မိူဝ်ႈဝၼ်းတီႈ 13 သႅပ်ႊထႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ 2007 ၸုမ်းၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ (UN) ၸတ်းပၢင်ၵုမ်လူင် ၵမ်းထူၼ်ႈ 62 တီႈလုမ်းပွင်ၵၢၼ်လူင်ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ တီႈဝဵင်းလူင်ၼိဝ်ႊယွၵ်ႉ ၸိုင်ႈမိူင်းဢမေႊရိၵႃႊ၊ ႁူမ်ႈလႆႈၸႂ် တႅပ်းတတ်းႁပ်ႉႁွင်းမၵ်းမၼ်ႈလိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ ၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇ ဝႃႈလူၺ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၶိူဝ်း ၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈ (Declaration on the Rights of Indigenous Peoples-UNDRIP) ၊ ပိူဝ်ႈတႃႇၵႂၢတ်ႇလၢင်ႉၽဵဝ်ႈပႅတ်ႈ လွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈ။

ၵႃႈၵွၼ်ႇပူၼ်ႉမႃး ယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈ ႁူဝ်ၵူၼ်းမွၵ်ႈ 370 လၢၼ်ႉပၢႆၼႆႉ လႆႈထုၵ်ႇတဵၵ်းတဵင် ပေႉၵိၼ်လူလၢႆမႃး၊ ဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉလွင်ႈပဵၼ်ထမ်း/ တြႃးမႃး။ ပိူဝ်ႈတႃႇၸွႆႈထႅမ်ပၼ်ၸိူဝ်းၶဝ် ဢၼ်လႆႈထုၵ်ႇ ၸႅၵ်ႇၽႄ ဝႆႉၼႃႈလဵၵ်ႉၼႃႈယႂ်ႇ၊ လႆႈထုၵ်ႇတဵၵ်းတဵင်ပေႉၵိၼ်လူလၢႆ ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈမီးတိုဝ်ႉတၢင်း လုၵ်ႉၶိုၼ်ႈမႃးတေႃႇသူႈၵႂႃႇ-ၼႆယဝ်ႉ။

ယိူင်းမၢႆ ၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈ

ယိူင်းမၢႆပိူင်လူင် ၼင်ႇႁိုဝ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ် လႆႈႁပ်ႉသုၼ်ႇလႆႈလၢႆလၢႆပိူင် မိူၼ်ၼင်ႇ-

(1) သုၼ်ႇလႆႈလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်း တၢင်းၾိင်ႈငႄႈႁိတ်ႈႁွႆး။

(2) သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်းလွင်ႈၽႃႇသႃႇလိၵ်ႈလၢႆးၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ။

(3) သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်းလွင်ႈၸၢင်ႈၵၢၼ်ငၢၼ်း။

(4) သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်းလွင်ႈပၢႆးယူႇလီ၊ ယူတ်းယႃပၢႆးယူႇလီ။

(5) သုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်းလွင်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်း ပၢႆးပၺ်ၺႃ လႄႈတၢင်ႇၸိူဝ်ႉတၢင်ႇပိူင်။

လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ယင်းဝႆႉလမ်ႇလွင်ႈၼိူဝ် သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ်ၵူၺ်းပႆႇပေႃး၊ ယင်းၵမ်ႉထႅမ်ပၼ် ႁႅင်း လွင်ႈမႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃး ၾိင်ႈငႄႈႁိတ်ႈႁွႆးတူဝ်ၵဝ်ႇ။ ႁၢမ်ႈ-ဢမ်ႇလႆႈႁဵတ်းလွင်ႈႁၢႆႉၸႃႉၼိူဝ်ၵူၼ်းၶိူဝ်း ၵိုၵ်းပိုၼ်ႉ တီႈ။ ပၼ်သုၼ်ႇလႆႈတဵမ်ထူၼ်ႈ ပိူဝ်ႈတႃႇမႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးဝႆႉလွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈလၢၵ်ႇလၢႆ ႁႂ်ႈပေႃးပဵၼ်လွင်ႈ ၵမ်ႉယၼ် ၵၢၼ်ပူၵ်းပွင်ပၢႆးမၢၵ်ႈမီးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇလႄႈ တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင် ၶွင်ၵူၼ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ်- ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ တႃႇတေမီးမႃးလိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆ ၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇဝၼ်း သုၼ်ႇလႆႈ ၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈ 13 သႅပ်ႊထႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ 2007 ၼႆႉဢမ်ႇငၢႆႈၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်ၶဝ်ႈႁူမ်ႈပၢင်ၵုမ်လူင် ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ (UN) ပွၵ်ႈၼႆႉ တင်းမူတ်းမီး 144 ၸိုင်ႈမိူင်း၊ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၸိုင်ႈမိူင်းယႂ်ႇဢၼ်ဢမ်ႇႁၼ်လီသေ တွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင် ၸႂ်သၢၼ်ၶတ်း မီးၸိုင်ႈမိူင်းယႂ်ႇလူင် 4 မိူင်း မိူၼ်ၼင်ႇ ဢွတ်ႊသတြေႊလီႊယိူဝ်ႊ၊ ၶႅၼ်ႊၼၻိူဝ်ႊ၊ ၼိဝ်ႊၸီႊလႅၼ်ႊ လႄႈ ဢမေႊရိၵႃႊၸိူဝ်းၼႆႉ။ လိူဝ်သေၼၼ်ႉ ယင်းမီးၸိုင်ႈမိူင်းဢၼ်ဢမ်ႇဢွၵ်ႇသဵင် 11 မိူင်း မိူၼ်ၼင်ႇ ဢႃႊၸိူဝ်ႊ ပႆႊၵျၢၼ်ႊ၊ ၿင်ႊၵလႃႊၻဵတ်ႊသျ်၊ ၽူးထၢၼ်၊ ၿူႊရုၼ်ႊၻီႊ၊ ၶူဝ်ႊလမ်ႊၿီႊယိူဝ်ႊ၊ ၵျေႃႊၵျီႊယိူဝ်ႊ၊ ၶဵၼ်ႊယႃႊ၊ ၼၢႆႊၵျီႊရီႊယိူဝ်ႊ၊ ရတ်ႊသျိူဝ်ႊ၊ သႃႊမူဝ်ႊဝႃႊ လႄႈ ယူႊၶရဵၼ်ႊ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ထႅင်ႈပိူင်ၼိုင်ႈ တႃႇလႆႈမႃးၶေႃႈၵိၼ်ၵႅၼ်ႇ ဝႃႈလူၺ်ႈသုၼ်ႇလႆႈၶွင်ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈၼႆႉၵေႃႈ ၸႂ်ႉၶၢဝ်း ယၢမ်းမႃး 25 ပီလုမ်းလုမ်း-ၼႆယဝ်ႉ။

လွင်ႈဢၼ်မီးမႃး ဝၼ်းၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈ 13 သႅပ်ႊထႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ 2007 ၼႆႉ လီယုၵ်ႉယွင်ႈဢဝ်ၵုၼ်းမုၼ် တၢင်ႇသီႈမွမ်ႈၸွမ်ႁူဝ်တႄႉတႄႉ။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼိုင်ႈလႄႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼိုင်ႈ ဢၼ်ပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵၼ်တင်း ၽိဝ်ၼိူဝ်ႉ၊ သႃသၼႃ၊ ၾိင်ႈထုင်းႁိတ်ႈႁွႆး၊ ၽႃႇသႃႇလိၵ်ႈလၢႆးၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ၊ လွင်ႈယူႇသဝ်းၵိၼ်သၢင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းမီးလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ်၊ ဢမ်ႇပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းတေႃႇၵၼ်၊ ၵမ်ႉထႅမ်ပၼ်ႁႅင်းၵၼ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉ ၶၢဝ်းတၢင်းၼပ်ႉႁူဝ်သိပ်းပီမႃးႁၢၼ်ႉတေႃႇဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၵူၼ်းၵိုၵ်းမိူင်း ၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဢမ်ႇတွၼ်ႉလႆႈပုတ်ႈပူၺ်ႈၽွၼ်းပၢင်ႈ သုၼ်ႇလႆႈၸိူဝ်းၼႆႉ။

တင်ႈတႄႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းမိူင်းသၼ်လွႆ လူင်းလၢႆးမိုဝ်းလိၵ်ႈႁူမ်ႈမၢႆပၢင်လူင် ၵေႃႇတင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် 12 ၾႅပ်ႊၿိဝ်ႊရီႊ 1947 ၸွမ်းၵၼ်မႃးတင်းပီႈၼွင်ႉမၢၼ်ႈ၊ လႆႈလွတ်ႈလႅဝ်းသဝ်းၶေႃ 1948 မႃးၶၢဝ်းတၢင်းၸဵတ်းသိပ်းပီပၢႆမႃးၼႆႉ ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတင်းလၢႆ ၵူၺ်းမီးလွင်ႈပူၼ်ႉပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းႁၢဝ်ႈႁႅင်း ယူႇၶိူဝ်းယႂ်း ဢမ်ႇထၢတ်ႇ ဢမ်ႇဝၢႆး၊ ထိုင်တီႈပဵၼ်ၵဝ်ႉငဝ်ႈငိူၼ်ႈၼဵၼ် ၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတင်းလၢႆ လုၵ်ႉယိပ်းၶိူင်ႈၵွင်ႈၵၢင်ႇ လုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ တေႃႇသူႈတပ်ႉသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ တပ်ႉမတေႃႇမႃး ပၢၼ်သိုပ်ႇပၢၼ် ႁၢၼ်ႉတေႃႇယၢမ်းလဵဝ်။

ပဵၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈမီးမႃးပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း (လၵ်းမိူင်း) 2008 ၊ ဢၼ်ၸုမ်းသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢွၼ်ႁူဝ်ၶဵၼ်ႇတႅမ်ႈ တင်ႈတႄႇပီ 1993-2008 ၶၢဝ်းယၢမ်း 15 ပီၼၼ်ႉၵေႃႈ မွပ်ႈပၼ်ဝႆႉဢႃႇၼႃႇဢမ်းၼၢၸ်ႈတီႈၾၢႆႇသိုၵ်းၼမ်လိူဝ်လၢႆ။

ဝၢႆးမႃးၼႆႉ မီးၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈတူဝ်ႈမိူင်းပတ်းပိုၼ်ႉ ၸွမ်းလွၵ်းလၢႆးၻီႊမွၵ်ႊၶရေႊၸီႊ ၼႆသေတႃႉ လူင်ပွင် ၸိုင်ႈ ၵူၼ်းမိူင်း ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉယုင်းမီး ဢႃႇၼႃႇမႃး ႁိမ်း 3 ပီ သေတႃႉ မႄးပိူင်ပိုင်းလၵ်းမိူင်းဢမ်ႇလႆႈ၊ ဢမ်ႇ ပဵၼ်မႃးႁၢၼ်ႉတေႃႇယၢမ်းလဵဝ်။ ပႃႇတီႇၶဝ်ဝႃႈ ပေႃးဢမ်ႇမူၼ်ႉမႄးၵႄႈလိတ်ႈလႆႈ ပိူင်ပိုင်းလၵ်းမိူင်း 2008 ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း/ၵူႈၸႄႈမိူင်း/တိူင်း ဢမ်ႇမီးသုၼ်ႇ လႆႈၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ်ၼႆသေ ၸဵမ်မိူဝ်ႈႁႃသဵင်လိူၵ်ႈတင်ႈၼၼ်ႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇႁႃသဵင် ပၼ်ၵႂၢမ်းမၼ်ႈဝႆႉတီႈ ၵူၼ်းမိူင်း သေတႃႉ ၽိူဝ်ႇထိုင် ပေႉလိူၵ်ႈတင်ႈမႃးယဝ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇႁဵတ်း သင်လႆႈ၊ ၾၢႆႇသိုၵ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ယင်းတိုၵ်ႉၵိတ်ႇၶႂၢင် ဝႆႉယူႇ ၽႂ်ယင်းဢမ်ႇၸၢင်ႈ ႁဵတ်းသင်။

ၼႂ်းပိူင်ငဝ်ႈပိုင်းမိူင်း 2008 တတ်းမၵ်းဝႆႉပၼ် သုၼ်ႇလႆႈၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ တႃႇၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး မီးလၢႆ ပိုၼ်ႉတီႈ။ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၸိူဝ်းလႆႈၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇ မီးမိူၼ်ၼင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းဝႃႉ၊ ပဢူဝ်း၊ ပလွင်ႈ၊ ထၼု ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇဝႃႉ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း မီး 6 ၸႄႈဝဵင်း၊ ၸႄႈဝဵင်းႁူဝ်ပၢင်ႇ၊ ပၢင်ဝၢႆ၊ ၼႃးၽၢၼ်း၊ မိူင်းမႂ်ႇ၊ မၢၵ်ႇမၢင် တင်း ပၢင်သၢင်း ။ ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇပဢူဝ်း 3 ၸႄႈဝဵင်း ႁူဝ်ပူင်း၊ သီႇသႅင်ႇ တင်း ပၢင်လွင်း။ ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းထၼု 2 ၸႄႈဝဵင်း ပင်းတရႃႉ တင်း ယႂႃႇငၢၼ်ႇ။ ၼႃႈလိၼ်ၽွင်းငမ်းတူဝ်ၵဝ်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းပလွင်ႈ 2 ၸႄႈဝဵင်း ၼမ်ႉသၼ်ႇတင်းမၢၼ်ႈတူင်ႈ။ တွၼ်ႈ တႃႇၶႄႇ ၵဝ်ႈၵၢင်ႉသမ်ႉဝဵင်းလဝ်ႇၵႂၢႆး တင်း ၵွင်းၸၢင်ႉ ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ၼွၵ်ႈမိူင်းတႆး မီးၼႂ်းတိူင်း ၸႄႈၵႅင်း တီႈလဵဝ် တွၼ်ႈတႃႇ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႃႇၵ တတ်းမၵ်း ဝဵင်းမေႃႇလဵၵ်း တင်း လေႇသျီး ပၼ်ဝႆႉ။

ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉ မီးမိူင်းမၢၼ်ႈ 7 တိူင်းလႄႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း 7 ၸႄႈမိူင်း ႁူမ်ႈ 14 တိူင်း/မိူင်း။ ၼိူဝ်ၽႅၼ်လိၼ် တင်းသဵင်ႈ လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း မီး 135 ၸၢဝ်းၶိူဝ်း၊ ပႃး တႆး၊ ၶၢင်၊ ၶျၢင်း၊ ယၢင်းၽိူၵ်ႇ၊ ယၢင်းလႅင်၊ မွၼ်း၊ ရၶႅင်ႇ တင်းမၢၼ်ႈ။ ၸွမ်းၼင်ႇလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၢၼ်ႈ ၼမ်းဝၢင်းဝႆႉ ပေႃးမိူင်းၶျၢင်း (မိူင်းၶျၢင်းမီး 56 ၶိူဝ်း ဝႃႈၼႆ) ယဝ်ႉ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းဢၼ်ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ ပဵၼ် မိူင်းတႆး မီး 33 ၶိူဝ်း – မိူၼ်ၼင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းဝႃႉ၊ ၵဝ်ႈၵၢင်ႉ၊ ပဢူဝ်း၊ ပလွင်ႈ၊ ထၼူႉ၊ လီႉသေႃး၊ ဢႃးၶႃႇ၊ လႃးႁူႇ (မူးသိူဝ်း)၊ ၵယၢၼ်း၊ ယၢင်းလမ်၊ ယၢင်းလၢႆး၊ ဢႅၼ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၼႂ်းၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆးၵူၺ်း ယႅၵ်ႈဝႆႉ မီးလၢႆၶိူဝ်းထႅင်ႈ – မိူၼ်ၼင်ႇ – တႆးလူင်၊ တႆးမၢဝ်း၊ တႆးၼိူဝ်၊ တႆးလမ်၊ တႆးလၢႆး၊ တႆးၶိုၼ်၊ တႆးလိုဝ်ႉ၊ တႆးလႅမ်း၊ တႆးသႃ၊ တႆးၼွင် (ဢင်းသႃး)၊ တႆးထၼု၊ တႆးတဵၼ်း၊ တႆးလွႆ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ တၢင်ႇၸႄႈ မိူင်းမိူၼ်ၼင်ႇမိူင်းၶၢင် မီးတႆးၶမ်းတီႈ၊ တႆးလႅင် (တႆးၼၢႆး)။ ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းၶႄႇ မီးတႆးမၢဝ်း၊ တႆးၼိူဝ်၊ တႆးသူင်ႉ၊ တႆးၵႂၢင်းသီး၊ တႆးမုင်း၊ တႆးလုင်း၊ တႆးပႃး။ မိူင်းထႆးမီး တႆးယူၼ်း၊ တႆးထႆး။ မိူင်းလၢဝ်းမီး တႆးလၢဝ်း၊ မိူင်းဝႅတ်ႉ ၼၢမ်းမီးတႆးလမ်၊ တႆးၶၢဝ် ။ မိူင်းဢိၼ်ႊၻီႊယိူဝ်ႊ ဢႃႇသမ်ႇ တႆးဢႃးႁူမ်၊ တႆးၽႃၵႄးၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၼႂ်းၸႄႈမိူင်း ယၢင်းလႅင် ၵေႃႈ မီးၶိူဝ်းတႆးယူႇသဝ်းတင်းၼမ်။

ၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆႉ ပိူဝ်ႈတႃႇတေလႆႈသုၼ်ႇလႆႈၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ်ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵၢပ်ႈပၢၼ်ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ၽွင်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတင်းလၢႆ တင်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ဢိၵ်ႇတပ်ႉမတေႃႇသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တိုၵ်ႉႁဵတ်းသၢင်ႈပၢင်ၵုမ်လူင် လွင်ႈငမ်းယဵၼ် ၸၼ်ႉၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢမ်ႇၼၼ် ပၢင်ၵုမ်လူင်ႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီ 21 ပၢင်လူင် ပွၵ်ႈၼိုင်ႈယဝ်ႉ ပွၵ်ႈၼိုင်ႈယူႇ ။ လွင်ႈသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၶိူဝ်းၵိုၵ်းမိူင်း ၵိုၵ်းပိုၼ်ႉတီႈၵေႃႈ ပႃးၼႂ်းႁူဝ်ၶေႃႈဢုပ်ႇဢူဝ်းၵၼ်ယူႇ။ ပဵၵ်ႉသမ်ႉပၢင်ၵုမ်လူင် မႃးၶွင်ႉၶမ်ပဵၼ်ပၼ်ႁႃယႂ်ႇ “လွင်ႈၽၢတ်ႇဢွၵ်ႇ” ၵေႃႈ လွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႆႉ တိုၼ်းထုၵ်ႇလႆႈပဵၼ်လႆႈမီးယဝ်ႉ၊ မၼ်းပဵၼ်ၵၢၵ်ႇသေႃး ဢၼ်ပိုတ်ႇပၼ်ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းၸိုင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် လူင်ၼႆႉ လႆႈယူႇသဝ်းၸွမ်းၵၼ်ၵႂႃႇ ၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ်ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၸၢႆးၽွၼ်းလီ သၢႆၼမ်ႉမွင်း

ၶေႃႈမုလ်း – ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ မၢႆ 009 September, 2018