မိူဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်း ၵၢၼ်လူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင်သေတႃႉ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းတင်းလၢႆ ဢမ်ႇလူင်းၵၼ်။ မီးၵၢၼ်ပူတ်းပၢႆႉႁႃသဵင် လႄႈလူလွမ်တူၺ်းႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လူင်ႈၼႃႈၵူၺ်း၊ ႁၢင်ႈႁႅၼ်းတူဝ်ႈတၼ်းဝႆႉ တႃႇၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ။

ဝၼ်းတီႈ 06/11/2020 မိူဝ်ႈၼႆႉ ပဵၼ်ဝၼ်းလိုၼ်းသုတ်း ဢၼ်ၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႆႉ ပၼ်ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းတင်းလၢႆ လူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင်။ ပၢႆႉပႃႇတီႇၵူႈဢၼ် ၸိူဝ်းပူၵ်းပၵ်း ႁွႆႈၽႅၼ်ယင်ၼၢင်ႁႃသဵင်ဝႆႉပတ်းပိုၼ်ႉၸိုင်ႈမိူင်း တေလႆႈပူတ်းလူင်း/ ပူတ်းယႃႉပႅတ်ႈ ၵွၼ်ႇတဵင်ႈၶိုၼ်း။ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၼ် ပၢႆႉႁႃသဵင်ၼႆႉ မၢင်ပႃႇတီႇၵေႃႈပူတ်းလူင်းၸဵမ်မိူဝ်ႈဝႃး၊ မၢင်ပႃႇတီႇၵေႃႈပူတ်းလူင်းယဝ်ႉ မိူဝ်ႈၼႆႉ။ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 7-8 ဝၼ်းမႃးၼႆႉ ပႃႇတီႇတင်းလၢႆၵေႃႈ ပၵ်းတႃပႂ်ႉတူၺ်းႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်း လူင်ႈၼႃႈၵၼ်ဝႆႉ- ၼႆယဝ်ႉ။

ၸၢႆးဝၼ်းလႅင်းၶမ်း တႅၼ်းၽွင်းသၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ ၸႄႈတွၼ်ႈလႃႈသဵဝ်ႈ/ ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်းသၽႃး ၵူၼ်းမိူင်း လႃႈသဵဝ်ႈ၊ ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD လၢတ်ႈဝႃႈ-“မိူဝ်ႈၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇလူင်းႁႃသဵင်၊ ပၢႆႉပႃႇတီႇ ႁဝ်းၵေႃႈ ပူတ်းယႃႉပႅတ်ႈၼႂ်ၼႆႉၵူႈဝၢၼ်ႈၵူႈဢိူင်ႇယဝ်ႉ၊ မိူဝ်ႈၼႆႉ ႁဝ်းဢုပ်ႇၵၼ် တႃႇပၼ်ႁႅင်းၸႂ်ပီႈၼွင်ႉ ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၵႂႃႇတွတ်ႈၶႅပ်း၊ တွၼ်ႈၵၢင်ဝၼ်းမိူဝ်ႈၼႆႉ မီးပၢင်သွၼ်ပၼ် ၽူႈပႂ်ႉႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်း၊ လွင်ႈဢၢၼ်ႇၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လူင်ႈၼႃႈၼၼ်ႉ ၶႅပ်းၸိူဝ်းလႂ်ပဵၼ်ၶႅပ်းမၵ်းမၼ်ႈလႆႈ၊ ၶႅပ်းလႂ်ပဵၼ်ၶႅပ်းပေႇပႅတ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈလႆႈႁူႉတႅၵ်ႇတႅၵ်ႇလႅင်းလႅင်း” ဝႃႈၼႆ။

ၵၢၼ်လူင်းသူၼ်းတုမ် ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ်ၼႆႉ  မၢင်တီႈၵေႃႈၺႃးလွၵ်ႇငိုတ်ႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ပေႃးမီးပၢႆႉႁူဝ်သိူဝ် တေမႃးၸုတ်ႇႁိူၼ်းပႅတ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီး။ ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းႁဝ်းလႆႈထူပ်းယူႇ။ ၵူၺ်းၵႃႈႁူဝ်သိူဝ်တႄႉ ႁႃသဵင် ၸွမ်းလွၵ်းလၢႆးၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊသီႊ။

“ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း 5 ပီပူၼ်ႉမႃး ႁဝ်းၶႃႈႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ် ပေႃႈမႄႈၵူၼ်းမိူင်းၼမ်၊ ၵွပ်ႈပိူဝ်ႈၼၼ် ၵၢၼ်လူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင်မႃးၸိူဝ်းၼႆႉ ပၼ်ႁႃယႂ်ႇလူင်ဢမ်ႇမီး၊ လိူၵ်ႈတင်ႈပွၵ်ႈၼႆႉ ၵူၼ်းၼုမ်ႇႁဝ်းၶႃႈ ၶဝ်ႈၸႂ်ၼိူဝ်ၵၢၼ်မိူင်းသေမႃးၸွႆႈၵၢၼ်ၼမ်၊ မီးၵူၼ်းၼုမ်ႇတႆးႁဝ်း ၸိူဝ်းမေႃလိၵ်ႈၶႄႇၵႂၢမ်းၶႄႇ ၶဝ်ႈမႃးတူင်ႉၼိုင်ၸွမ်း၊ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈၸႅၵ်ႇပဵၼ်ၸုမ်းလဵၵ်ႉလဵၵ်ႉၼွႆႉၼွႆႉသေ လူင်းသူၼ်းတုမ်ႁႃသဵင် သပ်းလႅင်းၼႄပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်း ဢၼ်ၼႆႉလီႁၢၼ်ႉၸႂ်တႄႉတႄႉ”- ၸၢႆးဝၼ်းလႅင်းၶမ်း သိုပ်ႇလၢတ်ႈၼင်ႇၼႆ။

ၼၢင်းငူၺ်ႇမျႃႉ ၼေႃႇၽူႈတႅၼ်းသၽႃးၸႄႈမိူင်း ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ SNDP ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 2 ၸႄႈဝဵင်း တႃႈၶီႈလဵၵ်း လၢတ်ႈဝႃႈ–“ပၢႆႉပႃႇတီႇႁဝ်းၶႃႈတေယႃႉမိူဝ်ႈၼႆႉ ပိူၼ်ႈပၼ်ထိုင် 12 မူင်းၵၢင်ၶိုၼ်းၵွၼ်ႇၶႃႈ။ မိူဝ်ႈၼႆႉ ႁႅၼ်းၶဝ်ႈၼမ်ႉတၢင်းၵိၼ် တႃႇတေၵႂႃႇသူင်ႇပၼ်ၵူၼ်းပႂ်ႉႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်းမိူဝ်ႈၽုၵ်ႈ မိူဝ်ႈႁိုဝ်း၊ ၵူၼ်းပႂ်ႉႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်း ဢၢၼ်ႇၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပႃႇတီႇႁဝ်းၶႃႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉႁႅင်းၵူၼ်း 82 ၵေႃႉၶႃႈဢေႃႈ” ဝႃႈၼႆ။

ၵၢၼ်လူင်းႁႃသဵင်ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၸႄႈတွၼ်ႈတႃႈၶီႈလဵၵ်းၼႆႉ ဝၢၼ်ႈမၢၵ်ႇယၢင်း၊ ဝၢၼ်ႈၵႅဝ်ႈလူင်၊ ဝၢၼ်ႈၵွင်းမူၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ ထူပ်းလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇယူႇ။ ပွတ်းပႃႇလႅဝ်း၊ ၵဵင်းလၢပ်ႈ၊ တႃႈလိူဝ်ႇ၊ မိူင်းလဵၼ်း၊ ၼႃးယၢဝ်း၊ မိူင်းၽူင်းၵမ်ႈၼမ် ပီႈၼွင်ႉၵူၼ်းမိူင်းႁပ်ႉတွၼ်ႈလီ။ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းမီးပၼ်ႁႃတိူၵ်ႇႁႆႈ လွၵ်းၼႃး ထုၵ်ႇယိုတ်းဝႆႉသေ ယူႇတီႈသိူဝ်ၽိူၵ်ႇလႆႈၸွႆႈထႅမ် လႆႈမႃးၶိုၼ်းၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၵႂႃႇဝၢၼ်ႈလႂ်ၵေႃႈ ၵူၼ်းဝၢၼ်ႈႁပ်ႉတွၼ်ႈလီၵူႈဝၢၼ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။

ၸၢႆးမိူင်းၶွၼ်း ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်းသၽႃးၸႄႈမိူင်း ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် (SNLD) ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 2 ၸႄႈဝဵင်း ၼမ်ႉၸၢင် လၢတ်ႈဝႃႈ- “မိူဝ်ႈၼႆႉ ဢမ်ႇလႆႈလူင်းႁႃသဵင်၊ မၼ်းပဵၼ်ၶၢဝ်းတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လူင်ႈၼႃႈသေ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈပႂ်ႉတူၺ်းၸွမ်းႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်းၵူႈႁူင်း။ တီႈၶူဝ်လမ်ၼႆႉ တွတ်ႈတီႈလုမ်းၽႂ်လုမ်းမၼ်း၊ မၢင်ဢိူင်ႇမီးပၢၵ်ႇပၢႆ၊ မၢင်ဢိူင်ႇမီးသွင်ပၢၵ်ႇ၊  ပၢႆႉပႃႇတီႇတႄႉ ႁဝ်းၶႃႈဢၢၼ်းပူတ်းႁႂ်ႈယဝ်ႉမိူဝ်ႈၼႆႉ၊ လွင်ႈပႂ်ႉႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်း မိူဝ်ႈႁိုဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈႁၢင်ႈႁႅၼ်းၵူၼ်းႁဝ်းဝႆႉၼိုင်ႈႁူင်းလႂ် 2 ၵေႃႉ” ဝႃႈၼႆ။

ၵၢၼ်တွတ်ႈၶႅပ်းလူင်ႈၼႃႈ ၼႂ်းၵိင်ႇၸႄႈဝဵင်းၶူဝ်လမ်ၼႆႉ တွတ်ႈမႃး တင်ႈတႄႇ 29/10/2020 မႃး တေႃႇထိုင် မိူဝ်ႈၼႆႉ၊ ႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်းမီး 19 ႁူင်း၊ လိူဝ်သေၼႂ်းဝဵင်းယဝ်ႉ ၼႂ်းဝၢၼ်ႈဢိူင်ႇ မိူၼ်ၼင်ႇဢိူင်ႇႁၢႆးလၢႆႈ၊ ဢိူင်ႇႁူဝ်ၼွင်၊ ဢိူင်ႇၶူဝ်ဢုတ်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈမီး၊ ၵူၼ်းတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်လူင်ႈၼႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းၶၢဝ်ႉ ၵူၼ်းၵႄႇ ဢႃႇယု 60 ပၢႆ၊ ၵူၼ်းပၢႆးယူႇလီဢမ်ႇၶႅမ်ႉ၊ မႄႈပုမ်လူင်ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼႆယဝ်ႉ။

ၸၢႆးၸူဝ်းဝိၼ်း ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်းသၽႃးၵူၼ်းမိူင်း ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 1 ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ (USDP) ဝဵင်းမူႇၸေႊ လၢတ်ႈဝႃႈ –“မိူဝ်ႈၼႆႉ ယူႇတီႈပႃႇတီႇႁဝ်းဢမ်ႇႁႃသဵင်၊ လူင်းၵႂႃႇတူၺ်းႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်းၵူၺ်း။ တွတ်ႈၶႅပ်းလူင်ႈၼႃႈမႃး တႄႇဝၼ်းတီႈ 29 ထိုင်မိူဝ်ႈၼႆႉမိူဝ်ႈၽုၵ်ႈ၊ မီးၵူၼ်းထဝ်ႈၵူၼ်းၵႄႇမႃး တွတ်ႈၶႅပ်း ၼမ်ယဝ်ႉ ၼႂ်းပွၵ်ႉၼႂ်းၽၢႆႇႁဝ်းၵူၺ်း ပေႃးမီးသၢမ်ပၢၵ်ႇပၢႆယဝ်ႉ။ တီႈမူႇၸေႈၼႆႉ ဢမ်ႇမီးပၼ်ႁႃသင်ၶႃႈ၊ ပၢႆႉႁႃသဵင် ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ ႁူဝ်သိူဝ် သိူဝ်ၽိူၵ်ႇၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းၶႃႈပူတ်းယဝ်ႉၸဵမ်မိူဝ်ႈဝႃးယဝ်ႉၶႃႈ” ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ ၸိုင်ႈတႆးပွတ်းႁွင်ႇၼႆႉ ယူႇတီႈပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ USDP ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉႁႅင်းၵူၼ်း ပႂ်ႉႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်းၵူႈတီႈ ၼႂ်းဝၼ်းတွတ်ႈၶႅပ်း (8/11/2020) ၼိုင်ႈႁူင်းလႂ် 2 ၵေႃႉ၊ ပေႃးပဵၼ်ႁူင်းယႂ်ႇ 3 ၵေႃႉ၊ 4-5 ၵေႃႉၵေႃႈတေမီး ၼႆယဝ်ႉ။

ၸၢႆးထုၼ်းၵူဝ်ႇၵူဝ်ႇ ၼေႃႇတႅၼ်းၽွင်းသၽႃးၸႄႈမိူင်း ၶဵတ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈမၢႆ 1 ၸႄႈဝဵင်းမူႇၸေႊ ပႃႇတီႇၼူၵ်ႉလႅင် NLD ၵေႃႈလၢတ်ႈဝႃႈ- “မိူဝ်ႈၼႆႉ ပႃႇတီႇႁဝ်းၶႃႈဢမ်ႇလူင်းႁႃသဵင်ယဝ်ႉ၊ ပၢႆႉႁႃသဵင်ႁဝ်းတင်းမူတ်းတႄႉ တေပူတ်းလူင်းမိူဝ်ႈၼႆႉမူတ်းမူတ်း။ ပၢင်ၶႅပ်းတွတ်းလူင်ႈၼႃႈ တီႈမူႇၸေႊၼႆႉ ဢမ်ႇမီးပၼ်ႁႃသင်၊ လွင်ႈႁႅင်းၵူၼ်းပႂ်ႉတူၺ်းႁူင်းတွတ်ႈၶႅပ်းမိူဝ်ႈႁိုဝ်းတႄႉ ပႃႇတီႇႁဝ်း ႁၢင်ႈႁႅၼ်းဝႆႉ ၼိုင်ႈတီႈလႂ် 2 ၵေႃႉၶႃႈ” ဝႃႈၼႆ။  

ပေႃးထိုင်မႃး ဝၼ်းတီႈ 8/11/2020 ၸိုင် ယူႇတီႈၶွမ်ႊမသျိၼ်ႊၵၢၼ်လိူၵ်ႈတင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တေၸတ်း ႁဵတ်းပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈ ပတ်းပိုၼ်ႉမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်။ ပႃႇတီႇ ၸိူဝ်းတေၶႅင်ႇၵၼ် ပတ်းပိုၼ်ႉ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တင်းမူတ်းမီး 94 ပႃႇတီႇ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇၵူၼ်းၶိူဝ်းမၢၼ်ႈ မီးၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ။ ဢၼ်ဢဵၼ် ႁႅင်းယႂ်ႇ ပဵၼ်ပႃႇတီႇသၢင်ႇသီႈ (USDP) တင်းပႃႇတီႇ (NLD) ဢၼ်ပဵၼ်လူင်ပွင်ၸိုင်ႈယူႇယၢမ်းလဵဝ်။

ၼႂ်းမိူင်းတႆး ပႃႇတီႇ ၸိူဝ်းတေၶဝ်ႈၶႅင်ႇၵၼ် မီး 31 ပႃႇတီႇ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ပႃႇတီႇတႆး မီး ငဝ်ႈငုၼ်းတီႇမူဝ်ႇ ၶရေႇၸီႇ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းတႆး (ႁိုဝ်) ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် SNLD လႄႈ တီႇမူဝ်ႇၶရႅတ်ႉတိတ်ႉပႃႇတီႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး (ႁိုဝ်) ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ SNDP ။

ပႃႇတီႇႁူဝ်သိူဝ် ၶဝ်ႈၶေႉၼႂ်း 45 ၸႄႈဝဵင်း။ တႃႇတီႈၼင်ႈ သၽႃးၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈ 12 ၵေႃႉ၊ သၽႃး ၵူၼ်းမိူင်း 38 ၵေႃႉလႄႈ သၽႃးၸႄႈမိူင်း 79 ၵေႃႉ၊ ၽွင်းလူင်ၾၢႆႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး 3 ၵေႃႉ။ တင်းမူတ်း 132 ၵေႃႉ။ ပႃးၸဵမ်မိူင်းၶၢင်၊ တိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ တင်းမိူင်းယၢင်းလႅင် ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ပႃႇတီႇသိူဝ်ၽိူၵ်ႇ ၶဝ်ႈၶေႉၶဵင်ႇတႃႇ 37 ၸႄႈဝဵင်း ပတ်းပိုၼ်ႉမိူင်း ႁူမ်ႈတုမ်။ ၼႂ်း ၸိုင်ႈတႆး 32 ၸႄႈဝဵင်း ၊ မိူင်းၶၢင် 4 ဝဵင်း ၊ တီႈၼင်ႈၽွင်းလူင် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး 2 တီႈၼင်ႈ တႄႉ တေၶေႉၶဵင်ႇ ၼႂ်းတိူင်းတႃႈလိူဝ်ႇ လႄႈ ၸႄႈမိူင်းၶၢင်။

ၵူၼ်းမိူင်းတႆး ႁူဝ်ၵူၼ်းတင်းမူတ်းမီး 5.8 လၢၼ်ႉၵေႃႉပၢႆ ။  ၵူၼ်းမိူင်းဢၼ်မီးသုၼ်ႇလႆႈတွတ်ႈ ၶႅပ်းၵၢင် ၸႂ်မီး 3.8 လၢၼ်ႉၵေႃႉပၢႆ။ ၵူၺ်းၵႃႈ ပၢင်လိူၵ်ႈတင်ႈ ဢၼ်ၸတ်းယဝ်ႉ မႃးမိူဝ်ႈ ပီ 2010 တင်း မိူဝ်ႈပီ 2015 ၼၼ်ႉ ၵူၼ်းမိူင်း ၸိူဝ်းၵႂႃႇတွတ်ႈၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ် ၸိူင်ႉၵၢတ်ႈၼမ် လိူဝ် ပိူၼ်ႈ၊ ၶႅပ်းၵၢင်ၸႂ်ဢၼ်တွတ်ႈၵႂႃႇ ဢၼ်ဢမ်ႇၶဝ်ႈပၵ်းပိူင်လိူၵ်ႈတင်ႈသေ ပႃးၵႂႃႇၼႂ်းသၢႆမၢႆ လူႉၵွႆ ၵေႃႈ ၼမ်လိူဝ်ပိူၼ်ႈ ၼႂ်းၸႄႈမိူင်းလႄႈတိူင်း တင်းမူတ်း။

ၼႂ်းမိူင်းတႆး ၼႆႉ  ဢႃးၶႃႇ၊ လႃးႁူႇ၊ ၶႄႇၵူဝ်းၵၢင်ႉ၊ ၵယၢၼ်း၊ ထၼူႉ မီးပႃႇတီႇၽႂ် ပႃႇတီႇမၼ်း/ဢၼ်လဵဝ်။ ဢၼ်မီးလၢႆ ပႃႇတီႇတႄႉ တႆး  မီး 2 ပႃႇတီႇ ၊ ပဢူဝ်း မီး 2 ပႃႇတီႇ ၊ တႆးၼွင်/ဢင်းသႃး မီး 2 ပႃႇတီႇ ။ ဝႃႉ မီး 3 ပႃႇတီႇ သေတႃႉ ႁူမ်ႈၵၼ်ၵႂႃႇ ၼႂ်းပီ 2019 ။