ၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး SWAN ဢွၵ်ႇၽိုၼ်ႁၢႆးငၢၼ်း ၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင် ၶၢဝ်းတၢင်း 16 ဝၼ်းသေ တူၵ်ႇ တၵ်ႉဝႃႈ ၼၢင်းယိင်းတိုၵ်ႉပဵၼ်ယိူဝ်ႇ ၼႂ်းပၼ်ႁႃပတိၵ်ႈၶၢတ်ႈ၊ တိုၵ်ႉတူၵ်းပဵၼ်ၶိူင်ႈမိုဝ်းၵၢၼ်မိူင်းယူႇ ဝႃႈၼႆ။

ဝၼ်းတီႈ 27/11/2018 ၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး “သွၼ်း” ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ လွင်ႈတူင်ႉၼိုင် ၶၢဝ်း တၢင်း 16 ဝၼ်းၼၼ်ႉ ပိူင်လူင်ႁၢႆးငၢၼ်းပႃးလွင်ႈၼႂ်းပၼ်ႁႃ ၵၢၼ်မိူင်း ၵၢၼ်သိုၵ်း ပတိၵ်ႈၶၢတ်ႈၸိူဝ်းၼၼ်ႉ မီးလွင်ႈ ႁုၵ်းႁၢႆႉပူၼ်ႉပႅၼ်ၼိူဝ်လွင်ႈဢူၵ်း လွင်ႈဢၢႆၼၢင်းယိင်း ယူႇၶိူဝ်းယႂ်း ၵွပ်ႈၼၼ် လႄႈ သၢၼ်ၶတ်း၊ ႁႂ်ႈၾၢႆႇသိုၵ်းၵိုတ်း ပႅတ်ႈ လွင်ႈဢဝ်ၵၢၼ်ၵၼ်ႉၸၼ် ပဵၼ်ၶိူင်ႈယိပ်းၵၢၼ်သိုၵ်း တေႃႇၼၢင်း ယိင်းၸၢဝ်းၶိူဝ်း ဝႃႈၼႆ။

ၼၢင်းၶမ်းဢွၼ်ႇ ၾၢႆႇၵဵပ်းႁွမ်လႄႈ ပိုၼ်ၽႄႈၶေႃႈမုလ်း ၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈ ဝႃႈ “ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၼႆႉ ယိူင်းဢၢၼ်းတႄႉၵေႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈတၢင်းၼွၵ်ႈမိူင်း၊ ၸုမ်းဢၼ်ၸွႆႈထႅမ်ၼႂ်းမိူင်း မၢၼ်ႈ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ လႆႈႁပ်ႉႁူႉ။ မိူင်းမၢၼ်ႈ မီးလွင်ႈလႅၵ်ႈလၢႆး ပဵၼ်ၻီႊမူဝ်ႊၶရႄႊသီႊဝႃႈၼႆသေတႃႉ ၵၢၼ်တီႈ ပူၼ်ႉ ပႅၼ်သုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်းၼႆႉ မၼ်းတိုၵ်ႉမီးယူႇ ဢမ်ႇၸႂ်ႈလွင်ႈရူဝ်ႇႁိၼ်ႇၵျႃႇၼၼ်ႉၵူၺ်း။ ၼႂ်းမိူင်းတႆးႁဝ်းၵေႃႈ တိုၵ်ႉပဵၼ် ယူႇ။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ၽဝ ၼၢင်းယိင်းႁဝ်းၶႃႈၼႆႉ ပႆႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ တိုၵ်ႉမီးလွင်ႈမႆႈၸႂ် ၵူဝ်ႁႄယူႇ။ လိူဝ်ၼၼ် ယင်း မီးထႅင်ႈလၢႆလၢႆဢၼ် ယွၼ်ႉၼၼ် ႁဝ်းၶႃႈၵေႃႈ ၶိုၼ်းလိူၵ်ႈမႃး ၸွမ်းၼင်ႇၶၢဝ်းယၢမ်း ဢၼ်တမ်းဝၢင်းဝႆႉ 16 ဝၼ်း ၼၼ်ႉသေ တူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇၵႂႃႇ ၸွမ်းဝၼ်းလႂ်ဝၼ်းၼၼ်ႉ။ ၼိုင်ႈဝၼ်းလႂ် တေဢွၵ်ႇၼိုင်ႈႁူဝ် ၶေႃႈ ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼၢင်း ယိင်း တႃႇ 16 ဝၼ်း” ဝႃႈၼႆ။

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ “ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼၢင်းယိင်းႁဝ်းၼႆႉ ဢမ်ႇမီးလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈ။ လိူဝ်ၼၼ်ႉ ဢမ်ႇဝႃႈတီႈၼႂ်း သိုဝ်ႇၶၢဝ်ႇ၊ ၸုမ်းၼွၵ်ႈမိူင်းၶဝ် ပေႃးတေလႆႈႁူႉ ဝႃႈၼႂ်းမိူင်းႁဝ်း တိုၵ်ႉမီးလွင်ႈပၼ်ႁႃၸိူင်ႉၼႆယူႇ ၼင်ႇႁိုဝ် မိူဝ်းၼႃႈ ၶဝ်တေၸၢင်ႈပၼ်ႁႅင်းဢီးလႆႈတီႈတပ်ႉသိုၵ်း။ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈၵေႃႈ ၶႂ်ႈႁႂ်ႈၸုမ်းတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းလႄႈ ၵူၼ်း မိူင်းႁဝ်းလႆႈ ႁူႉပႃး” ဝႃႈၼႆ။

ယူႇတီႈၸုမ်းၵပ်းသၢၼ်လွင်ႈၼၢင်းယိင်းတႆး “သွၼ်း” ဢွၵ်ႇလိၵ်ႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ မၵ်းမၢႆၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင် ၶၢဝ်းတၢင်း 16 ဝၼ်း၊ ဝၼ်းၼႆႉ(28/11/2018) ထိုင်မႃးဝၼ်းထူၼ်ႈသီႇ။ ၵၢၼ်ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ တႄႇမႃးၼႂ်းဝၼ်းတီႈ 25 လိူၼ်ၼူဝ်ႊဝႅမ်ႊ ၿိူဝ်ႊ 2018 တေႃႇထိုင် လိူၼ်ၻီႊသႅမ်ႊၿိူဝ်ႊ ဝၼ်းတီႈ 10 ။ ယိူင်းဢၢၼ်းတႄႉ တႃႇလွင်ႈႁူမ်ႇလူမ်ႈလႄႈ လွင်းငမ်းယဵၼ် ၵူၼ်းမိူင်း ဢိၵ်ႇၼၢင်းယိင်းၸိူဝ်းယူႇဝၢၼ်ႈၼွၵ်ႈၼႃးပၢင်ႇ ဢၼ် လႆႈႁပ်ႉၽွၼ်းႁၢႆႉၸႃႉ ၵဵဝ်ႇၵပ်းပၼ်ႁႃ ဢၼ်ပဵၼ်ယူႇ ၼႂ်းပိုၼ်ႉတီႈ ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းဝၼ်းထူၼ်ႈၼိုင်ႈသမ်ႉ ဢွၵ်ႇဝႆႉ လွင်ႈတၢင်း ဢမ်ႇမီးၽႂ်ဢဝ်လိူင်ႈတေႃႇ လွင်ႈလူလၢႆႁၢဝ်ႈႁႅင်း ဢၼ်ၾၢႆႇသိုၵ်းပူၼ်ႉ ပႅၼ်။ ၶေႃႈတုၵ်းယွၼ်း/ ႁႂ်ႈလႆႈဢဝ် ၽူႈၸိူဝ်းပူၼ်ႉပႅၼ် လွင်ႈလူလၢႆတေႃႇၼၢင်းယိင်း ၼႂ်းၶၢဝ်း တၢင်းပတိၵ်ႈၶၢတ်ႈ ၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ၶိုၼ်ႈလုမ်းၸႅင်ႈၵႂၢမ်း(ၸွႆးတြႃး)။

ၼႂ်းဝၼ်းထူၼ်ႈသွင်သမ်ႉ ဢွၵ်ႇဝႆႉ လွင်ႈႁႅင်းၼၢင်းယိင်း လႆႈၶဝ်ႈပႃး ၼႂ်းၶၵ်ႉၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ်ဢေႇ။ ၶေႃႈတုၵ်း ယွၼ်း/ တၢင်းၶႆႈၸႂ်သမ်ႉ မၵ်းမၼ်ႈပၼ် တီႈဢေႇသုတ်း ႁႂ်ႈၼၢင်းယိင်း လႆႈၶဝ်ႈပႃး 30 % ၼႂ်းၶၵ်ႉ ၵၢၼ်ငမ်းယဵၼ် လႄႈ ၵၢၼ် ဢုပ်ႇဢူဝ်းငူပ်ႉငီႉ ၵူႈၶၵ်ႉၶၵ်ႉ။

ၼႂ်းဝၼ်းထူၼ်ႈသီႇ မိူဝ်ႈၼႆႉသမ်ႉ လွင်ႈတၢင်း လွင်ႈၾိင်ႈငႄႈၾိင်ႈထုင်း လႄႈ ၾိင်ႈပိူင်ဢၼ်ၵူၼ်းၸၢႆး လႆႈသုၼ်ႇ ၼမ်လိူဝ်။ ၶေႃႈတုၵ်းယွၼ်း/ တၢင်းၶႆႈၸႂ် ပၼ်တၢင်းႁူႉ ၼႂ်းတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းဝႃႈ တေႁဵတ်းႁိုဝ် ယုၵ်ႉမုၼ်းပၼ် ၵၢၼ် လဵင်ႉတွင်ႉ ၼၢင်းယိင်း ၸိူဝ်းဢွၼ်ႁူဝ်ယူႇၸိူဝ်းၼၼ်ႉ ႁႂ်ႈပေႃးၶိုၼ်ႈယႂ်ႇမႂ်ႇသုင်မႃး။