ၾၢင်ႁၢင်ႈဢၼ်ၼႄထိုင်လွင်ႈပဵၼ်တႆးၼၼ်ႉ တၵ်းဢမ်ႇပူၼ်ႉလႆႈၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆ ဢမ်ႇလႆႈႁၼ်လိၵ်ႈ ဢၼ်မၼ်းတႅမ်ႈ ဢမ်ႇလႆႈငိၼ်းသဵင်ဢၼ်မၼ်းလၢတ်ႈၼႆၵေႃႈ ၼႂ်းၸႂ်တိုၼ်းထၢင်ႇထိူမ်ဝႃႈ ၵူၼ်းၵေႃႉၼၼ်ႉပဵၼ်တႆး ၼႆယူႇယဝ်ႉ။

ႁူမ်ႈဝႃႈၵူၼ်းၵေႃႉၼၼ်ႉဢမ်ႇၸႂ်ႈတႆး ဢမ်ႇသူၼ်ၸႂ်လွင်ႈပိုၼ်းတႆး ဢမ်ႇႁၵ်ႉၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈတႆး ႁိုဝ် တိူၵ်ႈတီႈဝႃႈ ပဵၼ် ၶဵၼ်လူင်တႆးၵေႃႈယဝ်ႉ လႆႈဝႃႈၵူၼ်းၵေႃႉၼၼ်ႉ မိူဝ်ႈမၼ်းၼုင်ႈၼႆ ပွင်ႇဝႃႈ မႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးပၼ် ၾိင်ႈၶူဝ်းၼုင်ႈ တႆးယဝ်ႉ။ ၸိူင်ႉႁိုဝ်ၵေႃႈလီ ႁၼ်ႁၢင်ႈဝူင်ႇဝွၵ်ႇၼႄထိုင်လွင်ႈမၼ်းပဵၼ်တႆးယူႇ။ မိူဝ်ႈလဵဝ် ၶူဝ်းတႆး ဢၼ်ႁၢင်ႈလီငၢမ်း မီးလၢႆဝႅပ်ႇလၢႆပိူင်လၢႆသႅၼ်း ယွၼ်ႉၵွပ်ႈၽူႈဢွၵ်ႇဝႅပ်ႇလႄႈၵူၼ်းယဵပ်ႉမၼ်းၵေႃႈမီးၾီမႆႉလၢႆးမိုဝ်းႁဵတ်းဢွၵ်ႇမႃး လၢႆဝႅပ်ႇ လၢႆသႅၼ်း ႁူမ်ႈဝႃႈမၢင်ဝႅပ်ႇ မၢင်သႅၼ်း ဢမ်ႇၶဝ်ႈပိူင်ဢမ်ႇႁူမ်ႇတူမ်းၵုမ်ႇလူမ်ႈသေ ပွႆႇတႂ်ႈပွႆႇၼိူဝ်ဢိတ်းဢီႈၵေႃႈ ဝႅပ်ႇသႅၼ်း ဢၼ်ႁၢင်ႈလီႁၢင်ႈငၢမ်းမီးတင်းၼမ်လႄႈ ၽႂ်ၵေႃႈမေႃလိူၵ်ႈသိုဝ်ႉၼုင်ႈႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်းယူႇ ထုၵ်ႇလီပွႆႇ ယွၼ်ႇ လွင်ႈၸႂ်ယႂ်ႇၸႂ်ယၢဝ်း ဢဝ်မၢၵ်ႇတႃႇၾိင်ႈငႄႈတူၺ်းၽွင်ႈယူႇ။

ၵႃႈၵွၼ်ႇၼၼ်ႉ ဝႅပ်ႇၶူဝ်းၼုင်ႈၵူၼ်းၸၢႆးတႆးပူၼ်ႉမႃးလၢႆၸုပ်ႈလၢႆပၢၼ် ၸဵမ်ၵူၼ်ႁူင်ႇယူင်ႉပဵင်းၶႃတိၼ် ၵူၼ်ႁူင်ႇယူင်ႉ ၾၢႆႇၼိူဝ်တႃတိၼ် တေႃႇထိုင်ႁူင်ႇသုင် ၾၢႆႇၼိူဝ်တွင်ႇၼွင်ႈၸိူဝ်းၼႆႉ သိူဝ်ႈၵေႃႈ မီးတင်းၼႃႈဝၢႆႈ ၼႃႈတႅၵ်ႇပုမ် ဢမ်ႇဝႃႈသႅၼ်းလႂ်ၵေႃႈ ယင်းမီးၾၢင်ႁၢင်ႈဢၼ်လီလူလီတူၺ်းယူႇၸွမ်းဝႅပ်ႇလႂ်ဝႅပ်ႇၼၼ်ႉ ႁင်းၽႂ်ႁင်းမၼ်းယူႇ။ ၶူဝ်းၼုင်ႈၼၢင်းယိင်းၵေႃႈ ပဵၼ်သိၼ်ႈမီးမွၵ်ႇမီးလၢႆးလႄႈတင်းဢမ်ႇမီးမွၵ်ႇမီးလၢႆး လႄႈသိူဝ်ႈၼႃႈဝၢႆႈတူဝ်ပွတ်း သိူဝ်ႈတိၼ်ၶိတ်း သိူဝ်ႈၼႃႈတႅၵ်ႇပုမ် သိူဝ်တူဝ်ယၢဝ်းလႂ်ၸိူဝ်းၼႆႉယူႇဝႅပ်ႇလႂ်ဝႅပ်ႇၼၼ်ႉ။

ၵမ်ႈပႃႈၼမ် ၶိူဝ်းၵူၼ်းလၢႆၸိူဝ်ႉလၢႆၶိူဝ်းၼႂ်းမိူင်းတႆးပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း ၸိူဝ်းပဵၼ်ပီႈၼွင်ႉလွႆ ဢႃးၶႃႇ ဢႃးၶိုဝ်ႇ ဢႅၼ်ႇ ၵူၺ်ႈ မူးသိူဝ်း (လႃးႁူႇ) ၸိူဝ်းၼႆႉ ၼုင်ႈၶူဝ်းၸိူဝ်ႉၸၢတ်ႈၶဝ်ယူႇတႃႇသေႇ၊ ႁူမ်ႈဝႃႈၶိူဝ်းၵူၼ်းၶဝ်မီးဢေႇသေတႃႉၵေႃႈ ဢမ်ႇတွၼ်ႉပိုၼ်ႉပွႆႇပႅတ်ႈၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆ ဢၼ်ပဵၼ်ၶူဝ်းၾိင်ႈၶဝ် တေႃႈၼင်ႇဢမ်ႇမီးလိၵ်ႈမီးလၢႆးၸဝ်ႈၵဝ်ႇႁင်းၶဝ် ၶဝ်ၵေႃႈ ယင်းမီးၸႂ်ႁၵ်ႉလႄႈမႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးၾိင်ႈၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆၶဝ်လႄႈ ပဵၼ်ၵၢၼ်ဝူင်ႇဝွၵ်ႇထိုင်ၸိူဝ်ႉၶိူဝ်းၶဝ် ဢၼ်ၸုၵ်းမၼ်ႈ ယူႇလႆႈၼႂ်းလူၵ်ႈၼႆႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။

ၵွပ်ႈၼၼ် မိူဝ်ႈတႃႁၼ်ၵေႃႈလၢတ်ႈလႆႈဝႃႈပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းသင်ၼႆၼၼ်ႉ ပဵၼ်ဢၼ်လမ်ႇလွင်ႈၶိုၵ်ႉလိုၵ်ႉဝႆႉပိူင်ၼိုင်ႈယူႇ။ လိူဝ်သေၶူဝ်းၼုင်ႈတၢင်းဝႆယဝ်ႉယင်းမီးထႅင်ႈၵၢၼ်တႅင်ႇတူဝ် (ႁဵတ်းႁၢင်ႈႁဵတ်းၾၢင်) ၼၼ်ႉၵေႃႈ တေၸၢင်ႈႁၼ်ၾၢင် ႁၢင်ႈတူၺ်းႁၼ်လၢမ်းၶၢတ်ႈဝူင်ႇဝွၵ်ႇလႆႈထႅင်ႈလၢႆးၼိုင်ႈၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၸိူင်ႉၼင်ႇ ၵၢၼ်တႃးမုၼ်ႈထုၵ်းၽွင် ၼၢမ်ႇသႃႇ သၼၢပ်ႈၶႃး ၸိူဝ်းၼႆႉၵေႃႈလၢမ်းလႆႈဝႃႈ ပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းသင်ၼင်ႇၵဝ်ႇ။ ၵွပ်ႈၼၼ် ၾၢင်ႁၢင်ႈၶၢပ်ႈပိူၵ်ႇၼွၵ်ႈ မၼ်းၼၼ်ႉဝူင်ႇဝွၵ်ႇၼႄထိုင်လႆႈဝႃႈပဵၼ်ၵူၼ်းၶိူဝ်းသင်ယူႇ။

မိူဝ်ႈလဵဝ် ႁူမ်ႈဝႃႈ ၵူၼ်းတႅမ်ႈလိၵ်ႈတႆး လၢတ်ႈၵႂၢမ်းတႆးဢေႇမၢင်လူင်းၵေႃႈ ၵူၼ်းၼုင်ႈၶူဝ်းတႆးၼမ်မႃးလိူဝ်ၵဝ်ႇ လိူဝ်သေၵူၼ်းလူင်တႆးၵမ်ႈၽွင်ႈဢမ်ႇပေႃးသူင်ၼုင်ႈ။ ပေႃးတႅၵ်ႈၵၼ်တင်းပီႈၼွင်ႉတႆးၸိူဝ်းၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ယူႇၼႂ်းမိူင်း ထႆးမိူဝ်ႈလဵဝ် ဝၢႆးသေၵူၼ်းတႆးၶဝ်ႈႁဵတ်းၵၢၼ်ၼမ် မီးဝႂ်ဢၼုၺၢတ်ႈထုၵ်ႇပၵ်းပိူင်ၵူတ်းမၢႆၸိုင်ႈမိူင်းထႆးၼႆႉ ၵမ်ႈၼမ် တေတႅမ်ႈလိၵ်ႈတႆးတေႃႇၵၼ် လၢတ်ႈၵႂၢမ်းတႆးတေႃႇၵၼ်တၢင်းၼႂ်းၾဵသ်ႉၿုၵ်ႉ(Face book) လၢႆႊ(Line) ၸိူဝ်းၼႆႉ လႄႈၼုင်ႈၶူဝ်းတႆးၵၼ်ၼမ်မႃး။ ဢမ်ႇဝႃႈၵႂႃႇၵၢတ်ႇၵႂႃႇလီး/သႃး ၵႂႃႇဝတ်ႉၵႂႃႇဝႃးၸိူဝ်းၼႆႉ သူင်ၼုင်ႈ ႁတ်းၼုင်ႈၵၼ်မႃးၼမ်။ ၵူၺ်းၵႃႈ ၼႂ်းမိူင်းထႆးၵေႃႈ ပေႃးပဵၼ်ၵူၼ်းလူင်တႆး လုၵ်ႈၵူၼ်းလူင်တႆးၸိူဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇပေႃးသူင်ၼုင်ႈၶူဝ်းတႆး ဢမ်ႇသူင်တႅမ်ႈလိၵ်ႈတႆးလႄႈဢမ်ႇပေႃးသူင်လၢတ်ႈၵႂၢမ်းတႆးၵႃႈႁိုဝ်။

လွင်ႈဝႃႈတႃႇတေသိုပ်ႇၽႄႈသၢႆပိုၼ်းၸိူဝ်ႉလိူတ်ႈႁိူဝ်ႇၶႆးၵူၼ်းတႆးလႆႈၼၼ်ႉ ၶူဝ်းၼုင်ႈၾိင်ႈငႄႈတႆး ၽႃသႃၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ လိၵ်ႈလၢႆးတႆး ပဵၼ်ၸိူဝ်ႉၽုၵ်ႇတိုၼ်းသၢႆၸႂ်ၶိူဝ်းၵူၼ်းတႆးႁဝ်းယဝ်ႉ။ ႁူမ်ႈဝႃႈမိူင်းႁဝ်းတူၵ်းပဵၼ်မိူင်းၶီႈၶႃႈပိူၼ်ႈ ၽွင်းငမ်းယူႇ ဢမ်ႇဝႃႈမိူဝ်ႈလႂ်ပၢၼ်လႂ်ႁိုင်ၼၢၼ်းၵႃႈႁိုဝ်ၵေႃႈယဝ်ႉ ပေႃးယင်းဝႃႈၽႃသႃႁဝ်း လိၵ်ႈႁဝ်းၵႂၢမ်းႁဝ်း ၶူဝ်းၼုင်ႈၾိင်ႈငႄႈႁဝ်းယင်းယူႇၵိုၵ်းတူဝ်ၵိုၵ်းၸႂ် ယူႇၵိုၵ်းၵူၼ်းၶိူဝ်းတႆးႁဝ်းယူႇၼႆၸိုင် ႁူဝ်ႁဵင်ပီၵႃႈမၼ်းၶႂ်ႈႁိုင် တႆးႁဝ်းတိုၼ်းတေဢမ်ႇႁၢႆ။

ယွၼ်ႉႁဝ်းမီးၾိင်ႈငႄႈဢၼ်ဢူၼ်ႈဢွၼ်ႇၼုမ်ႈၼူၼ်းႁူႉၸၵ်းတီႈတႅမ်ႇတီႈသုင် ၶူဝ်းၼုင်ႈဢၼ်ႁၢင်ႈလီၾၢင်ငၢမ်း ဝၢၼ်ၸႂ်ဝၢၼ်တႃ လိၵ်ႈလၢႆးႁဝ်းမီးမႃးၸဵမ်မိုၼ်ႉသိုၼ်းၵွၼ်ႇလႄႈပွၼ်ႈသွၼ်ၵၼ် လၵ်းလႅမ်သႅမ်းၵႃႈမႃးၼင်ႇပိူၼ်ႈ ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈတႆးႁဝ်း ဢၼ်ၸႂ်ႉတိုဝ်းမႃးၼပ်ႉႁူဝ်ႁဵင်ပီႁိုင်ယၢဝ်းႁီး တင်းသဵင်ႈတင်းလူင်ၸိူဝ်းၼႆႉ ပဵၼ်ဢၼ်ၸူၵ်ႈလီ (ၵၢမ်ႇလီ) မီးၿုၼ်းမီးၵမ်(မီးမုၼ်မီးၵၢမ်ႇ) ဢၼ်ပူႇမွၼ်ႇၼၢႆးယႃႈႁဝ်းလၵ်းလႅမ်ၵတ်ႉၶႅၼ်ႇသၢင်ႈမႃးပၼ်ႁဝ်းဝႆႉၼၼ်ႉ ယဝ်ႉ။

ပေႃးႁဝ်းဢမ်ႇမေႃမႅတ်ႇပႅင်းပႂ်ႉပႃးႁၵ်ႉသႃဝႆႉလႆႈၸိုင် ဢမ်ႇႁူႉတေလႆႈၵႄႈၼႃႈၵႄႈတူဝ်ဝႄႈႁူဝ်တေႃႇလုၵ်ႈလၢၼ်ႁဝ်း ၸိူင်ႉႁိုဝ်လႄႈတၢႆၵႂႃႇယဝ်ႉၵေႃႈ ဢမ်ႇႁူႉတေၵႂႃႇတူၺ်းၼႃႈၽီပူႇယႃႈတႃၼၢႆးႁဝ်းလႆႈၸိူင်ႉႁိုဝ်။

မွၼ်းၶိူဝ်း

ၶေႃႈမုလ်း – ပပ်ႉမႅၵ်ႉၵသိၼ်းၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ မၢႆ 15, March 2019