ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ် (Elon Musk) ၽူႈၵေႃႇတင်ႈလႄႈ ၽူႈၵုမ်းၵၢၼ် Space X ၊ ၽူႈၶူင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇရူတ်ႉၵႃး Tesla လႄႈ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလွင်ႈၸႂ်ႉတိုဝ်း AI လၢႆလၢႆဢၼ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ၼႂ်းပီ 2026 ၼႆႉ တေသူင်ႇၶိူင်ႈမိၼ်လၢဝ်ပွမ် Starship ၶိုၼ်ႈလၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်း (Mars Planet) ဝႃႈၼႆ။
ၶူင်းၵၢၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်တႃႇသူင်ႇၵူၼ်းၸၢၵ်ႈ (ႁုၼ်ႇၶိူင်ႈယူၼ်း/စက်ရုပ်) Optimus လႄႈ Grok ဢၼ်ဢဝ်လွၵ်း ပိူင်ၺၢၼ်ႇ Grok ၶူင်သၢင်ႈ ႁဵတ်းဢွၵ်ႇဝႆႉၼၼ်ႉ ၵႂႃႇလူင်းဝႆႉၼိူဝ်လၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်း။ သင်ဝႃႈ ႁၢင်ႈႁႅၼ်း ယဝ်ႉတူဝ်ႈလီငၢမ်းယဝ်ႉ ၸင်ႇတေသူင်ႇ starship rocket ၵႂႃႇၸူးလၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်း ဝႃႈၼႆဝႆႉ။
ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ် လၢတ်ႈဝႃႈ ၼႂ်းပီ 2026 ၼႆႉ တေပဵၼ်ၶၢဝ်းတၢင်းဢၼ် Space X သူင်ႇၶိူင်ႈ rocket ႁၢမ်းၵူၼ်းႁေႃႈၼၼ်ႉၶိုၼ်ႈၸူးလၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်း ဝႃႈၼႆ။
ဢၼ်လႆႈသူင်ႇ ႁုၼ်ႇယူၼ်း Optimus ၵႂႃႇၼိူဝ်လၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်းၵမ်းၼႆႉ ယိူင်းဢၢၼ်းတႃႇၵႂႃႇလဵပ်ႈႁဵၼ်း ၽိဝ်ပိုၼ်ႉလိၼ်တီႈလၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်းဝႃႈၼႆဝႆႉပႃး။
ၸဝ်ႈပၢႆးမၢၵ်ႈမီးလူင်မိူင်းဢမေႊရိၵၼ်ႊ – ၷဝိၼ်ႊၼ် သျွတ်ႊဝဵလ်ႊလ် (Gwynne Shotwell) ဢၼ်ပဵၼ် ႁူဝ်ပဝ်ႈလူင်လႄႈ COO ( president and chief operating officer of SpaceX) လၢတ်ႈၼႂ်းပၢင်ၵုမ်လူင် Baron Investment Conference တီႈဝဵင်းလူင်ၼိဝ်ႊယွၵ်ႉ မိူဝ်ႈလိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် 2024 ၼၼ်ႉဝႃႈ- “သင်ဝႃႈႁဝ်းပွႆႇသတႃႊရ်သျိပ်ႊ (Starship) လႆႈထိုင် 400 လမ်း ၼႂ်း 4 ပီမိူဝ်းၼႃႈၼႆႉ တေလႆႈဝႃႈ ယိူင်း ဢၢၼ်းလူင်ၶွမ်ႊပၼီႊ ႁဝ်းတဵမ်ထူၼ်ႈလီငၢမ်း”- ဝႃႈၼႆ။
ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ်လၢတ်ႈထႅင်ႈဝႃႈ – သင်ဝႃႈ ၽႅၼ်ၵၢၼ်ၼႂ်းပီ 2026 ၼႆႉ ဢွင်ႇမၢၼ်ၶႅမ်ႉလႅပ်ႈ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈၶွင်ႉၶမ်ၸိုင် ၼႂ်းပီ 2028 ၼႆႉ တေဢၢၼ်းသူင်ႇပႃးၵူၼ်းၵႂႃႇလၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်းတူၺ်း ဝႃႈၼႆပႃး။
သင်ၸိူဝ်ႉယိူင်းဢၢၼ်းဝႆႉၼၼ်ႉဢွင်ႇမၢၼ်ၸိုင် တေပဵၼ်ၵၢၼ်ဢွင်ႇမၢၼ်ၼႂ်းလွၵ်းလၢႆးပၢႆး ထဵၵ်ႊၼူဝ်ႊလူဝ်ႊၵျီႊ ဢၼ်ဢဝ်ၵူၼ်းၵႂႃႇယူႇၼိူဝ်လိူၼ်ၼိူဝ်လၢဝ်။
ၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ၶွင် SpaceX ဢၼ်တေသူင်ႇ ႁုၼ်ႇယူၼ်း Optimus ၵႂႃႇၼႂ်းၵၢင်ႁၢဝ် ၸူးလိူၼ်လၢဝ် ၵမ်းၼႆႉတႄႉ တေပဵၼ်မၢႆတွင်း SpaceX ၶူပ်းႁွပ်ႈ 23 ပီ ဝႃႈၼႆ။
ၼႂ်းပီၼႆႉၵေႃႈ SpaceX တေတေႃႉၶူဝ်းၶွင်ဢွၵ်ႇလုမ်ႈၾႃႉ ၵႂႃႇၼႂ်းၵၢင်ႁၢဝ်ၼမ်သုတ်း ထိုင် 90% ၽွင်းမိူဝ်ႈ မိူင်းၶႄႇလႄႈလၢႆၸိုင်ႈမိူင်း တိုၵ်ႉတေႃႉသူင်ႇလႆႈမွၵ်ႈ 10% ။ ဢၼ်ၼႆႉၵေႃႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်းမိူဝ်းၼႃႈၼႆႉ တေပဵၼ်တိုဝ်ႉတၢင်း SpaceX တေဢဝ်ၶူဝ်းၶွင်ဢွၵ်ႇလုမ်ႈၾႃႉလႆႈၼမ်သုတ်းထိုင် 99% ။
ဝၼ်းတီႈ 14/04/2025 ၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းဢၼ် ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ် ၵေႃႇတင်ႈ SpaceX ၶူပ်းႁွပ်ႈ 23 ပီ (တႄႇ ၵေႃႇ တင်ႈမိူဝ်ႈပီ 2002) ။ ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ်လႆႈပၢႆးဝူၼ်ႉတႃႇႁဵတ်းၶိူင်ႈမိၼ် သူႇၸူးၵၢင်ႁၢဝ်လႄႈ လိူၼ် လၢဝ် ၼႂ်းဝၼ်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇ မိူဝ်ႈပီ 2002 (ပီလဵဝ်ၵၼ်တင်းဢၼ်မၼ်းၸၢႆး မႃးႁပ်ႉပဵၼ်ၵူၼ်းမိူင်း ဢမေႊရိၵၼ်ႊ)။ မၼ်းၸၢႆးယိူင်းဢၢၼ်းသုင် ဢၢၼ်းတေသၢင်ႈၶူင်းၵၢၼ် Mars Oasis တင်ႈပဵၼ်မိူင်း ဢၼ်တေႃႉတၢင်ႇၵႂႃႇမႃးလၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်း။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၵွပ်ႈဝႃႈၵၢၼ်တေႃႉသူင်ႇတၢင်းၵၢင်ႁၢဝ် ၵႂႃႇၸူးလိူၼ် လၢဝ်ၼၼ်ႉ ၵႃႈၸႂ်ႉၸၢႆႇသုင်ၼႃႇလႄႈ ၸင်ႇၵေႃႇတင်ႈ SpaceX သၢင်ႈၶိူင်ႈတိုင်ႈ Booster မႂ်ႇမႂ်ႇ တႃႇၸႂ်ႉ ၵၢၼ်တေႃႇသူင်ႇတၢင်းၵၢင်ႁၢဝ် လူၺ်ႈဢမ်ႇသဵင်ႈငိုၼ်းတွင်းၼမ်။
ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ် ယုၵ်ႉမုၼ်းလွၵ်းပိူင်တေႃႉသူင်ႇတၢင်းၵၢင်ႁၢဝ်သႅၼ်းယႂ်ႇ ဢၼ်မီးၸိုဝ်ႈဝႃႈ Starship ၊ တႃႇတေႃႉသူင်ႇၶိူင်ႈၸႂ်ႉသွႆ တႃႇၵႂႃႇတင်ႈထၢၼ် ပၢင်သဝ်းၼိူဝ်လိူၼ်။ ယၢမ်းလဵဝ် ဢၢၼ်းတေလၢမ်းၵႂႃႇၸူး လၢဝ်ဢင်းၵၢၼ်း။ ၶူင်သၢင်ႈႁဵတ်းဢွၵ်ႇပႃးထႅင်ႈ လၢဝ်ထဵမ်း Starlink ႁုၼ်ႈသႅၼ်းမႂ်ႇယႂ်ႇလိူဝ်ၵဝ်ႇ။
ၶူင်းၵၢၼ် Artemis ၶွင် ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ် လႄႈ NASA ဢၼ်မီးယိူင်းဢၢၼ်း ၵႂႃႇၼိူဝ်လိူၼ်ထႅင်ႈၵမ်း ၼိုင်ႈ ၽွင်းၻူဝ်ႊၼေႃႊ ထရမ်ႉ တိုၵ်ႉပဵၼ်ၸွမ်ၸိုင်ႈယူႇၼႆႉ။ တေပဵၼ်ၶူင်းၵၢၼ် ဢၼ်ၶေႉၶဵင်ႇၵၼ်တင်း ၶႄႇ။ ၵွပ်ႈၼႆလႄႈ ၻူဝ်ႊၼေႃႊ ထရမ်ႉတင်း ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ် တေၵႂႃႇလဵပ်ႈႁဵၼ်းၵၢၼ်မိၼ် Starship ပွၵ်ႈၵမ်းတီႈ 6 ။ လိူဝ်သေၼႆႉ မိူဝ်ႈလိူၼ်ၻီႊသႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် ထရမ်ႉ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ တေယိုၼ်ႈလဝ်ႈၸိုဝ်ႈ ၸႃႊရဵၻ်ႊ ဢႆႊသျႅၵ်ႊမႅၼ်ႊ (Jared Isaacman) ၵူၼ်းၶပ်းၶိူင်ႈမိၼ် ဢႃႇၵႃႇသ ၵၢင်ႁၢဝ်ၼၼ်ႉႁႂ်ႈလႆႈပဵၼ် ၽူႈၸတ်းၵၢၼ်တီႈႁွင်ႈၵၢၼ် NASA ။ ယၢမ်းလဵဝ် ပဵၼ်ၽွင်းဢုပ်ႇၵုမ်ၵၼ် တႃႇႁႂ်ႈ SpaceX တေလႆႈႁပ်ႉ ၵၢၼ်ၵမ်ႉထႅမ်လိူဝ်တိူဝ်းၶိုၼ်ႈ။
မိူဝ်ႈ 06/03/2025 SpaceX လႆႈၸတ်းၵၢၼ် ၵူတ်ႇသွပ်ႇၵၢၼ်မိၼ် Starship ၵမ်းတီႈ 8 ။ ၵူၺ်းၵႃႈ Starship ၵႂႃႇတႅၵ်ႇပႅတ်ႈၼႂ်းၵၢင်ႁၢဝ်ထႅင်ႈ။ ၸရူၻ်ႇ Super Heavy ၵေႃႈ လႆႈပွၵ်ႈမႃးလူင်းၸွတ်ႇၶိုၼ်း။ ယိူင်းဢၢၼ်းဢၼ်တေၵႂႃႇတင်ႈထၢၼ် ပၢင်သဝ်း ၼိူဝ်လိူၼ်လၢဝ်ၼၼ်ႉၵေႃႈလႆႈၸိူင်ႉထိူင်းၵႂႃႇ။
မိူဝ်ႈလိူၼ်ဢေႃႊၵသ်ႉ 2021 ၼႂ်းပွႆးဝၼ်း AI Day ၶွင် Tesla ၼၼ်ႉၵေႃႈ Elon Musk လႆႈပိုတ်ႇတူဝ် ႁုၼ်ႇၶိူင်ႈ Humanoid Optimus (Tesla Bot)။ ထိုင်မႃးလိူၼ်ၻီႊသႅမ်ႊၿိူဝ်ႊရ် ပီ 2023 ၵေႃႈလႆႈပိုတ်ႇတူဝ် Optimus Gen 2 ဢၼ်မၢင် ၊ လဵၵ်ႉလူင်း ။ ၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ဝႆးၶိုၼ်ႈ 30% ။ တေႃႇမႃးၼႂ်းလိူၼ်ဢေႊပရိူဝ်ႊလ် 2024 ဢီႊလွၼ်ႊမၢၵ်ႉသ် လၢတ်ႈတီႈၽူႈလူင်းတိုၼ်းဝႃႈ ၼႂ်းႁၢင်ပီ 2024 ၼႆႉ Optimus တေႁဵတ်း ၵၢၼ်လႆႈၼႂ်းႁူင်းငၢၼ်းၶွင် Tesla ယဝ်ႉ ဝႃႈၼႆ။
တီႈမႃး reuters.com ရၶျ်ႊၼီႊ သင်ၶ်ၵႅဝ်ႈ – မွၼ်းၶိူဝ်း ပိၼ်ႇၽႃႇသႃႇ
(*** ပွင်ႈၵႂၢမ်းႁူဝ်ၼႆႉ ပဵၼ်ပၢႆးဝူၼ်ႉ ၼမ်ႉၵႂၢမ်းလႄႈ တၢင်းႁၼ်ထိုင်သုၼ်ႇတူဝ် ၽူႈတႅမ်ႈလိၵ်ႈ ၸဝ်ႈပၢႆၵမ် ၵူၺ်းၶႃႈဢေႃႈ)
ဢၢၼ်ႇယဝ်ႉႁူမ်ႈပၼ်တၢင်းႁၼ်ထိုင်တီႈၼႆႈ