ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ၵၢၼ်သၢင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်း လွင်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းႁူႉ ပိုၼ်ၽႄႈသႃသၼႃပုတ်ႉထ လႄႈ လွင်ႈၾိင်ႈထုင်း 4 ၸႄႈ မိူင်း ႁူပ်ႉဢုပ်ႇၵၼ် တီႈဝဵင်းၵဵင်းၶွင် ၼႂ်းၸိုင်ႈထႆး ပဵၼ်ပွၵ်ႈၵမ်းသွင် မီးၽူႈၶဝ်ႈႁူမ်ႈ 50 ပၢႆ။

ဝၼ်းတီႈ 25-26/11/2018 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 9 မူင်း ထိုင် 5 မူင်း ႁူဝ်ၶမ်ႈ ယူႇတီႈ ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸူးလႃးလူင်းၵွၼ်း ၵဵင်းမႆႇ၊ ႁူင်းႁဵၼ်းပႃရိသႃထိတ်ႉ သိုၵ်ႇသႃမႁႃၸူးလႃးလူင်းၵွၼ်း ၵဵင်းမႆႇ လႄႈၸုမ်းမူလၼိထိၼမ်ႉၶူင် (ၼမ်ႉၶွင်) ႁူမ်ႈၵၼ် သေ ဢွၼ်ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈ ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း တႃႈႁူမ်ႈသၢင်ႈပိုၼ်ၽႄႈၼႂ်းသႃသၼႃ ပုတ်ႉထၸဝ်ႈလႄႈ လွင်ႈ ႁဵၼ်းႁူႉၾိင်ႈ ၼႂ်းၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းၶွင် ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းႁၢႆး ၸိုင်ႈထႆး။ ၼႂ်းပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်းၼၼ်ႉ မီးတူဝ် တႅၼ်း 4 ၸိုင်ႈမိူင်း မိူၼ်ၼင်ႇ မိူင်းလၢဝ်း၊ မိူင်းထႆး၊ မိူင်းတႆး (ပွတ်းဢွၵ်ႇၶူင်း)လႄႈ မိူင်းၶႄႇ (တၢင်းသိပ်းသွင်ပၼ်းၼႃး) ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဢုပ်ႇဢူဝ်းၼႃႈၵၢၼ် ဢၼ်လႆႈတမ်းဝၢင်းဝႆႉ။ မိူဝ်ႈပၢင်ၵုမ် ပွၵ်ႈၵမ်းႁႅၵ်ႈၼၼ်ႉ တမ်းဝၢင်းၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်းမႃးေသေ ၵမ်းၼႆႉ တင်း 4 ၸႄႈမိူင်း ႁၢႆးငၢၼ်းၵၼ်ၶိုၼ်း ဝႃႈၼႆ။

ၸဝ်ႈၶူးဢၵ်ႉၵသေၼ လႅင်းတႆး M.A(London) ၽူႈၵေႃႇတင်ႈ ႁူင်းႁဵၼ်းဝၢၼ်ႈငႅၼ်း ဝဵင်းၵဵင်းတုင် လၢတ်ႈတီႈၽူႈ တွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး ႁဝ်းႁဵတ်းတီႈၵဵင်းသႅၼ်၊ ၵမ်းၼႆႉ ႁဝ်းမႃးႁဵတ်း တီႈၵဵင်းၶွင် ၶိုၼ်းဢုပ်ႇၵၼ် တႃႇတေႁူမ်ႈ မိုဝ်းၵၼ် လွင်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်း၊ လွင်ႈပိုၼ်ၽႄႈသႃသၼႃလႄႈ လွင်ႈၾိင်ႈထုင်း ၸွမ်းသၢပ်ႇ မႄႈၼမ်ႉၶွင်ၼႆႉ။ ဢၼ်ႁဝ်း ဢုပ်ႇၵၼ်ၵမ်းၼႆႉတႄႉ ႁဝ်းတေႁဵတ်းႁိုဝ်ၼႄၼမ်ႉ ၼႄတူဝ်။ ယဝ်ႉၵေႃႈ ဢုပ်ႇဢူဝ်း ၵၼ် ဝၢင်းပၵ်းပိူင်ဝႆႉဝႃႈ တေလႆႈ ၸွႆႈထႅမ်ၵၼ်ၸိူင်ႉႁိုဝ် တွၼ်ႈတႃႇၼႂ်း 3 ႁူဝ်ၶေႃႈ ဢၼ်ဝႃႈ ၵၢၼ်ႁဵၼ်းႁူႉ၊ ၵၢၼ်ပိုၼ် ၽႄႈပုတ်ႉထသႃသၼႃလႄႈ လွင်ႈ ၾိင်ႈထုင်း ၸိူဝ်းၼၼ်ႉသေ ႁဝ်းၶႃႈ မႃးၸႅၵ်ႇၽႄၼႃႈၵၢၼ်တႃငၢၼ်း ၵၼ်” ဝႃႈၼႆ။

သိုပ်ႇလၢတ်ႈဝႃႈ “ မိူၼ်ၸိူင်ႉၼင်ႇ သင်ဝႃႈ လုၵ်ႈႁဵၼ်းတင်း မိူင်းလၢဝ်း၊ မိူင်းတႆး လႄႈ သိပ်းသွင်ပၼ်းၼႃး ၶႂ်ႈၵႂႃႇ ႁဵၼ်း တီႈၵဵင်းမႆႇ(မိူင်းထႆး)ၸိုင် တေလႆႈ ႁဵတ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈ။ တေၵမ်ႉထႅမ် ၵႃႈၸရိပ်ႈၸိူင်ႉႁိုဝ်ၽွင်ႈ။ ပေႃးယဝ်ႉ မႃးတေ ပွၵ်ႈမႃးႁဵတ်းသၢင်ႈၸွႆႈၸိူင်ႉႁိုဝ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ထႅင်ႈလွင်ႈၼိုင်ႈ သင်ၶၸဝ်ႈႁဝ်း ၸိူဝ်းၶဝ်ႈၵႂႃႇႁဵၼ်း တၢင်းမိူင်းထႆး ၼၼ်ႉ ၼင်ႇႁိုဝ် ၸိုဝ်ႈတင်းမိူင်းတႆးလႄႈ ၸိုဝ်ႈဢၼ်ၶဝ်လႆႈႁပ်ႉၸုမ်ႈၶူးတင်းမိူင်းထႆးမႃး ႁႂ်ႈမၼ်း မိူၼ်ၵၼ် တေလႆႈ ႁဵတ်းႁိုဝ် တေဢွၵ်ႇပၼ်ဝႂ်ႁပ်ႉႁွင်းၸိူင်ႉႁိုဝ် ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆ“ ဝႃႈၼႆ။

ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈ ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ၵၢၼ်ႁူမ်ႈမိုဝ်း လွင်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းႁူႉ ပိုၼ်ၽႄႈၼႂ်းပုတ်ႉထသႃသၼႃလႄႈ လွင်ႈ ၾိင်ႈ ထုင်း 4 ၸႄႈမိူင်းၼႆႉ ပေႃးပီ 2019 တေႁူပ်ႉၵၼ်ထႅင်ႈၵမ်းၼိုင်ႈ ဝႃႈတေလႆႈဝၢင်းၽႅၼ် ၵၢၼ်ႁဵၼ်း ၵႂႃႇၸွမ်း ၵၼ် ၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ လိူဝ်ၼၼ်ႉ တေႁူမ်ႈၵၼ်တႅမ်ႈလၵ်းသုတ်ႇၵၢၼ်ႁဵၼ်း ၸဵမ်ၸိူဝ်းၼႆႉ ဝႃႈၼႆ။

မိူဝ်ႈပူၼ်ႉမႃး ဝၼ်းတီႈ 29-30/09/2018 ယူႇတီႈ ၸၼ်ႉၸွမ်မႁႃၸူးလႃးလူင်းၵွၼ်း ၵဵင်း မႆႇ၊ ႁူင်းႁဵၼ်းပႃရိသႃ ထိတ်ႉ သိုၵ်ႇသႃမႁႃၸူးလႃးလူင်းၵွၼ်း ၵဵင်းမႆႇ လႄႈၸုမ်းမူလၼိထိၼမ်ႉၶူင် (ၼမ်ႉၶွင်) ႁူမ်ႈၵၼ်သေ ဢွၼ် ႁူဝ်ၼမ်းၼႃႈ ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ႁူပ်ႉထူပ်း ၵၢၼ်သၢင်ႈႁူမ်ႈမိုဝ်း လွင်ႈၵၢၼ်ႁဵၼ်းႁူႉပိုၼ်ၽႄႈၼႂ်းပုတ်ႉထသႃသၼႃ လႄႈ လွင်ႈၾိင်ႈထုင်း တီႈၸႄႈဝဵင်းၵဵင်းသႅၼ် ၸႄႈတွၼ်ႈၵဵင်းႁၢႆး ၸိုင်ႈထႆး မႃးယဝ်ႉၵမ်းၼိုင်ႈ ဝႃႈၼႆ။