Wednesday, July 24, 2024

ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ တီႉၺွပ်းၵူၼ်း ဝႃႈၶျေႃးဢဝ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇ ၶိုင်ၶႃႈတၢႆသေ ဢဝ်မၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်ၶၢႆ

Must read

ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပွင်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်တီႉၺွပ်းၵူၼ်းၵေႃႉၼိုင်ႈ ၵေႃႉထုၵ်ႇၼႄးဝႃႈ ၶျေႃးၸဝ်ႈသၢင်ႇဢွၼ်ႇသွင်တူၼ် ၵႂႃႇၶိုင်ၶႃႈတၢႆသေ ဢဝ်မၢၵ်ႇႁူဝ်ၸႂ်။

ႁၢင်ႈ-သၼ်လွႆတႆး

မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 04/04/2018 ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပွင်ႈ ႁူမ်ႈၵၼ်တီႉၺွပ်း ၸၢႆးဢၢႆႈလူႇ၊ ၽွင်းမၼ်းဢွၼ်ဢဝ် ၸဝ်ႈသၢင်ႇဝတ်ႉ/ ၵျွင်းပုင်ႇႁႃႈ သွင်တူၼ် (သွင်ပႃး) ဝၢၼ်ႈပုင်ႇႁႃႈ ဢိူင်ႇၸလၢၼ်း ၵႂႃႇတီႈၼႂ်းထိူၼ်ႇတီႈၼိုင်ႈ ႁိမ်းဝၢၼ်ႈၸလၢၼ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းယႆ ၸႄႈတွၼ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇ။ ၸဝ်ႈသၢင်ႇဢွၼ်ႇ သွၼ်တူၼ်ၼႆႉ ဢႃယုတိုၵ်ႉလႆႈမွၵ်ႈ 9-10 ၶူပ်ႇ-ၼႆယဝ်ႉ။

- Subscription -

ၽူႈတူင်ႉၼိုင်ၼႂ်းပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ဢိူင်ႇၼမ်ႉပွင်ႈ ၸၢႆးလႃႉထူၺ်း လၢတ်ႈဝႃႈ- ” လိူၵ်ႈလိူၵ်ႈဝၼ်းၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဝၼ်းပၢင်ပွႆးသၢင်းၵျူဝ်ႇမုၼ်ၸဝ်ႈထဝ်ႈ၊ ၸဝ်ႈသြႃႇၸဝ်ႈၸၢင်းၶဝ် ပိူၼ်ႈဢွၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇမူတ်း ဢမ်ႇၵိုတ်းၽႂ်။ ၵိုတ်းၸဝ်ႈသၢင်ႇဢွၼ်ႇၶဝ်ၼႆႉ ယူႇပႂ်ႉဝတ်ႉ။ ၸၢႆးဢၢႆႈလူႇၼႆႉ မၼ်းၵႂႃႇထၢမ်ႁႃၵွင်းမူးၼၢင်းၽၢႆး၊ မၼ်းၶႂ်ႈလူႇၶႂ်ႈဝႆႈ၊ ၸဝ်ႈသၢင်ႇၶဝ်ၵေႃႈၵႂႃႇၼႄမၼ်း။ ဢၼ်မၼ်းၸၢႆးၵႂႃႇလွၵ်ႇၵဝ်းလႆႈၼႆႉ ပဵၼ်ၸဝ်ႈသၢင်ႇ သွင်တူၼ်။ မၼ်းၵႂႃႇလူႇၵႂႃႇဝႆႈၵွင်းမူးယဝ်ႉသေ သမ်ႉၶိုၼ်းဝႃႈ ယွၼ်းသိုပ်ႇၵႂႃႇႁႃၶုမ်ၼၢင်းၽၢႆး၊ ပႃႇႁဵဝ်ႈ ၼၢင်းၽၢႆးမီးတီႈလႂ်။ ပၼ်ငိုၼ်းၸဝ်ႈသၢင်ႇၶဝ် ႁႂ်ႈၵႂႃႇသူင်ႇတၢင်းၼၼ်ႉတၢင်းၼႆႉ၊ ၸဝ်ႈသၢင်ႇၶဝ်ၵေႃႈ ႁပ်ႉငိုၼ်းသေၵႂႃႇသူင်ႇ။ မၼ်းဢဝ်လူတ်ႉၶိူင်ႈမၼ်းဝႆႉသေ ႁွင်ႉၸဝ်ႈသၢင်ႇဢွၼ်ႇသွင်တူၼ်ၼၼ်ႉ ႁေႃႈၵႃးၵႂႃႇၼႂ်းထိူၼ်ႇ၊ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈႁူႉၸွမ်းၸိူင်ႉၼႆ”။

ၸၢႆးဢၢႆႈလူႇ ႁၢင်ႈ-သၼ်လွႆတႆး

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ- “ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈပွတ်းတွၼ်ႈၼၼ်ႉ ႁၼ်ၵူၼ်းပႅၵ်ႇၼႃႈ တၢင်ႇၸဝ်ႈသၢင်ႇၵႂႃႇၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ပိူၼ်ႈၵေႃႈ ႁၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈသေ သေႃႇသူၼ်းၵၼ်ၵႂႃႇၶႆႈၸွမ်းလိုပ်ႈလမ်းၸွမ်း။ ႁဝ်းၶႃႈငိၼ်းဝႃႈ မၼ်းယင်းၶိုၼ်းႁဵတ်းတီႈပိူၼ်ႈၵွၼ်ႇ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၶဝ်ၸင်ႇၵႂႃႇ တီႈလႆႈမၼ်းတီႈၼၼ်ႈ”- လၢတ်ႈတီႈ ၸုမ်းၶၢဝ်ႇၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ၼင်ႇၼႆ။

ဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈႁေႃႈလူတ်ႉၵႃး ၸၢႆးဢၢႆႈလူႇ ႁၢင်ႈ-သၼ်လွႆတႆး

ၸၢႆးဢၢႆႈလူးၼႆႉ ပဵၼ်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး၊ ယူႇဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပွင်ႈ ဢိူင်ႇၼမ်ႉပွင်ႈ ၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ။ မၼ်းၸၢႆးၼႆႉ ပဵၼ်ၵူၼ်းႁဵတ်းၵိၼ်ၵၢၼ်ႁေႃႈလူတ်ႉၵႃး လႅၼ်ႈၼိူဝ်သဵၼ်ႈတၢင်း ၼမ်ႉပွင်ႈ-လႃႈသဵဝ်ႈ။ ဝၢၼ်ႈၸလၢၼ်း သမ်ႉယူႇၼႂ်းဢိူင်ႇၸလၢၼ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းယႆ ၸႄႈဝဵင်းလႃႈသဵဝ်ႈ။

ႁၢင်ႈ-သၼ်လွႆတႆး

ဝၢႆးတီႉၺွပ်းလႆႈယဝ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ၊ ႁူဝ်ဢိူင်ႇၵၢင်ႉၵႄႇဢိၵ်ႇၸုမ်းပျီႇတုၸိတ်ႉ ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇ ႁူမ်ႈၵၼ်ထဵတ်ႈထၢမ်မၼ်းၼၼ်ႉ မၼ်းၸၢႆးယွမ်းႁပ်ႉဝႃႈ ၵူၼ်းၸုမ်းၶဝ်မီးတင်းမူတ်း 15 ၵေႃႉ၊ ႁဵတ်းၵၢၼ်ပဵၼ်မူႇပဵၼ်ၸုမ်း။ တီႈတူဝ်မၼ်းၼၼ်ႉ တီႉလႆႈပႃးယႃႈလိုမ်းတူဝ် ဢိၵ်ႇမူၵ်ႇသိတ်းယႃႈလိုမ်းတူဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ယူႇတီႈၵူၼ်းဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပွင်ႈၶဝ် ဢဝ်တူဝ်မၼ်းၸၢႆး မွပ်ႈပၼ်တီႈၼႂ်းမိုဝ်း ၸဝ်ႈၼႃႈတီႈသိုၵ်း ပျီႇတုၸိတ်ႉ ဝၢၼ်ႈပၢင်ႇၶဝ်ၵႂႃႇ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈတုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈၽူႈမီးပုၼ်ႈၽွၼ်းၶဝ် သိုပ်ႇသွၵ်ႈႁႃတီႉၺွပ်းပၼ် ၸုမ်းၸိူဝ်းၶဝ် ဢၼ်တိုၵ်ႉၵိုတ်းလိူဝ်ယူႇၼၼ်ႉထႅင်ႈ- ၼႆယဝ်ႉ။

“ႁဝ်းၶႃႈတူၺ်းၼႆႉ ၶဝ်ပဵၼ်ၵူၼ်းၵိၼ်ၸေး၊ ၵိၼ်ယႃႈမႃႉ၊ ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈယႃႈမႃႉၵမ်းသိုဝ်ႈ။ ၶၢဝ်ႇၵူၼ်းၼႂ်း ပိုၼ်ႉတီႈတႄႉ ႁူဝ်ႇလိုဝ်းၵၼ်ဝႃႈ မၼ်းတေၽႃႇဢဝ်ၶိူင်ႈၼႂ်းတူဝ်ၵူၼ်း မိူၼ်ၼင်ႇ ႁူဝ်ၸႂ်၊ တႂ် ၸိူဝ်းၼႆႉသေ ၵႂႃႇၶၢႆၵိၼ်။ ၵူၺ်းၵႃႈ ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈဢမ်ႇလႆႈႁူႉၸွမ်းႁၼ်ၸွမ်းတႄႉတႄႉ။ တင်ႈတႄႇပီၵၢႆမႃး ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈ ယၢမ်ႈငိၼ်းမႃးတႄႉ ဢဝ်ၵႂႃႇၶၢႆမိူင်းၶႄႇ။ လွင်ႈဢၼ်ၶဝ်ႁဵတ်းသေ ပဵၼ်ၵၢၼ်မႃးလၢႆမိူဝ်ႈလၢႆပွၵ်ႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇလႆႈငိၼ်း၊ ပွၵ်ႈၼႆႉလႅပ်ႈပဵၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းႁႅၵ်ႈမၼ်းၵူၺ်း- ၸၢႆးလႃႉထူၺ်း လၢတ်ႈ။

ၶူဝ်းၶွင်ဢၼ်တီႉလႆႈတီႈၸၢႆးဢၢႆႈလူႇ ႁၢင်ႈ-သၼ်လွႆတႆး

လိူဝ်သေၼၼ်ႉ သိုပ်ႇလၢတ်ႈတိုၵ်းသူၼ်းပႃးဝႃႈ- “ပေႃႈမႄႈလုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်းၵေႃႈ ယႃႇဝႆႉမဝ်မၢင်၊ ၵုမ်းတူၺ်းလူလွမ်ပၼ် လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်းၽွင်ႈ။ ပေႃးဢမ်ႇၸႂ်ႈၵူၼ်းယၢမ်ႈၶဝ်ႈဢွၵ်ႇၵၼ် ယုမ်ႇယမ်ၵၼ်ပူၼ်ႉတီႈ ယႃႇပၼ်လုၵ်ႈလၢင်းႁဝ်းၵႂႃႇၸွမ်းပိူၼ်ႈ၊ လုၵ်ႈဢွၼ်ႇႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ လွင်ႈယႂ်ႇတႄႉတႄႉ။ ပိူင်လူင်မၼ်း လွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈမိူင်းႁဝ်းၼႆႉ မၼ်းဢမ်ႇမီး၊ ႁဝ်းတေၸႂ်ယႂ်ႇပိူၼ်ႈ ဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈပၼ်ႁဝ်း မၼ်းဢမ်ႇလႆႈ၊ ႁဝ်းၶႃႈလူဝ်ႇဢဝ်ႁူမ်ႇလူမ်ႈ ႁင်းၽႂ်မၼ်းသေ ၵူၼ်းႁိမ်းႁွမ်းႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ ၽွမ်ႉၵၼ် တူၺ်းထိုင်ၵၼ်၊ ၵူၼ်းပႅၵ်ႇၼႃႈပႅၵ်ႇတႃၼႆႉ ႁဝ်းလီၾၢင်ႉၵၼ်ႁႅင်းႁႅင်း”။

ပိုၼ်ႉတီႈတၢင်းပွတ်းၼႆႉ ယႃႈမဝ်းၵမ်လိူင်ႇၼမ်၊ ႁဝ်းၶႃႈၵုမ်းၵၼ်ယၢပ်ႇတႄႉတႄႉ။ ဢၼ်ၵူၼ်းၼုမ်ႇၶဝ် တင်းၽူႈပွင်ၵၢၼ်ၼႃႈဝၢၼ်ႈ သၢၼ်မိုဝ်းၵၼ်သေ တီႉၺွပ်းၵူၼ်းၵႃႉယႃႈ တီႈဝၢၼ်ႈၼမ်ႉပွင်ႈ မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 6 လိူၼ်ပူၼ်ႉၼၼ်ႉၵေႃႈ ၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၸုမ်းၶဝ်ၼႆႉ ၵမ်းသိုဝ်ႈၼင်ႇၵဝ်ႇ။ မွၵ်ႇထိုင်ၽူႈမီးပိုၼ်ႉႁူႉပၢႆးႁၼ်ၶဝ် မႃးႁဵတ်းပၢင်တၢၼ်ႈၶႆႈ ၵဵဝ်ႇၵပ်းၽေးယႃႈမဝ်းၵမ်ၵေႃႈ တိုၵ်ႉပူၼ်ႉၵႂႃႇလၢႆဝၼ်းၼႆႉၵူၺ်း၊ သမ်ႉမႃးၵိူတ်ႇ လွင်ႈၸိူင်ႉၼႆ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈမႆႈၸႂ် ၸႂ်ဢမ်ႇလီၸွမ်းတႄႉတႄႉ- ၸၢႆးလႃႉထူၺ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼႄထႅင်ႈၼင်ႇၼႆ။

ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ

- Subscription -
- SHAN's Apps -spot_img

ၶၢဝ်ႇလိုၼ်းသုတ်း