တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆး လႄႈ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးပႃႇတီႇ ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ ႁဵၵ်ႈႁွင်ႉႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈ ၾၢႆယေးယွႃႇ တွၼ်ႈၼိူဝ် ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇလႄႈ ၾၢႆၵဵင်းတွင်း တွၼ်ႈၼိူဝ် ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ယွၼ်ႉဝႃႈ တေတုမ်ႉတိူဝ်ႉ သၽႃႇဝ ၾိင်ႈတိုၼ်းပဵၼ်လႄႈ တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းသေဢမ်ႇၵႃး တေႁဵတ်းႁႂ်ႈပၢင်တိုၵ်းသိုၵ်းသိူဝ်သိုပ်ႇ ယိုတ်ႈယၢဝ်းၶၢဝ်းၵႆ ထႅင်ႈ ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈၼႆႉ ဝၼ်းတီႈ 05/12/208 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 10 မူင်း ထိုင် 12 မူင်းၶိုင်ႈ တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆး လႄႈ ၽူႈတႅၼ်းသၽႃးပႃႇတီႇ ႁူမ်ႈၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်သပ်းၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇ တီႈCity Hotel Yangon ၸႄႈဝဵင်းပူဝ်ႇတထွင်ႇ တိူင်းတႃႈၵုင်ႈ(ယၼ်ႇၵုင်ႇ) ဝႃႈၼႆ။

ၸၢႆးၶိူဝ်းသႅင် ၸုမ်းသၽႃႇဝသိင်ႇဝႅတ်ႉလွမ်ႉၸိုင်ႈတႆး လၢတ်ႈဝႃႈ“ မႄႈၼမ်ႉႁဝ်းၼႆႉတိုၼ်းပဵၼ်သၢႆလိူတ်ႈ လူင်ဢၼ်လႆ လေႃႇလဵင်ႉတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းႁဝ်းမႃးၼပ်ႉလၢႆႁူဝ်ပၢၵ်ႇပီၼၼ်ႉယဝ်ႉ၊ မိူဝ်ႈလဵဝ်လႆႈထုၵ်ႇလူင်ပွင် ၸိုင်ႈ ဢဝ်ႁဵတ်းၾၢႆလႄႈ ၶၢႆ ပႅတ်ႈ။ ၼႆႉတိုၼ်းတေႁဵတ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ပၼ်ႁႃပၢင်တိုၵ်းၵမ်းသိုဝ်ႈယဝ်ႉ။ ႁဝ်းၶႃႈ တုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်းယင်ႉ လွင်ႈသၢင်ႈၾၢႆၼႂ်း မိူင်းတႆးႁဝ်းတင်းမူတ်းလႄႈႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈ ၾၢႆယေးယႂႃႇ တွၼ်ႈၼိူဝ် တင်း ၾၢႆၵဵင်းတွင်း တွၼ်ႈၼိူဝ်ၼႆႉ ဝႆႉၵွၼ်ႇ” ဝႃႈၼႆ။

ၾၢႆတင်းသွင်ဢၼ်ၼႆႉ တိုၵ်ႉၵေႃႇသၢင်ႈသေပဵၼ်ၶူင်းၵၢၼ် ဢၼ်တႄႇသၢင်ႈမိူဝ်ႈပၢၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈ သိုၵ်း မၢၼ်ႈ ၼဢၽ၊ ၽွင်းတေတႄႇႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉၵေႃႈၵူၼ်းမိူင်းဢမ်ႇလႆႈႁပ်ႉႁူႉသင်ၸွမ်းသေ ပဵၼ် ၼႂ်း ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ် ပဵၼ်ပၢင်တိုၵ်း သိုၵ်းသိူဝ်ယူႇၼၼ်ႉယဝ်ႉ။ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်းသီႇပေႃႉ ပိုၼ်ႉတီႈဢၼ်ယင်း တိုၵ်ႉ ပဵၼ် ပၢင်တိုၵ်းယူႇထိုင်မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶဝ်ၵမ်းၵမ်း လႆႈတၢင်ႇလိၵ်ႈတုၵ်းယွၼ်း ႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈၾၢႆယေးယႂႃႇ တွၼ်ႈ ၼိူဝ် ၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတူႈယူႇသေတႃႉ ဢၼ်တင်းၾၢႆႇၽူႈ တႅၼ်းၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ ၵူၼ်းမိူင်းၼႂ်း ပိုၼ်ႉတီႈၶဝ် ၶတ်းၸႂ်ႁႃတၢင်းတုၵ်းယွၼ်းႁႂ်ႈၵိုတ်းပႅတ်ႈၶူင်းၵၢၼ်ၾၢႆယူႇၼၼ်ႉ ၺႃး သၽႃးတီႈၼေႇပျီႇတေႃႇတွတ်ႈၶႅပ်း ၵၢင်ၸႂ်ၵမ်ႉထႅမ် ႁႂ်ႈသိုပ်ႇႁဵတ်းထႅင်ႈၵူၺ်းၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်းမႂ်ႇဢၼ်သႂ်ႇၸိုဝ်ႈဝႃႈ“လုၵ်ႉတီႈၼႃႈလိၼ်သိုၵ်းလိူတ်ႇမႆႈလၢႆႈပဵၼ်ၼႃႈလိၼ်ႁႅင်ႈႁႅတ်ႇ”ဢၼ် ၵူၼ်းမိူင်းလႄႈ ၾၢႆႇၶူၼ်ႉၶႂႃႉၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈၶဝ် ၶူၼ်ႉဢွၵ်ႇသေ ထတ်းသၢင်ၼႄပၼ်ႁႃယုင်ႈယၢင်ႈ ယွၼ်ႉၾၢႆၼိူဝ် ၼမ်ႉတဵင်း ၵဵင်းတွင်း ၼႂ်း ၸႄႈဝဵင်းမိူင်းၼၢႆး ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်းၼၼ်ႉၵေႃႈ လႆႈပိုၼ်ဢွၵ်ႇ ၼႂ်းပၢင်သပ်း ၸႅင်ႈၶၢဝ်ႇၼႆႉယူႇယဝ်ႉ။ ၽိုၼ်ႁၢႆး ငၢၼ်း ၼၼ်ႉ ၸီႉၸႅင်ႈၼႄ လွင်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈ တဵၵ်းလိုပ်ႈႁေႃႈၶၢႆႉပၢႆႈ ၵူၼ်း မိူင်း ၼႂ်းၸိုင်ႈတႆးပွတ်းၸၢၼ်း ၽွင်းပီ 1996-1998 ဢၼ်ပႃးၸွမ်းလွင်ႈ တဵၵ်းၵၼ်ႉ ၸၼ်လူလၢႆ ၼၢင်း ယိင်း၊ ၶႃႈႁႅမ်ၵူၼ်းမိူင်း၊ လိုပ်ႈႁေႃႈႁႂ်ႈႁၢမ်းႁိူၼ်း ယေးၸွမ်းသၢႆ မႄႈ ၼမ်ႉတဵင်းၼၼ်ႉသေ ၶိုၼ်းပၢၵ်ႈတၢင်း ပၼ် ႁႂ်ႈသိုၵ်းမၢၼ်ႈၶဝ်ႈပၵ်းတပ်ႉၶဝ်လႄႈသၢင်ႈၾၢႆၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၾၢႆၵဵင်းတွင်းဢၼ်ႁဵတ်းဢွၼ်တၢင်းၼၼ်ႉတဵၵ်းၸႂ်ႉပၢႆၵွင်ႈသေယဝ်ႉတူဝ်ႈၼႂ်းပီ 2009 တီႈပႃႈၼိူဝ်ၼမ်ႉ တူၵ်းတၢတ်ႇလူင် ၵဵင်းတွင်းသေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈတၢင်းႁၢင်ႈလီတၢတ်ႇလူင်လူႉႁၢႆ ထိူၼ်ႇၶိူဝ်းလူႉၵွႆ။ ၾၢႆၵဵင်းတွင်းတွၼ်ႈ ၼိူဝ်ၼႆႉၵေႃႈတိုၼ်း တေ ႁဵတ်းႁႂ်ႈမီးလွင်ႈတုမ်ႉယွၼ်ႈလူင်လၢင်၊ ပီႈ ၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းၼပ်ႉႁဵင်ၸိူဝ်းယူႇ တွၼ်ႈတၢင်းတႂ်ႈ ထုင်ႉလၢင်းၶိူဝ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ တေၺႃးလွင်ႈပၼ်ႁႃပၢႆးယူႇ လီ ဢမ်ႇၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉ လႄႈ ထူပ်းတၢင်းယၢပ်ႇၽိုတ်ႇၵၢၼ်ႁႃလဵင်ႉတွင်ႉ ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

သၢပ်ႇၼမ်ႉတဵင်းတင်းၼမ်ႉတူႈၼႆႉ ၵူၼ်းယူႇသဝ်းၼမ် မီးပိုၼ်းၶိုၵ်ႉၶၢႆးလႄႈၾိင်ႈထုင်းၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉဝႆႉတႃႇပီႈၼွင်ႉတႆး။ ၵွင်းမူး ၵဝ်ႇၵႄႇ ၸိူဝ်းၼႆႉတိုၼ်းမီးၸွမ်းသၢႆမႄႈၼမ်ႉတင်းသွင်ဢၼ်သေ ၵဵင်းတွင်းၼႆႉပဵၼ်တီႈၵိူတ်ႇ ၸိူင်းတၢင်းႁၵ်ႉတႆး “ၶုၼ် သၢမ်လေႃး ၼၢင်းဢူဝ်ႈပဵမ်ႇ(ဢူးပဵမ်ႇ)” ၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၼွၵ်ႈသေၼၼ်ႉ တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းတႆးလႆႈတၢင်ႇလိၵ်ႈထိုင်လုမ်းၽွင်းတၢင်ၼွၵ်ႈမိူင်းလႄႈၽူႈလူင်းတိုၼ်း လၢင်းၶဝ် ယႃႇႁႂ်ႈ ၵမ်ႉထႅမ်ၵၢၼ်သၢင်ႈၾၢႆၼႂ်းမိူင်းတႆး။ ၶွမ်ႊပၼီႊ ၸိူဝ်းႁူမ်ႈပုၼ်ႈလူင်းတိုၼ်းလၢင်း ၵၢၼ် သၢင်ႈၾၢႆၼိူဝ်မႄႈၼမ်ႉတူႈလႄႈ မႄႈၼမ်ႉတဵင်းၼၼ်ႉပဵၼ် ၶွမ်ႊပၼီႊ မိူင်းသဝိတ်ႊၸိူဝ်ႊလႅၼ်ႊ၊ ၵျိူဝ်ႊ မၼီႊ၊ ၼေႃႊဝူၺ်ႊ၊ ၵျပၢၼ်ႊ လႄႈၶႄႇၸိူဝ်းၼႆႉ။