢိူမ်ႈၸမ်ၵႄးၼမ်ႉၵူၵ်းလႄႈ ၸင်ႇၺႃးၽေးၼမ်ႉ ႁၢဝ်ႈႁႅင်း။

ပေႃးတူၺ်းၼႂ်းၽႅၼ်ႇလိၼ် ၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၸိုင် လႆႈဝႃႈဢွင်ႈတီႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ ယူႇတိတ်းၸပ်းႁၢင်ၼမ်ႉၵူၵ်းယဝ်ႉ။ ယွၼ်ႉၼၼ် လႆႈဝႃႈၼမ်ႉလုၵ်ႉတီႈသုင် တၢင်းမိူင်းသၢတ်ႇ လႆလူင်းၸူးတီႈတႅမ်ႇ။ ယွၼ်ႉပဵၼ် ဢွင်ႈတီႈဢၼ်တိတ်းၸပ်းလႅၼ်လိၼ်တႆး – ထႆးလႄႈ ၼႂ်းမိူင်းထႆးၵေႃႈ မီးလွင်ႈလူႉသုမ်း ၸွမ်းတင်းၼမ် မိူၼ်ၼင်ႇ လွႆလၢင်း၊ မႄႈဢၢႆး၊ တႃႈတွၼ်း၊ မိူင်းၾၢင် ၸိူဝ်းၼႆႉ။

တီႈဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်းၼႆႉ မီးႁူင်းႁဵၼ်းဝႆႉယူႇသေတႃႉ ထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် ပႆႇၸၢင်ႈပိုတ်ႇႁဵၼ်း ယွၼ်ႉၺႃးလိၼ် ၵူမ်ႇဢုင်ထူမ်ဝႆႉ။ ၶၢဝ်းယၢမ်းၼႆႉသမ်ႉ ၸမ်တွပ်ႇလိၵ်ႈၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းယဝ်ႉလႄႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်းၵေႃႈ မႆႈၸႂ်ၵူဝ် ၵၢတ်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းၽႂ်မၼ်း ဝႃႈၼႆ။

မိူၼ်ၼင်ႇ ၼႂ်းဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇၵေႃႈ သဝ်ၾႆးၾႃႉ ဢၼ်ပၵ်းတင်ႈတႄႇၵဵင်းတုင် မႃးၸိူဝ်းၼၼ်ႉ လူႉၵွႆၵူၼ်ႇပင်း လၢႆလၵ်းလႄႈ တႃႇမႄးၵုမ်းယဝ်ႉၶိုၼ်း တေလႆႈၸႂ်ႉၶၢဝ်းယၢမ်းႁိုင်။ သဵၼ်ႈတၢင်းၵႃးၵေႃႈ လႅပ်ႈတေႁိုင်ထိုင် 3 – 4 လိူၼ် ၸင်ႇတေၵုမ်းယဝ်ႉလႆႈၼႆ ၵူၼ်းမိူင်းသၢတ်ႇလၢတ်ႈ။

လိူဝ်ၼၼ်ႉ ဝၢၼ်ႈလွႆသဝ်ႇ ဢၼ်မီးၼိူဝ်တၢင်းၵႂႃႇတၢင်း မိူင်းၵႅတ်ႇၼၼ်ႉၵေႃႈ ထူပ်းၽေးၼမ်ႉၼွင်းသေ – လင်ႁိူၼ်း 11 လင် လႆလွင်ႈၸွမ်း ၼမ်ႉမူတ်း၊ ၵူၼ်းတႄႉ ဢမ်ႇတၼ်းပဵၼ်သင်။

ဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပုင်ႇ (ဝၢၼ်ႈပုင်ႇၵလၢင်း) ဢၼ်မီးၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း မိူင်းသၢတ်ႇ – မိူင်းၵူၵ်း ဢၼ်ၵႆၵၼ် တၢင်းဝဵင်းမိူင်းသၢတ်ႇ 21 လၵ်း ၼၼ်ႉၵေႃႈ ႁိူၼ်းယေး လွင်ႈၸွမ်းၼမ်ႉၼွင်း 8 လင်လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းလူႉတၢႆ ၵေႃႉၼိုင်ႈ။ ရူတ်ႉၵႃး လွင်ႈ ၸွမ်း 3 လမ်းလႄႈ ၵႃးၶႄၾႆး ႁွင်ႈၵၢၼ်ၾၢႆႇၶႄၾႆးၶဝ် လွင်ႈၸွမ်း လမ်းၼိုင်ႈ ဢမ်ႇၸၢင်ႈဢဝ်ၶိုၼ်း။ ပိူင်ပဵၼ်ၸိူဝ်း ၼႆႉ မႅၼ်ႈဝၼ်းလဵဝ်ၵၼ်တင်း ဝၢၼ်ႈပဵင်းၶမ်း ဢၼ်ထူပ်းၽေးၼမ်ႉၼၼ်ႉ။