ၼႂ်းႁူဝ်လိူၼ်မၢတ်ႉၶျ် ပီ 2020 ၼႆႉ ၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ CSSU ၼၼ်ႉ မီးပၢင်ၵုမ်ႁူဝ်ႁုပ်ႈပီ သေယဝ်ႉ ဢွၵ်ႇမႃးၶေႃႈတႅပ်းတတ်း ပိူဝ်ႈတႃႇ ၸႂ်ႉတိုဝ်းယူင်ႉၶၢပ်ႈ ပိူဝ်ႈတႃႇ ၸႂ်ႉတိုဝ်း လၢႆးၶွတ်ႇၽွတ်ႈဢၼ်မႂ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈ ၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈ တေလႆႈငိၼ်းၸွမ်းၵၼ်ယူႇ။

တိူၵ်ႈတီႈဝႃႈ ဢမ်ႇလႆႈႁူႉႁၼ်ၸွမ်းၼႆၵေႃႈ ၸွမ်းၼင်ႇႁဝ်းၶႃႈ ၵူၼ်းလဵပ်ႈႁဵၼ်းၵၢၼ်မိူင်း လႆႈငိၼ်းပွတ်းဢွၼ်ႇတွၼ်ႈၼိုင်ႈ ၼႆၸိုင် ၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ ၸဵမ်မိူဝ်ႈပီ 2013 တႄႇၶွတ်ႇၽွတ်ႈမႃးၼၼ်ႉ ဢဝ်လၢႆးၵၢၼ် ဢၼ်ဝႃႈ ႁူဝ်ပဝ်ႈ ၸုမ်းလႂ် ၸုမ်းၼၼ်ႉ ပိၼ်ႇလႅၵ်ႈၵၼ်သေယဝ်ႉ ဢဝ်ပုၼ်ႈၽွၼ်း ၽူႈၼင်ႈၸိုင်ႈ ဢၼ်သုင်သုတ်းၶွင်ၼႂ်းၵေႃပွင်ၵၢၼ် ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆႉမႃး တေမီးၶၢဝ်းတၢင်း မွၵ်ႈ 5 ပီၼႆႉ။ ယဵပ်ႇယၢင်ႈၶဝ်ႈမႃးၼႂ်း 6 ပီၼႆႉတႄႉ ယွၼ်ႈပိူဝ်ႈငဝ်းလၢႆး ၵူႈလွင်ႈလွင်ႈသေယဝ်ႉ ႁူဝ်ၼႃႈၶွင် ၸုမ်းလႂ် ၸုမ်းၼၼ်ႉ မိူၼ်ၼင်ႇ ၸဝ်ႈၶုၼ်ထုၼ်းဢူး၊ ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ယွတ်ႈသိုၵ်း၊ ၸွမ်သိုၵ်းလူင် ပၢင်ႇၾႃႉ၊ လုင်းၸၢႆးဢၢႆႈပဝ်း ဢဝ်ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉၵႂႃႇ တႃႇတေမႃးႁူပ်ႉထူပ်းၵၼ် တေႃႇၼႃႈၵၼ် ဢၼ်ဝႃႈ ၼၼ်ႉ မၼ်းၵေႃႈ မီးတၢင်းယၢပ်ႇယဵၼ်း။

ၸွမ်းၼင်ႇ ပိူင်ၶွတ်ႇၽွတ်ႈလၢႆးမႂ်ႇၼႆၸိုင် တေမီးၸုမ်းၽူႈၼမ်းၼႂ်း ပွင်ၵၢၼ်ၵႂႃႇသေယဝ်ႉ မီးလွင်ႈၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉလမ်ႇလွင်ႈမႃး ၸင်ႇတေလၢႆးငၢၼ်းတၢင်ႇထိုင်တီႈ ၸိူဝ်းပဵၼ်ၸဝ်ႈႁူဝ်ပဝ်ႈႁိုဝ် ဢမ်ႇၼၼ်ၵေႃႈ ၸဝ်ႈႁူဝ်ၼႃႈၶွင်မူႇၽႂ်ၸုမ်းမၼ်းသေယဝ်ႉ ႁႂ်ႈလႆႈမႃးႁူမ်ႈပွင်ၵၢၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇၼႆ လၢႆးတၢင်းမႂ်ႇၸိူဝ်းၼႆ တေၸႂ်ႉတိုဝ်းၵႂႃႇ ဝႃႈၼၼ်။

ပေႃးၼႆ ႁဝ်းၶႃႈမႃးလဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်း ယိူင်းဢၢၼ်း ၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ ပဵၼ်ဢီႈသင်ၼႆ ၶၵ်ႉထီႉၼိုင်ႈတႄႉ တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ ၼႂ်းၸၢဝ်းတႆး ၼႂ်းၶိူဝ်းတႆး၊ ၶၵ်ႉထီႉသွင် တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆး ၵူႈၸၢဝ်း ၶိူဝ်း၊ ၶၵ်ႉထီႉသၢမ် တႃႇၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဝႃႈၸိူင်ႉၼႆဝႆႉ။

ပေႃးတေမႃးတူၺ်းလွင်ႈတႃႇတေၵေႃႇသၢင်ႈလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆၸိုင် ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းႁဝ်းၶႃႈတေပၵ်းတႃ တူၺ်းႁၼ် တပ်ႉသိုၵ်းၸိုင်ႈတႆး သွင်ဢၼ် ပွတ်းၸၢၼ်းလႄႈပွတ်းႁွင်ႇ ႁႂ်ႈပေႃးထုၵ်ႇမေႃၽေႃးၵႂၢမ်းၵၼ်ၼႆ ဢၼ်ၼၼ်ႉ တေပဵၼ်လမ်ႇလွင်ႈသုတ်း တႃႇၼႂ်းမၢၵ်ႇတႃတႆးႁဝ်း။

ၵူၺ်းပိူင်ယႂ်ႇသုတ်းမၼ်းတႄႉ ယူႇတီႈၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ မၼ်းတေဢၢင်ႈဢၢၼ်းဢီႈသင်ၼႆ ပေႃးမႃး လဵပ်ႈႁဵၼ်းတူၺ်းတႄႉ ၼင်ႇႁိုဝ် ၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႆႉ တေမီးသုၼ်ႇၸတ်းသၢင်ႈႁၢင်ႈပွင်ၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ် သေယဝ်ႉ ယူႇၸွမ်းၵၼ်ၵႂႃႇ ၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ် ႁႂ်ႈလႆႈမီးလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ် ဢၼ်ၼၼ်ႉ တေပဵၼ်လမ်ႇလွင်ႈတီႈ သုတ်း။

ၼင်ႇၸၢဝ်းၶိူဝ်းမၢၼ်ႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းဝႃႇတ ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းယႂ်ႇသေ ပေႉပုၼ်ႈတေႃႇၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်းၼၼ်ႉ တႆးတေဢမ်ႇယိူင်ႈမိူၼ်၊ တႆးတေဢမ်ႇတမ်းပိူင်ၵၢၼ် ႁဵတ်းသၢင်ႈတေႃႇ ၵူႈၶိူဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ တိုၼ်းတေဝႆႉလွင်ႈၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ်သေ ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းပေႃးတေမီးသုၼ်ႇၸတ်းသၢင်ႈႁၢင်ႈပွင်လႆႈၽဵင်ႇပဵင်းမိူၼ်ၵၼ်ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈ တႆး တိုၼ်းႁႂ်ႈပဵၼ်ပိူင်ၵၢၼ်ဝႆႉ ႁဝ်းၶႃႈလႆႈႁူႉၸွမ်းၸိူင်ႉၼၼ်။

ပေႃးၸိူင်ႉၼၼ်မႃး ၼင်ႇႁိုဝ် ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းတေယုမ်ႇယမ် ပိူင်ၵၢၼ်ဢၼ်ၼႆႉ ၼႆၸိုင် ၵႃႈတၵ်းတေလႆႈလူင်းသပ်းလႅင်း တေႃႇ ပႃႇတီႇပၢႆးမိူင်း ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈ ပႃးတင်း တပ်ႉသိုၵ်းလႄႈ ၸုမ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁႂ်ႈပေႃးၸွတ်ႇ တူဝ်ႈၵႂႃႇ။

ပေႃးတေမႃးတူၺ်း တႆးၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ်ၸိုင် တႆးဢၼ်မီးၼႂ်းမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၵူႈတီႈတီႈၼႆႉ တၵ်းတေလႆႈမီးသုၼ်ႇ ၸၢမ်ႇပူၺ်ႈ ၾၢႆႇၵၢၼ်မိူင်း၊ ၾၢႆႇမၢၵ်ႈမီးလႄႈ ၾၢႆႇၵၢၼ်ၵူၼ်း ႁႂ်ႈလႆႈၽဵင်ႇပဵင်းမိူၼ်ၼင်ႇ မၢၼ်ႈ၊ ၶၢင်၊ ၶျၢင်း၊ ယၢင်း၊ ယၢင်းလႅင်၊ မွၼ်း၊ ရၶႅင်ႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ ႁဝ်းတူၺ်းၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆးတႄႉ မီးယိူင်းဢၢၼ်းဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်။

လၢႆးၵၢၼ် ဢၼ်ၶဝ်ၸဝ်ႈ တမ်းၽႅၼ်ဝႆႉၸိူဝ်းၼၼ်ႉၸိုင် ၶၵ်ႉထီႉၼိုင်ႈမိူင်းတႆးၼႆႉ ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၼႂ်းမိူင်းတႆး ႁူပ်ႉၵၼ် သုၼ်ႇၼမ် မိူင်းတႆးၼႆႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈတႆးၶိူဝ်းလဵဝ် ပိူင်ႇငမ်း၊ ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးၼႆႉ မီးသုၼ်ႇၸတ်းသၢင်ႈႁၢင်ႈပွင် ႁင်း ၶေႃၽႂ်မၼ်း ၼႆပဵၼ်ၶေႃႈထီႉၼိုင်ႈ ဢၼ်ၶဝ်ယုမ်ႇယမ်။

ၶေႃႈထီႉ 2 ၼႂ်းမိူင်းတႆး ဢၼ်မီးယူႇ 55 ၸႄႈဝဵင်းၼႆႉ ၼပ်ႉၸွမ်းႁူဝ်ၵူၼ်းသေယဝ်ႉ ဢိင်ၼိူဝ်ႁူဝ်ၼပ်ႉၵူၼ်း တင်းၼမ် တင်းဢေႇသေယဝ်ႉ လိူၵ်ႈတင်ႈၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်ၸႄႈဝဵင်းၵႂႃႇ ႁင်းၽႂ်မၼ်း ႁႂ်ႈလႆႈပႃးၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်း ၽဵင်ႇပဵင်းၵၼ် ဢမ်ႇၼၼ် ၵေႃႈ ႁႂ်ႈလႆႈပႃးၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၽဵင်ႇပဵင်းလူၺ်ႈဝၢၵ်ႈမၼ်း။

သၢမ်ၵေႃႈ ယူႇတီႈၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၸႄႈဝဵင်းသေယဝ်ႉ သိုပ်ႇတႅင်ႇတင်ႈ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်တိူင်းၶိုင်ႈ ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ (ခရိုင်) ၼၼ်ႉ သေလႄႈ ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈပႃးတင်း မိူင်းၸိုင်ႈတႆး ႁႂ်ႈလႆႈမီးလွင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်းၵၼ်သေ ဢုပ်ႉပိူင်ႇၽွင်းငမ်းၵႂႃႇ။

လၢႆးၵၢၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ သင်ၸိူဝ်ႉဝႃႈ မၼ်းႁဵတ်းလႆႈပဵၼ်ၵႂႃႇၼႆၸိုင် ပဵၼ်လၢႆးၻီႊမူဝ်ႊၶရေႊၸီႊ ပႅပ်ႇယၢင်ႇၶွင်တႆး ဢၼ်ၵူႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်း တၵ်းတေလႆႈယိူင်ႈႁဵတ်းၸွမ်းၵႂႃႇ ႁဝ်းၶႃႈတိုၼ်းလဵပ်ႈႁဵၼ်းႁၼ်ထိုင်ဝႆႉၸိူင်ႉၼၼ်။

ၵူၺ်းၵႃႈ တႃႇပဵၼ်လႆႈၸိူင်ႉၼႆၼႆႉသမ်ႉ မၼ်းတေမီးလွင်ႈယၢပ်ႇၽိုတ်ႇသင်လႃႇၼႆ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်း ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းတႆး ၊ ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းၼႂ်းမိူင်းတႆး၊ တပ်ႉသိုၵ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး၊ ၸုမ်း CSO ဢၼ်ႁွင်ႉဝႃႈ ၸုမ်းပွင်ၵၢၼ်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး ၸိူဝ်းၼႆႉ တင်းမူတ်းတင်းသဵင်ႈ တၵ်းတေလႆႈႁပ်ႉႁၼ်မိူၼ်ၵၼ်ဢွၼ်တၢင်းၵွၼ်ႇ။ တေလႆႈႁပ်ႉႁၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ်လႃႇၼႆ ဢွၼ်တၢင်းသုတ်းၼႆႉ တႆးၼႆႉ ဢမ်ႇၸုၵ်းတင်ႈၼိူဝ်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်း၊ ၽႃသႃ၊ သႃသၼႃ ႁႂ်ႈပဵၼ်လၵ်းၸဵင်သေယဝ်ႉ ၵေႃႇသၢင်ႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၸိုင်ႈတႆး။

တႆးၼႆႉ ႁပ်းႁၼ်လွင်ႈပႅၵ်ႇပိူင်ႈၵူၼ်းၶိူဝ်း၊ ၽႃသႃ၊ သႃသၼႃ၊ ၽိဝ်ၼိူဝ်ႉၼင်ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈၸိူဝ်းၼႆႉသေယဝ်ႉ ယိူင်းဢၢၼ်း ၶတ်းသၢင်ႈႁၢင်ႈပွင် လွင်ႈယူႇသဝ်းႁူမ်ႈၵၼ်ၵႂႃႇလႆႈၵတ်းၵတ်းယဵၼ်ယဵၼ်ၼႆႉပဵၼ်လၵ်းၸဵင် ဢၼ်ၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈ ၸိုင်ႈတႆး ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၶဝ်ၸဝ်ႈ ႁဵတ်းလႆႈပဵၼ်လႆႈၸင်ႇ ႁဝ်းၶႃႈ တေၸၢင်ႈယုမ်ႇယမ်ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်း။

တႃႇတေပဵၼ်မႃးၸိူင်ႉၼႆၼႆႉ ယူႇတီႈၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဢိၵ်ႇလူၺ်ႈပႃးတင်း ပႃႇတီႇၵၢၼ်မိူင်းတႆးႁိုဝ် ဢမ်ႇၼၼ် ၸုမ်းယိပ်း ၵွင်ႈၵၢင်ႇတႆးႁိုဝ် ၸုမ်းတူင်ႇဝူင်းတႆးႁိုဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉတၵ်းလႆႈၶဝ်ႈတိၼ်ၶဝ်ႈမိုဝ်း ၵဝ်ၼဝ်းၵၼ်လီလီငၢမ်းငၢမ်း တၢမ်တူဝ်ႁဝ်း ၶႃႈၵေႃႈ တၵ်းလႆႈႁပ်ႉႁၼ်ဢၼ်လႆႈ တၵ်းလႆႈတၵ်းတိုဝ်းဢၼ်ၼႆႉ ႁႂ်ႈပေႃးထူပ်းတိၼ် ထူပ်းမိုဝ်းလႆႈ လီငၢမ်းယဝ်ႉ ၸင်ႇၵူႈ ၸၢဝ်းၶိူဝ်းတေၸၢင်ႈယုမ်ႇယမ်မႃး။ ပေႃးဝႃႈ ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းယုမ်ႇယမ်မႃးယဝ်ႉၼႆ လၢႆးၵၢၼ်ဢၼ်ၼႆႉ တေပဵၼ်မႃး မေႃႇတိူဝ်ႇလ် ၶွင်တႆး ပိူဝ်ႈတႃႇမိူင်းႁူမ်ႈတုမ် တင်းသဵင်ႈ တေလႆႈႁပ်ႉယိူင်ႈႁဵတ်းၸွမ်းၵွၼ်ႇ ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ ႁဝ်းၶႃႈႁပ်ႉႁၼ်ထိုင် ၸိူင်ႉၼၼ်။

လၢႆးၵၢၼ်ဢၼ်ၼႆႉ ၸွင်ႇမၼ်းငၢႆႈၶႃႈႁိုဝ် ဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉတႄႉ မၼ်းတေဢမ်ႇငၢႆႈၶႃႈ။ ၵူၺ်းၵႃႈ မၼ်းပဵၼ် လၢႆးၵၢၼ်ဢၼ် ၵူႈၸၢဝ်းၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆး တေဢမ်ႇၸၢင်ႈတႅၵ်ႇယၢႆႈၵၼ်သေယဝ်ႉ ၽႅၼ်ႇတီႈတႆးၵေႃႈ တေဢမ်ႇၸၢင်ႈပဵၼ်ပုတ်းပဵၼ်ၶၢတ်ႇသေ ၽၢတ်ႇယၢၼ်ၵၼ်ၵႂႃႇဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ လၢႆးတၢင်းဢၼ်ၼႆႉ မၼ်းပဵၼ်ယႃၵႄႈလီပိူဝ်ႈတႃႇ မိူင်းတႆးလႄႈ မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ဢၼ် တေလႆႈယိူင်ႈႁဵတ်းၸွမ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈတႄႉ ထတ်းႁၼ်ၸိူင်ႉၼၼ်။

ၸင်ႇဝႃႈၼၼ်လႄႈ ၼင်ႇႁိုဝ် မိူင်းတႆးႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ တေဢမ်ႇယၢႆႈ ၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈတေၶွတ်ႇယွတ်ႈၵၼ် မိူင်းႁူမ်ႈတုမ် ၵေႃႈ တေဢမ်ႇလူႉပင်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ယူႇတီႈၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၸိုင်ႈတႆးၼႆႉ ပေႃးၶဝ်ၸဝ်ႈႁဵတ်းလႆႈၸွမ်းၼင်ႇ တၢမ်ၼင်ႇ ၶေႃႈဢဵၼ်းဢၢၼ်းၶဝ်ၼၼ်ႉတႄႉ မၼ်းလီတီႈသုတ်းဢၼ်ဝႃႈၼၼ်ႉ ႁဝ်းၶႃႈထတ်းႁၼ်ၼင်ႇၼၼ်သေ ယွၼ်းၶွတ်ႇယွတ်ႈပၢႆၵႂၢမ်းဝႆႉတီႈၼႆႈၶႃႈ။

မႂ်ႇသုင်ၶႃႈ
ႁိုၼ်း ၵႃယၢင်း
6/3/2020