ပေႃးလၢတ်ႈထိုင်လွင်ႈႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼႆ ၽႂ်ၵေႃႈတေၶုၵ်းၸႂ်လႆႈ ႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈ ၼၼ်ႉၵမ်ႈၼမ်ယဝ်ႉ။ ၵူၺ်းၵႃႈလိူဝ်သေၼၼ်ႉလူး ၸွင်ႇမီးႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈထႅင်ႈတၢင်ႇမဵဝ်းယူႇႁႃႉၼႆ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈမၵ်းမၼ်ႈဝႃႈပဵၼ်ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈလႆႈၼၼ်ႉ မီးဝႆႉ 3 မဵဝ်း- 1) ႁူင်းႁဵၼ်း ဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပိုတ်ႇသွၼ်ပၼ် ႁိုဝ် Public School ၊ 2) ႁူင်းႁဵၼ်းသုၼ်ႇလဵဝ် (Private School)၊ လႄႈ 3) ႁူင်းႁဵၼ်း ဢၼ်သွၼ်ယူႇတီႈသႃသၼႃၼၼ်ႉသေသွၼ်ပၼ် (Religious-run School) ၼႆယဝ်ႉ။

ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈဢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပိုတ်ႇသွၼ်ပၼ်ၼၼ်ႉမီးတင်းမူတ်း 41000 ႁူင်းႁဵၼ်းၼႂ်းပတ်ႉပိုၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈဢၼ်ယူႇတီႈသုၼ်ႇလဵဝ်သေပိုတ်ႇသွၼ်ပၼ်သမ်ႉမီးမွၵ်ႈ 60 ႁူင်းႁဵၼ်း၊ ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉ ငဝ်ႈဢၼ် ယူႇတီႈသႃသၼႃသေသွၼ်ပၼ်ၼၼ်ႉသမ်ႉမီးယူႇမွၵ်ႈ 1400 ႁူင်းႁဵၼ်း။

ပေႃးဝႃႈတႅၵ်ႈတၢင်းၵႂၢင်ႈမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၸိုင်ႈ မီးယူႇ 677000 ၵီႊလူဝ်ႊမီႊတႃႇပၼ်ႇမူၼ်း၊ ပေႃးဝႃႈမီးႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ် လူင်ပွင်ၸိုင်ႈပိုတ်ႇသွၼ်ပၼ်ယူႇ 41000 လင်ၼႆ တေလႆႈဝႃႈတၢင်းၵႆၽတ်ႉၽဵင်ႇႁူင်းႁဵၼ်း လႄႈႁိူၼ်းလုၵ်ႈႁဵၼ်းၼၼ်ႉ တေၵႆမွၵ်ႈ 2 ၵီႊလူဝ်ႊမီႊတႃႇ။ ၶူးသွၼ်ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈမီးယူႇမွၵ်ႈ 185000 ၵေႃႉ၊ ၵွပ်ႈၼၼ်ၶူးၼိုင်ႈၵေႃႉၼၼ်ႉ တေလႆႈသွၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်း 29 ၵေႃႉ (1: 29)။ မိူင်းဢၼ်မီးထၢၼ်ႈၶူးတင်းလုၵ်ႈႁဵၼ်းဢၼ်လီလိူဝ်ပိူၼ်ႈၼၼ်ႉ ပဵၼ်မိူင်းဢီႊ တႃႊလိ ၶူးၼိုင်ႈၵေႃႉသွၼ်လုၵ်ႈႁဵၼ်း 6 ၵေႃႉ (World Fact)။

ႁူင်းႁဵၼ်းဢၼ်ယူႇတီႈသႃသၼႃသေသွၼ်ပၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇၼၼ်ႉလႆႈႁပ်ႉႁွင်းမၵ်းမၼ်ႈႁႂ်ႈသွၼ်ပၼ်လိၵ်ႈတႃႇၸၼ်ႉငဝ်ႈၼၼ်ႉယွၼ်ႉပိူဝ်ႈဝႃႈၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်မၢၼ်ႈၼၼ်ႉလုၵ်ႈဢွၼ်ႇၽၢၼ်ပေႃႈမႄႈ ဢမ်ႇၼၼ်လုၵ်ႈဢွၼ်ႇပေႃႈမႄႈ ဢမ်ႇ ၸၢင်ႈသူင်ႇႁဵၼ်းၼၼ်ႉၼမ်ၼႃႇလႄႈ တေလႆႈဝႃႈႁူင်းႁဵၼ်းမဵဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီးၼမ်ပဵၼ်ထီႉ 2 ၼႆယဝ်ႉ။ ၼႂ်းပီ 2005-2006 ၵူၺ်းမီးလုၵ်ႈႁဵၼ်းဢၼ်ႁဵၼ်းၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းသႃသၼႃယူႇ 160000 ၵေႃႉ ၼႆယဝ်ႉ။

ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈဢၼ်ပဵၼ်သုၼ်ႇလဵဝ်ၼၼ်ႉတေလႆႈဝႃႈယင်းတိုၵ်ႉဢေႇတႄႉတႄႉ၊ ၵွပ်ႈသင်ၼႆ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈဝႃႈလူင် ပွင်ၸိုင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈဢမ်ႇပၼ်ၶႂၢင်ႉတႃႇတေပိုတ်ႇႁူင်းႁဵၼ်း၊ ပေႃးတူၺ်းၼႂ်းပိုၼ်းၼႆ တင်ႈတႄႇပီ 1962 ထိုင် 1988 ၼၼ်ႉ ႁူင်းႁဵၼ်းသႅၼ်းၼႆႉၺႃးပိၵ်ႉပႅတ်ႈမူတ်း။ ဝၢႆးသေပီ 1990 တေႃႇထိုင် 2011 ၼၼ်ႉမီးယူႇမွၵ်ႈ 20 လင်ၵူၺ်း။ ဝၢႆးသေပီ 2011 မႃးၼႆႉလူင်ပွင်ၸိုင်ႈၸင်ႇပိုတ်ႇပၼ်တႃႇပိုတ်ႇသွၼ်လႆႈၵႂၢင်ႈၵႂၢင်ႈၶႂၢင်ၶႂၢင်မႃးလႄႈ မိူဝ်ႈလဵဝ်ႁူင်းႁဵၼ်းၸၼ်ႉငဝ်ႈ သုၼ်ႇလဵဝ်ၼႆႉမီးယူႇမွၵ်ႈ 60 ႁူင်းႁဵၼ်းၼႆယဝ်ႉ။

ၵူၺ်းၵႃႈတႃႇတေၶဝ်ႈႁဵၼ်းၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းသုၼ်ႇလဵဝ်ၼၼ်ႉတေလႆႈဝႃႈမၼ်းၵႃႈတႄႉတႄႉၼႆသေလုၵ်ႈဢွၼ်ႇဢၼ်ပေႃႈမႄႈပွင်ပဵၼ်လႆႈၵူၺ်းဢၼ်သူင်ႇလုၵ်ႈၶဝ်ႁဵၼ်းတီႈႁူင်းႁဵၼ်းသုၼ်ႇလဵဝ်။ ၵွပ်ႈၼၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈတၵ်းတေ လႆႈမူၼ်ႉမႄး ပိူင်သွၼ်ၼႂ်းႁူင်းႁဵၼ်းလူင်ပွင်ၸိုင်ႈႁႂ်ႈပေႃးၶိုတ်းၸၼ်ႉထၢၼ်ၸၢတ်ႈၸိုင်ႈလုမ်ႈၾႃႉ။

ၶေႃႈမုလ်း- World Fact and Fact & Detail

ၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ မၢႆ 007 August, 2018