ပီႈၼွင်ႉတႆး ႁွတ်ႈမိူင်းၵွၵ်ႇ ဢွၼ်ၵၼ်ၸတ်းႁဵတ်း ပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈ လွင်ႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းလႄႈ လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ ပဵၼ်ပွၵ်ႈ ၵမ်းႁႅၵ်ႈ မီးလုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ၶတႆးလႄႈ ၵူၼ်းႁိူၼ်းၶဝ်ႈႁူမ်ႈ လဵပ်ႈႁဵၼ်း မွၵ်ႈ 70 ၵေႃႉ။

ဝၼ်းတီႈ 04/11/2018 ယၢမ်းၵၢင်ၼႂ် 10:30 မူင်း ထိုင် 17:30 မူင်းႁူဝ်ၶမ်ႈ ယူႇတီႈမုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ ဢွၼ်ႁူဝ် ၸတ်းႁဵတ်းပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈ လွင်ႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းလႄႈ လွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ တီႈႁူင်း ABC World မၢႆ 390၊ သွႆးရၢမ်း ၶမ်းႁႅင် မၢႆၵိဝ်ႇ 30၊ ဢိူင်ႇႁူဝ်မၢၵ်ႇ ဝဵင်းလူင်မိူင်းၵွၵ်ႇ ၸိုင်ႈထႆး။ ၼႂ်းပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈၼႆႉ ယိူင်းဢၢၼ်းႁႂ်ႈပီႈၼွင်ႉ မိူင်းၵွၵ်ႇ ၵွင်ႉ သၢၼ်တူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းသၢင်ႈၸွမ်းငဝ်းလၢႆးဝၢၼ်ႈမိူင်း ဢၼ်ပဵၼ်ယူႇယၢမ်းလဵဝ် ဝႃႈၼႆ။

ၼၢင်းထူၺ်းဢိင်ႇ လွႆဢုင်း (ႁွင်ႉ) ၼၢင်းမႂ်ႇ ၽူႈၵပ်းသိုပ်ႇတိတ်းတေႃႇ မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ လၢတ်ႈတီႈၽူႈတွႆႇႁွၵ်ႈဝႃႈ “ ၶႂ်ႈၾၢၵ်ႇထိုင် ၸိူဝ်းႁဝ်းၶႃႈႁဵတ်းၵၢၼ်တူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း။ ၸိူဝ်းႁဝ်းၶႃႈ မီႈပုၼ်ႈၽွၼ်းၵၼ် ၵူႈၵေႃႉ ႁႂ်ႈႁဝ်းၶႃႈၵူႈၵေႃႉ မေႃတူၺ်း ၶေႃႈယိူင်းဢၢၼ်း ဢၼ်ႁဝ်းၶႃႈတူင်ႉၼိုင်ႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၸႂ်ႈႁႂ်ႈမီးၸႂ် မႃႇၼတေႃႇၵၼ်သေ ဢုပ်ႇၵၼ်ထဵင်ၵၼ် ၵဵဝ်ႇလူၺ်ႈလွင်ႈၼႃႈၵၢၼ် ဢၼ်ႁဝ်းလူဝ်ႇဢုပ်ႇၵၼ် ထဵင်ၵၼ် ႁဝ်း လူဝ်ႇ လႆႈၵႂႃႇၸွမ်းၼႃႈၵၢၼ်ႁဝ်း ဢၼ်ႁဝ်းတူင်ႉၼိုင် ႁဵတ်းသၢင်ႈၼၼ်ႉ ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈၵဵပ်းဝႆႉၼႂ်းၸႂ်သေ ပႅင်းၸင်းတေႃႇ ၵၼ် ဢမ်ႇၶႂ်ႈႁႂ်ႈမီးၸႂ်ၸိူင်ႉၼၼ်” ဝႃႈၼႆ။

ၼႂ်းပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈၼၼ်ႉ မီးၽူႈဢုပ်ႇၶႆႈ တင်းမူတ်း 8 ၵေႃႉ ႁူမ်ႈပႃးသင်ၶၸဝ်ႈ တူၼ်ၼိုင်ႈ။ ၼႂ်းၼၼ်ႉ ၸဝ်ႈၶူးတိုၼ်း ႁၢၼ် တေႇၸဝမ်ႇသ လၢင်းၶိူဝ်း M.A တၢင်တူဝ်(လုၵ်ႈႁဵၼ်းသင်ၶတႆးမိူင်းၵွၵ်ႇ) ဢုပ်ႇၶႆႈ လွင်ႈပၼ်ႁႃၵူၼ်းတႆး၊ ထတ်း သၢင်၊ ၸုမ်းမီးဝႆႉတွၼ်ႈတႃႇသင်၊ ပိုၼ်ႉထၢၼ်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈလႄႈ လွၵ်းလၢႆးၵေႃႇတင်ႈၸုမ်း။ ၸၢႆးလိုၼ်း (ၽူႈဢွၼ် ႁူဝ်သေႃႇသူၼ်းၸွႆႈထႅမ်ပၢႆးပၺ်ၺႃလုၵ်ႈဢွၼ်ႇတႆး လၢတ်ႈလွင်ႈ ႁႂ်ႈဢဝ်ပိူင်သေ ဢုပ်ႇၵၼ်၊ ၸုမ်းၼမ်ၸၼ်ႉတႆးပႆႇ ထိုင်၊ လူဝ်ႇမေႃသၢင်ႈၵူၼ်း၊ ၵၢၼ်ၵူၼ်းၼမ် ဢဝ်ၸေတၼႃႇ ဝႃႈဢမ်ႇလႆႈ၊ ႁဵတ်းသင်ၵေႃႈလူဝ်ႇမီးပိူင်လႄႈ ထုၵ်ႇလီ ပဵၼ်ၸုမ်းလဵဝ်ပိူင်လဵဝ်သေၸႅၵ်ႇႁွင်ႈၵၢၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၸၢႆးမူၼ်း ပၢင်လူင်(ၽွင်းၶဵဝ်ၾၢႆႇၸွႆႈထႅမ်ႁႅင်းၵၢၼ်မိူင်းႁူမ်ႈတုမ်) ဢုပ်ႇလၢတ်ႈလွင်ႈ ၵၢၼ်ၼႃႇၵၢၼ်သႃႇလႄႈ ပၵ်း ပိူင်၊ ဝူၼ်ႉလွင်ႈၶႂ်ႈလႆႈၵူၺ်း ဢမ်ႇဝူၼ်ႉတႃႇတေႁၢင်ႈႁႅၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်ႁႂ်ႈမၼ်းလႆႈ။ ယူႇတီႈလႂ်ၵေႃႈ ႁႂ်ႈႁဵတ်းၸွမ်းပၵ်းပိူင် ဝၢၼ်ႈမိူင်းပေႃးၽိတ်းပၵ်းပိူင်ၸိုင် ၸၢင်ႈမီးလွင်ႈသုမ်းသုၼ်ႇလႆႈၵူၼ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၸၢႆးၼၼ်ႇတေႃး သၼ်လွႆတူၼ်း (ႁူဝ်ပဝ်ႈမုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ) လၢတ်ႈလွင်ႈ ပဵၼ်ႁႅင်းၵၢၼ်ၵေႃႉၼိုင်ႈ သေႁဵတ်းၵၢၼ်ၸုမ်း၊ တူဝ်ၸဝ်ႈၵဝ်ႇပွင်ႇၸႂ်လွင်ႈတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းၸိူင်ႉႁိုဝ်၊ သင်ဝႃႈ မီးလွင်ႈထၢင်ႇထိူမ်ၸိုင်ႁႂ်ႈ ထၢမ်ထိုင် ၽူႈၵဵဝ်ႇၶွင်ႈၼၼ်ႉၵမ်းသိုဝ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ။ ၸၢႆးၼုမ်ႇ ထုင်ႉႁႆး (ႁူဝ်ၼႃႈၸုမ်းႁူမ်ႈႁႅင်းၸႂ်တႆး) လႄႈ (ႁူဝ်ပဝ်ႈၵေႃပွင် ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈပီႈၼွင်ႉတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ) ဢုပ်ႇလၢတ်ႈလွင်ႈ တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း၊ တိုၵ်ႉပဵၼ်လွင်ႈတူင်ႉၼိုင်ပၼ်ႇတူင်ႇ၊ တူင်ႉ ၼိုင်ၸွမ်းလွင်ႈသူင်မိုတ်ႈ၊ လူဝ်ႇၸွႆႈၵၼ်ပူၵ်းပွင်ၸိူဝ်းပႆႇမေႃထတ်းသၢင်လွင်ႈၽိတ်းလွင်ႈထုၵ်ႇ၊ ယႃႇဢဝ် ၾၢႆႇပီႈ ၼွင်ႉဝႃႈသေ ၸပ်းၾၢႆႇလႄႈ သိုပ်ႇယၢင်ႈသုတ်ႉႁူၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ၸၢႆးသႅင်ၶိူဝ်း ၼုမ်ႇတႆးပၢၼ်မႂ်ႇလႃႈသဵဝ်ႈ (ၽူႈတူင်ႉၼိုင်တူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း မိူင်းၵွၵ်ႇ) ဢုပ်ႇလၢတ်ႈ တီႈပွင်ႇတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်း၊ တီႈပွင်ႇၽွမ်ႉ(3 ၽွမ်ႉ) မိူၼ်ၼင်ႇ ၽွမ်ႉ၊ ၽွမ်ႈႁူမ်ႈ၊ ၽွမ်ႉၽဵင်ႇ၊ ၵွပ်ႈသင်ဢမ်ႇႁူမ်ႈၵၼ်လႆႈ မိူၼ်ၼင်ႇ ၵွပ်ႈမႃႇၼ ၸႂ်ၽႅၼ်သုင် ဢမ်ႇၵူမ်ႈၵွမ်းယွမ်းတေႃႇၵၼ်လႆႈ ၵွပ်ႈဢၵတိဝႆႉၸႂ်တႃႉၵၼ် ၵွပ်ႈၸႂ်ၵူတ်ႉ၊ လွင်ႈႁၢႆႉၸႃႉဢၼ်ဢမ်ႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်လႄႈ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ် ဢမ်ႇထုၵ်ႇမႅၼ်ႈလၢႆး၊ သဵၼ်ႈတၢင်းတႃႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈလႄႈ ၽွၼ်းလီလွင်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်။

ပီႈၼုမ်ႇႁၵ်ႉတႆး ၸဵတ်းၸွမ်ၸၢႆး (တီႈၵိူဝ်းၵုမ်တုမ်းတူၼ်ႈတႆး) ဢုပ်ႇလၢတ်ႈလွင်ႈ ပေႃးၵုမ်ႇၵူဝ်ၽိတ်းၵူဝ်ထုၵ်ႇယူႇ ယူဝ်ဢမ်ႇၸၢင်ႈႁဵတ်းသင်၊ ဢမ်ႇလူဝ်ႇလၢတ်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ လူဝ်ႇၵူၼ်း ဢဝ်ပုၼ်ႈ ၽွၼ်းၵူၺ်း၊ ၵူၼ်းႁဵတ်းၵၢၼ်လူင် ယႃႇႁႂ်ႈမီးၸႂ် 3 ၸႂ် မိူၼ်ၼင်ႇ ၸႂ်လဵၵ်ႉ၊ ၸႂ်လူႉ၊ ၸႂ်လမ်။ လွၵ်းလၢႆးႁဵတ်းၵၢၼ် ႁဝ်းလူဝ်ႇလႅၵ်ႈလၢႆး – ယိူင်းဢၢၼ်းတႄႉ ယႃႇႁႂ်ႈလႅၵ်ႈလၢႆႈ။ တႃႇႁႂ်ႈၽွမ်ႉႁူမ်ႈ 6 ၶေႃႈ တူဝ်လူဝ်ႇႁဵတ်း၊ သူပ်းလူဝ်ႇဝႃႈ၊ ၸႂ်လူဝ်ႇဝူၼ်ႉ၊ ၸႅၵ်ႇၽႄမႅင်ႇၵၼ်၊ ထိင်းသိမ်းလွင်ႈလီၵၼ်ဝႆႉလႄႈ ႁႂ်ႈႁၼ်မိူၼ်ၵၼ် ၸိူဝ်းၼႆႉ။

ပီႈသၢမ် ၼမ်ႉႁွမ် (ၵိင်ႇၽႄမုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး ပထုမ်ႊထႃႊၼီႊ) ဢုပ်ႇလၢတ်ႈလွင်ႈ ၵူၼ်းႁဝ်း လူဝ်ႇၼမ်ႉ ၸႂ် မႃးဢွၼ်တၢင်း၊ ပေႃးတေထတ်းသၢင်သေၸုမ်း ယႃႇၵူဝ်ယႃႇဢၢႆလၢတ်ႈသိုဝ်ႈႁဵတ်းသိုဝ်ႈ၊ ဢၼ်ဢမ်ႇဢဝ်ၶိုၼ်းလႆႈ 2 ပိူင် မိူၼ်ၼင်ႇ ၵႂၢမ်းလၢတ်ႈ လႄႈ ၶၢဝ်းယၢမ်း။ ပီႈၸၢႆးလတ်ႉ တိုၼ်းၶိူဝ်းလွႆ (ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်ၸုမ်းလႅင်းသၼ်လွႆလႄႈ ၽူႈၵိူဝ်းၵုမ်မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆးမိူင်းၵွၵ်ႇ) ဢုပ်ႇလၢတ်ႈလွင်ႈ မီးမူႉၸုမ်းၼမ်ၵေႃႈလီယူႇ ၵူၺ်းၵႃႈယႃႇႁဵတ်း ၽႂ် ႁဵတ်းမၼ်း၊ လွင်ႈၶိုၼ်ႈယႃႉပႅတ်ႈၸုမ်းၽႂ်မၼ်းသေ ၶိုၼ်းၵေႃႇတင်ႈပဵၼ်ၸုမ်းလဵဝ်ၼၼ်ႉ မၼ်းတေမီးတၢင်းယၢပ်ႇယူႇ ဝႃႈၼႆ။

ၼၢင်းမႂ်ႇ လၢတ်ႈဝႃႈ “ ပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈပွၵ်ႈၼႆႉ ပႆႇလႆႈလွင်ႈႁူဝ်ႁုပ်ႈတႃႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်ၼႆသေတႃႉၵေႃႈ လႆႈႁူႉႁၼ်တီႈ ယူပ်ႈယွမ်းတႃႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈလႄႈ သဵၼ်ႈတၢင်းတႃႇၽွမ်ႉႁူမ်ႈၵၼ်ၼမ်လိူဝ်မႃးယူႇ ယွၼ်ႉၼၼ်လႄႈ တႃႇတေပဵၼ်လွင်ႈ ၽွမ်ႉႁူမ်ႈၼၼ်ႉ လၢႆၾၢႆႇမုင်ႈမွင်းသေ ယိူင်းဢၢၼ်းၶႂ်ႈႁႂ်ႈတၢင်းၾၢႆႇမုၵ်ႉၸုမ်းၵေႃပွင်ၵၢၼ်ၽွမ်ႉႁူမ်ႈပီႈၼွင်ႉတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ ဢမ်ႇၼၼ် မုၵ်ႉၸုမ်းၸၢဝ်းၶိူဝ်းတႆး မိူင်းၵွၵ်ႇ ႁဝ်းၶႃႈ ၸတ်းႁဵတ်းပဵၼ်ပၢင်ဢုပ်ႇၶႆႈၼႆႉ ထႅင်ႈၵမ်းပွၵ်ႈ 2 -3 ၵႂႃႇထႅင်ႈယူႇ” ဝႃႈၼႆ။